Na czym polegała wolna konkurencja? Na dostarczaniu na rynek pożądanych produktów, po możliwie najniższej cenie. Przeciwieństwem jest lobbing, który polega po prostu na przekupstwie. Lobbista, może dostarczać badziewie za granty „wyprodukowane” przez anonimowego podatnika, którymi, to grantami, dysponują rządy-nierządy. Tu ważne są układy personalne oparte na dojściu do łapówkarzy na odpowiednim szczeblu. Załóżmy taką sytuację: rząd uznał, że należy dozbroić armię i ogłosił przetarg na produkcję amunicji. Z pośród wielu zgłoszeń rozpatrzmy dwa: producent krajowy z wieloletnim doświadczeniem proponuje dobry, sprawdzony produkt; konkurentem jest firma pracująca dla potencjalnego wroga i lobbing mająca w małym palcu. Kogo wybierze nierząd polski? Oczywiście lobbistę, tak ustawiając przetarg, żeby tylko jego badziewie mogło wygrać. Zyskiem podzieli się z kim trzeba. „Demokracja walcząca” walczy właśnie o to, żeby bandytę, który dorobił się majątku na swym procederze, traktować jak lobbistę. Przedmiotem „lobbingu” byłoby odstąpienie od ścigania za przestępstwo. Zaprzyjaźniony z Żurkiem prokurator na pewno potraktowałby życzliwie takiego delikwenta. Wracając do podziału na wolną konkurencję i lobbing, to w Unii Europejskiej, ta pierwsza jest na spalonej pozycji.
======================================
Lalka ladacznica
‒ Czy to taka specjalna lalka do profesjonalnej deprawacji dzieci? – zapytał DUCH CZAS. ‒ Nie. To jest lalka dla dorosłych, wychowanych w pogardzie dla myślących – odparła Małgorzata. ‒ Czyżbyśmy kontynuowali rozmowę o nieszczęsnym serialu? ‒ Wiem, że to zabrzmi niewiarygodnie, ale osobiście znam kogoś, komu ta, tak zwana adaptacja „Lalki”, się podoba. ‒ De gustibus not disputandum est. ‒ Załóżmy. ‒ Czyli nachalna reklama zrobiła swoje – stwierdził DUCH CZASU. ‒ Myślę, że tu jest głębsze dno. ‒ Właściwym adresatem nie jest rodzimy sztuczny inteligent? ‒ Właśnie. Cudzoziemiec oglądający serial powinien nabrać przekonania, że Polacy, to tacy podludzie. Potwierdzać to powinna postać dziewiętnastowiecznej polskiej hrabiny, która klnie jak szewc i nie umie się zachować z klasą. ‒ Klasą panującą wówczas – zaznaczył DUCH CZASU – bo obecnie, takie zachowanie „nobilituje”.
17 września 2026 roku mieszkańcy przygranicznych powiatów wschodniej Polski otrzymali ostrzeżenia o zagrożeniu uderzeniami z powietrza. Na lotniskach w Lublinie i Rzeszowie czasowo wstrzymano loty, w szkołach ewakuowano uczniów z klas w bezpieczniejsze miejsca, a praca przejść granicznych została wstrzymana.
Myśliwce polskich Sił Powietrznych poderwały się w powietrze, choć przestrzeń powietrzna kraju nie została naruszona. Podobne sceny stały się w Polsce ostatnio codziennością – kraj ten każdy rosyjski atak na obiekty w zachodniej Ukrainie uznaje za bezpośrednie zagrożenie dla swojego bezpieczeństwa narodowego.
„Wojna hybrydowa” w „szarej strefie”
Tego samego dnia premier Polski Donald Tusk w orędziu wideo do obywateli oświadczył, że Rosja nie musi przekraczać polskiej granicy, ponieważ „już prowadzi wojnę hybrydową”, i wystąpił w Sejmie z ostrzeżeniem o nadchodzących „hybrydowych uderzeniach” Rosji na państwa wspierające Ukrainę.
Tusk przedstawił „najbardziej prawdopodobny scenariusz” na najbliższe miesiące, nazywając późną jesień i zimę najbardziej krytycznym momentem wojny, a incydenty z dronami, dywersje i dezinformację – instrumentami „wojny hybrydowej”.
Celem Rosji, według jego słów, jest między innymi pokazanie, że Artykuł 5 Traktatu Północnoatlantyckiego ma charakter jedynie „teoretyczny, a nie praktyczny”. Wtórował mu, zapominając o sporze międzypartyjnym, prezydent K. Nawrocki, ostrzegając, że „wojna hybrydowa” może być przygotowaniem „do czegoś większego”, i wzywając wiodące siły polityczne do zgody w kwestiach bezpieczeństwa.
Podstawą wystąpienia D. Tuska stał się pewien raport z danymi wywiadowczymi. Jak wkrótce się okazało, oceny te opierały się na informacjach otrzymanych przez ministra-koordynatora służb specjalnych T. Siemoniaka od dyrektora CIA. Dane te przekazano stronie polskiej ustnie, a sam fakt istnienia „raportu CIA” stał się przedmiotem publicznego sporu między rządem a kancelarią prezydenta. Nieprzypadkowa jest też data wystąpienia: odwołanie do 17 września 1939 roku wpisuje sytuację w rozpoznawalne ramy oficjalnej polskiej polityki pamięci, w której Rosja odgrywa rolę nieprzemijającego zagrożenia egzystencjalnego, a Polska – niewinnej ofiary, zdradzonej i opuszczonej przez sojuszników.
Ten epizod wyróżnia również atmosfera, która została wokół niego wytworzona. Zwraca uwagę oficjalny dyskurs, w tym stale obecny i już oswojony termin „wojna hybrydowa” (wojna hybrydowa) w odniesieniu do działań Rosji, który był wielokrotnie krytykowany nawet przez zachodnich ekspertów. Polscy politycy aktywnie posługują się także względnie nowymi pojęciami „szarej strefy” i „działań podprogowych” (działania podprogowe), które w ogólności również opisują domniemane zamiary przeciwnika, a nie rzeczywistą sytuację.
W oficjalnych dokumentach polityki zagranicznej Rosja charakteryzowana jest jako państwo stanowiące zagrożenie dla bezpieczeństwa narodowego Polski nie tylko w przypadku potencjalnej zakrojonej na szeroką skalę agresji wojskowej, ale także na poziomie działań „podprogowych” – zdarzeń formalnie niepodpadających pod definicję agresji, lecz wywierających destabilizujący wpływ.
W przypadku sytuacji „podprogowych” Polska liczy na demonstrację solidarności ze strony graczy regionalnych. Pojęcie „szarej strefy” w polskim dyskursie politycznym nabrało ostatnio charakteru uniwersalnej interpretacji: tłumaczy się nim praktycznie każde zdarzenie, które ma miejsce przy wschodniej granicy. Wykrycie niezidentyfikowanego obiektu, dywersja na kolei czy lot samolotu rozpoznawczego w przestrzeni międzynarodowej – wszystko to interpretowane jest jako element rosyjskiej strategii wojny hybrydowej.
Takie podejście jest wygodne, ponieważ praktycznie nie wymaga dowodów. Jeśli incydent przypisuje się Rosji, potwierdza to istnienie stałego zagrożenia; jeśli przypisanie jest niemożliwe, tłumaczy się to wyrafinowaniem przeciwnika i jego „działaniami podprogowymi”.
Zwracają uwagę również zmiany, które zaszły w retoryce rządowej we wrześniu 2026 roku: od trybu warunkowego „jeśli Rosja napadnie” polskie władze przeszły praktycznie do twierdzącego „Rosja już prowadzi wojnę, tyle że w innej formie”. Część środowiska ekspertów wojskowych, reprezentowana przez emerytowanych generałów i byłych szefów organów bezpieczeństwa, formułuje nową sytuację Polski jeszcze bardziej radykalnie.
W szczególności generał Stanisław Koziej, były szef Biura Bezpieczeństwa Narodowego, utrzymuje, że nasilone ostatnio incydenty z dronami nie są przypadkowe: „albo Moskwa świadomie kieruje drony i rakiety na terytorium NATO, albo świadomie podejmuje wysokie ryzyko, że tam spadną”. Oba warianty uważa jednak za elementy przemyślanej strategii wojskowej, przybliżającej „presję hybrydową” do granic zastosowania Artykułu 5.
Zagrożenie jako zasób
Militarystyczny alarmizm rozwija się w warunkach rozpoczęcia mobilizacji politycznej elektoratu przed wyborami parlamentarnymi jesienią 2027 roku. Wystąpienie D. Tuska w Sejmie zostało przedstawione właśnie jako apel lidera politycznego do narodu o zjednoczenie w chwili niebezpieczeństwa. Wszelkie siły polityczne, w szczególności osobno wymieniona przez premiera prawicowa konserwatywno-tradycjonalistyczna „Konfederacja”, które krytykują pomoc dla Kijowa lub poddają w wątpliwość skuteczność polskich wydatków obronnych, oskarżane są o działanie na rzecz realizacji „rosyjskiej strategii”.
Efekt skupienia wokół flagi został częściowo osiągnięty. Według danych sondażowych ponad 68% Polaków pod koniec września 2026 roku obawiało się zbrojnej prowokacji ze strony Rosji, co jest wynikiem o osiem punktów wyższym niż w lipcu. [Samospełniające się proroctwa? – admin]
Deklarowane pozostawanie praktycznie „w stanie wojny” ułatwia mobilizację społeczeństwa i legitymizuje wydatki obronne oraz nowe środki nadzwyczajne. Od lipca 2026 roku rozpoczęło się rozmieszczanie nowego komponentu wielobrygadowego w ramach polskiego programu „Tarcza Wschód”, łączącego cztery brygady obrony terytorialnej wzdłuż wschodniej i północno-wschodniej granicy.
Towarzyszy temu zakrojony na szeroką skalę program zakupu nowego uzbrojenia, w szczególności pozyskanie do 2027 roku nawet 288 południowokoreańskich wyrzutni rakietowych K239 Chunmoo, a także umocnienie kolejnych 200 km granicy, w tym pól minowych, co stało się możliwe po wyjściu Polski w lutym 2026 roku z konwencji ottawskiej o zakazie użycia, składowania i produkcji min przeciwpiechotnych.
Takie wzmacnianie sił oznacza, że w regionie skoncentrowano już więcej sił i sprzętu niż kiedykolwiek od zakończenia zimnej wojny, dlatego nawet ograniczony lub niejednoznaczny incydent ma miejsce w bardziej wybuchowej atmosferze niż kilka lat temu.
„Stan nadzwyczajny” usprawiedliwia też kolejne kroki. Pierwszym skutkiem wrześniowej dyskusji stała się zmiana zasad użycia broni w powietrzu. 28 września wiceminister obrony C. Tomczyk ogłosił przejście od identyfikacji wzrokowej celów powietrznych do tak zwanej identyfikacji pozytywnej, pozwalającej pilotowi lub dowódcy operacyjnemu podjąć decyzję o zniszczeniu obiektu na podstawie danych radarowych.
Przy tym, według samego Tomczyka, procedura ta jest zwykle przewidziana dla stanu wojny lub stanu nadzwyczajnego. Tym samym decyzja ta nie tylko zwiększa ryzyko omyłkowego rażenia, ale i normalizuje stosowanie procedur czasu wojny pod pretekstem spodziewanej „możliwości przylotu dronów ze strony Rosji” w czasie pokoju.
Deklaracje o wojnie hybrydowej ze strony Rosji skierowane są również do sojuszników. Z tego punktu widzenia wymowne jest skoordynowane z wystąpieniami Tuska wrześniowe wystąpienie ministra spraw zagranicznych Polski R. Sikorskiego na forum w Kijowie, w którym zaproponował on NATO prowadzenie intensywniejszych ćwiczeń wojskowych w pobliżu obwodu kaliningradzkiego, które odwracałyby uwagę Moskwy od specjalnej operacji wojskowej.
Przede wszystkim ma ono służyć jako sygnał, że Polska, coraz bardziej uchylając się od zwiększania pomocy dla Ukrainy i bezpośredniego angażowania się w konflikt, Kijowa jednak „nie porzuca” i szuka sposobów na ulżenie Siłom Zbrojnym Ukrainy na froncie.
Podobne wypowiedzi pomagają też odwrócić uwagę od trwającego polsko-ukraińskiego konfliktu politycznego. Napięcie między Polską a Ukrainą – zarówno na szczeblu rządowym, jak i społecznym – nabrało w 2026 roku samodzielnego znaczenia. Rozbieżności w sferze polityki historycznej i polityki pamięci, sprzeczności gospodarcze oraz wzrost nastrojów antyukraińskich w polskim społeczeństwie najprawdopodobniej stopniowo doprowadzą do tego, że realne i polityczne wsparcie Ukrainy ze strony Warszawy z czasem stanie się bardziej warunkowe i ograniczone.
Wypowiedzi polskich polityków mają też adresatów na Zachodzie. Propozycja prowadzenia „bardziej agresywnych ćwiczeń” NATO przy granicach Rosji skierowana jest nie tylko do tych, których Warszawa uważa za niezdecydowanych, ale i do tych, którzy zarzucają samej Polsce niewystarczającą wojowniczość wobec Moskwy.
Oczywiste jest, że perspektywie bezpośredniego zaangażowania się w konflikt Warszawa przedkłada dziś zaostrzenie retoryki na poziomie UE i NATO oraz wzmocnienie presji sankcyjnej i politycznej na Moskwę.
Strona polska stara się zatem określić granice swojego udziału w domniemanych wariantach zaangażowania państw europejskich w konflikt, demonstrując gotowość udostępnienia swojej infrastruktury i, jak dotychczas, odgrywania roli poligonu dla ćwiczeń oraz kluczowego hubu logistycznego, ale nie aktywnego uczestnika konfliktu. Dla takiej postawy istnieje wiele przyczyn zewnętrznych i wewnętrznych.
„Twierdza Polska”?
Od 2022 roku Polska stara się ugruntować swoją rolę głównego zaplecza wojskowego i jednocześnie wysuniętego rubieża NATO. W tym roku na obronę przeznaczono rekordowe 201 mld złotych (około 55 mld dolarów) z budżetu państwa i pozabudżetowego Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych, co stanowi 4,8% PKB. Polska zmodernizowała siły zbrojne i zintensyfikowała współpracę z USA i Koreą Południową, przeznaczając miliardy na sprzęt wojskowy i umacniając wschodnią granicę. Kluczowym elementem tej strategii są również negocjacje ze Stanami Zjednoczonymi o utworzeniu stałej amerykańskiej bazy wojskowej w kraju.
Jednak mimo imponującego wyglądu tej „twierdzy Polska” widać w niej już pęknięcia. Ambitne cele przekształcenia się w forpocztę NATO na wschodniej flance napotykają na poważne trudności. Tak więc zwiększanie liczebności wojsk prowadzi do braków kadrowych w pododdziałach, które w niektórych przypadkach stanowią jedynie „puste skorupy”, a polski przemysł zbrojeniowy cierpi na strukturalne słabości, brak zaangażowania w ogólnoeuropejskie projekty przemysłu wojskowego i nie jest w stanie zaspokoić wzmożonego popytu na uzbrojenie.
Ponadto obecna gorączka wojskowa i wysokie tempo przezbrojenia polskiej armii kosztem dostaw uzbrojenia z USA tworzą krytyczną zależność strategiczną od późniejszego serwisowania amerykańskiego sprzętu. Poza tym Waszyngton udziela sojusznikom celowych kredytów z warunkiem zakupu wyłącznie amerykańskiej broni, a sama infrastruktura wojskowa Polski jest od początku standaryzowana pod amerykańskie bazy. Zależność od USA ogranicza możliwości manewru Polski i wyraźnie utrudnia integrację z europejskimi projektami obronnymi.
Kolejnym problemem jest czas. Z powodu znacznej pomocy wojskowej udzielonej Ukrainie polska armia nadal odczuwa braki sprzętowe. Choć nowy sprzęt z USA i Korei Południowej napływa stopniowo, pełna gotowość bojowa zostanie osiągnięta nie wcześniej niż w latach 30. XXI wieku, pod warunkiem potwierdzenia wszystkich porozumień ramowych i dostaw. Wzmacnianie polskiej armii przekształca się zatem w wyścig z czasem, który nadal będzie wymagał znacznych wysiłków i wielokierunkowego wsparcia z zewnątrz.
Kolejnym słabym punktem pozostaje struktura finansowania. Około 35–39% wydatków obronnych pokrywane jest instrumentami Funduszu, którego zadłużenie do końca 2026 roku może osiągnąć 39 mld dolarów, a ciężar spłaty w latach 2027–2031 spadnie na budżet państwa. Innymi słowy, obecny zryw został częściowo pożyczony od następnego rządu, który będzie musiał zmierzyć się również z wysoką inflacją i spowolnieniem dynamiki gospodarczej.
Zwraca uwagę również to, że mimo oficjalnego militarystycznego alarmizmu i wysiłków władz na rzecz militaryzacji społeczeństwa, w latach 2024–2026 w Polsce obserwuje się proces odwrotny – spadek gotowości do obrony ojczyzny. Wyniki sondaży przeprowadzonych we wrześniu 2026 roku pokazują, że w sytuacji zagrożenia wojną jedynie 27% respondentów jest gotowych bronić kraju, a 58,1% – nie.
Przyczynia się do tego w niemałym stopniu zakrojony na szeroką skalę kryzys w stosunkach z głównym sojusznikiem na wschodzie – Kijowem. Później doszły do tego wyraźny spadek wiary w zwycięstwo Ukrainy i rosnący strach przed eskalacją konfliktu, co osłabia abstrakcyjną chęć aktywnego udziału w działaniach bojowych.
Polski dyskurs o „szarej strefie” jest z powodzeniem wykorzystywany przez elity nie tylko do mobilizacji politycznej elektoratu na początku przedwyborczej kampanii parlamentarnej, ale i do realizacji celów polityki zagranicznej. Wizerunek państwa przyfrontowego, przeciwko któremu Rosja „już prowadzi wojnę”, może być skutecznie wykorzystany jednocześnie do pozyskania zachodniego finansowania na potrzeby obronne i do ugruntowania swojej roli w konflikcie ukraińskim.
Niezrozumiałe pozostaje tylko jedno: jeśli celem „wojny hybrydowej” ze strony Rosji, jak twierdzą przedstawiciele Polski, jest destabilizacja polskiego społeczeństwa poprzez stałe poczucie zagrożenia, to czy polskie elity, usilnie transmitujące to odczucie, nie wykonują części pracy za swojego „przeciwnika”?
We wrześniu opublikowałem ocenę dokumentu Watykańskiego, dokonaną m.in. przez Pawła Lisickiego. Całkiem niedawno zaważyłem tekst polemiczny krytykujący redaktora doRzeczy.
Moim zdaniem nielogiczny modernista lub modernistka atakując Pawła Lisickiego, tylko potwierdził… jego tezę, która brzmiała:
Dokument ten, tak jak i pozostałe dokumenty tego rodzaju, czyli właśnie związane z Nostra aetate i z jego recepcją, przyjęciem i tak dalej, wykazuje się taką samą dwuznacznością, mętnością, nieokreślonością jak wszystkie inne pozostałe.
Postanowiłem odpowiedzieć w formie wstępu opartego o fundament nauki katolickiej, a potem odpowiedzieć na poszczególne „modernizmy”.
Wstęp
Współcześni moderniści odczuwając chorobliwą obsesję na punkcie Żydów, stręczą ich, nam katolikom, jako współczesnych „starszych braci w wierze”. Przypominam, że najstarszymi braćmi w wierze dla katolików są Żydzi – uczniowie Jezusa Chrystusa. Braćmi w wierze nie okazali się ci, do których Zbawiciel powiedział „Wy macie diabła za ojca…”
Drugim, tak samo nielogicznym i absurdalnym fałszem jest teza, że Żydzi pomimo odrzucenia Chrystusa, pozostali ludem wybranym czyli częścią przymierza z Bogiem. Nowe Przymierze z ludem wybranym zawarł w pełni objawiony Bóg w trzech osobach: Bóg Ojciec, Syn Boży i Duch Święty.
Oferta Bożego wybrania, którą przedstawił ludzkości Bóg w formie Nowego Przymierza jest skierowana do wszystkich narodów. Jest ofertą szczodrą i miłosierną. Innej nie będzie. Żydzi ją odrzucili.
Argumenty i kontrargumenty
Modernista na czerwono; moje odpowiedzi bold
Modernista: …udział Żydów w zbawieniu jest pewny, a to, jak jest możliwy bez wyraźnego wyznania Chrystusa, pozostaje niezgłębioną tajemnicą Bożą. To pokora wobec tego, czego Kościół nie wie. Drugiej drogi zbawienia z tego zdania nie da się wyczytać, choćby się bardzo chciało.
Herezja i brak logiki. Herezją jest głoszeniem zbawienia dla Żydów bez Chrystusa, a brakiem logiki zaprzeczenie, że się tego nie robi. Uwzniośleniem tej herezji jest podniesienie jej do „tajemnicy Bożej” z równoczesnym bełkotem „pokora wobec tego, czego Kościół nie wie”. Kościół doskonale wie, bo mu to objawił Jezus Chrystus i Autorzy Ewangelii.
“A i oni, jeżeli nie będą trwać w niewierze, zostaną wszczepieni” – pisze św. Paweł. Jeżeli nie będą trwać w niewierze.
Modernista: Wiara żydowska, w odróżnieniu od innych religii niechrześcijańskich, jest już odpowiedzią na Boże objawienie w Starym Przymierzu (KKK 839). Brakuje jej uznania Syna. To poważny brak i Kościół go nie ukrywa. Ale niewiara w Syna nie zamienia Ojca w bożka.
Aktualna wiara żydowska także jest religią niechrześcijańską i jest negatywną odpowiedzią na Boże Objawienie. Jest odrzuceniem Nowego Przymierza z Bogiem. Chrystus mówi, że Ja i Ojciec to jedno; nie znając Jego, Żydzi nie znają również Ojca.
Modernista: W Liście do Rzymian pisze o współczesnych mu Żydach, którzy Ewangelię właśnie odrzucili. Nazywa ich nieprzyjaciółmi ze względu na Ewangelię i umiłowanymi ze względu na wybranie, bo „dary łaski i wezwanie Boże są nieodwołalne” (Rz 11,28–29).
Modernista bazuje na błędnym tłumaczeniu Biblii. Czy był to, swego czasu popełniony „progresywny” błąd, nie wiem. Zacytuję ks. prof. Waldemara Chrostowskiego:
Co się tyczy tych słów o “nieodwołalności”, które tutaj panowie przytoczyli, one po grecku (a potem po polsku), brzmią dosłownie: Nieżałowanymi bowiem dary i powołanie Boga.
Biblia Wujka: Albowiem bez żałowania są dary i wezwania Boże. Biblia Warszawska: Nie żałuje Bóg bowiem darów i wezwania.
To jest co innego.
Bóg nie żałuje. Nie żałuje tego w przeszłości, nie żałuje dziś, nie żałuje w przyszłości… ale co Izrael z tym zrobił, jaka jest jego odpowiedź?
PRZYMIERZE MA DWIE STRONY od strony Boga to jest prawda, Bóg nie żałuje, ale sprawa ODPOWIEDZI – wraz z Jezusem Chrystusem, jego przyjściem, jego uznaniem albo nie uznaniem …
Na sam koniec modernista prezentuje pogląd w formie sugestii, że Lisicki zbiera plon antysemityzmu na portalu Legion św. Ekspedyta
Modernista: Z antysemityzmem Lisicki ma kłopot odwrotny. Twierdzi, że dokumenty go nie definiują. Nostra aetate (nr 4) wymienia nienawiść, prześladowania i przejawy antysemityzmu wymierzone w Żydów kiedykolwiek i przez kogokolwiek, a Katechizm odrzuca obarczanie Żydów zbiorową winą za śmierć Jezusa (KKK 597–598). Na co dzień wystarcza.
A jeśli komuś brakuje przykładu, dostarcza go los samej wypowiedzi Lisickiego. Portal, który ją przedrukował, dał jej tytuł o „wyznawcach Antychrysta”, a Nostra aetate opatrzył tagiem „zaczyn herezji”. Lisicki tak nie mówi. Ale gdy publicysta przez kilka minut rozprowadza słowa „antychryst”, „zafałszowanie” i „bogowie cudzy” wokół jednego narodu, nie powinien się dziwić, kto i jak je potem zbiera.
Po raz kolejny okazało się, że lewoskrętni moderniści mają nieodpartą skłonność do nazywania antydiabelskości, antysemityzmem.
W Europie nie ma dnia bez alarmu o dronach, pożaru lub awarii zasilania przypisywanych Rosji. Przedstawiciele UE i NATO mówią o nieustającej „wojnie hybrydowej”: naruszeniach przestrzeni powietrznej, sabotażu, podpaleniach, cyberatakach i zakłóceniach w nawigacji.
7 października 2026 roku włoski publicysta Thomas Fazi przedstawił najpełniejszą jak dotąd analizę krytyczną . Jego pytanie nie dotyczy tego, czy Moskwa realizuje swoje interesy lub utrzymuje służby wywiadowcze. Chodzi o to, czy dowody potwierdzają narrację – czy też sama narracja stanowi pole działań.
„Ostatnio w Europie prawie nie ma dnia bez alarmu dronowego, pożaru lub awarii zasilania, z których odpowiedzialność spada na Rosję” – pisze Fazi. „Mówi się nam, że te incydenty są częścią nieustającej »wojny hybrydowej«, którą Rosja toczy przeciwko Europie. […] Czy dowody potwierdzają tę narrację? Czy raczej wskazują na »wojnę hybrydową« – kampanię wojny psychologicznej – którą sam establishment UE-NATO prowadzi przeciwko własnej ludności?”
Zakresy są ogromne. „W zależności od tego, który raport czytasz, Rosja przeprowadziła od 52 do 255 ataków hybrydowych w Europie po lutym 2022 roku – pięciokrotnie więcej niż w przypadku rzekomo tej samej kampanii” – pisze Fazi. „Centrum Soufana, które obejmuje tylko sześć krajów – dwa z nich, Mołdawię i Gruzję, spoza UE – odnotowuje więcej incydentów w samym 2025 roku niż CSIS w ciągu trzech lat na całym kontynencie”. Nowsze dane z Kijowa, takie jak dane z systemu śledzenia Centrum Bezpieczeństwa Sahajdacznyj, wskazują na ponad 500 incydentów „przypisanych lub zgodnych ze schematem” od 2022 roku; przedstawiciel NATO powiedział National Security News, że liczba niezgłoszonych incydentów w 2026 roku jest jeszcze wyższa.
Różnica tkwi w definicji. Samo IISS przyznaje, że wojna hybrydowa to „termin amorficzny”. Wysokie liczby wynikają z obserwacji dronów, które w większości przypadków zostały później zdementowane; większość raportów je pomija, mimo że podsycają publiczne oburzenie. „Poza tymi doniesieniami, dowody na to, że Rosja stała za konkretnym incydentem, zazwyczaj sprowadzają się do artykułu prasowego informującego o podejrzeniach ze strony urzędników” – mówi Fazi. „Ostatecznie większość tropów prowadzi do tego samego zbioru doniesień medialnych o oficjalnych twierdzeniach – w większości przypadków o „możliwym” lub „prawdopodobnym” zaangażowaniu Rosji”.
Sprawy, które rozpadły się pod wpływem kontroli
Alert GPS dotyczący Ursuli von der Leyen we wrześniu 2025 roku jest najwyraźniejszym przykładem. „Financial Times” doniósł, że Rosja „bezmyślnie” zagłuszyła GPS jej samolotu nad Bułgarią; piloci musieli krążyć przez godzinę i lądować, korzystając z papierowych map. Politico udokumentowało późniejszy upadek tej historii.
Flightradar24 ustalił, że transponder nadawał wartość dokładności nawigacji wskazującą na brak zakłóceń przez cały lot, a samolot wylądował z dziewięciominutowym opóźnieniem, a nie godzinnym. Minister transportu Bułgarii Grozdan Karadżow oświadczył, że według danych władz cywilnych i wojskowych „nie ma ani jednego faktu” uzasadniającego celowe tłumienie sygnału GPS. Pierwsi reporterzy nie przedstawili szeroko zakrojonej korekty.
W listopadzie 2024 roku uszkodzenia kabli na Morzu Bałtyckim przypisano Rosji, w tym ówczesnemu ministrowi obrony Niemiec . Później okazało się, że szkody spowodowały statki pływające pod banderami Hongkongu i Chin; Pekin przyznał się do wypadku z udziałem gazociągu . Szwecja nie znalazła dowodów na działanie umyślne. Fińska agencja wywiadowcza SUPO wskazuje , że uszkodzenia kabli na Morzu Bałtyckim są typowe i zazwyczaj spowodowane przez kotwice i sprzęt holowniczy.
W tym samym miesiącu w Wilnie rozbił się samolot transportowy DHL. Minister spraw zagranicznych Annalena Baerbock publicznie wyraziła wątpliwość , czy był to incydent hybrydowy. Litewskie śledztwo z marca 2025 roku wskazało błąd pilota jako przyczynę; korekta nie objęła jednak całego zakresu, jaki obejmował pierwotny raport. Pożar w podstacji, który sparaliżował lotnisko Heathrow w marcu 2025 roku, również został zaklasyfikowany jako incydent hybrydowy. Kilka miesięcy później ustalono, że przyczyną była niewystarczająca konserwacja przez sprywatyzowanego operatora sieci.
Fala dronów jesienią 2025 roku przebiegała według tego samego schematu. Holenderski dziennik Trouw przeanalizował prawie 60 kolejnych obserwacji i stwierdził „dużą panikę i praktycznie brak dowodów rosyjskiego zaangażowania”. Tam, gdzie rosyjskie drony ewidentnie wkraczały w przestrzeń powietrzną NATO, prawie zawsze miało to miejsce w pobliżu granicy z Ukrainą podczas ataków na cele ukraińskie – według Fazi, był to efekt uboczny wojny toczącej się tuż za rogiem, a nie odrębna kampania przeciwko Europie. Jeśli chodzi o incydent w Lipsku/Halle, najbardziej znaczący politycznie z całej serii, niemiecki rząd, według Fazi, nie przedstawił jeszcze żadnych publicznie weryfikowalnych dowodów rosyjskiego zaangażowania.
Rumunia to wyjątkowy przypadek w polityce informacyjnej. W listopadzie 2024 roku Trybunał Konstytucyjny unieważnił pierwszą turę głosowania, po tym jak zwyciężył kandydat Călin Georgescu, krytykujący UE i NATO, powołując się na kampanię na TikToku o rzekomo rosyjskim podłożu. Nie przedstawiono żadnych publicznie dostępnych dowodów na kontrolę państwa. Samo unieważnienie głosowania stało się dowodem na istnienie postrzeganego zagrożenia.
Co pozostaje po odjęciu spekulacji
„Wiele z najbardziej nagłośnionych przypadków domniemanej rosyjskiej „wojny hybrydowej” – zagłuszony samolot von der Leyen, kable na Morzu Bałtyckim, katastrofa DHL w Wilnie, pożar na lotnisku Heathrow, fala dronów, która przetoczyła się przez Europę jesienią 2025 roku, rumuńska kampania na TikToku – okazało się spekulacjami podsycanymi przez media, które upadły pod wpływem prostej analizy, a gdy już się pojawiły, pojawiły się sprostowania, które przyciągnęły jedynie ułamek uwagi ze strony pierwotnych zarzutów” – pisze Fazi.
Pozostają pojedyncze przypadki sabotażu, zakończone wyrokami skazującymi. Na przykład Polska skazała 14 członków siatki, która planowała wykolejenie pociągów z pomocą humanitarną na Ukrainę w 2023 roku, a trzech Ukraińców w 2025 roku za przynależność do grupy sabotażowej. „Łącznie te przypadki pokazują, że doszło do pewnych rzeczywistych aktów sabotażu, ale podczas gdy służby wywiadowcze w stolicach zachodnich zazwyczaj przypisują te hybrydowe działania Rosji, dowody faktycznie badane w sądach europejskich często ujawniają znacznie mniej realne fakty operacyjne: płatne pełnomocnictwa, anonimowe dowództwo cyfrowe i niejasne operacje, które rzadko wykazują udowodnione powiązania z państwem rosyjskim. W żadnym przypadku nie zidentyfikowano rosyjskiego urzędnika, nie mówiąc już o postawieniu go przed sądem”.
Nawet jeśli każdy z tych przypadków przypisać Moskwie, według Faziego liczba incydentów sięga kilkudziesięciu rocznie, żaden z nich nie jest śmiertelny, a szkody ograniczają się do pojedynczych obiektów. „Być może jest to realny problem wywiadowczy, o ile jest realny; ale trudno to porównać do egzystencjalnego zagrożenia czy trwającej totalnej wojny hybrydowej, na którą rutynowo powołują się europejscy przywódcy – i nie da się tego nawet w przybliżeniu porównać do trwającej kampanii ataków dronów, którą państwa NATO umożliwiają głęboko w Rosji, w tym na cele cywilne, zapewniając Ukrainie rozpoznanie i wsparcie satelitarne, a coraz częściej również drony, a także pociski dalekiego zasięgu”.
Funkcja narracji
Fazi wyciąga wniosek leżący u podstaw tekstu: toczy się wojna hybrydowa – prowadzona przez establishment UE-NATO przeciwko własnej ludności, jako strategia napięć. Seria bezpodstawnych lub nieuzasadnionych twierdzeń podtrzymuje oczekiwanie zbliżającej się wojny, uzasadnia zbrojenia, wyjątkowe uprawnienia i marginalizację stron sprzeciwiających się, a także zapewnia polityczną osłonę dla przemysłu, który żyje z zagrożenia. Helsing , najwyżej ceniony europejski startup zbrojeniowy, reprezentuje materialny aspekt tego zjawiska.
Głosy sprzeciwu w NATO pozostają cichsze. Prezydent Finlandii Alexander Stubb zaapelował do swoich europejskich kolegów o zachowanie spokoju. Wewnętrzne oceny NATO wielokrotnie wskazywały na brak bezpośredniego zagrożenia konwencjonalnego. Jednocześnie duńskie i bałtyckie służby wywiadowcze ostrzegają przed testem w nadchodzących miesiącach, a Ministerstwo Spraw Zagranicznych określa serię ataków jako nową, bardziej niebezpieczną fazę. Dyskurs publiczny nie rozróżnia tych dwóch poziomów analizy.
Fazi nie zaprzecza, że Rosja prowadzi cyberoperacje, handluje wpływami i korzysta z pośredników. Zaprzecza, że publicznie przedstawione dowody potwierdzają narrację o egzystencjalnej wojnie hybrydowej i że sprostowania mają taki sam zakres jak alarmy. Dopóki w relacjach nie zostaną rozróżnione atrybucje, orzeczenia sądowe i późniejsze obalenia, strategia napięcia pozostaje bardziej przekonującym rezultatem niż kampania, którą ma dokumentować.
Nie o siebie. Boję się o moje dzieci, o moich bliskich, o młodych ludzi, którzy mają przed sobą całe życie. Boję się, że nieodpowiedzialni politycy wmanewrują Europę w wojnę, której większość ludzi nie chce i w której ostatecznie będą tylko przegrani. Ten strach nie czyni mnie tchórzem. On czyni mnie pacyfistą.
To, co dzieje się obecnie w Europie, jest moim zdaniem niezwykle niebezpieczne. Dozbrojenie, „gotowość wojenna”, nowe systemy uzbrojenia, manewry wojskowe, groźby, kontrataki, gry wojenne, obowiązkowy pobór do wojska, przygotowywanie szpitali na przyjęcie mas rannych żołnierzy – jeden element układanki dokłada się do drugiego.
Kiedy to się wreszcie skończy? Kiedy mieszkańcy Europy powiedzą: „Dość!”?
Prawdziwym agresorem niekoniecznie jest ten, kto stawia pierwszy krok ku wojnie, lecz ten, kto go wymusza. Niemniej jednak nawet ten pierwszy krok jest niewybaczalny. Wyraziłem już tę ideę w poprzednich artykułach. Dla mnie opisuje ona zasadniczą różnicę między czynnikiem wywołującym wojnę a przyczyną jej wybuchu.
Rosja najechała Ukrainę 24 lutego 2022 roku. To fakt. Ale ktokolwiek, kto na tej podstawie wyciąga wniosek, że historia tej wojny rozpoczęła się tamtego poranka, nadmiernie upraszcza sprawę. Wojny nie spadają z nieba. Mają historię. Wynikają z interesów, zmian władzy, prowokacji, lęków, błędnych kalkulacji, złamanego zaufania i nieudanej dyplomacji. I powstają, gdy ludzie w końcu przestają ze sobą rozmawiać. Europa przeszła przerażająco długą drogę tą drogą.
Tyker szaleństwa
Wystarczy spojrzeć na to, co wydarzyło się w ciągu ostatnich kilku dni i tygodni.
14 września 2026 r.
Włoski myśliwiec NATO zestrzelił drona, który przedostał się na Litwę z Białorusi. Władze litewskie poinformowały, że dron przewoził materiały wybuchowe.
Ponownie skupiamy się na Rosji i Białorusi, ponownie na zagrożeniach i reakcjach NATO. Każdy incydent może mieć swoje wytłumaczenie. Martwi mnie jednak ogólny obraz. Konfrontacja militarna zbliża się do bezpośredniego kontaktu między Rosją a NATO, a każdy taki kontakt niesie ze sobą ryzyko popełnienia błędu.
Połowa września 2026 r.
Niemcy i USA zamierzają dalej integrować swoje przemysły obronne. Planowane jest rozszerzenie wspólnego rozwoju i produkcji nowoczesnych systemów uzbrojenia, komponentów i amunicji. Niemcy planują również zakup amerykańskich pocisków manewrujących Tomahawk.
Czy rakiety mają przynieść pokój? Czy stale rosnące zbrojenia mają przynieść coraz większe bezpieczeństwo? Każdy, kto chce, może w to uwierzyć. Ja nie.
25 września 2026 r.
A potem dzieje się coś, co daje mi nadzieję. Młodzi ludzie wychodzą na ulice – nie po broń, nie po gotowość bojową, a już na pewno nie po miejsce w okopach. Protestują przeciwko rozwojowi wydarzeń, którego konsekwencje, w prawdziwym konflikcie, poniosłoby ich pokolenie.
Zgodnie z inicjatywą „Strajk Szkolny Przeciwko Poborowi” ponad 45 000 uczniów w około 100 miastach w całych Niemczech bierze udział w protestach przeciwko potencjalnemu poborowi i obowiązkowym badaniom lekarskim. W samym Berlinie policja naliczyła około 2400 demonstrantów.
To jest doskonałe!
Bo ci, którzy dziś mówią o gotowości bojowej, prawdopodobnie nie będą leżeć w okopach, kiedy nadejdzie czas. Będą tam leżeć inni: młodzi mężczyźni i młode kobiety, synowie i córki – nasze dzieci.
Mogą zapłacić życiem za decyzje polityczne podejmowane przez innych. Pytam panie i panów gotowych do wojny w Berlinie, Paryżu, Londynie, Warszawie i Brukseli: Czy wysłalibyście swoje dzieci na front, wsadzili syna do czołgu, czy wręczylibyście córce karabin i powiedzieli: „Idź i giń, jeśli będziesz musiała?”. A może to czyjeś dzieci powinny zrobić to samo?
Koniec września 2026 r. – u wybrzeży Szkocji
U wybrzeży Szkocji ćwiczone są działania wojenne na morzu. W dowodzonych przez Brytyjczyków ćwiczeniach „Strike Warrior” około 1300 żołnierzy z różnych państw NATO ćwiczy między innymi polowanie na okręty podwodne, operacje powietrzne i manewry abordażowe. Niemal jednocześnie Wielka Brytania i Stany Zjednoczone demonstrują swoje zdolności ofensywne w ramach ćwiczeń „Atlantic Thunder”. 29 września Royal Navy informuje o zaatakowaniu i zatopieniu wycofanej ze służby amerykańskiej fregaty USS Klakring przy użyciu różnych systemów uzbrojenia, w tym pocisków rakietowych i torped.
Oczywiście, takie manewry oficjalnie służą obronie i odstraszaniu. Jednak druga strona również argumentuje w ten sposób, powołując się na własne potrzeby bezpieczeństwa. Problem pojawia się, gdy obie strony interpretują własną rozbudowę sił zbrojnych jako konieczną obronę, a działania drugiej strony jako agresję. Jaki sygnał ma otrzymać Moskwa, gdy bezpośrednio u wybrzeży Europy prowadzone są ćwiczenia z zakresu zwalczania okrętów podwodnych, ataków rakietowych i zatopienia okrętu wojennego? I jakiego sygnału oczekuje Zachód w odpowiedzi? To klasyczny dylemat bezpieczeństwa – tyle że tym razem w grę wchodzi broń jądrowa.
30 września 2026 r.
Kaliningrad.
Silnie uzbrojone terytorium rosyjskie między Polską a Litwą, geograficznie oddzielone od centralnej części Rosji, przekształca się w jeden z najniebezpieczniejszych, potencjalnych punktów zapalnych bezpośredniej konfrontacji między Rosją a NATO.
Rosja obecnie wyraźnie ostrzega przed militarną izolacją lub atakiem na Kaliningrad, a nawet rozważa użycie broni jądrowej w takim przypadku. To szaleństwo. Groźby nuklearne nie są błahe i są nieodpowiedzialne, nawet jeśli pochodzą z Moskwy.
Ale w tym wszystkim jest też trochę prawdy. W sierpniu, według zachodniego źródła wojskowego, które rozmawiało z agencją Reuters, samoloty NATO przeprowadziły niezapowiedzianą operację wokół Kaliningradu. To pokazało, że w razie konfliktu łączność radiowa, radarowa i obrony powietrznej z rosyjską eksklawą może zostać przerwana.
Jaki jest zamierzony rezultat – pokój? Czy Rosja ma obserwować taką operację, a potem uspokajać się: „Wszystko w porządku, NATO przecież chce się tylko bawić”?
Jednocześnie Sekretarz Generalny NATO Mark Rutte oświadczył 30 września, że nie ma bezpośredniego zagrożenia dla terytorium NATO ze strony Rosji. To oświadczenie powinno dać nam do myślenia. Skoro nie ma bezpośredniego zagrożenia, dlaczego tworzy się atmosfera, w której wojna coraz częściej jawi się jako coś, na co Europa musi się przygotować intelektualnie, gospodarczo, społecznie i militarnie?
Zabawa z ogniem
Rosja posiada największy na świecie arsenał nuklearny. Według szacunków Federacji Amerykańskich Naukowców, do 2026 roku Rosja będzie dysponować łącznie około 5400 głowicami jądrowymi, co plasuje ją tuż przed Stanami Zjednoczonymi. A niektórzy europejscy politycy najwyraźniej chcą sprawdzić granice swoich możliwości w tym kraju?
Czy oni stracili rozum?
Wojna nuklearna między Rosją a NATO nie byłaby grą komputerową, grą wojenną w jakiejś siedzibie NATO, seminarium strategicznym ani telewizyjnym talk-show. Zginęłyby ludzie, być może miliony. Mogłyby zginąć nasze dzieci i wnuki. A Europa, która doświadczyła już dwóch wojen światowych, znów zaczęłaby mówić o swojej gotowości do wojny.
Cóż za kompletne szaleństwo!
Kto tu właściwie komu grozi?
Przez lata mówiono ludziom, że Rosja może zaatakować kraje NATO, po Ukrainie. Putin wielokrotnie zaprzeczał takim zamiarom. Pod koniec 2025 roku powtórzył, że Rosja nigdy nie planowała ataku na Europę i była nawet gotowa to potwierdzić na piśmie.
Można wierzyć Putinowi albo mu nie ufać. Oba są uzasadnione. Nie akceptuję jednak czegoś innego: rosyjskie oświadczenia są często traktowane jako z natury bezwartościowe, podczas gdy zachodnie analizy zagrożeń są przedstawiane jako obiektywnie prawdziwe. Dlaczego?
Zachodni politycy również realizują własne interesy, sekretarze NATO angażują się w politykę, a rządy posługują się propagandą. Oczywiście, zachodni politycy też potrafią kłamać – i robią to, czasami wręcz bezczelnie! Niemniej jednak nie muszę wierzyć Putinowi ani Merzowi, Ławrowowi ani Pistoriusowi, Moskwie ani Brukseli. Mogę patrzeć na to, co mówią, a co ważniejsze, co robią.
To, co obecnie widzę w Europie, zupełnie do mnie nie przemawia. I jeszcze jedno: bardziej ufam Putinowi niż europejskim podżegaczom wojennym. Najwyraźniej 27 milionów rosyjskich ofiar spowodowanych przez nazistowskie Niemcy zostało już zapomniane. Czy Niemcy najechały Rosję, czy odwrotnie? Nigdy więcej?
Gotowy do wojny
Friedrich Merz chce uczynić niemieckie siły zbrojne najsilniejszą armią konwencjonalną w Europie. Boris Pistorius przywrócił niesmaczne określenie „gotowość wojenna”. Emmanuel Macron od lat forsuje debatę na temat silniejszej roli militarnej Europy. Wielka Brytania należy do najbardziej zdecydowanych zwolenników militarnej kontynuacji wojny na Ukrainie. Polska dokonuje masowego zbrojenia. Ursula von der Leyen naciska na wzmocnienie europejskiego przemysłu zbrojeniowego. Mark Rutte domaga się coraz większych wysiłków militarnych ze strony państw NATO.
Broń, amunicja, pociski, drony, czołgi i myśliwce – miliardy miliardów są mobilizowane na te cele. Ale gdzie są plany pokojowe i ważne europejskie inicjatywy dyplomatyczne? Gdzie są mężowie stanu, którzy jadą do Moskwy i mówią: „Musimy rozmawiać”? Gdzie są politycy, którzy mają odwagę usiąść do stołu, zamiast zamawiać kolejny pocisk?
Jest już wystarczająco dużo mężczyzn gotowych do wojny. Europa w końcu znów potrzebuje mężczyzn gotowych do pokoju .
Rosja nie jest bezbronna
Uderza mnie kolejna sprzeczność. Z jednej strony Rosja jest przedstawiana jako zagrożenie militarne, przeciwko któremu Europa musi się masowo zbroić. Z drugiej strony, europejskie państwa NATO, razem wzięte, mają znacznie większy dochód gospodarczy niż Rosja i nominalnie wydają kilka razy więcej na swoje siły zbrojne.
Rosja w żadnym wypadku nie jest wszechmocna konwencjonalnie. Energia jądrowa to zupełnie inna sprawa. Każdy, kto uważa, że Rosję można wywierać na coraz większą presję tylko dlatego, że Europa ma przewagę ekonomiczną, źle zrozumiał naturę odstraszania nuklearnego. Mocarstwo jądrowe nie musi być w stanie wygrać wojny konwencjonalnej, aby zniszczyć Europę. Wystarczy, że będzie posiadać wystarczającą ilość broni jądrowej. Rosja ma jej aż nadto.
Jaki jest więc sens tej gry?
Nie chcę tej wojny
Nie chcę wojny z Rosją ani z żadnym innym krajem. Nie chcę, żeby młodzi Niemcy walczyli z młodymi Rosjanami, którzy nie wyrządzili sobie nawzajem krzywdy. Nie chcę, żeby młody człowiek z Monachium strzelał do młodego człowieka z Moskwy, bo politycy, generałowie i stratedzy nie potrafili rozwiązać konfliktów przy stole negocjacyjnym.
I z pewnością nie chcę, aby moi bliscy płacili za niekompetencję, pychę i brak skrupułów jakichkolwiek polityków.
Uważam ten rozwój sytuacji za obrzydliwy.
Ludzie, którzy lekkomyślnie ryzykują wojnę z mocarstwem nuklearnym, ponoszą ogromną odpowiedzialność. Ci, którzy igrają z życiem innych, powinni przynajmniej zdawać sobie sprawę z tego, co jest stawką. Nie chodzi o figury na szachownicy, ale o ludzi – i potencjalnie o życie naszych dzieci. Pycha europejskich podżegaczy wojennych wydaje się bezgraniczna.
Dość tego szaleństwa!
Europa nie potrzebuje ani dalszej eskalacji, ani nowych wrogów, ani polityków, którzy mówią ludziom, że muszą znów przygotować się na wojnę. Europa potrzebuje polityków, którzy zapobiegną wybuchowi wojny.
Rozmawiajcie ze sobą, negocjujcie i traktujcie poważnie interesy bezpieczeństwa drugiej strony! Przestańcie odrzucać każdą prośbę o dyplomację jako naiwność, uległość lub „sympatię dla Putina”. Ci, którzy pragną pokoju, muszą rozmawiać ze swoimi przeciwnikami. Nie ma potrzeby negocjowania pokoju z przyjaciółmi.
Przede wszystkim ci, którzy dziś tak nonszalancko mówią o gotowości bojowej, odstraszaniu i sile militarnej, nigdy nie powinni zapominać o jednym: w przypadku prawdziwego zagrożenia zginą nie ich gry wojenne, ale ludzie – być może nasze dzieci.
I ktokolwiek lekkomyślnie naraża swoje życie, nie powinien mówić mi, że robi to dla mojego bezpieczeństwa.
Wstaje!
Mój apel do wszystkich, którzy tak jak ja nie chcą tego szaleństwa: Powstańcie! Wstańcie z kanap! Oburzcie się! Mówcie głośno! Wyjdźcie na ulice, pokojowo demonstrujcie, organizujcie się i jasno dajcie do zrozumienia tym, którzy igrają z cudzym życiem: Nie z nami. Nie z naszymi dziećmi.
Demokracja nie rozwija się dzięki ludziom, którzy milczą, lecz dzięki obywatelom, którzy się angażują. Artykuł 20, ust. 2 Ustawy Zasadniczej zaczyna się od zdania, które niektórzy politycy powinni zapamiętać: „Wszelka władza państwowa pochodzi od ludu”. Nawet prawo do oporu jest zapisane w naszej Ustawie Zasadniczej. Artykuł 20, ust. 4 przyznaje wszystkim Niemcom prawo do stawiania oporu każdemu, kto próbuje obalić porządek konstytucyjny, jeśli nie ma innego rozwiązania. Nie jest to przyzwolenie na przemoc ani ogólne prawo do stawiania oporu decyzjom politycznym, które się nie podobają. Pokazuje to jednak, jaką wartość nasza konstytucja przypisuje swoim obywatelom, gdy fundamentalny porządek demokratyczny jest rzeczywiście zagrożony.
Nie musi do tego dojść. Jest wiele pokojowych i demokratycznych sposobów, aby się zaangażować. Wykorzystaj je! Pisz do swoich przedstawicieli, podpisuj petycje, organizuj wydarzenia, wspieraj inicjatywy pokojowe i wyjdź na ulice. A przede wszystkim: nie pozwól, aby ktokolwiek wmówił ci, że i tak niczego nie możesz zmienić. Każdy, kto czeka, aż inni naprawią coś za niego, równie dobrze może stać na przystanku autobusowym i czekać na następny statek.
Nic się nie zmienia tylko dlatego, że ludzie pragną zmian. Rzeczy zmieniają się, gdy ludzie zaczynają coś robić, aby je zmienić.
Więc powstańcie. Oburzcie się. Mówcie głośno. Spokojnie, ale głośno.
Decyzje dotyczące wojny i pokoju mogą zapadać w budynkach rządowych, parlamentach i kwaterach głównych NATO. Ale w kryzysie to inni muszą tam umrzeć.
I mogą być naszymi dziećmi.
Jeśli podobał Ci się ten post, udostępnij go ponownie. Dziękuję. Miłego czasu. =============================
Książka „Korona – ostatni rozdział jeszcze nie napisany” ukazała się w Internecie 20 sierpnia 2026 roku.
Wiele napisano o pandemii koronawirusa – koncentrując się głównie na jej indywidualnych aspektach. Niniejsza książka jest próbą poskładania tych licznych fragmentów w spójny obraz. W 18 rozdziałach analizuje ona polityczne, społeczne, medyczne, medialne i psychologiczne aspekty pandemii: od statystyk i kampanii szczepień, przez naruszenia praw podstawowych, protokoły RKI i medialną manipulację opinią publiczną, aż po opór i wciąż niewystarczające rozliczenie się z pandemią.
Ta książka jest skierowana szczególnie do osób, które w obliczu sprzecznych relacji wciąż zadają sobie pytanie: Co właściwie wydarzyło się w tamtych czasach? Nie daje ona gotowej odpowiedzi, lecz raczej powiązania, sprzeczności i różne perspektywy jako podstawę do wyrobienia sobie własnego osądu.
Ci, którzy chcą wyrobić sobie opinię, powinni znać cały obraz.
W prowadzonym przez prof. Andrzeja Nowaka (już jako redaktora emeritusa) periodyku „Arcana”, który od samego początku propagował różne prometejskie i mesjanistyczne koncepcje polskiej polityki wschodniej, czytam:
„Obalenie prorosyjskiego prezydenta Ukrainy, Wiktora Janunkowycza, otworzyło przed Warszawą wielką okazję do zbliżenia z Kijowem. W chwili obecnej jest oczywiste, że te nadzieje się nie spełniły. Piszemy to z żalem, albowiem idea Intermarium była i jest nam bliska, czego daliśmy niejednokrotnie wyraz, także na tych łamach. Osią Intermarium, które obejmuje całą przestrzeń post-Jagiellońską, czyli Kraje Bałtyckie, Białoruś, Ukrainę i Polskę, siłą rzeczy muszą być te dwa ostatnie państwa. Bez ścisłej współpracy Warszawy i Kijowa o żadnym Intermarium mowy być nie może”.
I dalej: „Naszym zdaniem, przyjmując to stanowisko [gloryfikacji OUN-UPA] rząd w Kijowie nie tylko grzebie możliwości ścisłej współpracy z Warszawą, ale wyłącza się poza nawias narodów cywilizowanych, w zachodnim tego słowa znaczeniu”. Sam prof. Andrzej Nowak w tym samym numerze „Aracanów” ubolewa, że nie mamy sensownego traktatu Ukrainą, a jej elity są zapatrzone w Brukselę i Berlin.
A więc – odwrót od „wielkiej” koncepcji budowy potężnego antyrosyjskiego bloku zwanego Międzymorzem, którego osią miał być sojusz polsko-ukraiński? To miało dać Polsce pozycję niemal mocarstwa regionalnego. Dzisiaj politycy i publicyści lansujący tę utopię – albo milczą, albo tak jak tutaj wylewają swoje żale. Myśl narodowa od zawsze przestrzegała przed ukraińskimi mirażami. Owszem, byli też tacy w obozie narodowym, którzy temu mirażowi ulegali, ale zawsze stanowili mniejszość i traktowani byli jako odstępcy od linii zasadniczej. To zdumiewające, że mimo tylu nauczek i lekcji – ta chora idea wciąż się tli i rozpala umysły a zwłaszcza emocje tak wielu ludzi, wydawać by się mogło poważnych.
Dzisiaj problem polega nie na tym, jak z Ukrainą iść na Moskwę i zbudować wielki blok Międzymorza pod naszym przewodem, ale jak zneutralizować wielkie zagrożenia dla Polski z racji istnienia zbyt silnej i szowinistycznej Ukrainy. Im szybciej to epigoni idei Międzymorza zrozumieją, tym lepiej. W naszej tradycji politycznej były koncepcje i projekty, które skutecznie, całymi latami, były usuwane z polskiej świadomości. Teraz widać jak nigdy przedtem, że są one wciąż aktualne i bardziej przydatne niż miraże rusosfobicznych obsesjonatów. Wystarczy tylko po nie sięgnąć.
Po dramatycznym wydarzeniu, jakim był bandycki atak w wykonaniu Ukraińca Ihora M. w Opactwie Benedyktynek w Jarosławiu, pod koniec września 2026 roku, w trakcie którego nożownik ranił czterech mężczyzn i kobietę, poszkodowani trafili do szpitala.
Jedna z ranionych osób zmarła. Minister Marcin Bosacki, występując przed kamerami TVP i komentując to dramatyczne wydarzenie, spuentował je, twierdząc „to jest też efekt wojny wywołanej przez Putina”.
Wszystko wina Putina
„Jeśli prawdą jest to, że ten człowiek przyjechał do Polski po służbie w okopach przez jakiś czas, no to prawdopodobnie mamy do czynienia z tym, co wielokrotnie np. żołnierze amerykańscy mieli po powrocie z Iraku czy Afganistanu. Czyli zespół traumy pourazowej, po ogromnych stresach bycia na froncie, no człowiek traci kontrolę nad tym, co robi i to jest efekt tej wojny i musimy się do tego przygotować, bo takich ludzi wracających najpierw do Ukrainy, a potem pewnie wjeżdżających do Europy z doświadczeniem tym okropnym bycia na froncie czasem miesiącami albo latami będzie niestety coraz więcej. To jest też efekt wojny wywołanej przez Putina” – powiedział Bosacki.
PTSD
Zespół PTSD nie jest licencją na zabijanie. Amerykańscy weterani z Iraku i Afganistanu, do których minister Bosacki się odwołuje, po popełnieniu przestępstwa odpowiadali przed sądami. W USA z Departamentu Stanu nikt nie wychodził przed kamery z komunikatem „przygotujcie się, będzie ich więcej!”. Amerykanie nie obciążali też efektami PTSD swoich przeciwników politycznych. Zespół stresu pourazowego (PTSD) to zaburzenie psychiczne, które rozwija się po doświadczeniu lub obejrzeniu skrajnie traumatycznego wydarzenia, takiego jak wypadek, napaść, katastrofa czy działania wojenne. Wydarzenie to przekracza zdolności psychiki określonego człowieka do radzenia sobie ze stresem. Innymi słowy, zależne jest od indywidualnej odporności psychicznej danego człowieka. Ma charakter indywidualny. U jednego zespół PTSD się rozwinie, u drugiego – o silnej, zintegrowanej psychice – nie wystąpi.
Stres nie tłumaczy wszystkiego
Akurat tak się składa, że mój śp. Ojciec był żołnierzem frontowym. Był snajperem. Spóźnił się do Andersa. Służąc w Ludowym Wojsku Polskim, na własnych nogach przeszedł od Lenino do Berlina. Doskonale pamiętam jego zachowanie, jak próbował sobie radzić z traumatycznymi przeżyciami. Ojciec, oglądając film w TV o tematyce wojennej zmieniał się na moich oczach. Tężała mu twarz, szkliły się oczy. Po filmie wychodził z mieszkania, szedł do restauracji. Nad ranem wracał pijany. Nie miał ochoty nikogo zabijać. Siadał w kąciku, przy piecu na krześle i płakał….
Nie lubiłem mojego Ojca, ponieważ był oschły, smutny, pozbawiony poczucia humoru. Matka mówiła, że przed wojną był zupełnie kimś innym. Chodząc do szkoły, miałem kontakt z nauczycielami, którzy byli więźniami niemieckich obozów zagłady. Pamiętam, że byli to ludzie cisi, skromni, pełni pokory wobec cierpień innych ludzi. Miałem nauczycielkę obowiązkowego wówczas języka rosyjskiego, której udało się repatriować z sowieckiego gułagu do Polski. Była to osoba opanowana, bardzo ciepła w kontaktach z uczniami. Każda z tych osób miała za sobą traumatyczne przeżycia. Lecz żadna z nich nie szalała. Nie traciła kontaktu z rzeczywistością, nie traciła kontroli nad tym co robi.
Wołyń 2.0
W tym stanie rzeczy, wypowiedź wiceministra Marcina Bosackiego odbieram jako skrajnie nieodpowiedzialną. „Musimy się do tego przygotować, bo takich ludzi wracających najpierw do Ukrainy a potem pewnie wjeżdżających do Europy” – do czego musimy się przygotować, Szanowny Panie Ministrze? Do straumatyzowanych Ukraińców, którzy będą się zachowywali wobec nas jak Ihor M. w stosunku do bezbronnych ludzi na terenie opactwa w Jarosławiu przy ulicy Benedyktyńskiej. Co Pan sugeruje? Wołyń 2.0?
Wojna amerykańsko-irańska wkracza w nową fazę w ósmym miesiącu. Podczas gdy prezydent Donald Trump wielokrotnie mówi o „zagładzie”, a retoryka przeciwko Teheranowi eskaluje, eksperci twierdzą, że rzeczywisty strategiczny punkt ciężkości konfliktu przesuwa się z samego Iranu w stronę jego sąsiadów.
Ostatni wzrost liczebności wojsk amerykańskich jest realny i znaczący. Jak donosi Al Jazeera , powołując się na przedstawiciela władz USA, grupa uderzeniowa lotniskowca USS Theodore Roosevelt została wysłana w ten region z bazy w San Diego, a następnie jednostka ekspedycyjna piechoty morskiej z wyspy Makin z ponad 2000 żołnierzy piechoty morskiej.
Do końca listopada w pobliżu Iranu mają zostać rozmieszczone trzy lotniskowce i dwie grupy desantowe – według Associated Press oznacza to około 9000 dodatkowych żołnierzy, co zwiększy liczebność amerykańskiej marynarki wojennej do ponad 20 000 marynarzy i żołnierzy piechoty morskiej.
Ale do czego właściwie mają służyć te siły? Lądowa inwazja na Iran jest militarnie mało realna. 10 000 dodatkowych żołnierzy nie podbije kraju wielkości Iranu. I właśnie tu zaczyna się prawdziwe pytanie: po co właściwie te siły są tworzone?
Oman i Cieśnina Ormuz
W rozmowie z Dannym Haiphongiem analityk geopolityki Patrick Henningsen z 21st Century Wire przedstawił scenariusz praktycznie nieobecny w głównych mediach zachodnich: operację wojskową USA w Omanie, a konkretnie po omańskiej stronie Cieśniny Ormuz.
Logika tej wypowiedzi jest przekonująca, gdy się nad nią głębiej zastanowić:
Najbardziej wysunięta na północ część półwyspu, tworząca Cieśninę Ormuz, należy do Omanu – nie do Emiratów ani do Iranu. (Zobacz także klasyfikację geograficzną w ABC News ).
Stany Zjednoczone od miesięcy prowadzą tajną operację przeładunku tankowców przez południowy kanał żeglugowy wzdłuż wybrzeża Omanu. Według Axios , USA transportują w ten sposób około 10 milionów baryłek ropy dziennie – mniej więcej połowę wolumenu sprzed wojny.
Oficer amerykański powiedział wprost w rozmowie z Axios : „Kontrolujemy południowy kanał żeglugowy Cieśniny Ormuz od dwóch miesięcy. Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej może być utrapieniem, ale to nie oni kontrolują cieśninę. My tak”.
Operacja ta jest koordynowana z Fort Bragg – grupa zadaniowa sporządza codzienne listy statków i kieruje konwojami szlakami żeglugowymi. Siły Powietrzne USA zapewniają ochronę przed irańskimi dronami i pociskami manewrującymi.
Ale tajna operacja eskortowa to nie kontrola terytorialna. I właśnie w tym miejscu Oman staje się interesujący: fizyczna obecność USA na terytorium Omanu – „posunięcie alfa”, jak to nazywa Henningsen – postawiłaby Iran w trudnej sytuacji.
Oman tradycyjnie utrzymuje dobre stosunki z Teheranem. Gdyby Iran zaatakował terytorium Omanu, aby uderzyć na pozycje USA, straciłby jednego z niewielu pozostałych sojuszników regionalnych.
Pozostaje jednak pytanie, czy to prawda, czy tylko amerykańska propaganda. Ceny oleju napędowego i benzyny mówią co innego. Ale to sprawia, że jakiś sukces jest dla USA tym pilniejszy.
Incydent Flydubai: atak terrorystyczny czy czynnik geopolityczny?
30 września 2026 roku drugi pilot samolotu Flydubai lecącego z Dubaju do Tel Awiwu zaatakował swojego kapitana siekierą i próbował przejąć kontrolę nad samolotem. Na pokładzie znajdowały się 182 osoby, głównie Izraelczycy.
Fakty, o ile zostały oficjalnie potwierdzone:
Drugim pilotem okazał się Hamam al-Hammami, 29-letni obywatel Omanu. ( Al Jazeera )
Wcześniej został zawieszony w obowiązkach lotniczych w liniach lotniczych Oman Air z powodu obaw o jego „ekstremistyczne” poglądy. Został przeniesiony na stanowisko administracyjne, a następnie zatrudniony w liniach Flydubai. ( AP via PBS )
Zjednoczone Emiraty Arabskie opisują incydent jako próbę „aktu terrorystycznego”. ( ABC News )
Premier Izraela Beniamin Netanjahu mówił o „radykalizacji islamistycznej” i oświadczył: „Badamy, czy został wysłany, a ktokolwiek go wysłał, zapłaci bardzo wysoką cenę”.
Flydubai budzi więcej pytań niż daje odpowiedzi
——————————————————-
Jak on w ogóle potrafił latać?
Oman nie utrzymuje stosunków dyplomatycznych z Izraelem. Niemniej jednak, obywatel Omanu pełnił funkcję pierwszego oficera w samolocie do Tel Awiwu. Według doniesień Haaretz, władze Izraela otrzymują listy załogi i pasażerów na 48 godzin przed odlotem – a Mossad i Szin Bet są w rzeczywistości odpowiedzialne za weryfikację zagranicznych załóg. ( Haaretz za pośrednictwem Al Jazeera )
Netanjahu nazwał to „luką prawną”. Luką, która mogła kosztować życie 182 osób.
Kto korzysta na przypisywaniu go Iranowi?
Natychmiastowe działania propagandowe Netanjahu – „kto go wysłał” – automatycznie kierują uwagę na Teheran. I rzeczywiście: gdyby Iran stał za atakiem na izraelski samolot, byłby to casus belli – i znacznie wzmocniłby argument za eskalacją konfliktu przeciwko Iranowi.
Henningsen dostrzega tu pewien schemat: izraelskie informacje wywiadowcze są celowo „wprowadzane” do stolic zachodnich i stamtąd rozpowszechniane. Nawiązuje do byłego amerykańskiego koordynatora ds. zwalczania terroryzmu Joe Kenta , który w swoim liście rezygnacyjnym opisał dokładnie ten „ekosystem” izraelskich służb, amerykańskiej polityki i mediów.
W przypadku tego rodzaju incydentów geopolitycznych pytanie rzadko dotyczy tego, co się wydarzyło, ale raczej tego, kto na tym skorzystał.
Kontekst omański
I tu koło się zamyka: obywatel Omanu, który przeprowadziłby atak na samolot lecący do Izraela, – gdyby przeważyła oficjalna interpretacja – postawiłby Oman jako państwo w centrum uwagi. Dokładnie ten sam Oman, który jest tak strategicznie cenny dla operacji USA w Cieśninie Ormuz.
To nie jest dowód na nic. Jest to jednak schemat, który rodzi pytanie, czy incydent z Flydubai nie pełni również funkcji pretekstu – ramy, dzięki której obecność USA w Omanie jest „uzasadniona”.
Arabia Saudyjska: Prawdziwy przegrany
Podczas gdy oczy wszystkich zwrócone są na Iran i Oman, na południu rozgrywa się cicha katastrofa. Ansar Allah (Huti) zintensyfikowali ofensywę w przygranicznych prowincjach Arabii Saudyjskiej: Dżizan, Asir i Nadżran. Terytoria te – zaanektowane przez Arabię Saudyjską w 1934 roku – są przedmiotem sporów historycznych i plemiennych.
Według Henningsena Arabia Saudyjska nie ma możliwości militarnych, aby obronić te terytoria:
„Gdyby udało im się zebrać 100 000 ludzi – ilu z nich faktycznie byłoby zdolnych do walki? Może jeden na dziesięciu. A Ansar Allah jest równie zdolny jak talibowie – może nawet lepszy”.
Państwa Zatoki Perskiej – zwłaszcza Arabia Saudyjska – finansują izraelski przemysł zbrojeniowy za pośrednictwem funduszu private equity Jareda Kushnera , Affinity Partners. Fundusz Kushnera jest głównym udziałowcem w Phoenix Financial , który z kolei inwestuje w setki izraelskich firm, w tym w Elbit Systems . W ten sposób saudyjskie pieniądze pośrednio trafiają do przemysłu, który napędza wojny nękające region.
To niekończący się cykl samo-sabotażu: państwa Zatoki Perskiej finansują własną strategiczną marginalizację.
„To, co widzimy w Waszyngtonie, to nie jest wielka strategia. To seria manewrów taktycznych, sprzedawanych jako strategia”.
Stany Zjednoczone nie mają spójnej strategii wobec Iranu, Jemenu ani Zatoki Perskiej. Mają opcje – i je testują. Oman jest jedną z nich. Incydent w Flydubai może – świadomie lub nieświadomie – stać się impulsem do podjęcia właśnie tej opcji.
Czy do tego dojdzie, czas pokaże. Jasne jest jednak, że logika eskalacji w Zatoce Perskiej nie wynika z konieczności militarnej, lecz z kalkulacji politycznej – przed wyborami uzupełniającymi w USA, przed wyborami w Izraelu i w obliczu wojny, która nie przynosi korzyści nikomu poza przemysłem zbrojeniowym.
Dla tych, którzy chcą posłuchać ciekawego wywiadu:
Stanisław Michalkiewicz „Najwyższy Czas!” • 6 października 2026 michalkiewicz
Za pierwszej komuny Chińczycy formułowali pod adresem Ameryki tak zwane „poważne ostrzeżenia”. Kiedy ich liczba doszła do ponad 400, nie robiły już na nikim żadnego wrażenia, a jeśli już – to przede wszystkim humorystyczne. Dzisiaj Chiny – o ile mi wiadomo – nie formułują pod adresem Ameryki żadnych ostrzeżeń – ani „poważnych”, ani zwyczajnych. Przeciwnie – właśnie gdy to piszę, do USA wybiera się obecny chiński przywódca, by nie tylko wziąć udział w sesji Zgromadzenia Ogólnego ONZ, ale również – spotkać się z prezydentem Trumpem, który w związku z tym przerwał wypoczynek i zameldował się w Białym Domu.
Jakby tego było mało, Amerykanie „w trybie pilnym” odwołali też wizytę wicepremiera, ministra-ministrowicza, obywatela Kosiniaka-Kamysza Władysława, który w vaginecie obywatela Tuska Donalda ma fuchę ministra obrony. Miał on spotkać się z amerykańskim sekretarzem wojny Hegsethem, ale ten prawdopodobnie będzie towarzyszył prezydentu Trumpu w rozmowach z Xi Jinpingiem, więc minister-ministrowicz będzie musiał trochę poczekać. Poza tym pojawiły się fałszywe pogłoski, jakoby sekretarz Hegseth wcale się nie palił do pomysłu utworzenia w Polsce stałej bazy amerykańskiej. Utworzenie takiej bazy oznaczałoby kres obowiązywania amerykańsko-rosyjskich porozumień z Paryża z roku 1997.
Jak pamiętamy, Rosja nie wyraziła zastrzeżeń wobec planów przyjęcia państw Europy Środkowej do NATO, ale wcześniej Amerykanie porozumieli się z Moskwą co do „środków budowy zaufania”. Obejmowały one m.in. zobowiązanie, że zachodnia broń jądrowa nie będzie przesuwana na wschód od dawnej granicy niemiecko-niemieckiej, a na terytoriach państw nowo przyjętych do NATO nie będą zakładane stałe bazy Sojuszu. Dlatego dotychczas obecność wojsk amerykańskich w Polsce miała charakter „rotacyjny”: w Noc Świętojańską miały być w jednym miejscu, w Noc Walpurgii – w jakimś innym, a w Noc Sylwestrową – jeszcze gdzie indziej. Stała baza byłaby czymś nowym, a ponieważ nie wiadomo, co w sprawie Rosji postanowi prezydent Trump, to nic dziwnego, że w tej sytuacji również sekretarz Hegseth zachowuje wstrzemięźliwość i nie miałby do zakomunikowania ministru-ministrowiczu niczego konkretnego.
Ale zaczęliśmy od wspomnień o „poważnych ostrzeżeniach” chińskich nie bez kozery. Oto bowiem Agencja Moody’s, po raz pierwszy od 24 lat, obniżyła Polsce tzw. „rating” z drugiego na trzecie miejsce, uzasadniając ten krok narastającym lawinowo zadłużeniem państwa no i narastającymi kosztami obsługi długu publicznego, które podobno przekroczyły już 111 miliardów złotych rocznie. Jaka jest wysokość tego długu – tego dokładnie nie wiadomo, bo jeszcze za poprzedniego vaginetu obywatela Tuska Donalda, jego minister finansów, poddany brytyjski, pan Jacek „Vincent” Rostowski bodajże trzykrotnie zmieniał sposób naliczania długu publicznego, a poza tym, za firmowanych przez Naczelnika Państwa rządów „dobrej zmiany”, rozmaite wydatki rządowe finansowane były – podobnie jak i teraz – z funduszy pozabudżetowych. Na przykład Bank Gospodarstwa Krajowego emituje obligacje np. na Fundusz Wsparcia Sił Zbrojnych. Ponieważ NBP nie może kupować obligacji bezpośrednio w Banku Gospodarstwa Krajowego, bo konstytucja zabrania finansowania deficytu budżetowego kredytem NBP, to najpierw obligacje wyemitowane przez BGK skupują banki komercyjne, a dopiero od nich, te obligacje skupuje NBP – ma się rozumieć – nie za darmo – i wszystko jest gites, tenteges.
Oczywiście gwarantem obligacji emitowanych przez BGK jest Skarb Państwa, a więc – w ostatecznym rachunku – nieświadomi niczego podatnicy, którzy tylko potem się dziwują, dlaczego wszystko tak drożeje. Ale na tym właśnie polega mechanizm sławnej „wrażliwości społecznej”, która jest tak upragniona przez liczne rzesze zadowolonych ze swego rozumu, postępowych obywateli, których w tej skłonności wspiera również znaczna część przewielebnego duchowieństwa, a dyskretnego wsparcia udziela całemu przedsięwzięciu lichwiarska międzynarodówka, do której trafiają miliardy z tytułu „obsługi” długu publicznego. Wszyscy zatem są zadowoleni, może z wyjątkiem tych obywateli, którzy już skapowali, na czym rzecz polega – ale kto by się tam liczył z ich zdaniem? Najwyżej pani red. Gozdyra ich ofuknie, że to „ruskie onuce”, sługusy Putina, z którymi sługusy Zełeńskiego nie mogą się pospolitować w jakichś dyskusjach, tylko pryncypialnie ich napiętnować z wysokości wieży z kości słoniowej, gdzie przebywają sławni redaktorowie. Nie po to bowiem zadaje ona pytania, by było przyjemnie, tylko przeciwnie – by było nieprzyjemnie – ale nie wszystkim, tylko „wrogom ludu”, no i sługusom Putina. Takim mówimy nasze stanowcze „NIE” – oczywiście do czasu, aż od Naszych Sojuszników dostaniemy rozkaz, by odtąd ćwierkać z innego klucza.
Więc chociaż agencja Moody’s zdegradowała „rating” Polski, spychając nasz i tak już przecież wystarczająco nieszczęśliwy kraj do „klubu trzeciego miejsca”, pan minister Andrzej Domański, podobnie jak obywatel Tusk Donald, który ostatnio zaczął nawet doznawać objawów, jakoby CIA przysyłała mu „raporty”, twierdzi, że wszystko jest w jak najlepszym porządku, bo gospodarka „rośnie” i w ogóle – jest „stabilna”. Podobnie było również za Edwarda Gierka, a nawet lepiej, bo wtedy gospodarka polska znajdowała się nie na 20, tylko na 10 miejscu w świecie – oczywiście dopóty, dopóki wszystko się nie skawaliło i gwoli opanowania sytuacji trzeba było wprowadzać stan wojenny. Jak zatem widzimy, wszystko dopiero przed nami – ale zanim nie padnie salwa, humory wszystkim, a już zwłaszcza – Naszym Umiłowanym Przywódcom, dopisują znakomicie, dzięki czemu są oni pełni wigoru i planów na przyszłość.
Ciekawe tedy, w jakiej straszliwej postaci objawią się następstwa wtrącenia Polski do „klubu trzeciego miejsca”, to znaczy – co powiedzą „inwestorzy”, których musimy się słuchać co najmniej tak samo, jak Naszych Sojuszników. Właśnie Reichsfuhrerin Urszula Wodęleje, nakazała przekazać ukraińskim oligarchom ponad 6 mld euro, żeby nie stracili animuszu do wojny i nadal tolerowali, a może nawet – popierali – prezydenta Zełeńskiego, zatwierdzonego na naszą Duszeńkę. Zgodnie z ustawą o zasobach własnych UE, Reichsfuhrerin te miliardy tylko „pożycza”, natomiast spłacać je muszą już członkowskie bantustany – w proporcjach, jakie tam na poszczególny bantustan przypadają.
W tych warunkach musimy cieszyć się z tego, co jest – a jest dobrze, a będzie jeszcze dobrzej – jak to w klubie trzeciego miejsca.
Stały komentarz Stanisława Michalkiewicza ukazuje się w każdym numerze tygodnika „Najwyższy Czas!”.
List jest prawdziwy – co jasno wynika z jego początku:
„Ponieważ pierwszą ofiarą niekończących się wojen prowadzonych przez rząd USA była niezmiennie prawda, a naród amerykański zawsze ponosił największe straty w wyniku kampanii oszustwa prowadzonej przez rząd USA, pragniemy zwrócić uwagę na niektóre fakty, które są ukrywane przed amerykańską opinią publiczną. W końcu to amerykańscy podatnicy muszą ponosić koszty niesprawiedliwych wojen Ameryki i dlatego zasługują na poznanie prawdy”.
List można przeczytać w różnych miejscach, m.in. tutaj :
Problem z listem nie polega na jego prawdziwości. Problemem jest jego naiwność. List ujawnia, że rząd irański ma błędne pojęcie o swoim zastępczym przeciwniku, z którym Izrael pozwala Iranowi walczyć, podczas gdy Izrael, prawdziwe źródło konfliktu, unika szkód wyrządzonych przez konflikt.
Irański list zakłada, że to naród amerykański sprawuje władzę, ponieważ Ameryka jest demokracją. Rząd irański, uwięziony w demokratycznych iluzjach, nie rozumie, że to nie naród amerykański, ale pieniądze kontrolują rząd USA. Jeśli chodzi o politykę Ameryki wobec Bliskiego Wschodu, nie jest ona determinowana ani przez naród amerykański, ani przez wybory, lecz przez lobby izraelskie i amerykański kompleks bezpieczeństwa militarno-przemysłowego.
Lobby izraelskie z powodzeniem wykorzystywało Stany Zjednoczone przez cały XXI wiek do prowadzenia wojen w Izraelu w imię syjonistycznego planu Wielkiego Izraela. Amerykański kompleks bezpieczeństwa militarno-przemysłowego jest niezwykle zadowolony z ćwierćwiecza wojen prowadzonych w imieniu Izraela, ponieważ wojny z Irakiem, Libią, Syrią, a teraz z Iranem i Libanem przyczyniły się do jego zysków.
Absurdalne przekonanie irańskiego rządu, że rząd USA służy interesom narodu amerykańskiego, jest wręcz absurdalne – i dowodzi niezrozumienia przez Iran swojego zastępczego przeciwnika. W rzeczywistości Iran nie rozumie konfliktu, w którym uczestniczy, ponieważ walczy z zastępczym przeciwnikiem, a nie z prawdziwym wrogiem Iranu – Izraelem.
Od 2014 roku Putin w Rosji daje się nabrać na ten sam trik. Rosja marnuje swoje zasoby, a także życie żołnierzy i cywilów, walcząc z siłami zastępczymi swojego prawdziwego wroga. To głupota tej skali niszczy kraje.
Jak można wytłumaczyć tak całkowitą błędną ocenę rzeczywistości przez Irańczyków i Rosjan?
Radosław Sikorski, minister spraw zagranicznych III RP, należy do grona najbardziej zagorzałych europejskich podżegaczy wojennych nastawionych antyrosyjsko – wspierany przez swoją żonęAnne Applebaum, która publikuje teksty głównie w USA, na łamach ‚The Atlantic’.Przed wysuwanymi przez nich propozycjami politycznymi i militarnymi można jedynie ostrzegać!
W 1962 roku w USA ukazała się książka amerykańskiego analityka ds. bezpieczeństwa Hermana Kahna pt.„Thinking about the Unthinkable” („Myśleć o tym, co nie do pomyślenia”). W cieniu nadciągającego kryzysu kubańskiego i w okresie apogeum zimnej wojny pozycja ta niemal natychmiast stała się bestsellerem, gdyż zawierała rozważania autora na temat dotąd niewyobrażalny i moralnie nieakceptowalny: w jakich okolicznościach i na jakich warunkach mocarstwa atomowe mogą zostać wciągnięte w konflikt nuklearny oraz jakie błędy polityczne i strategiczne w polityce mocarstwowej mogą doprowadzić do wojny o katastrofalnych skutkach. Książkę niemal natychmiast przetłumaczono na wiele języków.
Od czasu publikacji tej książki minęło ponad sześćdziesiąt lat, a w myśleniu politycznym i strategicznym wiele się zmieniło. Mimo to pewne przemyślenia Kahna (które szczegółowo opisał jako kluczowy etap ‚drabiny eskalacji’) pozostają aktualne: jak zareagowałoby mocarstwo atomowe, gdyby przeciwnik dysponujący bronią jądrową zepchnął je do sytuacji, w której czułoby się poważnie ograniczone w podejmowaniu decyzji dotyczących własnej przyszłości? Do sytuacji, w której miałoby poczucie, że jego egzystencja jest poważnie zagrożona? Czy w takim przypadku nie sięgnęłoby po broń jądrową?
Wrzesień 2026 roku. W Kijowie odbywa się konferencja poświęcona bezpieczeństwu pod nazwą „Yalta European Strategy”, zorganizowana przez ukraińskiego miliardera Wiktora Pinczuka. Głównym mówcą był Radosław Sikorski. Podobnie jak w przeszłości, wygłosił on niezwykle wojownicze i agresywne przemówienie. Oświadczył między innymi, że „gdyby Rosja zdecydowała się nas zaatakować, pokonalibyśmy ją bardzo szybko”; chwalił się, że „mamy nad Rosją ogromną przewagę w siłach powietrznych, nawet nie licząc sił amerykańskich”; groził, że „skoro Ukraina w ciągu sześciu miesięcy wyeliminowała z użytku połowę rosyjskich rafinerii, my wyeliminowalibyśmy drugą połowę w sześć tygodni”; wzywał też do działań polegających na „bombardowaniu rosyjskich zasobów, dzięki czemu wojna sama wygaśnie”. Sikorski nie omieszkał oczywiście wtrącić drwiącej uwagi, stwierdzając, że „pierwotne ambicje Putina, by odwrócić skutki rozpadu Związku Radzieckiego i… stworzyć swego rodzaju Jałtę numer dwa… okazują się niemożliwe do zrealizowania”.
Sikorski nie jest osobą prywatną. Nie jest on zwykłym mówcą, który utrzymuje się z podróżowania na dobrze płatne konferencje, gdzie otrzymywałby tym wyższe honoraria, im bardziej skandaliczne byłyby głoszone przez niego poglądy. Sikorski jest ministrem spraw zagranicznych państwa, które jest znaczącym członkiem NATO w Europie. Powtarzające się wypowiedzi, w których Sikorski podjudza Sojusz Północnoatlantycki przeciwko Rosji, są zatem niezrozumiałe i nieodpowiedzialne w ustach człowieka, którego zadaniem i misją powinno być poszukiwanie rozwiązań dyplomatycznych i pojednawczych.
I w tym miejscu wracam do punktu wyjścia mojego dzisiejszego tekstu oraz rozważań Hermana Kahna. Czy Sikorski naprawdę wierzy, że groźby wojny z Rosją i „zaganianie tego kraju w kozi róg” nie mogą doprowadzić do fatalnej w skutkach eskalacji? Czy nie obawiamy się, że mocarstwo atomowe – upokarzane przez nieustannie eskalujące ‚pomysły’ i groźby wszystkich tych Sikorskich, Merzów, Macronów i Starmerów (których liczba na Zachodzie zatrważająco rośnie) – mogłoby zdecydować się na użycie tak niszczycielskiej broni? Kahn odpowiada na to jednoznacznie: użyłoby jej.
Stworzenie swego rodzaju „Jałty numer dwa” jest dziś niemożliwe. Choćby dlatego, że mocarstwa, które pod koniec II wojny światowej zebrały się w Jałcie, albo już nie istnieją (ZSRR), albo znacząco straciły na międzynarodowym znaczeniu (Wielka Brytania), albo z trudem radzą sobie z własnym osłabieniem (USA) w obliczu rosnącej roli innych potęg. Przede wszystkim jednak dlatego, że dynamika geopolityczna przenosi się dziś w inne rejony świata. Straszenie przez Sikorskiego powrotem do układu jałtańskiego jest zatem całkowicie oderwane od rzeczywistości.
Bombastyczne wypowiedzi ministra spraw zagranicznych i groźby wojny, która miałaby zniszczyć Rosję, mogą wprawdzie zadowalać obecne władze Ukrainy (choć z pewnością nie zwykłych Ukraińców, którzy jako pierwsi ucierpieliby na takiej eskalacji napięcia) czy odpowiadać niektórym politykom w krajach bałtyckich – a może nawet niemieckiemu kanclerzowi Merzowi, dla którego polityka kreowania zewnętrznego wroga jest ostatnią szansą na ukrycie rozpaczliwej sytuacji w rządzonym przez niego kraju; wezwanie Sikorskiego do wojny jest też na rękę Ursuli von der Leyen, jeśli sądzić po jej zdumiewających słowach wygłoszonych kilka dni temu w orędziu o stanie Unii.
Ulrich Siegmund podczas wieczoru wyborczego AfD w Magdeburgu. Viktor Orban skomentował: ‚Zapnijcie pasy – to dopiero początek’
Jednakże tym, kto wojny nie chce – co jest zrozumiałe – jest opinia publiczna w krajach europejskich. Ludzie słusznie przeczuwają, że to oni najbardziej ucierpieliby wskutek ewentualnych działań wojennych i dają wyraz swoim obawom. Najnowsze wyniki wyborów do parlamentów krajowych w trzech niemieckich landach stanowią swoisty raport nie tylko o tym, jak kończą się rządy szalejących Zielonych wspólnie z progresywistami i zwolennikami wielokulturowości, ale także o lękach i obawach zwykłych ludzi przed eskalacją wojny, która może łatwo wymknąć się spod kontroli i zakończyć katastrofą.
Współczesne europejskie elity polityczne – do których zalicza się również Sikorski – zdają się nie traktować zbyt poważnie obaw swoich obywateli. Niezdolność polityków do zrozumienia rzeczywistości aż nazbyt przypomina tragiczną historię, jakiej Europa doświadczyła w XX wieku. Wygląda na to, że po raz kolejny nie wyciągnięto z niej żadnych wniosków.
Nowy „kordon sanitarny” wzniesiony przez Trumpa 2.0 wokół Rosji, trudności w utrzymaniu równowagi na linii Chiny-Indie oraz zakłócone pętle sprzężenia zwrotnego, z którymi zmaga się jego Departament Stanu, to główne ryzyka strategiczne, którymi należy się pilnie zająć, aby jak najskuteczniej zabezpieczyć przyszłość Rosji.
Putin ostrożnie doradzał Rosjanom podczas swojego przemówienia na niedawnym dorocznym spotkaniu Klubu Wałdajskiego, że „z pewnością potrzebujemy mapy drogowej na przyszłość. Nie potrzebujemy pobożnych życzeń , abstrakcyjnej i spekulatywnej konstrukcji ani nierealistycznej wizualizacji naszych pragnień, ale realistycznej oceny ryzyka, możliwości i zasadniczych celów”.
Jego pełen pasji apel stał się inspiracją do napisania niniejszego artykułu, w którym wymieniono trzy największe wyzwania strategiczne Rosji i zaproponowano pragmatyczne sposoby ich pokonania.
I.„ Kordonsanitarny” stworzony przez Trumpa 2.0 wokół Rosji stanowi dla niej największe zagrożenie.
Ograniczenie zagrożeń na południowej flance wymaga porozumienia z Azerbejdżanem w sprawie demilitaryzacji TRIPP, natomiast zagrożenia na wschodniej flance można złagodzić porozumieniem z Japonią w sprawie Wysp Kurylskich.
II. Następnym strategicznym wyzwaniem dla Rosji jest niedopuszczenie do jakichkolwiek poważnych zakłóceń w równowadze stosunków chińsko-indyjskich.
Nawet postrzegana zależność Rosji od Chin może sprawić, że Indie zwrócą się ku USA – ze strachu, że Chiny mogłyby wykorzystać tę zależność jako broń, aby zmusić Rosję do zaprzestania dostarczania broni i części zamiennych do Indii, zmuszając tym samym Indie do jednostronnych ustępstw na rzecz Chin i ich pakistańskiego sojusznika w ich sporach terytorialnych.
Tego ponurego scenariusza można uniknąć, przyznając Indiom przywileje w zakresie polityki wojskowej i handlowej.
Mogłoby to przybrać formę wspólnej produkcji najnowocześniejszej technologii wojskowej, a także preferencyjnego dostępu indyjskich produktów do rynku rosyjskiego.
Jeśli nie uda się zapobiec wyżej wymienionemu ponuremu scenariuszowi, ewentualna zmiana kierunku stosunków Indii z USA może zmusić Rosję do zwrócenia się ku Chinom, co sprawi, że jej dotychczasowa, postrzegana jedynie zależność od Chińskiej Republiki Ludowej stanie się faktem dokonanym.
III. I wreszcie, Rosja musi pilnie naprawić zerwane pętle sprzężenia zwrotnego, które utrudniają formułowanie i wdrażanie jej polityki.
Głównymi problemami, które pilnie wymagają rozwiązania, są: pobożne życzenia, wyraźna sugestia Ławrowa , że jego ludzie mogą być optymistyczni do granic naiwności, jego wyraźna krytyka, że nie podejmują proaktywnych działań w obliczu ukrytych kryzysów, zerowa tolerancja dla odmiennych opinii oraz uzasadnione podejrzenie, że prawdziwa propaganda – zwłaszcza jej „potiomkinowska” odmiana – znalazła drogę do tych pętli sprzężenia zwrotnego.
Nie można wykluczyć nieprzyjemnej ewentualności, że problem ten sprawi, iż decydenci polityczni nie zauważą pozostałych dwóch wyzwań strategicznych.
W związku z tym należy pilnie naprawić zakłócone pętle sprzężenia zwrotnego w Rosji, aby zapewnić, w miarę możliwości, opracowanie i skuteczne wdrożenie najskuteczniejszych środków politycznych mających na celu przeciwdziałanie zagrożeniom militarnym i bezpieczeństwa, jakie stwarza „kordon sanitarny”, a także niebezpieczeństwom ekonomicznym i politycznym, jakie mogłoby szybko wywołać poważne zakłócenie chińsko-indyjskiej równowagi sił w Rosji.
Są to zadania herkulesowe, ale Rosja w przeszłości mierzyła się już z jeszcze większymi wyzwaniami i przezwyciężała je, dlatego oczekuje się, że zrobi to ponownie.
Sojusz wojskowy otrzymuje nagrodę pokojową. Ze wszystkich organizacji, NATO, które zbombardowało Jugosławię w 1999 roku bez mandatu Rady Bezpieczeństwa ONZ, które podwoiło liczbę swoich członków z 16 do 32 od zakończenia zimnej wojny i które systematycznie przesuwa swoją infrastrukturę wojskową w kierunku Rosji. Pochwałę wygłasza Friedrich Merz – kanclerz Niemiec, który priorytetowo traktuje zbrojenia, odstraszanie i zwiększenie uzbrojenia dla Ukrainy. Można by się z tego śmiać, gdyby sytuacja nie była tak cholernie poważna. Dla mnie ta ceremonia wręczenia nagród to kwintesencja satyry z życia wziętej.
Pokojowa nagroda dla sojuszu wojskowego
Czasami zastanawiam się, czy satyra polityczna nie stała się tak rażąca, że wszelkie próby jej dalszego wzmacniania są zbędne. 1 października 2026 roku NATO otrzymało Międzynarodową Nagrodę Pokoju Westfalskiego w historycznym ratuszu w Münster. Sekretarz generalny NATO, Mark Rutte, odebrał nagrodę. Nagroda przyznawana jest przez Towarzystwo Ekonomiczne Westfalii i Lippe i wynosi łącznie 100 000 euro. Połowa trafiła do NATO, a druga połowa, jako nagroda dla młodzieży, do organizacji socioMovens.
Pokojowa nagroda dla NATO – to nie satyra, to rzeczywistość. A jakby tego było mało, nie kto inny, jak kanclerz Friedrich Merz wygłosił mowę pochwalną. Merz powiedział:
„Fakt, że nagrodę za pokój westfalski otrzymał sojusz wojskowy, zaskoczył niektórych. Najwyraźniej wymaga to wyjaśnienia”.
Rzeczywiście, wymaga to gruntownego wyjaśnienia. Merz przedstawił je na swój własny sposób. NATO jest „sojuszem wolności ”, chroni bezpieczeństwo i dobrobyt, a –
„Służy pokojowi”.
Ja widzę to inaczej. Dla mnie NATO już dawno ewoluowało z sojuszu obronnego w taki, który używa siły militarnej nie tylko do obrony własnego terytorium, ale także poza pierwotnym obszarem sojuszu. NATO przekształciło się z sojuszu obronnego w pakt ofensywny. Przyznanie temu sojuszowi pokojowej nagrody to farsa.
Co stało się z Pokojem Westfalskim?
Symbolika nie mogłaby być bardziej absurdalna. Pokój westfalski z 1648 roku zakończył wojnę trzydziestoletnią po latach negocjacji. Dyplomacja, kompromis i negocjacje ostatecznie doprowadziły do zaprzestania działań wojennych. A teraz, niczym ze wszystkich, sojusz wojskowy jest honorowany poprzez odwołanie się do tej właśnie tradycji.
Grupy pokojowe w Münster również uznały to za sprzeczność. Niemieckie Towarzystwo Pokoju – Zjednoczone Powstrzymujące Wojnę (DFG-VK), Inicjatywa Pokojowa w Münster, Pax Christi i inne organizacje protestowały przeciwko ceremonii wręczenia nagród. Kilkaset osób demonstrowało wokół ratusza.
W pełni rozumiem ich protest. Dla mnie pokoju nie osiąga się poprzez produkcję coraz większej ilości broni, zatwierdzanie coraz większych budżetów wojskowych, tworzenie coraz to nowych wrogów i rozmieszczanie coraz większej liczby pocisków przeciwko sobie. Pokój osiąga się przy stole negocjacyjnym.
Tak doszło do pokoju westfalskiego. Może mieszkańcy Münster powinni o tym pamiętać.
„Ani jednego cala na wschód”
Po zakończeniu zimnej wojny pojawiła się historyczna szansa: paneuropejski porządek bezpieczeństwa, obejmujący Rosję. Co się z nim stało?
9 lutego 1990 roku ówczesny sekretarz stanu USA James Baker wypowiedział do Michaiła Gorbaczowa te słynne słowa:
„ani cala na wschód”
Ani cala dalej na wschód.
Dokumenty istnieją. Archiwum Bezpieczeństwa Narodowego Uniwersytetu George’a Washingtona opublikowało obszerny zbiór odtajnionych dokumentów amerykańskich, radzieckich, niemieckich, brytyjskich i francuskich. Baker kilkakrotnie użył tego samego sformułowania w rozmowie z Gorbaczowem.
Nie doprowadziło to do zawarcia żadnego prawnie wiążącego traktatu zakazującego dalszej ekspansji NATO na Europę Wschodnią. Zakres i wiążący charakter zapewnień udzielonych wówczas pozostają przedmiotem debaty. Nie powinno to jednak prowadzić do założenia, że rozmowy te i zapewnienia bezpieczeństwa nigdy nie miały miejsca.
A dla mnie późniejsze traktowanie tych zapewnień mówi wiele o wiarygodności USA i NATO. Zaufanie między państwami nie rodzi się wyłącznie z podpisania traktatu. Każdy, kto przekazuje drugiej stronie określone oczekiwania bezpieczeństwa podczas negocjacji, a później wycofuje się do argumentu, że nie były one prawnie wiążące, może teoretycznie mieć do tego prawo. Ale to nie buduje zaufania – ono je niszczy. Dla mnie konsekwencja jest zatem dość prosta: każdy, kto polega na takich zapewnieniach, musi spodziewać się, że zostaną one później zinterpretowane inaczej – co jest zatruciem dla każdego trwałego europejskiego porządku bezpieczeństwa.
W 1990 roku NATO liczyło 16 członków. Dziś jest ich 32. Liczba ta podwoiła się. Polska, Czechy i Węgry dołączyły w 1999 roku; później dołączyły m.in. państwa bałtyckie, Rumunia, Bułgaria, Chorwacja, Albania, Czarnogóra, Macedonia Północna, a ostatnio Finlandia i Szwecja. NATO liczy obecnie 32 państwa członkowskie i od momentu powstania przeszło łącznie dziesięć rund rozszerzenia.
Każda indywidualna ekspansja może być uzasadniona suwerennym prawem zainteresowanych państw do wyboru własnych sojuszy. Polityka bezpieczeństwa to jednak nie tylko prawa na papierze. Składa się ona również z percepcji, interesów i reakcji innych mocarstw.
Każdy, kto stale przesuwa infrastrukturę wojskową bliżej granicy innego mocarstwa nuklearnego, powinien przynajmniej zastanowić się, jak to mocarstwo to postrzega.
Konflikt na Ukrainie
Najpóźniej w 2008 roku sytuacja stała się niezwykle niebezpieczna. Na szczycie NATO w Bukareszcie szefowie państw i rządów wyraźnie oświadczyli:
„Dziś uzgodniliśmy, że te kraje zostaną członkami NATO”.
Chodziło o Ukrainę i Gruzję. Nie była to rosyjska propagandowa bajka. Do dziś pozostaje ona w oficjalnej deklaracji szczytu NATO.
Nawet później sojusz podtrzymywał swój fundamentalny cel, jakim było członkostwo Ukrainy w NATO. Nie trzeba lubić Władimira Putina, żeby zrozumieć, że z rosyjskiej perspektywy potencjalne członkostwo Ukrainy w NATO może stanowić czerwoną linię.
Pomijając to, ufam Putinowi bardziej niż europejskim podżegaczom wojennym, takim jak przewodniczący Izby Reprezentantów 1 października. Moim zdaniem Friedrich Merz nie dorównuje Władimirowi Putinowi pod względem politycznym, mentalnym i etycznym.
Pomysł, że Rosja powinna po prostu zignorować integrację wojskową swojego bezpośredniego sąsiada z sojuszem zdominowanym przez USA, wydaje mi się geopolitycznie naiwny. Same Stany Zjednoczone raczej nie zaakceptowałyby czegoś podobnego u siebie.
Wyobraź sobie, że Rosja lub Chiny zawiązałyby sojusz wojskowy w Meksyku lub Kanadzie i zbudowały tam infrastrukturę wojskową. Czy Waszyngton powiedziałby: Żaden problem, suwerenna decyzja Meksyku?
Każdy kto w to wierzy, prawdopodobnie wierzy również w Świętego Mikołaja.
Jugosławia – niewygodne wspomnienie
Coś jeszcze nie pasuje do wizerunku sojuszu czysto obronnego. W 1999 roku NATO bombardowało Federalną Republikę Jugosławii przez 78 dni.
Nie stanowiło to obrony zaatakowanego członka NATO w rozumieniu Artykułu 5. Co więcej, przed rozpoczęciem nalotów nie było wyraźnego upoważnienia Rady Bezpieczeństwa ONZ do użycia siły zbrojnej. Kwestia ta była przedmiotem gorących debat w Radzie Bezpieczeństwa. Dopiero po zakończeniu bombardowań Rezolucja 1244 stworzyła podstawy dla międzynarodowej obecności sił bezpieczeństwa KFOR w Kosowie.
Humanitarne i polityczne motywy interwencji są dyskusyjne. Jedno jest jednak niezaprzeczalne: NATO prowadziło wojnę poza zakresem swojej klasycznej klauzuli o obronie zbiorowej.
Od tamtej pory trudno mi opisać NATO po prostu jako sojusz czysto defensywny. Kiedy sojusz używa siły militarnej przeciwko państwu, które nie zaatakowało żadnego członka NATO, pojawia się pytanie, co pozostało z jego pierwotnego postrzegania siebie jako sojuszu czysto defensywnego.
Dla mnie NATO się zmieniło. Nie jest już sojuszem wyłącznie obronnym. Jego historia po zimnej wojnie pokazuje, że używało siły militarnej w sposób wykraczający poza bezpośrednią obronę własnego terytorium. W tym sensie nazywam je sojuszem ofensywnym.
A ten sojusz otrzymał właśnie pokojową nagrodę.
Satyra z życia wzięta.
Słoń w pokoju: USA
Co więcej, jest coś, o czym w Niemczech mówi się zbyt rzadko otwarcie. NATO formalnie jest sojuszem równoprawnych państw. Decyzje zapadają na zasadzie konsensusu.
Pod względem militarnym i strategicznym Stany Zjednoczone posiadają w tym sojuszu siłę, której żadne inne państwo członkowskie nawet się nie dorównuje. Dla mnie NATO funkcjonuje w kluczowych kwestiach strategicznych jako przedłużone ramię militarne USA, a raczej jako militarne narzędzie władzy dla Zachodu pod przewodnictwem Waszyngtonu.
A historia amerykańskich interwencji wojskowych w ciągu ostatnich dekad powinna być przynajmniej wspomniana przy przyznawaniu pokojowej nagrody. Wietnam, Irak, Afganistan, Libia, a obecnie nielegalna wojna agresyjna przeciwko Iranowi, a także liczne inne interwencje wojskowe, stanowią część historii amerykańskiej polityki zagranicznej.
Tymczasem rachunek jest coraz częściej przerzucany na Europę. Donald Trump już w 2025 roku jasno określił, jak to będzie działać: Stany Zjednoczone dostarczyłyby Ukrainie broń – opłacaną przez europejskich partnerów z NATO.
Ciekawy model biznesowy, prawda? Amerykańskie firmy zbrojeniowe produkują, Europa płaci, broń trafia na Ukrainę – a Europa ponosi znaczną część ryzyka eskalacji tuż za progiem.
A potem przyznają sojuszowi wojskowemu nagrodę pokojową. Trzeba podziwiać bezczelność tego pomysłu.
Artykuł 5 – duża polisa ubezpieczeniowa na życie?
Artykuł 5 Traktatu NATO jest często przedstawiany jako automatyczna polisa ubezpieczeniowa na życie dla wojska. To nie jest takie proste. O ile atak zbrojny na jednego partnera sojuszu jest uznawany za atak na wszystkich, każde państwo członkowskie podejmuje środki, które uważa za konieczne – wyraźnie uwzględniając, ale niekoniecznie wymagając, użycia siły zbrojnej.
To znacząca różnica. Przesłanie polityczne brzmi: jeden za wszystkich, wszyscy za jednego. Tekst traktatu jest bardziej zniuansowany. Jednocześnie Stany Zjednoczone od lat namawiają swoich europejskich sojuszników do znacznie większych wydatków na własną obronę. Za Donalda Trumpa to żądanie stało się jeszcze bardziej natarczywe: Europa powinna wziąć na siebie większą odpowiedzialność militarną i przeznaczać znacznie więcej środków na zbrojenia.
Innymi słowy, od Europejczyków coraz częściej oczekuje się, że poniosą ciężar pokrycia kosztów i uzbrojenia się. Prawdziwy zakres amerykańskiej solidarności w kryzysie nie będzie jednak zależał od politycznych haseł, lecz od konkretnych zobowiązań wynikających z traktatu NATO i ostatecznie od decyzji Waszyngtonu.
Może Europa powinna w końcu zacząć myśleć o swoich własnych interesach, a nie o interesach Ameryki.
Merz ostrzega – Rutte bagatelizuje
Szczególnie interesujący jest bliski termin, który moim zdaniem wiele mówi o obecnej komunikacji. 30 września, dzień przed ceremonią wręczenia nagród, Sekretarz Generalny NATO Mark Rutte oświadczył, że nie ma bezpośredniego zagrożenia dla terytorium NATO ze strony Rosji. Następnego dnia Friedrich Merz stwierdził w swoim przemówieniu pochwalnym:
„Bo jeśli nie powstrzymamy Moskwy, to prędzej czy później rosyjska machina wojenna zwróci się przeciwko nam, przeciwko samemu NATO”.
Merz zapytał także, czy Niemcy kiedykolwiek doświadczą na własnej skórze „okropności wojny” .
Znów ten strach. Znów manipulacja jedną z najsilniejszych emocji, jakie można politycznie zmobilizować. Kiedy kanclerz konfrontuje ludzi z „okropnościami wojny ”, powinien bardzo dokładnie rozważyć konsekwencje. Strach nie może stać się narzędziem politycznym, służącym do tego, by zbrojenia, stale rosnące wydatki na wojsko i dalsza eskalacja konfliktu z Rosją stały się społecznie akceptowalne.
I jest jeszcze coś, co głęboko mnie niepokoi w takich wojennych przemówieniach w mowie pogrzebowej na cześć „pokoju”: łatwo mówić o wojnie, dopóki samemu nie leży się w okopach. W prawdziwej wojnie biorą w niej udział inni. Młodzi ludzie. Synowie i córki. Być może nasze dzieci lub wnuki. Inni tracą nogi, wzrok, a nawet życie. Do innych rodzin w końcu dociera wiadomość, że ich syn lub córka nie wrócą do domu.
Każdy szef rządu, który mówi o potencjalnych „okropnościach wojny”, ponosi zatem ogromną odpowiedzialność za zrobienie wszystkiego, co w ludzkiej mocy, aby do tych okropności nigdy nie doszło. Dla mnie oznacza to nie tylko odstraszanie i siłę militarną, ale przede wszystkim dyplomację, negocjacje i deeskalację. Friedrich Merz nawet o tym nie myśli. Ci, którzy podsycają strach przed wojną, jednocześnie domagając się coraz większych zbrojeń, nie przybliżają pokoju, a jedynie przygotowują ludzi do ewentualnej wojny.
Dla mnie to przemówienie po raz kolejny pokazuje, jak daleko Friedrich Merz jest od polityki pokojowej, jakiej oczekuję od kanclerza Niemiec. Zdecydowanie odrzucam jego kurs.
Panie Merz, proszę już podać się do dymisji! Poniósł pan całkowitą porażkę zarówno w polityce wewnętrznej, jak i zagranicznej!
Słowa kanclerza przemawiają językiem strachu. I ja rzeczywiście się boję. Ale w przeciwieństwie do Friedricha Merza, który zdaje się być zaniepokojony zaufaniem producentów broni i BlackRock.
Moim głównym zmartwieniem nie jest to, że jutro rosyjskie czołgi pojawią się pod Monachium czy Berlinem. Obawiam się, że zachodni politycy będą dalej eskalować napięcia, aż coś pójdzie nie tak, samolot zostanie zestrzelony, pocisk trafi w niewłaściwe miejsce, zostanie przekroczona czerwona linia – i nagle zacznie się coś, czego nikt już nie będzie w stanie kontrolować.
Wydarzenia wokół Kaliningradu pokazują, jak niebezpieczna stała się sytuacja. Obie strony rozważają scenariusze militarne i wydają coraz bardziej ponure ostrzeżenia. Mocarstwa nuklearne stoją naprzeciw siebie. W takiej sytuacji nie każdy, kto ostrzega przed eskalacją, jest „apologetą Putina”. Być może po prostu rozumieją, co może oznaczać wojna między mocarstwami nuklearnymi.
I tego się właśnie boję. Nie przede wszystkim o siebie. Przeżyłem większość życia. Boję się o młodych ludzi, o nasze dzieci, o nasze wnuki – o tych, którzy pewnego dnia mogą leżeć w okopach, bo politycy, stratedzy wojskowi i generałowie uważają dziś, że bezpieczeństwo wynika z przygotowania się na kolejny etap eskalacji.
Nie chodzi o to, kto zrobi pierwszy krok…
Rosja rozpoczęła atak militarny na Ukrainę 24 lutego 2022 roku. To fakt. Atak ten naruszył zakaz użycia siły zapisany w Karcie Narodów Zjednoczonych.
Ale historia ta nie zaczyna się 24 lutego 2022 roku.
Aby zrozumieć, dlaczego wybuchają wojny, należy spojrzeć na tło. Należą do niego: rozszerzenie NATO na wschód, Deklaracja Bukaresztańska z 2008 roku, konflikt o europejski porządek bezpieczeństwa, wydarzenia na Majdanie, wydarzenia po 2014 roku, wojna w Donbasie i fiasko porozumień dyplomatycznych.
Należy również zbadać rolę Stanów Zjednoczonych na Ukrainie przed i w trakcie protestów na Majdanie. Przez lata Waszyngton wspierał struktury polityczne i społeczeństwa obywatelskiego na Ukrainie; słynna podsłuchana rozmowa Victorii Nuland z ówczesnym ambasadorem USA Geoffreyem Pyattem pokazała również, jak intensywnie wysocy rangą amerykańscy dyplomaci byli zaangażowani w polityczną restrukturyzację Ukrainy.
„Pieprzyć UE”
Ta wątpliwa kobieta, między innymi, oświadczyła… Cóż, przynajmniej to amerykańskie stanowisko wobec UE było szczere, co widać dzisiaj. Przedstawianie Waszyngtonu jako jedynie niezaangażowanego obserwatora czysto wewnętrznych wydarzeń na Ukrainie to farsa, w którą mogliby uwierzyć tylko najbardziej intelektualnie upośledzeni widzowie Tagesschau (niemieckiego programu informacyjnego).
Nic z tego nie usprawiedliwia rosyjskiej wojny agresywnej. Wyjaśnia jednak, dlaczego wygodna narracja o demonie działającym zupełnie bez powodu na Kremlu jest nietrafiona.
Zgadzam się z myślą przypisywaną Niccolò Machiavelliemu: odpowiedzialność za wojnę ponosi nie tylko ten, kto pierwszy uderza. Odpowiedzialność ponosi również ten, kto nieustannie eskaluje sytuację, aż konflikt staje się niemal nieunikniony.
„Zachód oparty na wartościach” ponosi znaczną odpowiedzialność. Putina nie należy uniewinniać, ani rosyjskiego ataku usprawiedliwiać, ale informacje kontekstowe pomagają nam zrozumieć, jak doszło do tego punktu – i zapobiegają kolejnej eskalacji, która doprowadzi do kolejnej, być może jeszcze większej, wojny.
Pokojowa Nagroda za zbrojenia?
A teraz wracamy do Münster.
Friedrich Merz zadeklarował tam, że Niemcy będą nadal inwestować w siłę militarną. Przemysł zbrojeniowy został zrewitalizowany .
Wyobraź sobie taką scenę: w historycznym ratuszu miasta, którego nazwa, bardziej niż jakiekolwiek inne, symbolizuje zakończenie wyniszczającej wojny europejskiej poprzez negocjacje, najpotężniejszy sojusz wojskowy świata otrzymuje nagrodę pokojową. Mówca porusza kwestie siły militarnej, odstraszania, przemysłu zbrojeniowego, ciągłego wsparcia dla Ukrainy i rosyjskiej machiny wojennej.
A całość nazywa się: Pokojowa Nagroda.
Dla mnie to szczyt satyry życiowej.
Pokój nie jest wynikiem ciągłego wywierania presji militarnej na wroga i odrzucania wszelkich odniesień do jego interesów bezpieczeństwa jako propagandy. Pokój zaczyna się od ponownego postrzegania wroga jako partnera w dialogu.
Władimir Putin wielokrotnie powtarzał, że Rosja nie planuje ataku na europejskie państwa NATO. Można wierzyć Putinowi albo mu nie ufać. W końcu państwa nie prowadzą polityki zagranicznej opartej na zaufaniu. Jednak każdy, kto uważa jego stwierdzenia o rosyjskich intencjach za propagandę, powinien przynajmniej być w stanie wyjaśnić, jakie wiarygodne dowody temu przeczą. Postrzegane największe zagrożenie nie powinno automatycznie stać się naczelną zasadą działań politycznych między mocarstwami nuklearnymi.
Ci, którzy pragną pokoju, muszą rozmawiać ze swoimi wrogami. Nie ma potrzeby negocjowania pokoju z przyjaciółmi.
A każdy, kto wierzy, że pokój rodzi się z produkcji coraz większej ilości broni, inwestowania coraz większych miliardów w zbrojenia i tworzenia coraz większych zagrożeń militarnych, myli pokój z odstraszaniem. Odstraszanie może zapobiec wojnie. Ale może też utorować jej drogę – zwłaszcza jeśli obie strony w końcu przekonają się, że mogą jedynie okazać siłę, a wszelkie ustępstwa uznają za słabość.
A potem, ostatecznie, być może wystarczy jeden błąd. Pilot, który źle oceni sytuację. Dron, którego pochodzenia nie da się od razu ustalić. Pocisk, który trafi w niewłaściwe miejsce. Błędna interpretacja na ekranie radaru. I nagle ci, którzy dziś tak pewnie mówią o gotowości bojowej, przestają mówić o grach wojennych. Wtedy giną ludzie, być może nasze dzieci.
Nie chcę, żeby politycy byli wojowniczy. Chcę, żeby kochali pokój: dyplomację, negocjacje, równoważenie interesów, a przede wszystkim intelektualną zdolność do zrozumienia interesów bezpieczeństwa drugiej strony bez konieczności ich uznawania za własne.
Dla mnie to byłaby tradycja Pokoju Westfalskiego. I za to rzeczywiście przyznałbym Nagrodę Pokojową.
===========================================
Źródła i notatki
Jeszcze jedna osobista sprawa , drodzy czytelnicy,
Wiele napisano o pandemii koronawirusa – koncentrując się głównie na jej indywidualnych aspektach. Niniejsza książka jest próbą poskładania tych licznych fragmentów w spójny obraz. W 18 rozdziałach analizuje ona polityczne, społeczne, medyczne, medialne i psychologiczne aspekty pandemii: od statystyk i kampanii szczepień, przez naruszenia praw podstawowych, protokoły RKI i medialną manipulację opinią publiczną, aż po opór i wciąż niewystarczające rozliczenie się z pandemią.
Ta książka jest skierowana szczególnie do osób, które w obliczu sprzecznych relacji wciąż zadają sobie pytanie: Co właściwie wydarzyło się w tamtych czasach? Nie daje ona gotowej odpowiedzi, lecz raczej powiązania, sprzeczności i różne perspektywy jako podstawę do wyrobienia sobie własnego osądu.
Każdy, kto chce oceniać, powinien znać cały obraz.
Recenzja tej książki autorstwa Helmuta Sterza, autora bestsellerów Spiegla ( „Mafia szczepionkowa” ):
„Nr 1 na liście bestsellerów Amazon w kategorii polityki zdrowotnej od 31 sierpnia”
Teksty zawarte w tej książce zachęcają czytelników do kwestionowania znanych schematów myślenia i działania bez tworzenia nowych dogmatów. Łączą one spostrzeżenia z filozofii, duchowości, psychologii i doświadczenia życiowego w zrozumiałą i bliską refleksję na temat tego, co znaczy być człowiekiem.
Kamienie milowe tej podróży stanowią tematy takie jak autorefleksja, siła chwili obecnej, dawanie i branie, wdzięczność, pokora, miłość, tolerancja, rozwój osobisty i radzenie sobie z wyzwaniami życiowymi.
W latach 60. jako nastolatek oglądałem z wypiekami na twarzy w polskiej telewizji amerykański serial Nietykalni (The Untouchables), w którym Eliot Ness – autentyczna postać – stanął do walki z chicagowskim gangiem znanego mafioso Al Capone. Stara historia sprzed prawie 100 lat stała się znowu aktualna.
Rok 1931. Al Capone nie jest sądzony za morderstwa. Całe miasto zna nazwiska. Siedmiu mężczyzn w garażu przy North Clark Street, w Walentynki 1929 roku, ustawionych pod ścianą. Każdy, kto widział (moim zdaniem wysoko oceniany) film „Pół żartem, pół serio”, może to sobie wyobrazić. Pieniądze za ochronę, sędziowie i politycy, których można kupić. Capone przyjeżdża opancerzonym samochodem i uśmiecha się do kamer. Wszyscy wiedzą, kto rządzi miastem. Nikt nie może niczego udowodnić. Świadkowie nie pamiętają. Inni znikają. Łańcuch od rozkazu Capo di Capi do aktu zostaje zerwany, zanim trafi on do ławy przysięgłych.
Filozofia słynnego gangstera koresponduje z doktryną Pfizera.
Mamy nową odsłonę gangsterskich rewelacji. Nawet pseudonim oskarżonego jest podobny do nazwiska znanego bosa mafii Al Capone. Ksywa nowego, ciągle jeszcze podejrzanego o gangsterkę, brzmi Al(berto) Bourelone – prawdziwe nazwisko Albert Bourla.
Prokurator generalny stanu Floryda, James Uthmeier, złożył pozew przeciwko firmie Pfizer i jej dyrektorowi generalnemu Albertowi Bourla. Główne zarzuty: ▪️ Wprowadzanie w błąd: firma Pfizer zataiła informacje o ryzyku, takim jak zapalenie serca. ▪️ Niezweryfikowane oświadczenia: ochrona przed przenoszeniem wirusa nigdy nie została przetestowana, mimo że tak ją reklamowano. Gwałtowny wzrost ceny: cena za dawkę podniosła się czterokrotnie, z 30 $ do nawet 130 $. Floryda domaga się kar w wysokości milionów oraz zwrotu zysków. Firma Pfizer odrzuca zarzuty jako bezpodstawne. Źródło: Reuters (01.10.2026 r.).
Al Bourleone jest drugim, po Klausie Schwabie, który twierdzi, że kowid był testem posłuszeństwa. Test, zdany celująco przez posłusznych przekazowi telewizyjnemu ludzi. Drugi raz będzie znacznie trudniej, dlatego nie radzę kupować akcji Pfizera. Nie wystarczy zmienić nazwę choroby i pokazać w telewizji obrazek wiruska przewracającego przechodniów na ulicy. Kolejne oszustwo musiałoby być znacznie bardziej perfidne, żeby powtórzyć choćby znikomą część tamtego sukcesu.
Wirusek – wojna biologiczna padł cztery lata temu i wróciła grypa oraz zastąpiła go wojna na Ukrainie. Wojna podtrzymywana kolosalnym wysiłkiem globalistycznej Europy nie potrwa już długo. Razem z nią skończy się wojna na Bliskim Wschodzie i co zrobią wtedy obrońcy wojny? Będą musieli wymyślić coś strasznego, jeśli chcą przetrwać. Może wojnę zbuntowanej sztucznej inteligencji z jej twórcami? Kolejna bajka z arsenału opartego na fałszywym strachu. Bardziej realny jest kryzys gospodarczy tak dobrze zapoczątkowany przez zarówno globalistów, jak i trzy mocarstwa światowe.
Nie jest to kooperacja, gdyż wszyscy chcieliby kontrolować przebieg tego kryzysu. I tu jest konflikt, ponieważ jest więcej chętnych do podziału tego bochenka chleba zwanego światem. Kryzys miał się zacząć dopiero wtedy, gdy pieniądz cyfrowy będzie na 100% gotowy, a wbrew licznym oświadczeniom nie jest. Możemy nie lubić Trumpa – powodów nie brakuje – ale zawdzięczamy mu upadek ważnych dla globalistów aspektów kontroli nad światem takich jak obsesyjny strach przed zmyślonymi zaburzeniami klimatu, wielopłciowa polityka rodzinna, masową migracją, CDBC zakazane prawem w kilku stanach USA, kontrola nad dystrybucją diesla, upadek znaczenia NATO. Bagno globalistyczne ma powody, żeby nienawidzić Trumpa.
Pfizer zarobił co prawda miliardy na oszustwie kowidowym, ale nie jest już w stanie powtórzyć tego wyczynu. Powinni chyba rozwinąć dalsze badania nad Viagrą. Tutaj chętnych nie powinno zabraknąć. Niedawno otrzymałem maila z reklamą podobnego środka wspomagającego potencję i był adresowany na dawno już zawieszoną z powodu emerytury moją firmę komputerową. Nie planowałem co prawda wznawiać działalności zawodowej, nie mam takiej potrzeby, ale przy tak dużym wspomaganiu może byłyby szanse, by jakiś projekt porządnie się rozkręcił – kto wie?
Autor artykułu Marek Wójcik Mail: worldscam3@gmail.com
Szerokokadłubowy dreamliner „Lotu” z Warszawy do Chicago leci najpierw w kierunku Poznania, ale nad Poznaniem bierze kurs na północny zachód i leci po loksodromie, to znaczy – po łuku, przecinającym wszystkie południki pod tym samym kątem. Tak samoloty latały i przed wojną, a świadectwem tego jest wiersz Marii Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej, wówczas już żony lotnika Jasnorzewskiego, który służył w Dęblinie. „Skrzyżowały się drogi lotnika i kaczek. Zamęt powstał na ich loksodromie” – czytamy w wierszu.
Ale dreamlinery latają na wysokości znacznie większej, dokąd kaczki już nie docierają, więc w przypadku wspomnianego lotu do Chicago żadnego „zamętu” z kaczkami na loksodromie nie było. Zatem za Szczecinem leciał już nad Bałtykiem w kierunku cieśnin duńskich, potem wyleciał nad Morze Północne, Szkocję zostawił po lewej stronie i w ten sposób znalazł się nad Morzem Norweskim. Przeleciał potem nad Islandią i nad południową częścią Grenlandii, a następnie, po godzinnym, a może trochę dłuższym locie nad Atlantykiem, dotarł nad Półwysep Labrador i kierował się w stronę Wielkich Jezior.
Nad jednym z nich, konkretnie – nad Jeziorem Michigan, leży Chicago. W ten sposób, po blisko 10 godzinach od wylotu z Warszawy, dotarliśmy do Chicago, które powitało nas deszczem. Deszcz rzadko kiedy nastraja optymistycznie, więc i tym razem przystąpiły do nas czarne myśli tym bardziej, że przed odlotem przyjaciel zdążył nas poinformować, że politykowie z Volksdeutsche Partei, na szczęście nie wszyscy, ale niektórzy, już otwartym tekstem perorują o plusach dodatnich jeśli nie wojny z Rosją, to przynajmniej – stanu wojennego, dzięki któremu udałoby się uniknąć ryzyka wyborów.
Więc chociaż przyjaciel życzył nam tyle samo udanych startów, co lądowań, to jednocześnie zauważył, że może nie być już do czego wracać. Tak samo mówił starszy pan, Anglik, w swoim czasie, to znaczy – w czasie „zimnej wojny”, pilot bombowca Vulcan, przeznaczonego w RAF do uderzenia jądrowego na państwa Układu Warszawskiego. Każdy z tych bombowców miał zrzucić bomby jądrowe na wyznaczone cele, a potem wrócić do Anglii. – Nie byliśmy jednak pewni, czy będziemy mieli dokąd wrócić – wspominał po latach ów pilot.
„Mała, zwycięska wojna” bowiem wygląda korzystnie tylko dopóty, dopóki nie wybuchnie – o czym przekonałby się rosyjski minister Plehwe, gdyby nie zginął w zamachu. On też uważał, że Rosji przydałaby się „mała, zwycięska wojna” i wojna rzeczywiście wybuchła, z Japonią, tylko że nie okazała się wcale zwycięska. Kiedy Japonia militarnie rozgromiła Rosję, z inicjatywy amerykańskiego prezydenta Teodora Roosevelta, Rosja zawarła z Japonią pokój w Portsmouth, z którego w Warszawie naigrawano się, że jest to „pokój z japońskim obiciem”.
Tymczasem o wojnie z Rosją ćwierkają nie tylko wszystkie wróbelki drobniejszego płazu, ale również rozmaici europejscy urzędnikowie, a w tej sytuacji wszystko staje się możliwe. Jedyna nadzieja w tym, że rosyjski prezydent Putin, któremu od rana do wieczora wymyśla cały chór – nie powiem, że wujów, bo w tym chórze są też osoby wyglądające na zacne, które się tylko dostrajają do tych głupszych, bo wiadomo, że w kupie raźniej, bo kupy nikt nie ruszy – więc że rosyjski prezydent Putin jaki tam jest, to jest – ale że nie jest wariatem.
Myślę bowiem, że tylko wariat, po kilkuletnich doświadczeniach z wojną na Ukrainie, która jest dla Rosji tak samo trudna, jak dla Stanów Zjednoczonych wojna w Wietnamie, nie będzie otwierał sobie drugiego frontu. Jak pamiętamy, Ameryka w Wietnamie nie wojowała przecież z Wietnamem, bo z nim by sobie jakoś poradziła – ale z całym Układem Warszawskim i z Chinami na dodatek.
Jak wiemy, Ameryka tę wojnę przegrała, a ściślej – nie mogła jej wygrać – więc się w końcu zniechęciła, zostawiając wietnamskich sojuszników na pastwę losu. Rosja na Ukrainie prowadzi wojnę z całym Sojuszem Atlantyckim oraz innymi wasalami Stanów Zjednoczonych, więc nie ma co się dziwić, że jest to dla niej trudna wojna. Pewnie dlatego Książę-Małżonek, który uchodzi u nas za wyjątkowo tęgą głowę, publicznie ogłosił, że NATO by Rosję pokonało, co niewątpliwie musiało zachęcić jegomościów znacznie od Księcia-Małżonka głupszych do propagandy wojennej.
Że taką uprawia Wielka Brytania, to ani nic nowego, ani nic dziwnego. Wielka Brytania, nawet gdy rzeczywiście była jeszcze wielka, chętnie wysuwała do walki narody głupsze, nie troszcząc się specjalnie o ich los, byle tylko konflikt odpowiadał jakimś brytyjskim interesom.
Podobnie jest z Niemcami, które od kwietnia tego roku pozostają w strategicznym partnerstwie z Ukrainą, to znaczy – gotowe są za pośrednictwem Unii Europejskiej zmusić członkowskie bantustany, żeby ukraińskich oligarchów futrowały i w ten sposób podsycały ich wojenny animusz – no a potem się zobaczy, czy z tej Ukrainy coś będzie, czy nie – bo jak nie, to zawsze będzie można ponownie nawrócić się na linię polityczną kanclerza Bismarcka, według której Niemcy zarządzają Europą w porozumieniu z Rosją.
Rozlanie się ukraińskiej wojny na państwa Europy Środkowej byłoby dla Ukrainy prawdziwym darem Niebios – czego prezydent Zełeński nigdy przecież nawet nie próbował ukrywać. Tyle, że wtedy ukraiński Sztab Generalny de facto musiałby przejąć dowodzenie niezwyciężonymi armiami, nie tylko mocarstw bałtyckich, ale również niezwyciężoną armią polską – bo chyba nikt nie ma złudzeń, że dowodzenie nią można by pozostawić tubylczym generałom.
Na szczęście następnego ranka zapanowała w Chicago piękna, słoneczna pogoda, więc pogodnego nastroju nie była w stanie zmącić nawet wiadomość, że pan prezydent Karol Nawrocki właśnie podpisał ustawę o podatku od nadzwyczajnych zysków koncernów paliwowych, za pomocą której obywatel Tusk Donald próbował go szantażować groźbą oskarżenia o maszerowanie na pasku koncernów ze szkodą dla interesów „Polaków”.
Ci prawda pan prezydent próbuje się obywatelu Tusku odgryzać, wytykając mu nieubłaganym palcem zadłużanie państwa i wpędzanie w ten sposób tubylczych obywateli w coraz głębszą niewolę lichwiarskiej międzynarodówki, ale na obywatelu Tusku takie rzeczy nie robią żadnego wrażenia, bo niby dlaczego miałyby robić, skoro pan prezydent informuje go o czymś, o czym on przecież nie może nie wiedzieć. Wygląda tedy, jakby pan prezydent po raz pierwszy cofnął się przed obywatelem Tuskiem.
Skoro raz się cofnął, to co będzie dalej? Czy będzie się cofał i cofał, aż zostanie wysadzony w powietrze „adwokackim” zamachem stanu, czy też poczeka, aż mu wyrośnie „wielka piącha” – jak to zrobił generał Jaruzelski? Ale z czego panu prezydentowi miałaby ta „wielka piącha” wyrosnąć? Obawiam się, że ani on, ani nikt inny tego w ogóle nie wie, a skoro tak, to nic dziwnego, że obywatel Tusk może w takiej sytuacji podjąć próbę odzyskania inicjatywy strategicznej?
Ostatnio premier Tusk powiedział: „grzeczny już byłem. Nie będę grać w szachy, kiedy ktoś podchodzi do mnie z bejsbolem”. Tak w ogóle to jestem przeciwny dawaniu się wodzić za nos przez Tuska, który odpali od czasu do czasu jakiś bon mocik, jego lud rzuca się na to jak szczerbate dzieci na suchary, zaś media wyciągają z takich pogaworek wielopiętrowe wnioski. Mierzi mnie ten denny poziom „debaty” publicznej, ochy-achy nad premierem, który dał im tam wszystkim do wiwatu, aż im w wyborcze pięty poszło. Tusk po prostu infantylizuje debatę, a to, że jego lud za tym idzie, to tylko kolejny dowód albo na dobre rozeznanie premiera do kogo mówi, albo na zdziecinnienie Polaków, którzy się tym zachwycają, głównie przy urnach i dyskusjach politycznych, w sowim sterylnie bańkowym gronie. Albo na obie te rzeczy na raz.
Karmienie baniek medialnych
Już kiedyś o tym mówiłem: takie w-indukowane tematy są przez Polaków uważane za swoje, ich zbiór jest zbiorem zamkniętym, trzeba więc dostarczać do tej bańki nowe wątki, nowe w sensie narracyjnym, bo w sensie genetycznym muszą być w miarę tożsame, żeby nie nastąpił bańkowy odrzut. Po postu takie gaworzenie premiera ma dostarczyć zblazowanej już publice powodów do rozmów w ogóle. Jak kiedyś pracowałem w gazecie „Fakt”, to jej mottem było: „o tym się mówi”. Nie oznaczało to tylko, że tabloid brał się za znane tematy, ale wynikało to z bardzo pogłębionej analizy zachowań polskich rodzin. Główni odbiorcy tej gazety, polskie rodziny właśnie, mają już wszelkie sprawy obgadane i ustalone, role są wewnątrz rozdzielone i… nie ma o czym gadać. Fakt podsuwał więc im… tematy do rozmowy, by nastąpiła w ogóle jakaś interakcja w stadle.
I tak jest z Tuskami – by naród nie gnuśniał w ustalonych (i uwaga! – coraz bardziej nudnych – aksjomatach) trzeba podkarmiać towarzystwo, wrzucając doń jakieś narracyjne mięsko, by nastąpił w ogóle jakiś ruch w akwarium gotowanych powoli żab. Dlatego nigdy nie brałem, takich jak wspomniane, wrzutek premiera na poważnie, bo te miały wyłącznie manipulatywny cel i nie należałoby ich brać dosłownie.
Dziś zrobię sobie (może i Państwu?) jednak wyjątek. Zajmę się tymi bonmocikami Tuska, ale nie w sensie merytorycznym, tylko w sensie znaku czasu, jakim w istocie jest ten proceder. Bo co mówi nam premier, a właściwie po co? Wyjawienie tej tajemniczki da nam asumpt do ujrzenia siebie jako narodu, widzianego oczyma władzy. A to już jest duży uzysk, bo daje możliwości nie tylko samorefleksji, ale i potencjał reakcji.
Zacznijmy od istoty: premier zadeklarował, że „przestaje być grzeczny”. A był ci on grzeczny kiedykolwiek? Zwłaszcza ostatnio? Wejście na rympał do telewizji publicznej, rozprucie – w asyście policji – szaf pancernych w KRS, by wyciągnąć z nich materiały śledcze na temat „paleo-sędziów”, chamówa premiera na konferencjach, ostentacyjna pogarda wobec innych polityków i ich wyborców – nie wystarczy? No tak, dla akolitów Tuska, silnych ludzi, to za mało, trzeba więc podkręcić – no może nie tempo, ale gałkę głośności.
Tusk jest cwany, gdyż do brudnej roboty używał do tej pory innych, a jego deklaracja oznaczać ma, że stanie teraz w pierwszej linii. Szczerze wątpię. Tusk nigdy tak nie robił i nie zrobi. Wystawia innych, których zdaje się, że do końca nie będzie bronił. Będzie bronił siebie i swego plecaka ucieczkowego do struktur Brukseli, jak się mu powinie noga. Lista do zrzucania z sań jest długa i nie widnieją na niej li tylko Sienkiewicze, Żurki czy Domańskie. W marcu 2024 roku, po pierwszych przejawach „demokracji warczącej” Tusk miał na zamkniętym spotkaniu powiedzieć do swych partyjnych kolegów: „jeśli PiS wygra to wszyscy obecni na tej sali pójdą siedzieć”. Do tej pory trwają spory, czy Tusk powiedział „pójdziemy siedzieć”, czy „pójdziecie siedzieć”. Wygrała opcja relacji, że sam się włączył do tego grona, co miało być świadectwem… solidarności grupowej – premier w czasach ponurych nas nie zostawi. Ale wszyscy wiedzieli, że jak przyjdzie co do czego, to ilość spadochronów w samolocie III RP a la Tusk jest ograniczona.
Drogi ucieczki
Pierwszy spadochron dostał Sienkiewicz, który po wykonaniu zadania napaści na telewizję udał się do Brukseli, skąd od czasu do czasu, objęty już immunitetowym parasolem ochronnym, wysyła napomnienie do Polski o zaostrzeniu kursu. Ale tym samym Sienkiewicz pokazał drogę na nadzieję ucieczki dla innych. Ostrzeżenie Tuska wysłane do swoich ma za cel głównie trzymanie się grupie na zasadach mafijnych. Mafia bowiem przyjmuje do siebie dopiero po wykonaniu polecenia zabicia kogoś, z czego już następuje grupowa solidarność krwi przelanej – od tej pory wszyscy jesteśmy na jedziemy na jednym wozie, a właściwie – trzymając się wcześniejszej alegorii – saniach. Wszyscy bowiem jesteśmy niegrzeczni – jak nie bezpośrednio, to poprzez współsprawstwo. Teraz zaś Donek oświadczył, że wychodzi przed szereg, chować się nie będzie i główne przesłanie – dodanie otuchy swoim, że ich nie zostawi, zostało dowiezione. Ale wszyscy wiedzą, łącznie ze swoimi, że tylko narracyjne.
To przesłanie ma także za cel dodanie otuchy nie tylko swoim aparatczykom, ale i rzeszom swych zwolenników wyborczych. Rozliczanie PiS-u, wstawienie ich za kraty ku uciesze ludu jarmarcznego jakoś nie idzie. Trzeba więc w ciemno – zadeklarować nie tylko zaostrzenie kursu, ale bezpośredni w nim udział premiera. W sensie długofalowym jest to wojna z prezydentem, w sensie spektakularnych „eventów” – poletko zostało już wyznaczone: to Trybunał Konstytucyjny. To tu się ma odbyć widowisko, bo bez niego – cała ta szarpanina między sejmowymi fejkami ustaw, a wetem prezydenta – to proces mało spektakularny. Potrzebna jest jedność miejsca, czasu i akcji – jak w dramacie. Ma to być Trybunał Konstytucyjny.
W sumie to nie wiadomo po co im ten Trybunał. No bo co będzie jak policja pokona straż trybunalską, rozpruje szafy i posadzi w ławach sędziów takich co trzeba? No – niewiele. Może ucieszą się wyrywni akolici, może zaczną wreszcie publikować orzeczenia Trybunału? I co z tego – i tak na końcu są weta prezydenta, który po przejęciu Trybunału przez Tuskanie będzie wysyłał przed swą decyzją ustaw do oceny przez Trybunał. No, chyba, że idziemy na rympał i chcemy użyć Trybunału do zrzucenia Nawrockiego z fotela, ale to gruby numer, moim zdaniem za gruby, co się wyjaśni na końcu mego tu wystąpienia. Moim więc zdaniem chodzi jednak o efekt narracyjny tylko – to mogłoby być każde inne miejsce na taką ustawkę.
Cel ostateczny
Te wszystkie narracyjne tylko działania Tuska wskazują na kompletne zakiwanie się. Oprócz staczania kraju na skraj bankructwa – nic nie wychodzi. A może właśnie wychodzi, gdyż jest to jedyny cel działania tego rządu? Może jego celem jest sprowadzenie tu do nas wariantu trojki, tego greckiego wariantu, kiedy tu przejedzie trzech jeźdźców brukselskiej Apokalipsy – przedstawiciel po jednym: Unii Europejskiej, Europejskiego Banku Centralnego i Międzynarodowego Funduszu Walutowego?
Niedługo będę miał wywiad z prezydentem Centrum Adama Smitha, Andrzejem Sadowskim, gdzie wspólnie sobie wyliczymy jak blisko jesteśmy ugoszczenia takiej „trojki”. Przeanalizujemy też czym się to kończy – utratą resztek suwerenności, ręcznym zarządzaniem z Brukseli i wyprzedażą mienia publicznego. Jeśli taki jest cel działań Tuska – a wszystkie szaleństwa deficytowe na to wskazują – to Tusk się spisuje na medal. A jego 30% karpi klaszcze płetwami wzywając do szybszego nadejścia Wigilii.
Determinacja jest więc spora, ale i spora jest i frustracja. Okazuje się, że jeszcze trzeba dać sobie jeszcze więcej czasu, gdyż jednak tempo jest za słabe. Na normalne czasy byłoby a owszem, ok, ale czasy nie są normalne. Trzeba zdążyć przed niewiadomą – idą ciężkie wybory na świecie, zwłaszcza w Europie i może się okazać, że globalizm, jakim narracyjnie tłumaczy swą hegemonię Berlin, może przegrać na całego. Trzeba więc rozlać zawczasu mleko, ile się da. Możliwy jest więc wariant innego terminu wyborów, nie koniecznie właśnie przyspieszonych (bo tu nawet POPiS by przegrał), ale właśnie przełożonych na świętego nigdy. Tusk może po prostu wziąć przykład z Zełenskiego, któremu wojna pozwala rządzić ponad termin. No właśnie – może dlatego tak prze Tusk z tym wywoływaniem paniki wojennej i wysyłaniem dzieci Lubelszczyzny pięć razy dziennie do piwnic, robiących za schrony.
A to jest – uwaga! – lżejsza wersja tej opowieści. Bo ta hard core mówi, że to nie jest robione – to panikowanie cywilów z jednej strony i drażnienie Rosji z drugiej – po to, by pod wojennym zagrożeniem skryć nieumiejętność swego rządzenia i zadłużyć kraj, czyli spełnić nasze „trojkowe” obawy. Coraz częściej, gdy się człowiek przyjrzy tym tromtadrackim pohukiwaniem polskiej wszy na globalistycznym grzebieniu, wychodzi na to, że „nasi” już się dogadali, i że pójdziemy na pierwszy ogień wojny z Rosją.
Wojny, której Rosja ze wszech miar nie chce, ale się przed nią nie uchyli – pretekst się zawsze znajdzie i to po obu stronach. Plany ewakuacji są gotowe moim zdaniem jedynie w przypadku ewakuacji władz, to samo ze schronami, ale kto w nich zostanie, to już władzy w drodze na Zaleszczyki będzie wszystko jedno. Zostaną więc Kolumbowie „rocznik 20”, tyle, że 100 lat po tych właściwych, co oznacza, że niewiele się nauczyliśmy z historii, ta więc będzie nas trzymała w tej samej, powtórkowej klasie.
A może będzie tak jak pisał Mrożek, że: „W Polsce nie trzeba się bać faszyzmu. Faszyzm to jest przede wszystkim organizacja, a w Polsce się przecież nic nie udaje”. I że tak będzie i tym razem? Polacy nawet gdyby się chcieli wziąć za mordę, tym bardziej kogoś innego, to i tak im nie wyjdzie. Tak jak z całą Polską, zaczną, nagadają, nakrzyczą, naobiecują i będzie jak zwykle – ani tak jak było, ani tak jak miało być. Tak jakoś bokiem. Słabe to pocieszenie, że nam z zamordyzmem nie wychodzi – jeśli to cecha nasza ogólna, to rozciąga się ona na całe nasze państwo. Polska nam nie wychodzi, nawet – bokiem.
Polska wychodzi, ale… bokiem
Czemu tak jest? No, to odstawowe pytanie Polaków. Skrzętnie omijane. Ostatnio przygotowywałem się do wywiadu na temat książki o rozbiorach. Na końcu, po wnikliwej analizie geopolitycznych splotów nieodwołalności rozbiorów Polski, autor skończył na naszych wspólnych cechach (wadach?) narodowych, które nieuchronnie prowadziły nas ku zagładzie. Warto je sobie przypomnieć w naszych, granicznych czasach. Otóż wymienię z łacińska:
Superbia – czyli pycha. No jesteśmy pyszni, Polacy-złote ptacy, ta pycha szlachty zagrodowej, smutne dziedzictwo obecne do dziś, szczególnie pokraczne w obliczu niezusadanienia takiej postawy, raczej kompensacyjne, na wyrost mające zamazać mizerię sanu rzeczywistego
Stulitia politica – czyli głupota polityczna. Dajemy jej dowody codziennie w braku przezorności obywatelskiej, nie widzeniu ciągu przyczynowo-skutowkego, wybieraniu na swych przedstawicieli ludzi podłych, tylko w oparciu o wdrukowane plemienne kryteria, krańcowo odległe od pragmatyzmu państwa jako wspólnoty.
Impunitas – bezkarność. No – pełno tego widzimy dookoła, z tym, że jest to bezkarność selektywna, kontrastowo różna od nadgorliwości państwa w tropieniu i karaniu maluczkich. Też się na to godzimy – przy urnach.
Canile, czyli kundlizm. Dobrze opisany przez Wańkowicza. To kompleks wobec obcych, jako że my tu od nich niegodnie poziomy niżej. Pokraczny oksymoron postaw wobec wspomnianej wcześniej pychy. Podlizywanie się więc innym, branie za swoje ich wzorców, ślepota na wykorzystywanie i unurzanie ich, zewnętrznych działań w naszą pięknoduchowską narrację. W końcu – służenie innym, kosztem interesu własnej państwowej wspólnoty.
W końcu – pedagogia pudoris; pedagogika wstydu. Za to, żeśmy tacy smętnie podli, stare panny na wydaniu, co to mają się łapać każdego ochłapu zrzuconego ze stołu pięknych, w nadziei na jakiekolwiek zamęście. Z otwartym mieszkiem do ofiarowania dowolnego posagu.
Widzimy tam siebie, co nie? Ba – ci co nami rządzą widzą nas też w takim świetle. Przecież oni o tym wiedzą najlepiej, gdyż w Polsce aktorzy sceny politycznej są depozytariuszami naszych wad narodowych w stopniu gargantuicznym. Tam możemy zobaczyć te wszystkie nasze cechy – cechy? wady! – w stopniu tak wyostrzonym, że już trudnym do przeoczenia. Takich wybieramy, nie tylko dlatego, że takich lubimy, ale dlatego, że tak został ułożony system. Jakbyście bowiem nie wybierali – i tak z tego pudełka wyjdą te same mapety.
Moment fleszu prawdy
Żeby opisać ten stan, najlepiej znaleźć w historii moment, w którym objawia się taki układ w stopniu ekstremalnym, gdzie zdarzenia każą rzucić snop światła na całość, nie na pojedyncze fragmenty. Ja mam taki moment, na podstawie którego nie tyle pokazać można „jak to się zaczęło”, bo to i tak proces wielowiekowy z takimi cechami, ale jak to działa jak ustawiona maszynka w momentach granicznych, po których nie jest tak, że nic już nie jest takie samo. Odwrotnie – po wielkich zawirowaniach zdaje się, że dochodzi do „momentu państwowotwórczego”, np. III RP zamiast PRL i okazuje się, że nie tyle wszystko zostaje takie samo, ale dużo się zmienia tylko zewnętrznie, byśmy wylądowali znowu w tym samym rowie.
Tak się stało moim zdaniem w okresie Okrągłego Stołu. Wtedy rodziła się III RP, ale – że tak powiem – in vitro, poza organizmem narodu. Zaprojektowana w próbówkach laboratorium dwóch potęg w osobach Kriuczkowa z sowieckiego KGB i Freeda z departamentu stanu USA. Wstrząśnięta, niezmieszana. Wstrząśnięcie odbyło się przy Okrągłym Stole, gdzie ustalony już genotyp dano do przyklepania w kontekście widowiska wielkich negocjacji dwóch przybranych rodziców: ustępujących (tak?) komunistów i nowych (wybranych przez tychże) opozycjonistów. Cała narodowa rodzina temu kibicowała, naród marzył już o końcu udręki i okazało się, że jest to jedyne wyjście, a więc trzeba to dziecko przyjąć jako swoje. Polska III RP politycznie narodziła się od góry i została zesłana na dół społeczeństwa – do pokochania: żadnych marzeń, jest to jedyna propozycja. I została wzięta przez społeczeństwo jak swoje, z braku alternatywy, która wtedy była nie do wyobrażenia.
No, trzeba tu wyjaśnić parę rzeczy – ci, co to przeżyli będą się może nudzić, ale dla młodych może to być zaraz wiedza szokująco nowa. Okrągły Stół to nie był koniec jakiejś wielkiej fali oporu społecznego – nic podobnego. Młodzi mylą zdjęcia z Sierpnia’80 z sytuacją sprzed Okrągłego Stołu. Nie było żadnego noszenia Wałęsy na rękach, ani tłumów przed bramami zakładów. To system podsuwa takie fejki w nadziei na sklejenie się w głowach tych rozdzielonych faktycznie zdarzeń. Było odwrotnie – żadna euforia, raczej rezygnacja i brak nadziei, nawet – uwaga! – w Solidarność. Ta już wtedy ugrzęzła w dysydenckich listach do władz, bez żadnego wpływu na reprezentatywność dążeń Polaków. Groził więc nieukierunkowany bunt, albo marazm. Wtedy – na mocy ustaleń Reagana i Gorbaczowa – przystąpiono do lokalnej wersji wyjścia komunizmu z Polski przy uratowaniu, ba – polepszeniu – pozycji samych komunistów. Do tego był potrzeby teatr wielkiego oporu, ugięcia się władzy i zwycięstwa przy Okrągłym Stole.
Apologetom tego mebla należy przypomnieć, że realnym efektem tego cudu dogadywania się „jak Polak z Polakiem” były „niekonfrontacyjne wybory”, gdzie Solidarność miała robić za 35-procentow kwiatek do kożucha, generał Kiszczak na premiera, na prezydenta zaś – generał Jaruzelski. Takie to było „generalne” zwycięstwo Polaków. Potem, znowu na skutek czynników zewnętrznych, sytuacja się zmieniła na tyle, że trzeba było zrobić polską dogrywkę, na tyle późno, że Polska z pioniera przełomu w obozie postsocjalistycznym skończyła na jego końcu, np. uchwalając nowy ustrój w konstytucji dopiero po ośmiu latach od przemian.
Dlaczego o tym mówię? Po pierwsze, dlatego, że tu jak w soczewce skupiły się wszelkie wymienione wcześniej cechy, a właściwie wady Polaków. I to wydaniu negocjacyjnej nieudolności niepełnej opozycji, ale i w poziomie akceptacji ze strony społeczeństwa. Ale nie przeceniałbym tu roli wad narodowych. Te wcale nie powodują bowiem naszego upadku – one powodują to, że nie potrafimy się rządzić we własnym kraju, jeśli on tylko jest choć trochę nasz własny i daje nam szansę na rozwój. Te wady nie są bowiem przyczyną naszego upadku w kryzysie, ale stałym elementem ten kryzys wywołującym. I jest to proces długotrwały na tyle, że często – niezauważalny.
Niedokończona rewolucja?
Jestem tu trochę za koncepcją problemu z Okrągłym Stołem jako problemu tzw. niedokończonej rewolucji. Tak, za wcześnie odstawiliśmy nogę, udaliśmy się do swoich zajęć, pozostawiając Polskę może nie swojemu losowi, ale losowi zaplanowanemu gdzieś indziej. Tylko należy to poczynić pewne zastrzeżenie. A była jakaś rewolucja w ogóle? No dobrze, przyjmijmy, że była od sierpnia 1980 roku do stanu wojennego. A w stanie wojennym była jakaś rewolucja, która „dojechała” do Okrągłego Stołu? Z armiami aktywistów i ustalonym planem na nową Polskę? Szczerze wątpię. Raczej Polakom złamano wtedy kręgosłup, obawiam się, że na dobre. To w tamtych czasach należy szukać, nie w moherowych beretach i POPiS-ie, początku procesu, który teraz widzimy w Polsce. Podzieleniu Polaków na tych, co odwrócili się od Polski w nadziei na zbudowanie swojej wyspy prywatności i na rzednące grono, tych co widzą, że takiej wysypy, bez niepodległości całego morza – nie da się wybudować, a może tylko ochronić. Ale ta druga grupa nie tylko malała, maleje, ale i tak: w demokracji kompromisu jest walorem rzadkim. Tym bardziej należy tak skonstruować system, aby ta właśnie społeczna frakcja dostawała się do elit władzy, Jest zaś odwrotnie.
My zaś ekscytujemy się dziś premierami, którzy licytują się publicznie deklaracjami na poziom „grzeczności”. Czytam coraz więcej książek z okresu przedrozbiorowego. Można dziś ówczesne nawoływania na puszczy cytować obecnie bez zmian. Nic to nie dało. Nieciekawe jest czy to coś da teraz. Skoro jesteśmy narodowym workiem naszych wspólnych wad, to czy oznacza to determinizm naszego skazania na zagładę? Kolejną próbę z „państwa sezonowego”? Z następnym wcieleniem „Irokezów Europy”? Z takimi cechami narodowymi, jeśli te są nie do przezwyciężenia, jesteśmy bezradni jak ślepe dziecko. Do rozrobienia nawet przez upadającą Ukrainę. A przecież „chcącemu nie dzieje się krzywda”, tylko nie jest wiadome czy nam się chce, jak ubolewał kiedyś wieszcz…
A może to my, zamiast premiera powinniśmy przestać być grzeczni?
Stanisław Michalkiewicz; „Goniec” (Toronto) • 4 października 2026 michalkiewicz
Jak już wielokrotnie pisałem, obywatel Tusk Donald i – jak się okazuje – Główny Łowczy Rze… – ach co ja takiego piszę!? Jakiej tam znowu „Rzeszy”? Nie żadnej „Rzeszy”, a co najwyżej – Generalnej Guberni – czyli obywatel Żurek Waldemar, dla zmylenia zwierzyny mający w vaginecie obywatela Tuska fuchę „ministra sprawiedliwości”, jeszcze przed nadejściem kalendarzowej jesieni, otworzyli w naszym nieszczęśliwym kraju sezon łowiecki. Nie chodzi przy tym o dziki, które tak się rozdokazywały, że w biały dzień terroryzują mieszkańców Warszawy, tylko o otoczenie pana prezydenta Karola Nawrockiego oraz współpracowników prezesa Trybunału Konstytucyjnego, pana Bogdana Święczkowskiego.
Taktyka jest taka, żeby krok po kroku, pod różnymi pretekstami, wyaresztować wszystkich współpracowników, zarówno pana prezydenta, jak i pana prezesa, a potem – jak to publicznie wyjaśnił obywatel Żurek Waldemar – „dobrać się” do nich samych. Pan prezydent na razie nie skomentował tej łowieckiej inicjatywy, natomiast pan prezes Święczkowski wyjaśnił w telewizji, że nie jest sodomczykiem, w związku z czym zapowiedź „dobierania się” do niego jakiegoś mężczyzny, zwłaszcza obywatela Żurka Waldemara, wcale mu się nie podoba. I słuszna jego racja, bo rzeczywiście – obywatel Żurek sprawia wrażenie jakiegoś osobnika z „Atlasu Typów Przestępczych” Cezarego Lombroso, zwłaszcza, gdy się nie ogoli.
Ale nie jest to jedyne łowieckie przedsięwzięcie obywateli Tuska i Żurka, chociaż pod względem ciężaru gatunkowego – oczywiście najważniejsze. Są jeszcze inne odcinki na których – jak to u nas – momenty dramatyczne przeplatają się z komicznymi. Oto nasz Kukuniek, w którym Judenrat, kiedyś przedstawiający go jako wariata z siekierkami – na tym etapie upodobał sobie w charakterze jasnego idola. Niestety na jasnym idolu brzydkim cieniem kładły się podejrzenia o tajną współpracę z SB za pierwszej komuny, które odżyły ze zdwojoną siłą zwłaszcza po przekazaniu przez panią Kiszczakową do IPN dokumentów dotyczących Kukuńka, nad którymi osobiście czuwał generał Kiszczak.
Tedy nie było rady; trzeba było zaaplikować Kukuńkowi kurację przeczyszczającą, której podjął się pan prokurator Wojciech Sitek z warszawskiej prokuratury. Nie wdając się w żadne ceregiele, „umorzył” śledztwo w sprawie fałszywych zeznań Kukuńka na temat tych kwitów, dzięki czemu Kukuniek w jednej chwili stał się bielszy od śniegu, jakby czyjaś Niewidzialna Ręka skropiła go hyzopem. Nie to jednak stanowi element komiczny, bo to tylko potwierdza, iż niezależna prokuratura zdolna jest do wszystkiego.
Element komiczny pojawia się w uzasadnieniu postanowienia o umorzeniu. Otóż okazało się, że Kukuniek popadł we „wtórny analfabetyzm”, wskutek czego pojawiły się wątpliwości, czy własnoręcznie pisał donosy i podpisywał pokwitowania, skoro zapomniał sztuki pisania? Co ciekawsze – sam Kukuniek chętnie się z tą diagnozą zgadza, a w tej sytuacji nie ma rady – musimy przyjąć, że miał wyjątkowe szczęście w totolotka, bo kiedy tylko potrzebował forsy, to zawsze wygrywał. Jużci – z dwojga złego już lepszy „wtórny analfabetyzm”, niż tajna współpraca z bezpieką.
W ogóle wypada odnotować wzmożoną aktywność Judenratu w tym sezonie łowieckim. Nie dość, że bierze on udział prawie w każdej nagonce, ale w dodatku, na marginesie wspominków pana red. Michnika ze szczęśliwego dzieciństwa, Judenratowcy przypomnieli sobie o taktyce UB-owców podczas procesów w czasach stalinowskich. Polegała ona na tym, że na sali sądowej rozsiadali się ubowcy, hipnotyzując świadków, oskarżonych, a nawet – niezawisłych sędziów, chociaż ci i bez tego przecież powinność swojej służby rozumieją.
Toteż kiedy rozpoczęła się kolejna odsłona procesu Grzegorza Brauna – tym razem z powodu uszkodzenia mikrofonu panu prof. Grabowskiemu, co przeszkodziło mu w kontynuowaniu oskarżania Polaków, że wymordowali „co najmniej 200 tysięcy” Żydów – na sali sądowej zasiadła liczna delegacja Judenratu. Na ten widok niezawisły sędzia Marcin Brzostko, który wcześniej nawet czasami wielkodusznie dopuszczał Grzegorza Brauna do głosu, tym razem zachował się na poziomie, niczym pani sędzia Maria Gurowska (nee Sand) na procesie generała Emila Fieldorfa i uchylał wszystkie pytania jego obrońców i jego samego, aż w końcu wyrzucił go z sali, pod pretekstem, że jego wypowiedzi jeszcze pogłębiają traumę pana profesora Grabowskiego, który wtedy tak się przejął, że według krążących na mieście fałszywych pogłosek, do dziś moczy się w nocy. Okazuje się, że taktyki wypracowane w czasach stalinowskich znakomicie sprawdzają się również na etapie przywracania w naszym nieszczęśliwym kraju socjalistycznej praworządności.
Ale to jeszcze nic w porównaniu ze scenami myśliwskimi, jakie rozegrały się w Jarosławiu, w tamtejszym opactwie przewielebnych Panien Benedyktynek. Ale incipiam. Oto z Niemiec w kierunku przejścia granicznego z Ukrainą w Korczowej, jechał samochodem, podejrzewam, że skradzionym, niejaki Igor M. Podejrzewam, że skradzionym, bo nie miał polisy ubezpieczeniowej. Toteż na przejściu w Korczowej pod tym pretekstem celnikowie zaraz mu ten samochód „skonfiskowali”. Słowem – „grab nagrabliennoje!” W tej sytuacji Igor M. autostopem podjechał do Jarosławia, gdzie pomaszerował do opactwa, w którym nawet i dzisiaj przebywają jacyś ukraińscy „uchodźcy”, a kiedyś były ich tam całe chmary.
Ponieważ przebywający tam księża nie dość skwapliwie wypełniali wobec niego obowiązki „sług narodu ukraińskiego”, chwycił za nóż i jednego zariezał od razu na śmierć, dwóch poważnie podźgał, a jednego dźgnął powierzchownie. Ponieważ został schwytany, zorientował się, że nie ma innej rady, jak tylko zacząć świrować. Zdaje się, że robi to z wprawą, toteż wracze z jarosławskiego psychiatryka co prawda nie zdiagnozowali u niego „schizofrenii bezobjawowej”, tylko jakieś głębokie „psychozy” – ale tak czy owak przesłuchiwać go w tym stanie nie można.
Inna sprawa, że też nie mieli wyjścia, bo natychmiast po incydencie w jarosławskim opactwie pan red. Tomasz Terlikowski, będący kimś w rodzaju pełnomocnika Judenratu na odcinku kościelnym, natychmiast surowo przykazał biskupom, by profilaktycznie przeciwstawili się wszelkim obawom „nienawiści”. Jak bowiem wiadomo, na obecnym etapie nienawiść, nawet ta „klasowa”, ma być powszechnie i bez zastrzeżeń znienawidzona.
W tej sytuacji również personel tamtejszego psychiatryka przyjął postawę wyczekującą – może w nadziei, że Igor M. szczęśliwie ucieknie i w ten sposób wybawi ich z kłopotu – no bo nie wyobrażam sobie, żeby umarł w tym szpitalu jako symulant. Żeby jednak pozorom stało się zadość, w Jarosławiu odbył się „marsz milczenia”, zorganizowany „przeciw przemocy”. Ponieważ podczas marszu obowiązywało milczenie, to nie wiadomo, przeciwko czyjej przemocy maszerowano, ani – co z tego ma wynikać. I o to właśnie chodzi.
Stały komentarz Stanisława Michalkiewicza ukazuje się w każdym numerze tygodnika „Goniec” (Toronto, Kanada).
82 lat temu 2 października 1944 roku po 63 dniach beznadziejnej walki dowódca Armii Krajowej gen. Tadeusz Komorowski „Bór” podpisał akt kapitulacji miasta. Gdzie są wszyscy krzykacze, którzy corocznie 1 sierpnia bredzą, że było warto?
W jego trakcie zginęło ok. 40 000 polskich żołnierzy oraz ok. 180 tysięcy cywilów. Ci, którzy przeżyli zostali zmuszeni do opuszczenia Warszawy, a samo miasto miało zostać zburzone przez Niemców.
Przepadły skarby kultury narodowej – nasze zabytki, infrastruktura, przemysł, księgozbiory. Powstanie lepiej spełniło polityczne cele Hitlera niż nasze – polskie. „Z punktu widzenia historycznego jest [jednak] błogosławieństwem, że Polacy to robią. Po pięciu, sześciu tygodniach wybrniemy z tego. A po tym Warszawa, stolica, głowa, inteligencja tego byłego 16-17-milionowego narodu Polaków będzie zniszczona, tego narodu, który od 700 lat blokuje nam Wschód i od czasu pierwszej bitwy pod Tannenbergiem leży nam w drodze. A wówczas historycznie polski problem nie będzie już wielkim problemem dla naszych dzieci i dla wszystkich, którzy po nas przyjdą, ba, nawet już dla nas” – radośnie meldował Hitlerowi Heinrich Himmler. Po 63 dniach walk Warszawa padła.
Zamiast analizy, zadumy i wyciągania wniosków znów będzie milczenie lub patriotyczne bicie piany. Prawie nikt nie zadaje istotnych pytań. Jaki był polityczny i militarny sens tego Powstania? Jaki był jego cel i czy mogło ono cokolwiek Polsce dać? Co roku powtarza się jałowe pretensje do Józefa Stalina i twierdzenie, że nastroje były już tak rewolucyjne, iż nie dało się tego wyhamować i rozkaz do powstania musiał paść.
Ale czy, aż tak trudno było ówczesnym analitykom przewidzieć jak może się zachować i jak zachowa się Stalin? Dokładnie przecież wiedzieli jaka jest optyka ZSRR i co jest celem nadrzędnym. Słyszę wspominki że liczyliśmy na większą pomoc Anglików. Naprawdę? Dlaczego nie wyciągnięto wniosków z wiarołomnej postawy aliantów w 1939 roku, tylko znów naiwnie postawiono wszystko na jedną kartę? Czy w ogóle coś robiono, aby gorące serca i głowy studzić i wlewać do nich więcej rozsądku? Gdzie była wtedy praca polityczna ówczesnego kierownictwa i dowództwa? Ile był wart rząd w Londynie? Nie sprawdziły się ówczesne elity, które uległy ulegały insurekcyjno-romantycznemu nastrojowi ulicy. Niestety dzisiejszy stan świadomości Polaków, wciąż jest w ogólnym zarysie do tamtego podobny. Tamte elity mają kontynuatorów na dzisiejszej scenie politycznej. Obowiązuje od wielu lat schemat irracjonalnej nienawiści do wszystkiego, co ze Wschodu, i wciąż ta sama naiwna wiara w automatyczną pomoc z Zachodu. Wciąż to samo kretyńskie przekonanie, że tam wymusimy jakąś wdzięczność, albo że mamy tam obowiązek przynależenia.
Idiotyczne są deklaracje polityków, że tym powstaniem coś udowodniliśmy światu i sobie. Zapomnieli ówcześni przywódcy i dzisiejsi nie pamiętają przestrogi Romana Dmowskiego: „Bytu Polski ryzykować, jej przyszłości przegrywać nie wolno ani jednostce, ani organizacji jakiejkolwiek, ani nawet całemu pokoleniu. Bo Polska nie jest własnością tego czy innego Polaka, tego czy innego obozu, ani nawet pokolenia”.
Powstanie Warszawskie na długo pogrążyło nas jako naród w kadrowej i moralnej niemocy. Henryk Sienkiewicz pisał że „krwi nie żal, byleby na marne nie szła”. Ale tej krwi żal. Żal, bo przelana na daremnie w imię romantycznych bzdur wciskanych młodym ludziom przez nieodpowiedzialnych polityków. Ranę powstania trzeba rozdrapać i wyciągać wnioski. To prawda, że czasem trzeba umierać za ojczyznę, ale ważniejsze by mądrze dla niej żyć. Należy promować trzeźwy patriotyzm i uczciwe myślenie o polityce.
Na koniec trzy znaczące wypowiedzi dotyczące powstania w Warszawie. Historyk Paweł Jasienica miał rację pisząc „Powstanie warszawskie było skierowane militarnie przeciwko Niemcom, politycznie przeciwko Rosjanom a faktycznie przeciwko samym Polakom”. Uczestnik powstania i endek prof. Wiesław Chrzanowski z kolei pisał, że „Wywołanie Powstania jest karygodną zbrodnią, za którą ponoszą odpowiedzialność pewne polskie ośrodki. Tak te wypadki ocenia polskie społeczeństwo, tak wyglądają one w rzeczywistości. Winni muszą ponieść odpowiedzialność”. Żołnierz Armii Krajowej, powstaniec i znakomity historyk prof. Jan Ciechanowski z kolei tak pisał o tym nieszczęsnym zrywie „Powstanie zakończyło się straszliwą klęską, katastrofą i ruiną, która nie dotknęła żadnej innej stolicy w Europie od czasu najazdu Hunów na Rzym. 200 tysięcy ludzi zginęło, 500 tys. wygnano i skazano na poniewierkę. Miasto zrównano z ziemią. To największy błąd popełniony przez dowództwo AK.” oraz „brak polsko-radzieckiej współpracy wojskowej oraz całkowite nieliczenie się dowództwa AK w czasie podejmowania decyzji z możliwością poniesienia klęski, uczyniły z powstania bezprzykładną tragedię narodową, której nikt nie jest w stanie usprawiedliwić. W wyniku walk Warszawa uległa zniszczeniu. Dla całego londyńskiego obozu upadek powstania był wielką polityczną, militarną i psychologiczną klęską, z której nigdy się nie podniósł”
Pamięć pomordowanej ludności cywilnej. Chwała dzielnym powstańcom.
NCZAS.INFO | Ursula von der Leyen Fot. EPA/YANNIS KOLESIDIS Dostawca: PAP/EPA.
Jestem po lekturze „Orędzia o stanie Unii” szefowej Komisji Europejskiej Ursuli von der Leyen, wygłoszonego 16 września 2026 roku. Lektura wbiła mnie w fotel, acz nie tak, jak planowała to przemawiająca. Mowa wzorowana na jakiejś cesarskiej mowie tronowej, z jednej strony wyraża nieprawdopodobny patos, a z drugiej strony kompletne oderwanie od rzeczywistości. Zwraca uwagę, że udostępniona na stronach Komisji Europejskiej polska wersja wystąpienia w kilku miejscach zawiera formę „my”, czyli tzw. pluralis maiestatis – Ursula von der Leyen mówiąc o swoich planach, używa formuły „my”. Ostatnim politykiem, który tę formę stosował, był marszałek Philippe Pétain w epoce Vichy, co przez dziesięciolecia wzbudzało kpiny historyków, że pozował na króla. Teraz mamy pozowanie na cesarzową.
Mowa zbudowana jest wedle prostego manichejskiego schematu. Z jednej strony są antyeuropejskie siły ciemności, które odrzucają świat „oparty na zasadach”, czyli na praworządności, demokracji, prawach człowieka etc. Na czele sił ciemności oczywiście znajduje się Federacja Rosyjska, wspomagana w swoich knowaniach przez Chiny, Stany Zjednoczone Donalda Trumpa i przez jeszcze bardziej mroczne siły wewnętrzne, posługujące się antyeuropejską i antydemokratyczną dezinformacją, fejk newsami i ingerencjami w europejskie procesy demokratyczne. W dodatku Rosja zaatakowała Ukrainę, a Stany Zjednoczone nastają na Grenlandię. W tej sytuacji Ursula von der Leyen deklaruje:
„Dlatego nasz wybór jest jasny. Czy chcemy silnej i niezależnej Europy, która broni swoich wartości w tym świecie? Czy też pozwolimy, aby powstrzymywały nas podziały i zależności? Czy chcemy zjednoczyć się wokół naszej europejskiej idei, zgodnie z którą razem możemy decydować o naszym losie? Czy też pozwolimy, aby nasze demokracje podważali poplecznicy i figuranci autorytarnych przywódców? Bez względu na to, czy mamy do czynienia z ultranacjonalistami, przeciwnikami Europy, rosyjską ingerencją, czy dezinformacją – ich nazwy mogą być różne, lecz ich cel jest taki sam. Pogardzają naszymi wartościami i chcą zniszczyć naszą europejską jedność. Nie tylko stawiajmy im opór, ale także wspólnie walczmy o naszą europejską ideę!”.
Po tym demagogicznym wprowadzeniu na temat ciemnych sił zostaje przedstawiony słoneczny projekt Unii Europejskiej, raz za razem przedstawiany przez Ursulę von der Leyen w formie „my”. I tak dowiadujemy się, że UE nadal będzie wspierała walczącą z rosyjskim imperializmem Ukrainę. Przewodnicząca Komisji Europejskiej nie zawahała się nawet wznieść okrzyku „Sława Ukrainie!”, wyraźnie sugerując, że to tam rozgrywa się dziś główne pole bitwy w walce o demokrację. Dlatego też Unia Europejska gwałtownie zwiększa wydatki na obronność, uwalnia się od zależności od rosyjskiego gazu i ropy naftowej, a także od podobnej zależności od Bliskiego Wschodu. Samozwańcza imperatorka zapowiedziała przyśpieszenie i pogłębienie Zielonej Rewolucji etc. Przy okazji dowiedzieliśmy się, że Unia Europejska już poradziła sobie z niedoborem gazu i ropy naftowej, a trudności były (a jakże by inaczej) przejściowe. Na wszystkie trudności najlepszym lekarstwem jest więcej eurofederalizmu i władzy dla Komisji Europejskiej. Rzekomo skuteczność tych działań potwierdził tzw. Raport Draghiego.
Nawiasem mówiąc, czytałem ten obszerny raport i jest on dla Europy i Komisji Europejskiej druzgocący, ale Przewodnicząca Komisji Europejskiej (słusznie) założyła, że europosłowie i dziennikarze w swojej masie go nie czytali i będą bili brawo. Dowiedzieliśmy się także, że Komisja Europejska dzielnie walczy z biurokracją; pokonuje problemy związane z blokadą Cieśniny Ormuz; zapewnia Europie „elektryczną przyszłość”; skutecznie konkuruje z gospodarką chińską, powstrzymując dezindustrializację Europy. Oczywiście są pewne problemy, na przykład taki, że Zielona Rewolucja potrzebuje metali ziem rzadkich, których w Europie nie ma i których 90 proc. eksportu światowego trzymają Chiny. Rzekomo jest to jednak problemem tylko dopóki, dopóty z Pekinem negocjują poszczególne państwa członkowskie UE. Jednak „my” zamierzamy to zmienić, powołując podległą „nam” Europejską Korporację ds. Surowców Krytycznych. Dowiedzieliśmy się także, że budżet unijny nie może zależeć w tak dużym stopniu od wpłat państw członkowskich i musi posiadać znaczące dochody własne, co należy odczytywać jako plany wprowadzenia podatków unijnych.
Bardzo rozbawiło mnie stwierdzenie, że „tegoroczne lato było najgorętszym w historii, ale w kolejnych latach będzie prawdopodobnie tylko gorzej”, a to dlatego, że w lipcu było tak zimno, że wraz żoną paliliśmy w kominku. Mimo to – jak mówi znany klasyk z X – okazało się, że „mieliśmy najcieplejsze lato w historii pomiarów”. Oczywiście Komisja Europejska o to też zadba, wystarczy przekazać jej więcej kompetencji, aby mogła „ustanowić sojusz na rzecz ubezpieczenia od ryzyka klimatycznego” i wdrożyć „Europejski plan działania na wypadek fali upałów” (sic!). Zapowiedziano też powstanie paneuropejskiej straży pożarnej do walki ze skutkami ocieplenia klimatu w postaci pożarów.
No i na koniec geopolityka Sacrum Imperium. Ursula von der Leyen zapowiedziała przyznanie Kanadzie statusu państwa stowarzyszonego z UE, co faktycznie oznacza jawne przekształcenie UE w federalne państwo wyznające ideologię globalistyczną. Wreszcie, zapowiedziano stworzenie jawnej konkurencji dla NATO w postaci powołania Europejskiej Rady Bezpieczeństwa. UE ma bronić się sama, kupować broń tylko w Europie i być w tej kwestii niezależna od Waszyngtonu. Trwać będzie także walka z wrogami wewnętrznymi, a jako przykład zwycięstwa Ursula von der Leyen podała Węgry, gdzie odsunięto od władzy Fidesz. Samo wyrażenie radości z tego faktu jest bezczelną ingerencją w sprawy wewnętrzne Węgier, świadczącą, że „my” nie uznajemy Węgier Orbana za państwo suwerenne, lecz za zbuntowaną prowincję Unii Europejskiej. Na koniec zapowiedziano jeszcze ściślejsze powiązanie funduszy unijnych z „praworządnością”.
Nowy rok w szkołach już się zaczął, nowy rok akademicki rozpocznie się niebawem. Nie jest jednak pewne, czy będzie to początek rzetelnej edukacji czy raczej duraczenia. Wraz z instalacją komunizmu likwidowano analfabetyzm, ucząc czytania, aby każdy obywatel zapoznał się z sukcesami socjalizmu, i pisania, aby rozpowszechniał informacje o jego osiągnięciach. Faktem jest, że większość obywateli miast i wsi nauczyła się czytać, także między wierszami (aby poznać nieco prawdy), oraz liczyć, głównie na siebie (aby jakoś przeżyć ten absurdalny system).
Wydawało się, że po ogłoszeniu obalenia komunizmu winno być coraz lepiej. Skąd zatem te obawy? Niestety, w ramach unowocześniania edukacji zaczęto wprowadzać programy, w których obniżanie wymagań przedstawiano jako postęp, a dawną ideologizację socjalistyczną zastępowano kolejnymi formami postępowej ideologizacji. Nauczyciele i rodzice zatroskani o wychowanie przyszłych pokoleń Polaków powołali Koalicję na rzecz Ocalenia Polskiej Szkoły, aby ta była szkołą polską, opartą na klasycznych wartościach i uczyła także polskiej historii oraz polskiej literatury rugowanej z programów. Edukacja winna prowadzić do wszechstronnego rozwoju młodych ludzi, przygotowanych do poszerzania swojego wykształcenia na licznych uczelniach. Te rosły u nas jak grzyby po deszczu, ale ich poziom spadał nawet – jak się uważa –poniżej poziomu z czasów PRL.
Do tej pory nie stworzono programu ocalenia polskiej domeny akademickiej, i chyba nie ma takich zamiarów. „Duraczówki” kształcącej ekspresowo kadry (niby)prawnicze, lojalne wobec władzy komunistycznej, już nie ma, ale powstało Collegium Humanum, ironicznie zwane „Tumanum”, aby wybrani ekspresowo mogli dobrać się do zarządzania Skarbem Państwa. Czy to można nazwać kształceniem czy raczej duraczeniem? Taki termin jest używany na określenie procesów, w których nauka i edukacja ustępują miejsca obniżaniu standardów intelektualnych, moralnych. Etos akademicki jest w odwrocie, a my potrzebujemy edukacji, a nie duraczenia.
Tekst opublikowany w tygodniku Gazeta Polska 30 września 2026 r.
