27 marca 2026 roku stał się dniem przełomowym w kontekście napiętych relacji między Stanami Zjednoczonymi a Iranem. W wyniku zmasowanego ataku rakietowo-dronowego przeprowadzonego przez Irańską Gwardię Rewolucyjną, doszło do zniszczenia amerykańskiego samolotu E-3 Sentry AWACS w bazie Prince Sultan w Arabii Saudyjskiej. To dramatyczne wydarzenie rzuca nowe światło na sytuację w Zatoce Perskiej, podważając amerykańską dominację w regionie.
Amerykański E-3 Sentry, znany jako AWACS, to kluczowy element wczesnego ostrzegania i kontroli przestrzeni powietrznej. Jego utrata stanowi poważne osłabienie dla sił USA, które od dekad opierają swoje operacje w regionie na możliwościach tego typu maszyn. AWACS-y, dzięki zaawansowanym systemom radarowym, dostarczają danych o ruchach powietrznych i morskich, co jest nieocenione w trudnym środowisku bliskowschodnim.
Atak na bazę Prince Sultan był niezwykle precyzyjny. Według dostępnych informacji, Iran użył zaawansowanych technologicznie rakiet i dronów, co pozwoliło na jednoczesne uderzenie w kilka celów. Obok E-3 Sentry, zniszczone lub uszkodzone zostały także inne amerykańskie maszyny, w tym tankowce powietrzne KC-135R. To pokazuje, że Iran posiada zdolność do przeprowadzenia złożonych operacji wojskowych, które mogą skutecznie zakłócić działania jednego z najpotężniejszych militarnie państw na świecie.
Konsekwencje tego incydentu są wielowymiarowe. Po pierwsze, zniszczenie AWACS-a to nie tylko cios w amerykańską obecność militarną w regionie, ale także poważny sygnał dla innych krajów zaangażowanych w konflikty na Bliskim Wschodzie. To również ważny test dla amerykańskiej strategii obronnej, która musi teraz uwzględnić możliwość dalszych ataków tego typu.
Po drugie, incydent ten może mieć długotrwałe skutki dla sytuacji geopolitycznej w regionie. Zatoka Perska, będąca kluczowym szlakiem transportu ropy naftowej, staje się coraz bardziej niestabilna. Ataki na amerykańskie instalacje wojskowe mogą skłonić inne kraje do przemyślenia swojej obecności i zaangażowania w regionie. Dodatkowo, nie można wykluczyć wzrostu napięć między Iranem a sąsiednimi państwami arabskimi, które obawiają się rosnącej potęgi militarnej Teheranu.
Dla Stanów Zjednoczonych, które od lat starają się utrzymać przewagę technologiczną i militarną nad Iranem, incydent ten jest poważnym wyzwaniem. Władze w Waszyngtonie będą musiały podjąć decyzję, jak zareagować na tak bezpośrednie naruszenie ich interesów. Możliwości są rozmaite – od dyplomatycznych protestów po potencjalne działania odwetowe. Każda z opcji niesie jednak ze sobą ryzyko dalszej eskalacji konfliktu. Iran, z kolei, zademonstrował swoją zdolność do strategicznego myślenia i wykorzystania nowoczesnych technologii wojskowych. Atak na bazę w Arabii Saudyjskiej to jasny sygnał, że Teheran nie zamierza ustępować w swoim dążeniu do zwiększenia wpływów w regionie. W obliczu międzynarodowych sankcji i presji ze strony Zachodu, Iran pokazuje, że jest gotów na bezpośrednią konfrontację wojskową, jeśli uzna to za konieczne.Podsumowując, zniszczenie amerykańskiego AWACS-a w bazie Prince Sultan to wydarzenie, które może mieć dalekosiężne skutki dla bezpieczeństwa w Zatoce Perskiej i całym Bliskim Wschodzie. W obliczu narastających napięć, społeczność międzynarodowa będzie musiała znaleźć sposób na złagodzenie sytuacji i zapobieżenie dalszej eskalacji konfliktu. Jedno jest pewne – 27 marca 2026 roku zapisze się na kartach historii jako dzień, który zmienił układ sił w regionie. Źródła:
W obliczu eskalacji konfliktu, który ogarnął cały świat, znany analityk geopolityczny i niezależny dziennikarz Pepe Escobar analizuje dramatyczne wydarzenia na Bliskim Wschodzie w niedawnym wywiadzie. Podczas gdy Iran bombarduje Izrael i państwa Zatoki Perskiej precyzyjnymi pociskami i redefiniuje Cieśninę Ormuz, zapowiedziana operacja militarna Trumpa grozi pogrążeniem się w chaosie, błędnych kalkulacjach i załamaniu gospodarczym. Escobar opisuje „teatr absurdu”, w którym irański opór wstrząsa fundamentami hegemonii USA, nie tylko militarnie, ale także geoekonomicznie.
[Film w oryginale md]
Nowa rzeczywistość w Cieśninie Ormuz: Irańska bramka poboru opłat „Petro-Juan”
Pepe Escobar szczegółowo wyjaśnia, jak sytuacja w Cieśninie Ormuz radykalnie zmieniła się od wczoraj. Do niedawna tankowce z Chin, Indii, Pakistanu, Iraku, Bangladeszu, a nawet krajów takich jak Sri Lanka i Tajlandia mogły korzystać z przeprawy – pod warunkiem spełnienia trzech jasnych warunków: musiały przekazać wszystkie dane brokerowi powiązanemu z Korpusem Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC), który je weryfikował. Jakiekolwiek powiązanie z interesami USA, Izraela lub wrogimi stronami natychmiast wstrzymywało przeprawę.
Po drugie, należało uiścić opłatę w wysokości dwóch milionów dolarów amerykańskich za każdy tankowiec – gotówką (najlepiej w juanach) lub kryptowalutą za pośrednictwem niezwykle szybkiego blockchaina Tron (rozliczenie w zaledwie trzy sekundy). Po zapłaceniu i otrzymaniu płatności następował trzeci krok: Statki musiały skorzystać z precyzyjnie określonego kanału żeglugowego o szerokości zaledwie ośmiu kilometrów, znajdującego się na północ od wyspy Keszm, między Keszm a małą wyspą Larak.
Zasady te, które Escobar określa mianem „prywatyzacji lub nacjonalizacji” Cieśniny Ormuz, zostały obecnie wpisane do prawa irańskiego przez parlament. Są one wzorowane na Kanale Sueskim: koniec z swobodnym przepływem. Marynarka Wojenna Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej kontroluje nie tylko wody terytorialne, ale także rozległy obszar – od południowego Keszm, przez zachodnią część Zatoki Perskiej do wyspy Qaruh, a dalej obejmując Zatokę Perską, Cieśninę Ormuz i Zatokę Omańską, aż do granicy irańsko-pakistańskiej.
Jednak na dzień dzisiejszy cały ruch został wstrzymany: żadne statki nie przepływają, ponieważ wszyscy spodziewają się rychłej operacji USA. Escobar podkreśla, że zasady pozostają w mocy i będą ściśle egzekwowane. Osoby, które nie są uznawane za „państwa wrogie”, mogą przepłynąć – ale tylko za opłatą i wyznaczoną trasą.
Ten środek to prawdziwy przełom. W ciągu zaledwie kilku dni Iran ustanowił alternatywny system płatności, który skutecznie funkcjonuje jako „petrojuan” – czego nie udało się osiągnąć przez lata szczytów BRICS. Rosja i Chiny, podobnie jak Globalne Południe, obserwują to z wielkim zainteresowaniem. IRGC czerpie bezpośrednie dochody z opłat, a system jest już w pełni operacyjny.
Możliwa inwazja USA i spekulacje na temat „lądowania w Normandii”
Escobar przedstawia scenariusze, które obecnie dręczą świat. Krążą pogłoski o „desantowaniu w stylu normandzkim” – prawdopodobnie na wyspie Larak, do której najpierw należałoby zabezpieczyć Keszm. Inne możliwe cele to region Sistan-Beludżystan w pobliżu portu Czabahar, wyspa Abu Musa (irańska, ale roszczona przez Zjednoczone Emiraty Arabskie) lub inne odcinki wybrzeża. Rząd USA wysyła tysiące marines i do 10 000 żołnierzy, ale nawet amerykańscy urzędnicy ostrzegają Trumpa w swoich negocjacjach: żadna z opcji lądowych nie wygląda obiecująco. Niemniej jednak Waszyngton nadal eskaluje – pomimo niedawnego oświadczenia Trumpa, że jest „znudzony wojną” i chce „iść dalej”. Escobar nazywa to „zdumiewającym”: po tym, jak Trump nazwał konflikt „wycieczką”, teraz jest nim znudzony.
Marynarka Wojenna Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej jest w stanie najwyższej gotowości. Escobar ostrzega: Cokolwiek wydarzy się w ten weekend lub w nadchodzących dniach, będzie katastrofalne w skutkach. Niezależnie od tego, czy będzie to mini-inwazja, czy potężny atak bombowy, konsekwencje są nieprzewidywalne.
Ofensywa rakietowa Iranu i niszczenie potęgi USA i Izraela
Pomimo twierdzeń USA, że jedna trzecia irańskiego systemu rakietowego została zniszczona (wbrew narracji Trumpa o „wszystkim zniszczeniu”), Iran codziennie ostrzeliwuje Tel Awiw, cele izraelskie i porty Zatoki Perskiej precyzyjnymi pociskami. Escobar mówi o „zdecentralizowanej strategii mozaikowej”, która jest codziennie udoskonalana. Irańska armia publikuje selfie z wystrzeliwania pocisków – to wyraźne zwycięstwo w tej narracyjnej bitwie. Izrael informuje o zniszczeniu ich prawie 100 czołgów przez sam Hezbollah, a armia jest na skraju upadku. Bazy USA w Azji Zachodniej są zniszczone w ponad 90% i nie zostaną odbudowane.
Iran nie wykorzystał jeszcze w pełni swojego potencjału: niewidzialne podziemne miasta rakietowe na południowym wschodzie i wschodzie kraju (w pobliżu granicy z Afganistanem) są nieznane Amerykanom. Cele pozostają jasne: maksymalne zniszczenie Izraela (być może nieodwracalne), całkowite wyparcie USA z Zatoki Perskiej i utworzenie nieodwracalnego mechanizmu odstraszającego.
Rola państw Zatoki Perskiej: ZEA jako podpalacz, Arabia Saudyjska jako obrońca
Pozycja Zjednoczonych Emiratów Arabskich (ZEA) jest szczególnie napięta. Escobar cytuje „przerażający felieton” ambasadora ZEA w USA w „Wall Street Journal”: Emiraty otwarcie przystępują do wojny po stronie USA. Powód: 1,4 biliona dolarów zainwestowanych w amerykańską gospodarkę (sztuczna inteligencja, półprzewodniki itp.). Ich model biznesowy – Dubaj jako centrum „błyskotek”, Dżabal Ali jako kluczowy port – leży w gruzach. Inne porty w Tartusie (Syria), Akabie (Jordania) i Hajfie są sparaliżowane. Iran opublikował już listę pięciu megacelów: elektrowni, zakładów odsalania wody i innych. Jeśli ZEA przystąpią do wojny, ich gospodarka – w tym centra sztucznej inteligencji i lotniska – będzie zagrożona całkowitym zniszczeniem.
Arabia Saudyjska działa ostrożniej, ale pozostaje zaangażowana. Rozumownia Escobara przywołują historyczne ambicje: Kuwejt należał kiedyś do prowincji Basra, Bahrajn do Iranu (do 1971 roku), a Emiraty do Omanu. Iraccy analitycy otwarcie mówią o zwrocie tych terytoriów. Katar i Oman natomiast pozycjonują się sprytnie: potępiają wojnę i nie oferują swojego terytorium do ataków na Iran – widzą, „w którą stronę wieje wiatr”.
Farsa negocjacyjna i „Teatr Absurdu”
Escobar opisuje nieudane negocjacje jako szczyt absurdu. Omańscy dyplomaci przetłumaczyli irańskie propozycje (hojne oferty wzbogacania uranu) na pidgin angielski – ekipa Trumpa („Heckle and Jackal”) ich nie zrozumiała. Później J.D. Vance miał polecieć do Islamabadu, ale Pakistan zdradził Iran: osiem tankowców z irańską ropą, pływających pod pakistańską banderą, zostało zajętych przez Stany Zjednoczone. Trójstronny sojusz Turcji, Egiptu i Pakistanu, pełniących rolę mediatorów, rozpadł się. Iran powtórzył swoje główne żądania: wycofanie wszystkich baz amerykańskich, reparacje, zniesienie sankcji, swobodny cywilny program nuklearny oraz brak ograniczeń dotyczących pocisków rakietowych i sojuszy z Hezbollahem i Ansar Allah.
Trump ogłasza wygraną wojnę i „nudzi się”. Ale rzeczywistość jest taka: obecność USA w Zatoce Perskiej została niemal całkowicie zniszczona, Izrael stoi na krawędzi upadku, a rynki ropy naftowej i obligacji spadają.
Apokalipsa gospodarcza: cena ropy 150 dolarów i globalna recesja
Rynki obligacji zmuszają Trumpa do wycofania się: rentowność 10-letnich amerykańskich obligacji zbliżyła się do 5%, zanim odroczenie ultimatum na krótko ją uspokoiło. Larry Fink z BlackRock otwarcie ostrzega przed dwoma scenariuszami: ropa naftowa po 40 lub 150 dolarów – ten drugi oznacza globalną recesję. Przy cenie 120 dolarów (która jest już w zasięgu ręki) recesja już się zaczyna. Europa, bez rosyjskiego lub katarskiego gazu, zapłaci najwyższą cenę. Kaskadowe skutki już wpływają na globalne Południe, Azję Południowo-Wschodnią i Indie.
Rosja i Chiny: sztuka milczenia
Rosja i Chiny zachowują strategiczne milczenie – „Nigdy nie przerywaj wrogowi, gdy popełnia poważny błąd”. Udzielają Iranowi wsparcia technicznego (Beidou zamiast GPS, Intel dla planów USA, ulepszone drony), nie przyznając się do tego publicznie. Putin jest przekonany, że wojna zakończy się maksymalnie w ciągu czterech tygodni. Dla Chin petrojuan to dar: alternatywny system płatności w najistotniejszym punkcie zapalnym świata – osiągnięto w trzy tygodnie to, czego nie udało się osiągnąć przez 20–30 lat dyplomacji. Iran walczy samotnie z nuklearnym supermocarstwem i regionalnym mocarstwem atomowym – i wygrywa.
Suwerenny opór Iranu: 2500 lat historii kontratakuje
Pomimo 47 lat brutalnych sankcji – rozpadającej się infrastruktury, podupadłych hoteli, rozpadających się systemów kanalizacyjnych – Iran dysponuje wybitnym kapitałem ludzkim: światowej klasy uniwersytetami, inżynierami, fizykami i matematykami. Zbudowali ukryty kompleks militarno-przemysłowy, który przeraża supermocarstwo. Escobar jest pod wrażeniem: średniej wielkości mocarstwo regionalne w pojedynkę odwraca sytuację. Globalne Południe podziwia Iran jako obrońcę większości ludzkości.
Ten konflikt oznacza prawdziwy punkt zwrotny XXI wieku – nie 11 września. Hegemonia USA chyli się ku upadkowi, wyłania się wielobiegunowy świat. W ciągu zaledwie kilku tygodni Iran zniweczył wszystkie rzekome zdobycze z października 2023 roku (Liban, Syria). To, co nastąpi, zapisze się w historii: suwerenny opór Persji przeciwko imperiom, które nie odrobiły lekcji. Świat patrzy z zapartym tchem – i wyciąga wnioski.
On zerżnął od Rosjanina, nie od Uczty. Nie podał ani autora, ani linku.
Myśmy tę pozycję zauważyli u Pana. Jako że w przeszłości, Ruszkiewicz podawał jako swoje teksty Blondeta, pofatygowaliśmy się, żeby poszukać prawdziwego autora artykułu i żeśmy go znaleźli. A potem opublikowaliśmy tłumaczenie, oddając sprawiedliwość autorowi tekstu. Ot co.
[No, wiec to ptaszysko łykające żabę ma więcej znaczeń.. MD]
Teheran przejął strategiczną inicjatywę w tej wojnie, zamykając Cieśninę Ormuz. Stany Zjednoczone nie są obecnie w stanie wycofać się, przeprowadzić inwazji lądowej ani zrobić sobie przerwy w działaniach. Z tego powodu Amerykanie doświadczają upokorzeń bez precedensu w historii ich „globalnej hegemonii”.
We wtorek, prezydent Stanów Zjednoczonych Donald Trump zaszokował rynki i opinię publiczną wpisem w mediach społecznościowych, w którym ogłosił, że rozmowy pokojowe z Iranem są w toku i przebiegają pomyślnie. W następstwie owych rozmów, Pentagon ogłosił nawet rozejm odnośnie bombardowania infrastruktur energetycznych Iranu.
Jednak reakcja Teheranu jest naprawdę zaskakująca w kontekście globalnej sceny politycznej. Irańskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych oświadczyło, że nie prowadzi żadnych rozmów ze Stanami Zjednoczonymi, ani bezpośrednio, ani za pośrednictwem pośredników. Komunikaty Waszyngtonu dotyczące negocjacji i zawieszenia broni mają na celu wyłącznie zyskanie na czasie i obniżenie cen ropy. Innymi słowy, był to gest dobrej woli. Biały Dom zaproponował Irańczykom wymianę: my przestaniemy bombardować wasze elektrownie na kilka dni, wy udacie, że o to poprosiliście, a w zamian odblokujecie Cieśninę Ormuz dla naszych tankowców.
A Iran, jak się wydaje, wysłał Biały Dom do diabła.
Tego jeszcze nie było. „Światowy hegemon” prosi o dialog z krajem, który ogłosił pariasem, zasypywał rakietami, którego przywódców zrównał z bandą terrorystyczną i wszystkich zabił. A „kraj-parias” odrzuca wyciągniętą „rurkę pokoju” i gardzi kontaktami z „błyszczącym miastem na wzgórzu”.
Jest oczywiste, że Iran ma wszelkie powody, by tak reagować. Jak można rozpocząć negocjacje z krajem, który je przerywa, zabijając negocjatorów? Z krajem, który rozpoczyna inwazję wojskową po tym, jak strony uścisnęły sobie dłonie przy stole negocjacyjnym?
Należy jednak podkreślić, że Irańczycy mają nie tylko potencjał, ale i korzyść w tym, by odrzucić propozycję Amerykanów. Teheran przejął strategiczną inicjatywę w tej wojnie. Stany Zjednoczone nie dysponują obecnie dobrymi posunięciami na szachownicy – dysponują wyłącznie złymi.
Operacja powietrzna zakończyła się niepowodzeniem. Planowano zniszczyć Iran w ciągu kilku dni, ale bombardowania trwają już prawie miesiąc, a Islamska Republika Iranu stawia opór. Aby wygrać wojnę, Stany Zjednoczone i Izrael muszą walczyć na poważnie, czyli przeprowadzić operację lądową. Tylko że nikt jej nie przygotował. Dlaczego – patrz wyżej: wierzyli, że Iran upadnie w ciągu kilku dni.
Przygotowanie się do inwazji lądowej wymaga czasu. Ale również Iran przez cały ten czas będzie się przygotowywał. A zatem albo Amerykanie rzucą się do walki dysponując siłami nieprzygotowanymi do tego, albo będą musieli zmierzyć się ze starannie zaplanowaną odpowiedzią na agresję. W obu przypadkach, dla amerykańskich żołnierzy będzie to krwawa rzeź.
Ale jaka jest alternatywa wobec poświęcenia marines? Scenariusz inercyjny: bombardowanie Iranu z powietrza, aż wyczerpie on swoje zasoby? Również w tym przypadku zakładano, że nie ma on żadnych zasobów, a reżim ajatollahów upadnie przy pierwszym ataku.
Jednak operacja trwa już prawie miesiąc, a jej końca nie widać, i nie wiadomo, komu wcześniej wyczerpią się zapasy: wojskom irańskim czy też Amerykanom zabraknie rakiet.
Jeszcze ważniejsze jest to, ile czasu minie, zanim wyczerpie się cierpliwość sojuszników Stanów Zjednoczonych w Zatoce Perskiej. Irańczycy atakują amerykańską obecność na ich terytorium, Cieśnina Ormuz jest zamknięta i nie mogą dostarczać ropy. Jeśli ta sytuacja będzie się przedłużać, arabscy szejkowie prędzej czy później stracą cierpliwość i będą negocjować bezpośrednio z Irańczykami. Teheran postawi podstawowy warunek: zerwanie sojuszu z Waszyngtonem i wycofanie amerykańskiej obecności z ich krajów, co oznacza wydalenie Amerykanów z regionu.
Taki sam warunek, tj. wycofanie się Stanów Zjednoczonych z Bliskiego Wschodu – a co za tym idzie, rezygnacja z kontroli nad światowym przemysłem naftowym – będzie miał kluczowe znaczenie przy negocjacjach z USA, o ile życzenie Trumpa by do nich doszło, urzeczywistni się.
Iran może sobie pozwolić na narzucenie takich warunków, ponieważ obecnie działa z pozycji siły, trzymając przeciwnika za gardło. Amerykanie natomiast występują w roli przegranych, co jest dla nich nie do zniesienia: postawili wszystko na zero (ruletka) i przegrali. Wszystkie możliwe rozwiązania są fatalne. Wycofanie się ze świata islamskiego jest nie do pomyślenia: co stanie się z ropą, co stanie się z Izraelem? Przeprowadzenie inwazji lądowej to gwarantowana tragedia dla narodu amerykańskiego, a nikt nie może zagwarantować sukcesu interwencji. Kontynuowanie obecnej polityki może doprowadzić do wyrzucenia Amerykanów z regionu. Gdziekolwiek się nie spojrzy – wszędzie trudności.
Larry Johnson: Nierealne cele militarne armii USA w Iranie – szczegółowa analiza
uncut-news.ch
W niedawnym wywiadzie z byłym analitykiem CIA i gospodarzem sonar21.com Larrym Johnsonem, rzuca on światło na wysoce nierealistyczne i ryzykowne plany militarne Stanów Zjednoczonych w konflikcie z Iranem. Johnson, doświadczony ekspert w dziedzinie wywiadu i wojskowości, ostro krytykuje rozbieżność między oficjalnymi oświadczeniami Waszyngtonu a brutalną rzeczywistością militarną i geopolityczną. Opierając się na obecnych ruchach wojsk, oświadczeniach publicznych i historycznych tendencjach, ostrzega przed potencjalną katastrofą, która może wpłynąć nie tylko na siły zbrojne USA, ale na całą globalną gospodarkę.
Podcast z Danielem Davisem z formatu „Deep Dive” koncentruje się wokół pytania, czy Stany Zjednoczone rzeczywiście przygotowują się do wojny lądowej z Iranem – czy też jest to mieszanka oszustwa, wewnętrznej kalkulacji politycznej i strategicznej pomyłki. Johnson krok po kroku obala te plany i pokazuje, dlaczego nawet ograniczone operacje, takie jak zajęcie wysp w Zatoce Perskiej, są militarnie niepraktyczne.
Johnson zaczyna od konkretnych dowodów na zatuszowane straty USA. Jest przekonany, że oficjalna wersja zestrzelenia tankowca KC-135 to „bezczelne kłamstwo”: samolot został zestrzelony nie w wyniku zderzenia, lecz przez irański pocisk. Podobny sceptycyzm wyraża w odniesieniu do doniesień o rzekomym zestrzeleniu myśliwca F-18 marynarki wojennej USA przez Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC). Podczas gdy dowództwo wojskowe USA (CENTCOM) temu zaprzecza, Johnson argumentuje, że kłamstwo jest powszechne w czasie wojny – zwłaszcza gdy pilot katapultuje się nad terytorium Iranu, a akcja ratunkowa jest w toku.
Jeszcze bardziej uderzający jest przypadek lotniskowca USS Gerald R. Ford. Oficjalnie „pożar pralni” unieruchomił okręt na ponad rok. Johnson uważa to za absurd: zwykły pożar pralni nie mógł zniszczyć stalowych konstrukcji na wiele godzin i wywołać 30-godzinnego pożaru. Zdjęcia pokazywały uszkodzenia zewnętrzne, które bardziej wskazywały na uderzenie pocisku lub drona. Jako porównanie przytacza incydent na USS Forrestal z 1967 roku, gdzie awaria amunicji trwała 19 godzin – w tym przypadku rzekomo trwała 11 godzin dłużej. Rząd po prostu nie chce przyznać się do uszkodzeń bojowych, aby uniknąć uznania własnej słabości.
Negocjacje jako fasada – Iran dyktuje warunki
Pomimo wszystkich publicznych sygnałów z Białego Domu – od „15-punktowego planu pokojowego” po rzekome pięciodniowe zawieszenie broni – Johnson nie dostrzega rzeczywistej woli Iranu do negocjacji. Teheran już dwukrotnie zgodził się na negocjacje i został następnie zaatakowany. Panuje całkowity brak zaufania. Iran stawia teraz własne żądania i oczekuje, że Stany Zjednoczone je spełnią, zanim rozmowy w ogóle się rozpoczną. Oświadczenia irańskich urzędników, w tym rzecznika Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej, wcale nie brzmią jak kapitulacja, a raczej jak pewność siebie: „Stany Zjednoczone negocjują same ze sobą”.
Johnson ujawnił również element manipulacji: optymistyczne zapowiedzi Trumpa w poniedziałek doprowadziły do spadku cen ropy i wsparły notowania giełdowe – najwyraźniej była to umowa z insiderami, o której inwestorzy z Wall Street zostali wcześniej poinformowani. W rzeczywistości masowe transporty lotnicze mające na celu rozmieszczenie sił specjalnych rozpoczęły się już 12 marca. Twierdził, że jest to sprzeczne z autentycznymi działaniami na rzecz pokoju.
Masowe ruchy wojsk – przygotowania do podboju wysp?
Johnson szczegółowo analizuje ruchy obserwowane od 12 marca: ponad 35 lotów transportowych C-17 z baz amerykańskich (lotniska Hunter Army, bazy wspólnej Lewis-McChord, Fort Bragg, Oceana, Fort Campbell) do baz w Jordanii i Izraelu. W działania zaangażowane są elitarne jednostki, takie jak 75. Pułk Rangerów, Delta Force, SEAL Team 6, 82. Dywizja Powietrznodesantowa oraz oddziały 160. Pułku Lotnictwa Operacji Specjalnych (Night Stalkers). Dodatkowo, pod koniec marca spodziewane jest przybycie dwóch jednostek ekspedycyjnych piechoty morskiej (31. i 11. MEU).
Prawdopodobne cele: wyspa Charg (w północnej części Zatoki Perskiej, główny irański terminal naftowy obsługujący 90% irańskiego eksportu) oraz wyspa Keszm (w najwęższym miejscu Cieśniny Ormuz). Johnson ostrzega: To nie jest „zwykła operacja polegająca na przemieszczaniu się między wyspami”. Charg jest płaski i odsłonięty, Keszm zamieszkuje około 150 000 Irańczyków. Garstka amerykańskich marines lub rangersów (realnie tylko 800–1000 żołnierzy na jednostkę MEU) stanęłaby w obliczu przytłaczającej przewagi wroga. Iran od lat fortyfikuje ten region – za pomocą min, dronów, okrętów podwodnych, motorówek i pocisków nadbrzeżnych.
Nawet generał Keith Kellogg (były doradca Trumpa) i Lindsey Graham promowali ten pomysł, powołując się na „rzymskie legiony” i desantowe siły szybkiego reagowania. Johnson ripostuje sucho: Okręty musiałyby zbliżyć się na kilka mil do irańskiego wybrzeża – stając się „łapkami na pożarcie” irańskich ataków. Zajęcie okrętów nie tylko otworzyłoby Cieśninę Ormuz, ale wręcz ją całkowicie zamknęło: Iran już teraz grozi zaminowaniem całej Zatoki. Co więcej, okręty nie są zaprojektowane do długotrwałej okupacji – linie zaopatrzeniowe nie byłyby bezpieczne, a ludność cywilna mogłaby stać się katastrofą wizerunkową.
Johnson powołuje się na własne szkolenie w CIA: To, co wydaje się wykonalne na papierze, zawodzi w praktyce z powodu terenu, pogody, logistyki i odporności człowieka. 800 marines przeciwko uzbrojonej populacji liczącej dziesiątki tysięcy ludzi? To kończy się jak misja Custera – tylko bardziej nowocześnie, z dronami i pociskami.
Kontekst historyczny: USA jako agresor
Johnson obala narrację o „47 latach irańskiej agresji”. W rzeczywistości Stany Zjednoczone namawiały Saddama Husajna do ataku na Iran w 1980 roku, dostarczały broń chemiczną i dzieliły się informacjami wywiadowczymi – co doprowadziło do śmierci setek tysięcy Irańczyków. Później Stany Zjednoczone uzbroiły organizację terrorystyczną MEK (Mudżahedin-e-Khalq) i wykorzystały ją do przeprowadzenia ataków w Iranie. Prawdziwymi „potworami” w regionie nie jest Teheran, ale Waszyngton.
Konsekwencje ekonomiczne i globalne
Operacja miałaby katastrofalne skutki. Iran już teraz pompuje więcej ropy (1,5 miliona baryłek dziennie zamiast 1,1 miliona) i sprzedaje ją po wyższej cenie (97 dolarów zamiast 47 dolarów). Zamknięcie Cieśniny Ormuz podniosłoby ceny ropy do 150–200 dolarów, podwoiłoby ceny benzyny w USA i wywołało globalny kryzys. Łańcuchy dostaw helu, kwasu siarkowego i nawozów uległyby załamaniu. Iran już zapowiada zmiany w przepisach dotyczących żeglugi i pobieranie opłat tranzytowych w juanach – cios dla petrodolara.
Nawet brytyjscy eksperci (były szef MI6 i były minister obrony) mówią teraz o „wojnie nie do wygrania”. Johnson uważa, że Trump jest w pułapce: posłuchał rad Izraela i teraz może tylko eskalować. Jeśli to się nie powiedzie, będą szukać kozłów ofiarnych takich jak Tulsi Gabbard.
Wnioski: Krótkowzroczność militarna i porażka strategiczna
Larry Johnson maluje jasny obraz: plany USA są nie tylko niepraktyczne, ale wręcz samobójcze. Elitarne jednostki bez odpowiedniego zabezpieczenia, niewystarczająca logistyka, niedoceniana obrona Iranu oraz zignorowana lekcja z Ukrainy i Bliskiego Wschodu: drony i wojna asymetryczna sprawiają, że konwencjonalna przewaga jest bezwartościowa. Zamiast zmiany reżimu czy kontroli nad ropą naftową, wisi w powietrzu globalna katastrofa gospodarcza – wraz z utratą wszelkiej wiarygodności, jaką Stany Zjednoczone mogłyby mieć jako potęga militarna.
Johnson kończy ostrzeżeniem: Każdy, kto planuje takie operacje bez zrozumienia realiów ludzkich, logistycznych i geopolitycznych, powtarza błędy minionych wojen – tyle że tym razem stawka jest wyższa dla całego porządku świata. Nadchodzące dni pokażą, czy zwycięży rozsądek, czy pycha.
15-punktowy plan przedstawiony Iranowi przez ekipę Trumpa jest od początku skazany na porażkę.
Jest to wymuszona kapitulacja: dokument kapitulacji podszywający się pod „negocjacje”.
Plan, który nie jest planem – stawiającym żądania i jednocześnie błagającym o miesięczne zawieszenie broni – obejmuje: zerowe wzbogacanie uranu na terytorium Iranu; całkowity demontaż obiektów w Natanz, Isfahanie i Fordow; eksport całego wzbogaconego uranu z Iranu; drastyczne ograniczenia programu rakietowego; brak finansowania dla Hezbollahu, Ansarallah i irackich milicji; oraz całkowite otwarcie Cieśniny Ormuz.
Wszystko to w zamian za niejasne „zniesienie groźby wznowienia sankcji”.
Jedyną realistyczną reakcją Iranu na te nagromadzone pobożne życzenia może być rozpowszechnienie przez pana Khorramshahr-4 swojej wizytówki wśród wybranych celów – zgodnie z zasadą stosowania odstraszania ekonomicznego i militarnego w celu dyktowania rzeczywistych warunków.
A warunki są naprawdę trudne:
Zamknięcie WSZYSTKICH baz wojskowych USA w Zatoce Perskiej; gwarancja, że nie będzie dalszych wojen; zakończenie wojny z Hezbollahem; zniesienie WSZYSTKICH sankcji; reparacje za szkody wojenne; nowy porządek w Cieśninie Ormuz (już obowiązujący: pobieranie opłat, tak jak Egipt w Kanale Sueskim); program rakietowy pozostanie nienaruszony.
Wniosek: Diaboliczna machina eskalacji nadal działa.
Klub członkowski z opłatą wstępu w Petro-yuan
Tymczasem ceny ropy naftowej i gazu ziemnego ulegają gwałtownym wahaniom, które wpływają na waluty, akcje, surowce, łańcuchy dostaw i obawy o inflację. To już teraz wymykający się spod kontroli globalny wstrząs gospodarczy o katastrofalnych skutkach, który ujawnia się właśnie teraz.
Przed wojną Iran wydobywał nieco poniżej 1,1 miliona baryłek ropy dziennie, które sprzedawano po 65 dolarów za baryłkę z rabatem 18 dolarów: w praktyce tylko 47 dolarów. Teraz Iran zwiększył produkcję do 1,5 miliona baryłek dziennie i sprzedaje ją po 110 dolarów (i rośnie), głównie Chinom, z rabatem do 4 dolarów.
I to nie obejmuje nawet sprzedaży petrochemicznej: ta stale rośnie i trafia do wielu nowych klientów. Co gorsza, wszystkie płatności realizowane są za pośrednictwem alternatywnych mechanizmów. Co prowadzi nas do zaskakującego faktu: w praktyce oznacza to de facto zniesienie sankcji.
A teraz święty Graal tej wojny: Cieśnina Ormuz. Jest de facto otwarta, ale z punktem poboru opłat kontrolowanym przez Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej. Punkt z pewną osobliwością: prawem weta w sprawie listy gości. To jak wejście do ekskluzywnego, prywatnego klubu.
Aby uzyskać zezwolenie IRGC, tankowiec musi uiścić opłatę: 2 miliony dolarów za statek. Oto jak to działa: Kontaktujesz się z brokerem powiązanym z IRGC. Broker przekazuje IRGC najważniejsze informacje: właściciela statku, banderę narodową, manifest ładunkowy, miejsce przeznaczenia, listę załogi oraz dane transpondera AIS.
IRGC przeprowadza weryfikację przeszłości. Jeśli nie masz powiązań ze Stanami Zjednoczonymi, nie przewozisz ładunków związanych z Izraelem i nie pływasz pod banderą „państwa agresora”, kwalifikujesz się. Na przykład Japonia i Korea Południowa nie przeszły jeszcze kontroli.
Następnie płacisz opłatę. Gotówką – w dowolnej walucie, jaką posiadasz – ale najlepiej w juanach. Albo w kryptowalucie.
To złożony mechanizm. IRGC korzysta z wielu adresów, mostów między-łańcuchowych do innych sieci, punktów obsługi klienta w jurysdykcjach daleko poza zasięgiem USA oraz integracji ze wszystkimi możliwymi kanałami rozliczeniowymi w juanach.
Po uiszczeniu opłaty, IRGC wyda zezwolenie radiowe VHF – obejmujące konkretny przedział czasowy powiązany z wąskim, 5-milowym korytarzem morskim na irańskich wodach terytorialnych, między Keszm a małą wyspą Larak, gdzie marynarka wojenna IRGC będzie mogła wizualnie zidentyfikować Twój statek. Możesz wtedy kontynuować. Statek eskortowy nie jest wymagany.
Wszystko to dotyczy obecnie tankowców z Chin, Indii, Pakistanu, Turcji, Malezji, Iraku, Bangladeszu i Rosji. Niektóre z nich nie muszą płacić pełnej opłaty. Inne korzystają ze zwolnień – na szczeblu międzyrządowym (jak w przypadku Sri Lanki i Tajlandii, uznanych za „kraje przyjazne”). Jeszcze inne nie płacą nic.
Witamy zatem w klubie członkowskim, gdzie opłata wstępu jest w dużej mierze płacona w petrojuanach. Wystarczył jeden krok ze strony Iranu, aby osiągnąć to, czego nie udało się osiągnąć na niezliczonych szczytach globalnych: ustanowienie alternatywnego systemu płatności – pod ostrzałem, pod ekstremalną presją i wdrożonego w najbardziej dotkliwym wąskim gardle na świecie.
Każda opłata za przejazd uiszczona w petrojuanie omija petrodolar, SWIFT i sankcje USA – wszystko naraz. Irański parlament uchwali ustawę instytucjonalizującą pobór opłat jako „opłatę bezpieczeństwa”. Nikt się tego nie spodziewał – i to tak szybko: zalegalizowanej monetyzacji wąskiego gardła. Bez oddania jednego strzału. Na tym właśnie polega handel w ramach de-dolaryzacji.
Problemem jest to, co nie jest transportowane przez Cieśninę Ormuz: nawozy. Ponad 49% mocznika przeznaczonego na eksport pochodzi z Zatoki Perskiej. Do produkcji amoniaku potrzebny jest gaz ziemny; jednak Katar powołał się na siłę wyższą po ataku syndykatu Epsteina na Południowy Pars i irańskich atakach odwetowych. Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej koncentruje się na ropie naftowej, ponieważ ropa zasila skarb państwa i w dłuższej perspektywie stanowi podstawę systemu rozliczeń energetycznych po zniesieniu dolara, w pełni wspieranego przez strategiczne partnerstwo między Rosją a Chinami.
Nic więc dziwnego, że imperium chaosu i grabieży kompletnie oszalało. W mgnieniu oka, w ciągu trzech tygodni, Petroyuan przejął kontrolę nad najważniejszym na świecie morskim korytarzem komunikacyjnym – korytarzem, który został de facto sprywatyzowany. CENTCOM będzie zatem z całych sił dążył do zniszczenia tego punktu poboru opłat, niczym Terminator, próbując wszystkiego, od bombardowania obiektów Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej wzdłuż wybrzeża i ustanowienia eskorty morskiej dla alianckich tankowców, po rozpętanie lawiny sankcji przeciwko pośrednikom w punktach poboru opłat.
CENTCOM nie jest w stanie zbombardować precedensu ustanowionego przez Petroyuan, który właśnie wszedł w życie. Całe Globalne Południe obserwuje i analizuje sytuację. Ta cała szalona wojna w rzeczywistości pomaga w stworzeniu nowej infrastruktury płatniczej. Finansowy wymiar wojny jest nawet ważniejszy niż jakiekolwiek przełomy w dziedzinie rakiet.
Co czeka Radę Współpracy Zatoki Perskiej
Katar wielokrotnie ostrzegał Trumpa 2.0, że atak na irańską infrastrukturę energetyczną zniszczy również jego własną infrastrukturę energetyczną w Dosze. I dokładnie tak się stało. Minister energii Kataru, al-Kaabi, ogłosił, że codziennie ostrzegał sekretarza energii USA Chrisa Wrighta, a także dyrektorów ExxonMobil i ConocoPhillips.
Na próżno. Katar ostatecznie stracił 17% swoich mocy LNG: 20 miliardów dolarów utraconych przychodów i do pięciu lat na naprawę szkód. Al-Kaabi: Cena ropy może wzrosnąć do 150 dolarów za baryłkę, a ta wojna może „pociągnąć za sobą światowe gospodarki”.
Zapuszczamy się w krainę absurdu, gdy staje się jasne, że atak na irańskie złoże naftowe South Pars przyniósł mniej niż zerową przewagę strategiczną. Wręcz przeciwnie, kontratak ten poważnie wpłynął na sektor energetyczny w Zatoce Perskiej. Jednak przewrotność naprawdę rządzi. Kto ostatecznie na tym skorzystał? Amerykańskie firmy gazowe.
Iran liczy – i to jest niezwykle ambitne – na to, że monarchie Zatoki Perskiej w końcu się tym zajmą. To tak, jakby Teheran jasno mówił: jeśli nauczycie się z nami robić interesy, pozwolimy wam dalej robić własne.
Nowe zasady obejmują zarówno omijanie petrodolara przez Radę Współpracy Zatoki Perskiej, jak i likwidację amerykańskich centrów danych. A jeśli Rada Współpracy Zatoki Perskiej będzie dążyć do nowego porozumienia w sprawie bezpieczeństwa, lepiej będzie zwrócić się do Chin. Jednocześnie Rada Współpracy Zatoki Perskiej musi nauczyć się radzić sobie z tym szokiem naftowym, który stale dokonuje rewizji premii za ryzyko dla jej dostaw energii. Termin „strukturalny restart” nawet nie zaczyna go opisywać.
Obecnie pewne jest tylko jedno: Rada Współpracy Zatoki Perskiej (GCC) w znacznym stopniu przyczyni się do załamania międzynarodowego systemu finansowego, gdyż przygotowuje się do wycofania co najmniej 5 bilionów dolarów z rynku amerykańskiego, aby zapewnić sobie przetrwanie.
Podsumowując, po ataku na złoże gazu Południowy Pars – największe na świecie – i „punkt poboru opłat” w Cieśninie Ormuz, to właśnie powszechne rozliczenia oparte na juanach i złocie dają strategicznemu partnerstwu Rosji i Chin przewagę, która jeszcze kilka tygodni temu byłaby nie do pomyślenia.
Długa i kręta droga petro-złota
Strategiczne partnerstwo umacnia nic innego, jak tylko nowy, powstający globalny mechanizm rozliczeniowy, w którym transakcje Petroyuan będą przesyłane bezpośrednio do fizycznego złota.
Podczas gdy Rosja sprzedaje ogromne ilości ropy naftowej i gazu, nie ucierpiawszy na wojnie ze swoim sojusznikiem Iranem, Chiny, wiodący operator rafinerii, kupują rosyjską energię, jednocześnie starając się wspierać swoich partnerów z Azji Południowo-Wschodniej poza dolarem amerykańskim.
Rosja zamienia płatności w juanach na giełdzie w Szanghaju na fizyczne złoto. Iran gromadzi płatności w juanach w Ormuzie i wykorzystuje je do finansowania kontraktówna ropę naftową w juanach, które są wymienialne na złoto. Chiny budują skarbce i korytarze złota za granicą. Nowy Trójkąt Primakowa, RIC (Rosja-Iran-Chiny), kontroluje rzeczywistą energię fizyczną i złoto.
To jest zatem najważniejsza lekcja, jaką można wyciągnąć z wojny syndykatu Epsteina z Iranem. Rosja i Chiny osiągnęły Świętego Graala: dominację energetyczną i oparty na złocie układ juanowy, który na zawsze ominie petrodolara.
W praktyce architektura tworzona od lat 90. przez „niezbędny naród” ujawnia dziś widoczne strukturalne pęknięcia, podczas gdy rynki globalne na bieżąco aktualizują każdą możliwą wersję modelu.
To tak, jakby Persowie zreinterpretowali Sun Tzu, Clausewitza i Kutuzowa (pogromcę Napoleona) w zupełnie nowej, hybrydowej formie. A co więcej, w zaledwie trzy tygodnie osiągnęli to, czego nie udało się osiągnąć przez lata spotkań na szczycie.
Petrodolar jest przestarzały. Alternatywne systemy płatności już działają. Globalne Południe obserwuje na bieżąco, jak imperium niekończących się bombardowań może zostać sparaliżowane przez zdecentralizowaną wojnę na wyniszczenie, prowadzoną przez suwerenne państwo dysponujące jedną pięćdziesiątą imperialnego budżetu obronnego.
Wielobiegunowość nie powstanie dzięki garniturom czytającym dokumenty w gabinetach. Wielobiegunowość powstanie na polu bitwy, pod ostrzałem, wbrew wszelkim przeciwnościom.
Teraz stało się boleśnie oczywiste, że wojna z Iranem ma jakościowo inny charakter niż większość wojen toczonych przez Stany Zjednoczone w ostatnich dziesięcioleciach.
Weźmy Wietnam, Afganistan, Libię, Irak, Serbię i tak dalej (lista jest niestety bardzo długa): schemat był mniej więcej zawsze taki sam, z ogromną nierównowagą sił między agresorem a ofiarą. Wojny te miały w dużej mierze charakter imperialny: imperium próbowało zmiażdżyć znacznie słabszy naród, którego jedyną realną opcją był opór partyzancki. I to zakładając, że w ogóle mieli wolę stawiania oporu: niektóre – jak Libia – ledwo się starały; po prostu godziły się ze swoim losem.
Jako widz tych wojen, jeśli ktoś posiadał choć trochę poczucia moralności, przeważnie odczuwał bezradną odrazę: patrzył, jak olbrzym depcze czyjś dom.
Owszem, Stany Zjednoczone przegrały wiele – jeśli nie większość – z tych wojen, słynąc z zastępowania jednych talibów innymi lub wypędzania ich [amerykanów md] z Wietnamu z podkulonym ogonem, ale nierównowaga sił nie była przez to mniej realna. Po prostu siła nie zawsze gwarantuje zwycięstwo: czasami gigant nie może zabić wszystkich i w końcu się męczy. Jednak „zwycięstwa” odniesione w ten sposób były w najlepszym razie pyrrusowe: ludzie wytrwali, owszem, ale to, co im pozostało, to kraj w ruinie. Tymczasem, w szerszej perspektywie, gigantowi udało się uniknąć kary, mając jedynie zranione ego.
Co zaskakujące, Iran okazuje się być przeciwnikiem zupełnie innego kalibru: podczas gdy inni ledwo przetrwali starcie z gigantem, Iran wydaje się być w stanie stawić mu czoła.
Przyjrzyjmy się obecnej sytuacji.
Po pierwsze, Iran nadal jest zdolny do odwetu na atakach USA i Izraela – w ten sam sposób, symetrycznie i systematycznie. Sam ten fakt jest absolutnie niezwykły i bezprecedensowy.
Weźmy na przykład niedawny amerykańsko-izraelski atak na irański kompleks nuklearny w Natanz. Iran od dawna ostrzegał, że nie zawaha się przed odwetem, atakując izraelski ośrodek nuklearny w Dimonie – prawdopodobnie będący siedzibą izraelskiego programu broni jądrowej – co wielu odrzuciło jako puste przechwałki, biorąc pod uwagę, że jest to jeden z najlepiej chronionych obiektów strategicznych na świecie, chroniony przez pełen wachlarz połączonych systemów obronnych Izraela i USA.
No i stało się: w sobotę Iranowi udało się zaatakować bezpośrednie sąsiedztwo elektrowni jądrowej nie raz, ale dwa razy, przeprowadzając dwa oddzielne ataki na miasta Dimona i Arad. I nie jest to irańska propaganda; szeroko relacjonowały to izraelskie media, a oficjalnie potwierdził to sam Netanjahu.
Pomijając straty ludzkie, które zawsze są godne ubolewania (choć szczerze mówiąc, trudno współczuć Izraelowi, biorąc pod uwagę nieskończenie większe straty, jakie zadaje innym), poświęć chwilę na zastanowienie się, jak obiektywnie niezwykłe jest to wydarzenie i co mówi o rzeczywistych możliwościach Iranu. Żaden przeciwnik Stanów Zjednoczonych w historii nie był zdolny do czegoś takiego: ogłoszenia celu z kilkutygodniowym wyprzedzeniem – i to nie byle jakiego, lecz jednego z najsilniej ufortyfikowanych miejsc na świecie – stawienia czoła pełnemu połączonemu arsenałowi obronnemu Stanów Zjednoczonych i Izraela, a mimo to przebicia się – dwukrotnie.
Jesteśmy o wiele dalej niż partyzanci podkładający pułapkę z ładunkiem wybuchowym przy drodze lub Wietkong zastawiający pułapki w dżungli…
I nie był to przypadek. W rzeczywistości Iran z powodzeniem przeprowadził praktycznie każdy atak, jaki zapowiedział w odwecie za ataki USA i Izraela.
Innym wymownym przykładem jest atak na rafinerię w Hajfie w Izraelu – produkującą około połowę krajowego zaopatrzenia w paliwo – w odwecie za izraelski atak na gazociąg South Pars. Również w tym przypadku schemat jest ten sam: jasno zapowiedziana, symetryczna odpowiedź – wy pokonujecie naszą energię, my pokonujemy waszą – przeprowadzona przeciwko jednemu z najważniejszych strategicznie i silnie bronionych obiektów w Izraelu.
Albo weźmy być może najbardziej symboliczny przykład: 19 marca irańska obrona powietrzna przechwyciła amerykański F-35 podczas lotu bojowego nad Iranem, zmuszając go do awaryjnego lądowania – incydent potwierdzony przez Centralne Dowództwo USA. To pierwszy raz w historii, kiedy myśliwiec stealth piątej generacji doznał uszkodzeń bojowych w wyniku ostrzału wroga. F-35 – kosztujący ponad 100 milionów dolarów za sztukę – to klejnot w koronie amerykańskiej potęgi powietrznej, samolot, wokół którego zbudowana jest cała przyszła doktryna militarna USA, od dawna reklamowany jako praktycznie niezniszczalny przez konwencjonalną obronę powietrzną.
Jakby tego było mało, Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC) opublikował tego samego dnia nagranie wideo, na którym rzekomo niewidzialny i niemożliwy do namierzenia samolot był śledzony i trafiany, wyraźnie widoczny na irańskim ekranie celowniczym. Według kilku analityków, Iran prawdopodobnie użył pasywnych czujników podczerwieni, które wykrywają ciepło silnika, zamiast radaru – co oznacza, że cała filozofia projektowania F-35, jego warta 1,7 biliona dolarów racja bytu jako platformy maskującej radary, stała się przestarzała. Iran pokonał amerykańską technologię stealth.
I nie był to odosobniony przypadek: jak dotąd w tej wojnie aż pięć samolotów F-15 zostało wycofanych z walki. Wszystkie – według Centralnego Dowództwa USA – były spowodowane „ogniem własnym” lub „awariami technicznymi”, co byłoby dość dziwnym zbiegiem okoliczności i uczyniłoby ten okres najbardziej podatnym na wypadki w historii programu F-15. Według potwierdzonych danych USA, od początku wojny zniszczono co najmniej 16 amerykańskich samolotów wojskowych, a pół tuzina innych zostało poważnie uszkodzonych w atakach lub wypadkach.
I wreszcie, być może najbardziej ironiczny przykład ze wszystkich: Iran zniszczył co najmniej jedną amerykańską baterię obrony przeciwrakietowej THAAD stacjonującą w bazie lotniczej Muwaffaq Salti w Jordanii – fakt potwierdzony przez przedstawiciela USA i potwierdzony zdjęciami satelitarnymi opublikowanymi przez CNN, ukazującymi zwęglone pozostałości systemu. THAAD (Terminal High Altitude Area Defense) to właśnie system zaprojektowany do przechwytywania i niszczenia nadlatujących pocisków balistycznych. To dosłownie tarcza. A Iran zniszczył ją bronią, dla której został stworzony. System wart 300 milionów dolarów, „oczy” najnowocześniejszej amerykańskiej architektury obrony przeciwrakietowej, unieruchomiony przez pociski, które miał wyczuć…
Warto zauważyć, że Stany Zjednoczone posiadają zaledwie osiem baterii THAAD na świecie. Iran twierdzi, że zniszczył cztery z nich w ciągu 24 godzin – co, jeśli jest prawdą, oznaczałoby, że połowa światowych zapasów najnowocześniejszych amerykańskich czujników obrony przeciwrakietowej została zniszczona w ciągu jednego dnia. Potwierdzono, że uszkodzenia były na tyle poważne, że zmusiły Pentagon do przeniesienia kolejnego systemu THAAD z Korei Południowej na Bliski Wschód – wbrew wyraźnym sprzeciwom Seulu.
Innymi słowy, aby odbudować tarczę, którą Iran zniszczył na Bliskim Wschodzie, Stany Zjednoczone musiały wycofać się z Azji. Iran nie tylko kwestionuje amerykańską potęgę na jednym polu bitwy; zmusza Stany Zjednoczone do globalnej redystrybucji swojej siły.
Oto pierwszy punkt: Po raz pierwszy od dekad Stany Zjednoczone walczą bezpośrednio z przeciwnikiem, który nie tylko przyjmuje ciosy, ale i odpowiada na nie. Nie poprzez wojnę partyzancką, nie za pomocą improwizowanych ładunków wybuchowych i systemów tunelowych, ale poprzez bezpośredni, symetryczny, militarny odwet na jedne z najlepiej chronionych celów na świecie. Zaatakujcie naszą elektrownię jądrową, a my zaatakujemy waszą. Zaatakujcie naszą infrastrukturę energetyczną, a my zaatakujemy waszą. Myślicie, że wasze najbardziej zaawansowane systemy uzbrojenia was chronią? Zastanówcie się jeszcze raz.
To sprawia, że sytuacja jest niezwykle – a być może bezprecedensowa – niebezpieczna. Tak niebezpieczna, że stoimy w obliczu realnej możliwości, że duże obszary Bliskiego Wschodu staną się praktycznie niezdatne do zamieszkania. Nawet niektórzy doradcy Trumpa, tacy jak często dalekowzroczny David Sacks, otwarcie to przyznają (jego dokładny cytat brzmiał: „Jeśli tego rodzaju zniszczenia będą się powtarzać, Zatoka Perska może stać się praktycznie niezdatna do zamieszkania”).
Chciałbym przesadzać, ale tak właśnie wyglądała sytuacja jeszcze kilka godzin temu – i być może wciąż dzieli nas od tego jeden błąd w ocenie.
Trump zagroził w sobotę, że USA „zaatakują i zniszczą różne irańskie elektrownie, zaczynając od największych”, jeśli Iran „w pełni i bez zagrożenia nie otworzy Cieśniny Ormuz w ciągu 48 godzin od tego momentu”.
Iran odpowiedział, że w razie podjęcia przez USA takich działań, „zaatakują infrastrukturę energetyczną i informatyczną połączoną ze Stanami Zjednoczonymi i Izraelem, a także zakłady odsalania wody w regionie”.
Zagrożenie odsalaniem to właśnie to, co może sprawić, że Zatoka stanie się niezamieszkana, ponieważ duże obszary regionu są niemal całkowicie uzależnione od odsalania wody pitnej. Katar pozyskuje 99% swojej wody pitnej z odsalania, Kuwejt i Bahrajn ponad 90%, a Arabia Saudyjska 70%.
Według notatki z 2008 roku z ambasady USA w Arabii Saudyjskiej, opublikowanej przez WikiLeaks, Rijad musiałby zostać ewakuowany w ciągu tygodnia, gdyby Iran zaatakował tylko zakład odsalania wody w Dżubajl w Arabii Saudyjskiej. To 8,5 miliona ludzi, jedno z największych miast świata. W notatce stwierdzono również, że gdyby zakład odsalania wody w Dżubajl został zaatakowany, „obecna struktura rządu Arabii Saudyjskiej nie mogłaby istnieć”.
Istnieje zatem bardzo realne prawdopodobieństwo, że będziemy musieli zmierzyć się z przymusowym przesiedleniem dziesiątek milionów ludzi i upadkiem kilku państw Zatoki Perskiej, podczas gdy jeden z najważniejszych regionów świata – prawdziwa kolebka ludzkości – stanie się niezamieszkany.
W każdym razie groźba Iranu najwyraźniej zadziałała. Zanim minęło 48 godzin od wygaśnięcia ultimatum, Trump ogłosił, że „odracza wszystkie ataki wojskowe na irańskie elektrownie i infrastrukturę energetyczną na okres pięciu dni” i przypisał swoją zmianę zdania „bardzo dobrym i produktywnym rozmowom”, które Stany Zjednoczone przeprowadziły „z Iranem w ciągu ostatnich dwóch dni”.
Iran natychmiast i stanowczo zaprzeczył, że jakiekolwiek rozmowy miały miejsce. Przewodniczący parlamentu Mohammad Bagher Ghalibaf opublikował na portalu X informację, że „nie prowadzono żadnych negocjacji ze Stanami Zjednoczonymi”, a irańskie ambasady otwarcie oświadczyły, że Trump wycofał się z powodu irańskiej groźby „ataku na infrastrukturę energetyczną całego regionu”.
Oznacza to, co niezwykłe, że Iran w tym przypadku udowodnił, że posiada przewagę w eskalacji nad Stanami Zjednoczonymi. To znaczy, że jest w stanie wiarygodnie zagrozić tak poważnymi konsekwencjami, że Stany Zjednoczone – być może po raz pierwszy od czasów zimnej wojny – zdecydowały się ustąpić.
Po raz kolejny jesteśmy o lata świetlne od przydrożnych ładunków wybuchowych i pułapek w dżungli: Iran okazuje się naprawdę potężnym przeciwnikiem, który jest w stanie dosłownie zamienić Zatokę Perską w pustkowie, jeśli zostanie popchnięty za daleko – i co najważniejsze, jest na tyle wiarygodny, że Waszyngton w to wierzy.
Żeby było jasne, jesteśmy jeszcze daleko od wyjścia z opresji. Wojna się nie skończyła, nowe ultimatum Trumpa wygasa za pięć dni, a trzy oddzielne, 2500-osobowe morskie siły ekspedycyjne podobno zbliżają się do Zatoki Perskiej, podczas gdy Pentagon podobno opracowuje szczegółowe plany zdobycia wyspy Kharg. Pięciodniowa przerwa w atakach energetycznych może mieć mniej wspólnego z „negocjacjami”, a więcej z zyskaniem czasu na przygotowania.
Jak jednak wyjaśnia Responsible Statecraft, operacja zdobycia wyspy Kharg wydaje się kolejnym neokonserwatywnym marzeniem, „znajdującym się gdzieś pomiędzy misją samobójczą a sytuacją samobójczego wzięcia zakładnika”. A nawet gdyby się powiodła, nie dałaby Stanom Zjednoczonym realnych możliwości nacisku – który irański przywódca zrzekłby się suwerenności w zamian za terminal naftowy, którego wysadzenia się spodziewał? – i nie przyczyniłaby się absolutnie do ponownego otwarcia drogi oddalonej o 800 kilometrów. To niewiele więcej niż fantazja o cudownej broni, którą neokonserwatyści wciskają od dziesięcioleci – zawsze z tą samą obietnicą, że kolejny śmiały ruch zapewni zwycięstwo w wojnie, i prawie zawsze się mylą.
Można również rozważyć wymiar ekonomiczny. Iran – i to właśnie było powodem groźby Trumpa – kontroluje najważniejsze strategicznie wąskie gardło energetyczne świata, Cieśninę Ormuz. Udało mu się również zaatakować obiekty energetyczne w co najmniej sześciu krajach, rzekomo bronionych przez USA, z których wszystkie posiadają na swoim terytorium duże amerykańskie instalacje wojskowe.
Izrael – Rafineria ropy naftowej w Hajfie, jak już widzieliśmy
Katar – Terminal LNG Ras Laffan (ogromna strata 20 miliardów dolarów przychodów rocznie dla Kataru)
ZEA – pole gazowe Shah, Habshan, zakład naftowy Fujairah
Kuwejt – Rafineria Mina al-Ahmadi, Rafineria Mina Abdullah
Bahrajn – Rafineria ropy naftowej BAPCO
To wywołało najgorszy szok energetyczny czasów nowożytnych – gorszy niż w 1973 roku i gorszy niż w 2022 roku. Jedna piąta światowych zasobów ropy naftowej, jedna trzecia światowego skroplonego gazu ziemnego (LNG), jedna trzecia światowego eksportu nawozów i prawie połowa światowego wydobycia siarki – wszystko to zostało praktycznie wyłączone z użytku. Zniszczona infrastruktura, taka jak katarski terminal Ras Laffan – który sam produkuje 20% światowego LNG – będzie wyłączona z użytku przez lata.
Ceny ropy wzrosły już o ponad 60%. Kraje w całej Azji już racjonują paliwo. Sri Lanka przeszła na czterodniowy tydzień pracy. A to dopiero początek: 40% światowego eksportu nawozów jest zagrożone, tuż przed rozpoczęciem sezonu siewu na całym świecie, a my stoimy w obliczu prawdziwego globalnego kryzysu żywnościowego – nie tylko wyższych cen (choć to również nastąpi), ale także rzeczywistych niedoborów i potencjalnego głodu na całym świecie.
Jak ktoś trafnie (choć gorzko) zauważył na Twitterze:
„Które akcje powinienem teraz kupić?” Bracie, powinieneś raczej uprawiać kapustę.
Giełda rzeczywiście spadła (indeks S&P500 spadł aż o -5%, niemal wyłącznie z powodu wojny z Iranem), ale to powinno być najmniejszym zmartwieniem ludzi w tej chwili…
Na koniec można rozważyć wymiar polityczny – który ostatecznie może okazać się najważniejszy ze wszystkich, ponieważ to, co się tu dzieje, to nie tylko kampania wojskowa, to rozpad całej architektury politycznej amerykańskiej potęgi na Bliskim Wschodzie.
Zacznijmy od Iraku. Wspierane przez Iran frakcje ruchu oporu skutecznie zmusiły USA i NATO do opuszczenia kraju poprzez ciągłe ataki dronów i rakiet na bazy amerykańskie i ambasadę USA w Bagdadzie. NATO wycofało całą swoją misję – około 600 żołnierzy – z Włoch, co określiło jako „tymczasową korektę stanowiska”. Rumunia ewakuowała wszystkich 114 swoich żołnierzy. Polska, Hiszpania i Włochy – wszystkie państwa wycofały się. Samoloty NATO S-30 nie mogły nawet wylądować w ironicznie nazwanej „Bazie Zwycięstwa” z powodu intensywności ostrzału.
A potem nadeszła najbardziej niezwykła część: USA i NATO musiały zwrócić się do irackich frakcji ruchu oporu – za pośrednictwem rządu irackiego działającego jako mediator – o 24-godzinne zawieszenie broni, aby zapewnić bezpieczne zakończenie ich wycofania. Niech to dotrze do was. Wojsko amerykańskie – które najechało Irak w 2003 roku, obaliło tamtejszy rząd i okupowało kraj przez prawie dwie dekady – musiało zwrócić się do ludzi, których kiedyś uznawało za rebeliantów, o pozwolenie na opuszczenie kraju bez narażania się na ostrzał.
Można śmiało powiedzieć, że jest to najbardziej symboliczne wycofanie wojsk USA od czasów Afganistanu – i przerażająco podobne.
Przyjrzyjmy się teraz monarchiom Zatoki Perskiej. W tej chwili wydaje się, że sprzymierzają się ze Stanami Zjednoczonymi – ale precedens, który tworzą, jest druzgocący dla Ameryki jako gwaranta bezpieczeństwa. Jak właśnie widzieliśmy, Iran zaatakował obiekty energetyczne w sześciu państwach Zatoki Perskiej, które są sojusznikami USA, mimo że w każdym z nich znajdują się duże amerykańskie instalacje wojskowe. Wynikająca z tego polityczna lekcja jest oczywista: sojusz ze Stanami Zjednoczonymi nie chroni – on czyni cię podatnym na ataki.
Oto, co dosłownie mówią niektóre kraje w regionie: minister spraw zagranicznych Omanu – ten sam dyplomata, który pośredniczył w rozmowach nuklearnych między USA a Iranem – opublikował niezwykły felieton w „The Economist”, w którym wprost stwierdził, że państwa Zatoki Perskiej, które „ufały amerykańskiej współpracy w dziedzinie bezpieczeństwa, teraz postrzegają tę współpracę jako stan poważnej podatności”. Nie można tego wyrazić jaśniej.
Uczciwie rzecz biorąc, nie wszyscy aktorzy w regionie wyciągają ten sam wniosek. Abdullah bin Zayed z ZEA odpowiedział na kryzys deklaracją: „Nigdy nie damy się szantażować terrorystom” – odpowiedzią byłego ambasadora Francji Gérarda Arauda, który wskazał, że zależność ZEA od Stanów Zjednoczonych doprowadziła je do katastrofalnego konfliktu, bez względu na własne interesy. Istnieje zatem podział między tymi, którzy już dostrzegają znaki czasu, a tymi, którzy stawiają na sojusz, który właśnie zbombardował ich kraje. Ale nawet dla tych, którzy stawiają na hazard, strukturalna logika jest niezaprzeczalna: Iran zademonstrował swoją zdolność do zaatakowania, a potencjalnie nawet całkowitego unicestwienia każdego państwa Zatoki Perskiej, pomimo pełnej obecności amerykańskiej infrastruktury wojskowej. Tej rzeczywistości nie da się zignorować, nazywając to szantażem.
Zakładając, że Iran nie zostanie pokonany w tej wojnie – a jak dotąd nic na to nie wskazuje – monarchie Zatoki Perskiej będą musiały ostatecznie wybrać między dwiema opcjami bezpieczeństwa. Pierwsza to związanie się z odległym supermocarstwem, które właśnie udowodniło, że a) nie tylko nie jest w stanie chronić swoich rafinerii, węzłów komunikacyjnych ani wody pitnej, ale b) atakuje wszystkie te obszary. Druga opcja: zawarcie pokoju z regionalnym mocarstwem, które właśnie udowodniło, że może zaatakować wszystkie trzy w dowolnym momencie. Można to nazywać „szantażem”, jak się chce, ale oburzenie nie jest strategią bezpieczeństwa.
Wahania monarchii Zatoki Perskiej to tylko jeden z elementów znacznie szerszego obrazu politycznego. Poza regionem, w skali globalnej, Stany Zjednoczone i Izrael nigdy nie były tak wyraźnie odizolowane. Trump publicznie – nie ma na to innego słowa – błagał Chiny, Francję, Japonię, Koreę Południową, Wielką Brytanię – wszystkich! – o wysłanie okrętów wojennych w celu wsparcia ponownego otwarcia Cieśniny Ormuz. Reakcje wahały się zasadniczo od „pieprzyć was” do „pieprzyć was, ale grzecznie”. Najbardziej podobał mi się niemiecki minister obrony Boris Pistorius, który szyderczo zażartował: „Czego Trump oczekuje, że garstka europejskich fregat potrafi to, czego nie potrafi potężna Marynarka Wojenna USA? To nie nasza wojna i nie my ją rozpoczęliśmy”.
Odpowiedź Chin brzmiała w zasadzie: „Żartujecie sobie? Wy zaczęliście tę wojnę i musicie ją zakończyć”. Przynajmniej tak przetłumaczył to „Global Times”, który opisał prośbę Trumpa jako próbę „podzielenia ryzyka wojny, którą Waszyngton rozpoczął i nie może zakończyć”.
Można też docenić ogromną ironię sytuacji, w której Trump prosi Chiny o pomoc w zabezpieczeniu Cieśniny Ormuz, podczas gdy otaczający go neokonserwatyści – jak Lindsey Graham – na początku wojny twierdzili, że okaże się to „koszmarem Chin”. W rezultacie, jak sarkastycznie zauważył irański minister spraw zagranicznych – posypując solą ranę – Ameryka „błaga teraz innych, nawet Chiny, o pomoc w zabezpieczeniu Cieśniny Ormuz”.
W odpowiedzi Trump zrobił to, co potrafi najlepiej: zamiast krytykować samą siebie i tłumaczyć, dlaczego cała planeta odmawia mu pomocy, zaatakował. Nazwał NATO „papierowym tygrysem”, a jego członków „tchórzami”. Co oczywiście jest kontrproduktywne, ponieważ może tylko jeszcze bardziej zniechęcić ich do pomocy…
I to wykracza poza kalkulacje na poziomie rządowym. W wielu częściach świata wojna wywołała istne powstanie ludowe. Nawet w samych Stanach Zjednoczonych zdecydowana większość Amerykanów sprzeciwia się wojnie. Według YouGov, tylko 33% popiera ją, a 61% chce jej jak najszybszego zakończenia. Nie udało mi się znaleźć żadnych konkretnych sondaży na ten temat, ale nie zdziwiłbym się, gdyby więcej Amerykanów sympatyzowało z Iranem w tej walce niż z własnym rządem. Spójrzcie na to: 46% Amerykanów uważa, że USA są odpowiedzialne za zbombardowanie szkoły dla dziewcząt w Iranie, w którym zginęło 165 osób – w porównaniu z zaledwie 17%, które twierdzą, że tak nie jest. Kiedy prawie połowa populacji wierzy, że zabijasz niewinne uczennice, „wspieraj wojsko” brzmi dość pusto.
Istnieją również warunki polityczne, jakie Iran nałożył na przejście przez Cieśninę Ormuz, która wbrew amerykańskiej propagandzie NIE jest zamknięta, a jedynie dla nich i innych krajów, które wspierają ich w atakach na Iran. Jak wyjaśnił minister spraw zagranicznych Araghchi: „Nie zamknęliśmy cieśniny. Naszym zdaniem cieśnina jest otwarta. Jest zamknięta tylko dla statków należących do naszych wrogów, do krajów, które nas atakują. Statki z innych krajów mogą przepływać przez cieśninę”.
A to rozróżnienie – niezrozumiałe dla większości komentatorów – może się okazać z czasem być może najważniejszym posunięciem politycznym całej wojny.
W praktyce Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC) utworzył kontrolowany korytarz żeglugowy na irańskich wodach terytorialnych, wijący się między wyspami Larak i Keszm – przepływając bezpośrednio obok bazy morskiej IRGC – gdzie zatwierdzone jednostki przechodzą inspekcje wizualne po przejściu. Statki, które chcą przejść, muszą z wyprzedzeniem przedstawić IRGC szczegółowe informacje o właścicielu, wykazy ładunków, narodowości załogi i porty docelowe. Jak wprost stwierdziła kuwejcka firma konsultingowa: „To nie jest ponowne otwarcie. To system oparty na zezwoleniach, selektywnie udzielający dostępu statkom powiązanym z państwami niebędącymi wrogimi lub strategicznie sojuszniczymi”.
Zatrzymaj się i zastanów, co to oznacza. Indie wynegocjowały przejście. Pakistan wynegocjował przejście. Turcja wynegocjowała przejście. Według doniesień „Financial Times” nawet Francja i Włochy rozpoczęły rozmowy z Teheranem. Jeden po drugim, kraje świata zwracają się do Iranu z kapeluszem w dłoni, z prośbą o pozwolenie na korzystanie z drogi wodnej, którą Stany Zjednoczone od dawna twierdzą, że monitorują jako globalny gwarant „wolności żeglugi”.
Iran wykorzystuje tę przewagę nie tylko do pobierania opłat tranzytowych, ale także do realizacji swojej wizji politycznej. Araghchi powiedział w wywiadzie dla Al Jazeery, że pierwszym krokiem „po wojnie” powinno być „opracowanie nowych mechanizmów dla Cieśniny Ormuz i sposobu, w jaki statki przez nią przepływają, aby zapewnić stały, pokojowy tranzyt zgodnie z określonymi przepisami”, zgodnymi z interesami Iranu i regionu. Przewodniczący irańskiego parlamentu, Ghalibaf, wyraził się jeszcze dobitniej: „Sytuacja w Cieśninie Ormuz nie powróci do stanu sprzed wojny”.
Iran w istocie wywraca do góry nogami zasadę „wolności żeglugi”, najczęściej cytowaną przez Amerykę zasadę projekcji władzy nad oceanami świata: plan wydaje się być bardzo konkretny i to oni będą decydować o „wolności żeglugi” w Cieśninie Ormuz, z całą dźwignią, jaką to im daje.
Jeszcze bardziej zdumiewające jest to, że Trump wydaje się przynajmniej częściowo potwierdzać ten plan, deklarując wczoraj, zaraz po wycofaniu swojego ultimatum, że przewiduje, iż Cieśnina Ormuz będzie „wspólnie kontrolowana przeze mnie i ajatollaha”. Ku uciesze irańskiej dyplomacji.
Trump to Trump; jutro prawdopodobnie nic to nie będzie znaczyło. Ale nawet jako pusta retoryka, stanowi to niezwykłe ustępstwo: Stany Zjednoczone publicznie wyobrażają sobie wspólną kontrolę nad najważniejszym strategicznie szlakiem wodnym świata z samym krajem, z którym toczą wojnę, pokazując, jak bardzo zmienił się krajobraz polityczny.
Nie tylko Trump: Każdy kraj, który dzwoni do Teheranu, aby negocjować przejście graniczne, milcząco uznaje – niezależnie od tego, czy się do tego przyznaje, czy nie – nową rzeczywistość, w której Iran jest suwerennym podmiotem z uzasadnionymi interesami bezpieczeństwa w swoim sąsiedztwie i że interesy te należy szanować, a nie łamać. Każdy tankowiec przepływający przez korytarz Larak-Keszm za zgodą Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej jest cichym, cichym głosem na rzecz post-amerykańskiego porządku na Bliskim Wschodzie.
A co najbardziej niezwykłe? Stany Zjednoczone najwyraźniej nie mają odpowiedzi. Nawet błaganie innych, w tym przeciwników, o pomoc – co musiało być ogromnym obciążeniem, biorąc pod uwagę ego Trumpa – nie przyniosło rezultatu.
Podsumujmy zatem. Pod względem militarnym Iran osiągnął to, czego żaden przeciwnik USA nie dokonał od dziesięcioleci: nie tylko przetrwał amerykańską siłę ognia, ale także zmierzył się z nią – atakując najsilniej chronione cele na świecie, uszkadzając najnowocześniejsze amerykańskie samoloty i niszcząc systemy obrony przeciwrakietowej zbudowane, aby go powstrzymać. Pod względem ekonomicznym wywołał najgorszy wstrząs energetyczny współczesności i przejął kontrolę nad najważniejszym strategicznie wąskim gardłem świata – podczas gdy Stany Zjednoczone przyglądają się, nie mogąc ponownie otworzyć cieśniny, nawet przy pełnej potędze morskiej. Pod względem politycznym wyparł Stany Zjednoczone z Iraku, obnażył puste obietnice amerykańskich gwarancji bezpieczeństwa dla swoich rzekomych „sojuszników”, osiągnął eskalację dominacji nad samym Waszyngtonem i – co być może najważniejsze – ustanowił oparty na zezwoleniach system tranzytowy przez Cieśninę Ormuz, który po cichu ustala reguły panujące na post-amerykańskim Bliskim Wschodzie, wynegocjowane przejście po przejściu. Tymczasem Stany Zjednoczone są izolowane na arenie międzynarodowej, odrzucane na własnym terytorium i zmuszone do błagania przeciwników o pomoc, która nigdy nie nadchodzi.
Wszystko to w ciągu 3 tygodni.
Niniejszy artykuł nie ma na celu gloryfikacji Iranu, lecz uczciwą analizę tego, czego jesteśmy świadkami. Nazwijmy to po imieniu: pierwszą prawdziwie wielobiegunową wojną. Historycy mogą patrzeć na tę wojnę tak, jak patrzą na Kanadę Sueską w 1956 roku – nie jako na wydarzenie militarne, lecz jako na objawienie: moment, w którym realność nowego porządku stała się niezaprzeczalna.
Czym ostatecznie jest wielobiegunowość? Z definicji jest to istnienie ośrodków władzy, których nie da się podporządkować innym ośrodkom. Wiedzieliśmy już, że Rosja i Chiny są ośrodkami władzy i właśnie dlatego Stany Zjednoczone nie wypowiedziały im wojny – i prawdopodobnie nigdy tego nie zrobią – ale Iran został umieszczony w innej kategorii: małej regionalnej potęgi, którą można by zmiażdżyć, gdyby zaszła taka potrzeba.
Ta wojna pokazuje, że ta klasyfikacja była błędna. Iran rzeczywiście może wytrzymać całą siłę amerykańskiej potęgi militarnej.
Nie wiemy jeszcze, jak ani kiedy ta wojna się zakończy. Iran wciąż może przegrać. Wiemy jednak na pewno, że wojna ta stworzyła już kilka precedensów, z których każdy ma ogromne konsekwencje.
Nawet mocarstwo średnie nieposiadające broni jądrowej może osiągnąć pewną formę dominacji eskalacyjnej nad Stanami Zjednoczonymi. Nie musi koniecznie posiadać broni jądrowej, wystarczy, że będzie w stanie wiarygodnie zagrozić wystarczająco poważnymi konsekwencjami.
Najbardziej zaawansowane amerykańskie systemy uzbrojenia są o wiele bardziej podatne na ataki, niż wcześniej sądzono – nie teoretycznie, lecz w praktyce.
Gwarancja bezpieczeństwa USA została empirycznie obalona w czasie rzeczywistym. Sześć krajów, w których znajdują się bazy wojskowe USA, zaatakowało ich infrastrukturę krytyczną.
Pojedyncza potęga regionalna może wziąć gospodarkę światową w zakładnika, kontrolując strategiczne wąskie gardło, a żadnej sile militarnej nie udało się tej kontroli przełamać.
Prezydent USA publicznie rozważał możliwość wspólnej kontroli Cieśniny Ormuz z Iranem, co niewątpliwie byłoby niezwykłym ustępstwem.
Zastanów się, co te precedensy oznaczają, jeśli jesteś na przykład Turcją, Brazylią, Indonezją lub jednym z dziesiątek mocarstw średniej wielkości, którym powiedziano, że ich jedynymi opcjami są podporządkowanie lub unicestwienie. Menu stało się teraz znacznie dłuższe.
Zastanów się, co to oznacza, jeśli jesteś Arabią Saudyjską i w milczeniu obserwujesz, jak amerykańskie systemy obronne nie chronią twoich własnych rafinerii. Albo jakimkolwiek krajem europejskim, który zmaga się z najgorszym szokiem energetycznym od 1973 roku, spowodowanym nie przez wroga, a przez sojusznika, i zdaje sobie sprawę, że ten rzekomy „sojusznik”, rzekomo odpowiedzialny za twoją „ochronę”, nie był w stanie ochronić nawet najważniejszych strategicznie miejsc Izraela – kraju, z którym jest nierozerwalnie związany.
Nie mówię nawet o Chinach czy Rosji, których światopogląd potwierdza się niemal na każdej osi jednocześnie. Amerykańska przewaga militarna została wyolbrzymiona? Zgadza się. Gwarancje bezpieczeństwa USA nie są warte papieru, na którym zostały spisane? Zgadza się. Zachodni system sojuszy to w dużej mierze fikcja? Zgadza się (nawet Trump nazwał NATO „papierowym tygrysem”!). Sankcje nie działają? Zgadza się. Nie można budować swojego bezpieczeństwa kosztem innych? Zgadza się (sześć krajów właśnie przekonało się o tym na własnej skórze). Że inwestowanie bilionów dolarów w zieloną energię było strategiczną dalekowzrocznością, a nie „nadwyżką mocy produkcyjnych”? Zgadza się – Chiny są jedną z najmniej narażonych na największy szok energetyczny współczesności. I oczywiście, że Stany Zjednoczone są agresorem, głównym źródłem niestabilności na świecie? Zgadza się – rozpoczęły tę wojnę bez prowokacji.
Działania Stanów Zjednoczonych w ostatnim czasie nabrały niemal grecko-tragicznego charakteru, gdzie każdy krok podejmowany w celu uniknięcia własnego losu staje się mechanizmem, który go doprowadza. USA wypowiedziały wojnę, by potwierdzić swoją dominację – i udowodniły, że nie są już w stanie dominować. Wezwały sojuszników do wysłania okrętów wojennych – i pokazały, że nie mają prawdziwych sojuszników. Przez czterdzieści lat prowadziły politykę maksymalnej presji, by złamać Iran, zanim ten moment nadszedł – i zamiast tego stworzyły przeciwnika, który teraz z nimi rywalizuje. Rozpoczęły wojnę między innymi po to, by wywrzeć dodatkową presję na Chiny – i dały światu widowisko błagania Chin o pomoc. Proroctwem była wielobiegunowość. Każde amerykańskie działanie, by jej zapobiec, ją ujawnia.
Izraelska kampania zamachów na wysokich rangą polityków nie osłabiła Iranu – stworzyła natomiast bardziej nieustępliwego przeciwnika, gotowego do podjęcia działań w zakresie programu jądrowego, który stanowi zagrożenie dla izraelskiego projektu ekspansjonistycznego.
Izrael od dawna realizuje strategię eliminacji przywódców państw i ruchów sprzeciwiających się projektowi‚Wielkiego Izraela’. Jednak pomimo nieustannej serii zabójstw w Iranie, Libanie (Hezbollah), Strefie Gazy (Hamas) i irackich milicjach, sytuacja strategiczna praktycznie się nie zmieniła. Organizacje te wykazują się niezwykłą odpornością: ich struktury przywódcze pozostają w dużej mierze nienaruszone dzięki zdyscyplinowanym procesom sukcesji, ich operacje wojskowe trwają nieprzerwanie, a rdzeń architektury regionalnej pozostaje niezmieniony.
Głośne zabójstwa irańskiego Najwyższego Przywódcy Alego Chameneiego i Alego Laridżaniego, byłego przewodniczącego Najwyższej Rady Bezpieczeństwa Narodowego, obnażają rażącą wadę dominującej narracji o zagrożeniu nuklearnym. Obaj byli centralnymi postaciami irańskiej dyplomacji; Larijani był jednym z architektów Wspólnego Kompleksowego Planu Działań (JCPOA), który ograniczył wzbogacanie uranu do poziomu uniemożliwiającego rozwój broni jądrowej.
Wybiórczo eliminując przywódców, którzy zarówno podtrzymywali religijną fatwę przeciwko broni jądrowej, jak i ułatwiali rozwiązania dyplomatyczne, Izrael mógł zainicjować zmianę polityki na wzór Korei Północnej. Bez przedstawicieli reprezentujących stanowisko negocjacyjne, nowe, znacznie bardziej bezkompromisowe przywództwo Iranu może teraz postrzegać odstraszanie nuklearne jako jedyne niezawodne zabezpieczenie przed dalszą agresją.
Chociaż Stany Zjednoczone i Izrael odniosły sukcesy taktyczne, eliminując wysoko postawione osobistości, te ‚zwycięstwa’ nie przełożyły się na korzyści strategiczne. Zabójstwo Najwyższego Przywódcy, mające na celu podział Republiki Islamskiej, zadziałało jak katalizator jedności. Aparat państwowy zacieśnił się, a poparcie dla rządu – postrzegające konflikt jako walkę o przetrwanie – jest bardziej zmobilizowane niż kiedykolwiek. Nic nie wskazuje na przewidywany upadek; system wydaje się dziś bardziej odporny niż przed atakami.
Jednocześnie, eliminując przywódców, którzy mogliby wynegocjować zawieszenie broni, Izrael skutecznie niszczy mosty dyplomatyczne, których administracja Trumpa potrzebuje do uporządkowanego wyjścia z konfliktu. Sugeruje to cel wykraczający poza oficjalne argumenty bezpieczeństwa czy rzekome promowanie demokracji. Istnieją liczne dowody sugerujące, że prawdziwym celem Izraela jest systematyczne niszczenie irańskich fundamentów przemysłowych i wojskowych – regionalne rozszerzenie ‚strategii kosiarki’ stosowanej w Strefie Gazy i Libanie.
Projekt ‚Wielki Izrael’
Ostatecznym celem jest zatem rozdrobniony, osłabiony Iran, niezdolny do obrony przed regionalną hegemonią Izraela. Ten ekspansjonistyczny projekt nie ogranicza się jednak do Iranu: wpływowe izraelskie głosy już zasugerowały, że Turcja może stać się kolejnym regionalnym mocarstwem na celowniku.
Konflikt rozprzestrzenia się również na niektóre z najważniejszych korytarzy energetycznych świata. Zbombardowanie złoża gazu South Pars – największego na świecie, należącego do Iranu i Kataru – było celową prowokacją. Atakując duży obiekt, którego połowa należy do Kataru, Izrael próbuje podważyć neutralność Rady Współpracy Zatoki Perskiej (GCC). Katar i jego sąsiedzi jak dotąd uniknęli tej pułapki: zaangażowanie w wojnę mogłoby zmusić ich do zawarcia niepopularnych porozumień normalizacyjnych z Izraelem i wywołać niepokoje wewnętrzne.
Jednocześnie ataki USA w pobliżu wyspy Kharg – centrum eksportowego dla 90% irańskiego eksportu ropy naftowej – postawiły świat na skraju katastrofy. Jeśli ta gospodarcza linia ratunkowa zostanie przerwana, Teheran najprawdopodobniej zaatakuje infrastrukturę energetyczną GCC, wywołując globalne wstrząsy gospodarcze. Waszyngton został również wmanewrowany przez Netanjahu, który stwierdził, że Iran znajduje się w ‚najsłabszym punkcie swojej historii’ – jest papierowym tygrysem, który załamie się w ‚100-godzinnej wojnie’.
Trzy tygodnie intensywnej wojny bez widocznego końca pokazały, jak niebezpieczna była ta iluzja. Zachód nie docenił kluczowych czynników: po pierwsze, spójności systemowej, ponieważ system polityczny nie pękł pod presją, lecz stał się jeszcze bardziej zwarty; po drugie, potencjału technologicznego, ponieważ Iran zaprezentował wysoce zaawansowaną broń, w tym pociski zdolne do nagłych korekt kursu o 90 stopni i systemy pocisków manewrujących, które mogą pokonać nowoczesną obronę przeciwlotniczą; po trzecie, odporności przemysłowej, ponieważ Iran demonstruje imponującą zdolność do prowadzenia długotrwałej, egzystencjalnej wojny.
Co więcej, mordując umiarkowanych Irańczyków, Izrael skutecznie sabotuje wszelkie próby wycofania się USA z Bliskiego Wschodu zgodnie z polityką ‚Ameryka przede wszystkim’. Zamiast krótkiego konfliktu obiecanego przez Izrael i jego neokonserwatywnych sojuszników, Waszyngton wpada w bagno, które może ostatecznie wymagać użycia wojsk lądowych.
Ze swoim rozległym terytorium, dużą liczbą ludności i zaawansowanym technologicznie wojskiem, Iran stanowi wyzwanie, które może znacznie przewyższyć wojny w Korei czy Wietnamie. W połączeniu z głęboko zakorzenioną regionalną siecią wsparcia szyitów, ścieżka ta prowadzi do takiego poziomu zniszczenia — i globalnego szoku gospodarczego — na który USA i ich sojusznicy nie są zupełnie przygotowani.
Obecny konflikt między Iranem, Izraelem i Stanami Zjednoczonymi, który rozpoczął się 28 lutego 2026 roku masowymi nalotami, stanowi punkt zwrotny w geopolityce Azji Zachodniej. To, co początkowo planowano jako rzekomo szybki „atak dekapitacyjny”, przerodziło się w zaciętą wojnę na wyniszczenie. W dogłębnej rozmowie z Glennem Diesenem, znany analityk geopolityczny Pepe Escobar ujawnia głębsze tło, irańską strategię i globalne implikacje tej wojny. Escobar, jeden z ostatnich zagranicznych korespondentów „starej szkoły” z dziesięcioleciami doświadczenia w Afganistanie, Iraku i Iranie, opisuje konflikt jako długo planowaną walkę o dominację regionalną – i walkę o przetrwanie odpornego Iranu.
Kontekst historyczny i strategiczny: Iran jako „Święty Graal”
Od lat 90. XX wieku Iran jest przedmiotem planowania neokonserwatywnego i syjonistycznego. Pepe Escobar wskazuje na dokumenty takie jak Projekt Nowego Amerykańskiego Stulecia i strategia „Clean Break”, które już wtedy wskazywały na zmianę reżimu w Teheranie jako główny cel. Słynne oświadczenie generała Wesleya Clarka po 11 września 2001 roku – plan „zajęcia” siedmiu krajów (Iraku, Syrii, Libanu, Libii, Somalii, Sudanu i, jako ostateczny cel, Iranu) – podkreśla tę ciągłość. Każdy prezydent USA od czasów Busha mówił o „osi zła”, ale tylko Trump odważył się przeprowadzić atak na pełną skalę.
Powód: Iran jest jedynym regionalnym supermocarstwem, które rzuca wyzwanie hegemonii Izraela w Azji Zachodniej. Urzeczywistnienie wizji „Wielkiego Izraela” wymaga eliminacji Iranu lub jego zdecydowanego osłabienia. Escobar podkreśla, że wojna była planowana od końca lat 90. – nie tylko na 20–25 lat, ale na dłużej. „Pawian w Białym Domu” (Trump), otoczony wpływami syjonistycznymi i spekulantami takimi jak Jared Kushner (który otrzymał miliardy od Arabii Saudyjskiej i innych), był idealnym egzekutorem. Interesy finansowe – od broni po nieruchomości – odgrywają kluczową rolę: „Podążaj za pieniędzmi”.
Atak rozpoczął się od potężnego ciosu wymierzonego w irańskie władze, ale już po pół godzinie zabrakło planu B. Zamiast szybkiego zwycięstwa, operacja utknęła w martwym punkcie. Trump musiał się wycofać, gdy rynki finansowe się załamały: rentowność 10-letnich amerykańskich obligacji skarbowych wzrosła powyżej 5%, zagrażając amerykańskiemu systemowi finansowemu. Escobar: Rynek obligacji był ważniejszy niż rynek ropy naftowej. Iran natychmiast zaprzeczył jakimkolwiek rozmowom z Trumpem i nazwał go kłamcą – był to zamach stanu dla jego wizerunku.
Strategia Iranu: od defensywnej mozaiki do ofensywnego wyniszczenia
Iran realizuje zdecentralizowaną strategię mozaikową, którą Escobar określa mianem „Śmierci tysiąca cięć”. Strategia ta, przygotowywana przez dekady – intensywnie od 2005/2006 roku – opiera się na:
Podziemne miasta rakietowe (zwłaszcza w Sistanie-Beludżystanie, niedaleko granicy z Afganistanem), których jeszcze nie zlokalizowały siły USA i Izraela. Dziesiątki tysięcy pocisków i dronów są tam składowane, chronione przed czynnikami atmosferycznymi.
Stopniowe odstraszanie: Iran używa wysoce precyzyjnych systemów, takich jak Chorramszahr-4 i Fateh-2, oszczędnie, ale skutecznie. Nowa broń pojawia się co tydzień – to manewr technologiczny.
Przejście z defensywy do ofensywy: Po wyczerpaniu izraelskiej i amerykańskiej obrony powietrznej (Arrow-3, Iron Dome itp. w dużej mierze zneutralizowane), Iran precyzyjnie wybiera cele. Na przykład, zamiast reaktora w Dimonie, trafiono w pobliski budynek, w którym mieszkają naukowcy – jasny sygnał: „Możemy, ale (jeszcze) nie jesteśmy zdecydowani. Zbombardujcie Natanz, jeśli to zrobicie, zbombardujemy Dimonę”.
Iran nazywa tę nową fazę „Wielkim Ograniczeniem”: ukierunkowane ataki na cywilną infrastrukturę podwójnego przeznaczenia w Izraelu (rafinerie w Hajfie, obiekty wojskowe w pobliżu lotniska Ben Guriona, kluczowe węzły państwowe). Ludność cywilna jest celowo oszczędzana – w przeciwieństwie do „reżimów terrorystycznych” Izraela i USA, które bombardują dzielnice mieszkalne w Teheranie.
Iran może prowadzić tę wojnę miesiącami: nieujawnione zapasy, ciągłe innowacje i nienaganne systemy obronne Cieśniny Ormuz (z zasadami „budki poboru opłat”: tylko statki bez kontaktu z Izraelem, ubezpieczone i znajdujące się na wodach irańskich mogą przepływać). Stany Zjednoczone nie dysponują nieograniczonymi zasobami broni – wycofują nawet systemy obronne z innych regionów.
Stabilność wewnętrzna i ciągłość: IRGC u władzy
Wbrew nadziejom Zachodu, zamach na ajatollaha Chameneiego nie doprowadził do upadku. Modżtaba Chamenei, nowy Najwyższy Przywódca, symbolizuje ciągłość: przez lata był blisko związany z Korpusem Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC) i cieszy się powszechnym szacunkiem. IRGC de facto rządzi teraz krajem – przetrwanie państwa zależy od jego przetrwania. Szyicka etyka męczeństwa i kultura perska wzmacniają wolę oporu: „Tych ludzi nie da się złamać”.
Iran opanował również sztukę miękkiej siły: humorystyczne filmy (np. z figurkami Lego, „Donald Trump, jesteś zwolniony”) i sprytny PR zdobywają popularność na Globalnym Południu. Poparcie jest tam niemal jednomyślne – „imperium” przegrało bitwę o opinię publiczną.
Wymiar globalny: Iran walczy o Globalne Południe
Escobar postrzega tę wojnę jako zapowiedź wielobiegunowego wzrostu. Iran walczy nie tylko w swoim imieniu, ale w imieniu całego Globalnego Południa z „rakiem” dominacji USA i Izraela. Rosja i Chiny zapewniają wsparcie dyplomatyczne, wywiad i sprzęt (np. ulepszone drony Shahed, samoloty transportowe Iljuszyn).
Niemniej jednak BRICS jest obecnie „w śpiączce”: wewnętrzne podziały (ZEA i Indie jako zdrajcy Iranu, Brazylia nieistotna, RPA marginalna) paraliżują sojusz. Szanghajska Organizacja Współpracy (SCO) zareagowała słabo.
W dłuższej perspektywie integracja euroazjatycka zależy od Rosji, Chin i Iranu. Zwycięstwo lub stabilny Iran znacząco wzmocniłyby projekt – porażka oznaczałaby jego cofnięcie. Indie prowadzą ryzykowną podwójną grę (np. storpedowanie irańskiego statku), która podważa ich własną strategię (korytarz INSTC, równoważenie sił z Chinami).
Azerbejdżan i inne zagrożenia: Niekontrolowane zmienne
Azerbejdżan (pod rządami Alijewa) i Turcja (z Erdoğanem jako zabezpieczeniem) pozostają czynnikami wrażliwymi. Izrael otrzymuje część ropy naftowej rurociągiem BTC (Baku-Tbilisi-Ceyhan). Wciągnięcie Azerbejdżanu w konflikt (np. poprzez ataki z jego terytorium) może mieć poważne konsekwencje – Iran przedstawił już dowody takiego zaangażowania we wcześniejszych fazach konfliktu.
Architektura energetyczna Eurazji uległaby zachwianiu; Europa, która opiera się na dywersyfikacji, stanęłaby w obliczu nowych problemów.
Niezgodne wymagania i otchłań
Podstawowe żądania Iranu są ogromne: koniec z bazami USA w Azji Zachodniej (zniszczonymi już w 70–80%), reparacje (krążą kwoty sięgające 500 miliardów dolarów), zniesienie wszelkich sankcji, swoboda kontynuowania programu rakietowego i nuklearnego.
USA i Izrael żądają czegoś przeciwnego: kapitulacji, porzucenia regionalnych sojuszników, rozbrojenia.
Porozumienie jest niemożliwe – wojna pozostaje w zawieszeniu. Każde „odchylenie” Trumpa oznaczałoby koniec amerykańskiego imperium; jednocześnie nie jest on w stanie spełnić żądań Iranu.
Escobar ostrzega: Maszyna eskalacji wciąż działa, opóźniona jedynie o pięć dni. Iran już zademonstrował swoją zdolność do znacznego osłabienia obecności USA w regionie (np. poprzez wydalenie z Iraku po 23 latach).
Konflikt zmieni świat – albo poprzez wzmocnienie porządku wielobiegunowego, albo poprzez chaotyczną eskalację.
Podsumowując, Pepe Escobar maluje obraz doskonale przygotowanego, odpornego Iranu, który pod względem strategicznym i moralnym jest w tyle za Zachodem. Arogancja „imperium”, które konsekwentnie lekceważy swoich przeciwników, może tu sięgać zenitu.
To, czy wojna zakończy się w ciągu kilku miesięcy, czy przerodzi się w długotrwałą wojnę na wyniszczenie, zależy od zdolności Iranu do dalszego rozgrywania kart – militarnie, gospodarczo i narracyjnie. Dla Globalnego Południa i integracji euroazjatyckiej to coś więcej niż konflikt regionalny: to walka o przyszłość porządku światowego.
Szaleństwem jest robić wciąż to samo i oczekiwać różnych rezultatów – ten słynny cytat przypisywany jest Albertowi Einsteinowi.
01.03.2026 r. Kolejny „sukces” USA. Dzień wcześniej była to baza wojskowa USA w Erbilu, w irackim Kurdystanie. 45 tysięcy żołnierzy. Dzisiaj – świadectwo geniuszu polityki Trumpa.
Wykluczymy przywódców Iranu i pomożemy Irańczykom zrzucić reżim. Zabili i nie zrzucili. Zniszczymy flotę, lotnictwo i obronę powietrzną Iranu oraz wszystkie wyrzutnie rakiet. I to okazało się mrzonką. W takim razie trzeba jeszcze wzmocnić presję – wyślemy desant wojskowy.Tak jak to przewidział Einstein.
W miarę jak amerykańsko-izraelska agresja na Iran wkracza w czwarty tydzień, a żaden z deklarowanych celów się nie spełnia, widmo inwazji lądowej przeszło ze sfery szeptanych planów awaryjnych do pilnego planowania operacyjnego. Jednakże, jak wielokrotnie ostrzegały irańskie siły zbrojne, każdy amerykański żołnierz stawiający stopę na terytorium Iranu wkroczyłby na teren pieczołowicie przygotowanej strefy śmierci, zaprojektowanej w celu zadania strat niespotykanych od czasów II wojny światowej.
Fałszywa flaga: Izrael zaatakował USA łodzią podwodną? + Pierwsi tureccy żołnierze zabici!
Żołnierze osiemdziesiątej drugiej dywizji powietrznodesantowej USA otrzymali właśnie dokumenty mobilizacyjne. W sytuacji, w której sojusznik atakuje bazy wojskowe na Diego Garcia, mobilizacja po to, by przekonać świat, że trzeba koniecznie zaatakować Iran. Telewizory na całym świecie sieją strach, jak podczas plandemii – musimy się bać, by zaakceptować plany tych, którzy właśnie po to ten strach rozsiewają.
Iran zawsze potwierdzał z dumą informacje o swoich atakach na cele w Zatoce Perskiej. Tym razem zaprzeczył. To nie oni zaatakowali tę oddaloną od ich granic o ponad 4 tysiące kilometrów wyspę na Oceanie Indyjskim. Wszelkie dotychczasowe działania obronne Iranu były skrupulatnie zaplanowane i nikt mi nie wmówi, że Iran popełnił błąd strategiczny i wystraszył się konsekwencji. W ten sposób działają jedynie prezydenci USraela.
W przedstawionym na początku tego wpisu artykule możemy przeczytać odpowiedź Iranu na plany desantu ich kraju:
Iran jasno i wyraźnie określił swoje stanowisko: agresja lądowa wyznacza czerwoną linię, a jej przekroczenie spotka się z niespodzianką, która uniemożliwi Stanom Zjednoczonym i ich izraelskiemu sojusznikowi wywiezienie trumien ze zwłokami żołnierzy z irańskiej ziemi.
Agresorzy z pewnością zlekceważą to ostrzeżenie. Są za bardzo przerażeni sytuacją, do której doprowadzili. Liczyli na potęgę strachu, jaki budzili do tej pory wśród innych przeciwników. Iran już udowodnił, że jest inny. Nie bał się stawić czoła pono największej potędze militarnej i zrobił to w rozsądny sposób, przygotowując się latami na taką właśnie sytuację.
„Kult śmierci” w Azji Zachodniej atakuje Południowy Pars, część największego na świecie złoża gazu, które Iran dzieli z katarskim North Dome. Następnie atakuje elektrownię jądrową w Natanz.
Jedna czerwona linia po drugiej jest przekraczana.
Architektura piekielnej machiny eskalacji – z której nie ma wyjścia – jest nieugięta.
„Kult śmierci” w Azji Zachodniej atakuje Południowy Pars, część największego na świecie złoża gazu, które Iran dzieli z katarskim North Dome. Następnie atakuje elektrownię jądrową w Natanz.
Iran atakuje Dimonę i Arad w południowym Izraelu – zaledwie 10 km od ośrodka badań nuklearnych na Negewie.
Izrael kontynuuje bezpardonowe bombardowanie Teheranu i ponownie zaatakował Isfahan. Minister energii Iranu potwierdza, że „kluczowa infrastruktura wodno-elektryczna kraju uległa poważnym zniszczeniom”, w tym „dziesiątki zakładów przesyłu i uzdatniania wody” oraz „krytyczne sieci zaopatrzenia w wodę”.
NeoKaligula, w stanie skrajnej histerii, grozi 48-godzinnym ultimatum: do poniedziałkowego wieczora należy ponownie otworzyć Cieśninę Ormuz, w przeciwnym razie USA „zaatakują i zniszczą” irańskie elektrownie, „zaczynając od największych”.
Iran odpowiedział, że atak na elektrownie na wyspie Ormuz doprowadzi do „całkowitego zamknięcia”. Przewodniczący parlamentu Ghalibaf podkreślił, że cała infrastruktura energetyczna i naftowa w Zatoce Perskiej stanie się „uzasadnionym celem” i zostanie „nieodwracalnie zniszczona”. Nacisk położono na „nieodwracalnie”.
Ten felieton został napisany w rytmie zegara – wczesnym wieczorem w Azji.
Prognozy Goldman Sachs dotyczące cen ropy w kwietniu w przedziale 110–125 dolarów są już nieaktualne. Ceny prawdopodobnie osiągną 200 dolarów.
W miarę upływu czasu Iran powtarza: Nie ma mowy o kapitulacji.
Zamiast tego Teheran opublikował pięć kluczowych warunków w ramach nowego strategicznego równania prawnego:
Prawnie wiążące gwarancje, że nie będzie dalszej wojny.
Koniec z amerykańskimi bazami wojskowymi w Azji Zachodniej – w ciągu 30 dni.
Reparacje. W wysokości 500 miliardów dolarów.
Koniec wojen z Osią Oporu.
Nowy reżim prawny dla Cieśniny Ormuz.
Natomiast celem Barbarii jest zakończenie wojny „w ciągu kilku tygodni”:
Likwidacja irańskiego programu nuklearnego.
Surowe ograniczenia dotyczące rakiet.
Nie będzie już wsparcia dla „serwerów proxy” w Azji Zachodniej.
Tłumaczenie: Poddać się.
Dekret pawiana barbarzyńcy
Imperium Chaosu, pod wodzą oszołomionego pawiana, rzekomo szuka wyjścia w stylu TACO [TACO = Trump Always Chickens Out / Trump zawsze tchórzy] . Jego nieistnienie jest imperatywem kategorycznym (specjalista od Kanta, Larijani, mógłby to wyjaśnić).
Wraz z upadkiem imperium petrodolar upadnie – to już się dzieje – a przypominające Chihuahua państwa Zatoki Perskiej zostaną później wchłonięte przez Iran jako klienci. Nie wspominając już o tym, że zadłużone na 39 bilionów dolarów imperium chaosu i grabieży samo pogrąży się w nieuniknionym kryzysie gospodarczym.
Iran po prostu nie może sobie pozwolić na osłabienie siły odstraszającej, którą ostatecznie ustanowił. Jeśli cywilna sieć energetyczna zostanie zaatakowana – co już miało miejsce, zanim ultimatum wygasło – reakcja na tę zbrodnię wojenną i tę zbiorową karę musi być przykładna.
Sytuacja jest teraz krytyczna. Jeśli armada NeoKaliguli spróbuje zdobyć wyspę Charg, Huti zablokują Bab al-Mandab. Jeśli NeoKaligula zbombarduje irańskie elektrownie zgodnie ze swoim ultimatum, Iran zniszczy infrastrukturę energetyczną Zatoki Perskiej.
Jeżeli te dwa blefy zostaną wykonane jeden po drugim, droga do mata jest otwarta. Szach-mat.
Wygląda na to, że groźba NeoKaliguli może stać się ostatecznym przykładem nowego paradygmatu: całkowitej bezprawności i bezprawia w międzynarodowym chaosie. „Jeśli cię nie lubię, zbombarduję cię i zabiję”.
Wszystko to jest „legitymizowane” przez amerykański system polityczny i prawny: zbrodnia wojenna, głośno ogłoszona z wyprzedzeniem w poście w mediach społecznościowych, jednostronnie, z pominięciem wszelkich mechanizmów kontroli i równowagi, bez nadzoru Kongresu, bez kontroli sądowej, bez debaty publicznej. Dekret z Barbarzyńskiego Pawiana.
Iran ma wszystko, czego potrzeba, aby dostosować swoją reakcję na to szaleństwo – szaleństwo, które może jednocześnie wywołać załamanie się światowych zasobów energii, rynków finansowych i łańcuchów dostaw praktycznie wszystkiego, co kupują ludzie.
Przewodniczący parlamentu Ghalibaf wydał już wyraźne ostrzeżenie: nabywcy amerykańskich obligacji skarbowych są teraz legalnymi celami. „Monitorujemy wasze portfele”. W istocie zachęca on tchórzliwe petro-monarchie z Rady Współpracy Zatoki Perskiej do pozbycia się amerykańskich obligacji skarbowych, aby zejść z listy celów – to odpowiednik finansowej bomby atomowej.
Iran zbombardował już trzy centra danych Amazona w Zatoce Perskiej. Następne na liście są Google, Microsoft, Nvidia, Oracle i Palantir.
Saudyjskie i emirackie fundusze majątkowe muszą poważnie rozważyć wysokie ryzyko związane z posiadaniem amerykańskich obligacji. Imperium chaosu musi zaciągnąć ogromne pożyczki, aby sfinansować tę nieustającą wojnę. Jeśli zyski wymkną się spod kontroli, stanie się nie do utrzymania.
I nagle, jak za dotknięciem czarodziejskiej różdżki, ultimatum NeoKaliguli wygasło samo. Prawdziwie królewskie taco.
Jego tyrada na ten temat w Truth Social wydaje się być kompletnym zmyśleniem. Zawiera stwierdzenia takie jak „bardzo dobre i produktywne rozmowy dotyczące całkowitego i ostatecznego rozwiązania naszych działań wojennych”. Irańskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych było jednoznaczne: żadnych rozmów nie było. „Iran odrzuca wszelkie rozmowy, dopóki cele wojny nie zostaną osiągnięte”.
Na pierwszy rzut oka NeoKaligula postanowił „odroczyć o pięć dni wszystkie ataki militarne na irańskie elektrownie i infrastrukturę energetyczną”.
Co tak naprawdę mogło się wydarzyć:
Iran, za pośrednictwem Omanu, dał NeoKaliguli do zrozumienia, że ma wszystkie karty w ręku – i że tylko on – Trump – będzie ponosił odpowiedzialność, jeśli spełni swoją groźbę i położy globalną gospodarkę na kolana. Wywołało to zamieszanie w świecie Mar-a-Lago, podczas gdy amerykańskie obligacje skarbowe i akcje były już w stanie paniki, ataki na irańskie elektrownie rozpoczęły się już w poniedziałek rano, a Iran był gotowy do przeprowadzenia zmasowanego ataku odwetowego tej nocy.
Jednak ta piekielna machina eskalacji jest daleka od opanowania. Do zobaczenia za pięć dni.
Szach Reza Pahlavi, Soraya, król Jordanii i Jimmy Carter
Nie od dziś żyjemy w makabrycznym świecie z wizji Orwella. Rządzi Wieczna Teraźniejszość, manipulowana i krańcowo zakłamana. W dozowanych porcjach posiłkuje ją kompletnie fabrykowana przeszłość, w istocie falsyfikat służący bieżącej agitacji. Z kolei przyszłość kryje się w groźnej mgle. Coraz groźniejszej.
Jestem starym człowiekiem. W moim wieku pamięć ma prawo szwankować, nawet pamięć naukowca-historyka. Przez całe lata miałem jednak zwyczaj robienia skrupulatnych notatek z kroniką bieżących wydarzeń, które opatrywałem krótkim komentarzem. Ta pamięć utrwalona na papierze wspomaga nadal pamięć naturalną.
Gdy teraz śledzę w bezsilnej rozpaczy zmagania mordowanego Iranu, właśnie ta pamięć kieruje mnie daleko wstecz. W pierwszym kwartale 1979 r. runęło Cesarstwo Iranu, którego ostatni władca Mohammed Reza z dynastii Pahlawich, Szachinszach Aryamer (Król Królów, Światło Ariów) panował bardzo długo, bo w latach 1941-1979.
Jak doszło do jego upadku?
Muszę więc wprowadzić kilka refleksji historycznych. Olbrzymie indoeuropejskie (aryjskie) imperium Persji pod panowaniem starożytnej dynastii Achemenidów (668-330 r. przed Chr.) wytworzyło całkowicie samoistną kulturę. Podbiło całą Azję Przednią i Azję Mniejszą oraz Egipt, zagroziło Grecji. Przegrało jednak w zderzeniu z imperium macedońskim Aleksandra Wielkiego i zostało pochłonięte przez monarchie hellenistyczne (330-248 r. przed Chr.).
Z tej olbrzymiej klęski podniosło się jednak całkiem szybko w szczuplejszych nieco granicach w postaci Królestwa Partów z dynastią Arsacydów na tronie (248 przed Chr. – 224 po Chr.), rywala hellenistycznych Seleucydów, a następnie Rzymian, ale wrażliwego na wpływ cywilizacji greckiej i rzymskiej. Po Partach powstała kolejna formacja państwa perskiego pod władzą całkowicie rodzimej dynastii Sasanidów (224-651). Jej absolutnym spoiwem była fascynująca, henoteistyczna [uznawanie istnienia wielu bóstw przy jednoczesnym wywyższeniu jednego z nich] religia mazdeizmu (Zaratustry), która w postaci archaicznej była już obecna w Persji Achemenidów. Po latach świetności Persowie doznają serii klęsk. Następuje podbój ich państwa przez muzułmański kalifat Arabów (651-1258) i nieuchronna islamizacja miejscowej ludności. Resztki mazdeistów chronią się w Indiach. Po połowie XIII w. i przez cały wiek XIV Persja ulega naporowi Mongołów (państwo ilchanów z dynastii Hulagu), a w latach 1405-1501 Turkmenom. Wszystkie obce władztwa cechuje jeden rys: afirmacja religii muzułmańskiej. Od tego faktu nie było odwrotu, choć pierwsi ilchanowie mongolscy, wiedzeni typową dla nich tolerancją religijną, wahali się. Ale i oni przyjęli islam w persko-arabskim morzu.
W 1501 r. zaczyna się tzw. okres nowoperski. Persja odzyskuje niepodległość pod władzą szachów z narodowej dynastii Safawidów (1501-1736), potem Nadira (1236-1750/1796), Zandidów (1750-1789) i Kadżarów (1789-1925). To potężne państwo, toczące udane boje z Turcją Osmańską, jest krajem na wskroś muzułmańskim w wersji szyickiej. I oto w 1925 r. na tronie zasiada szach Reza z nowej dynastii Pahlawi, który z dużym umiarem „modernizuje” państwo, a w 1935 r. nadaje mu nową nazwę Iran.
Wracam zatem do panowania ostatniego szacha, syna Rezy, Mohammeda Rezy. Już w czasie drugiej wojny światowej Iran znalazł się pod kuratelą tzw. aliantów, przede wszystkim Wielkiej Brytanii. Na szczęście dla monarchii Pahlawich szybko zostały wyparte wpływy ZSRR, tymczasem apetyty towarzysza Stalina na tym terenie były jasno formułowane. Po słabnącej „opiece” brytyjskiej Iranem zajęły się po swojemu Stany Zjednoczone i już go nie opuściły. To jednak przyszłości Iranu nie zabezpieczyło. Żarłocznych potentatów przemysłu z USA zawsze nęciło niezmierzone bogactwo naftowe tego kraju. W latach 1953-1954 rząd Mossadeka ośmielił się znacjonalizować złoża ropy naftowej, traktując je jako skarb narodowy. CIA uszykowała zatem pucz, do poparcia którego namówiono bez trudu młodego szacha. Błąd emancypacyjny do końca jego panowania nigdy nie został powtórzony. Jedna lekcja wystarczyła. Nie można jednak Mohammedowi Rezie odmówić bardzo wielu zasług. Poważnie traktując obowiązki władcy i ojca narodu starał się o wszechstronny rozwój w każdej dziedzinie (zwano to „białą rewolucją”), ale całą politykę oparł na sojuszu z USA. Jak wielu przed nim i wielu po nim na całym świecie łudził się, że zapewni w ten sposób na długo pomyślność Iranu. Bez wątpienia motywował go lęk przed ekspansją radzieckiego komunizmu, a w słuszności obranej drogi upewniała go wściekłość demonstrowana przez przywódców „obozu radzieckiego”.
Iran szacha stał na zawadzie w azjatyckich planach ZSRR. Wierząc jednak w wiekuiste gwarancje Amerykanów mylił się boleśnie i głęboko. Oprócz tego błędu strategicznego popełnił jednak drugi, w skutkach znacznie gorszy. W latach 70-tych zaczął jawnie lekceważyć islam szyicki czyli fundament kultury, mentalności i obyczajów całego ludu. Garstka kosmopolitycznej elity jak wszędzie, nie miała żadnego prestiżu w tym kraju. Szach postanowił wskrzesić tradycję starożytnego imperium z epoki Achemenidów i Sasanidów. Nie zdawał sobie sprawy, że miliony żarliwie wierzących muzułmanów uzna to za ciężką obelgę, a w pojęciu szyickich teologów i prawników będzie to niewybaczalna hańba.
Mało kto pamięta, że na bazie swoistej „laicyzacji” władca sprowadził do Iranu wielu ekspertów z Izraela (z całymi rodzinami), dając im luksusowe warunki do życia. To też budziło gniew. Twarda władza monarchii (w pełni zresztą uzasadniona) nie równoważyła narastającego kryzysu, którego źródłem była iluzja trwałego poparcia z USA (które oczywiście korzystały ile wlezie z możliwości gospodarczych Iranu), a nade wszystko jawna pogarda dworu dla religii całego społeczeństwa. Nadeszła rychła katastrofa. Rewolucja przełomu 1978 i 1979 r. budziła w obserwatorach i cichych wspólnikach zagranicznych wzajemnie sprzeczne nadzieje. ZSRR liczył na zwycięstwo komunistów rodzimych oraz z importu czyli na metodę afgańską. Pupile radzieccy po fazie chaosu mieli przechwycić władzę i dokonać stosownych rzezi.
To się przecież udało wtedy w Afganistanie (co prawda za cenę koszmarnej 10-letniej wojny, ale co tam), udało się w 1975 r. w Indochinach i równocześnie udało się w Afryce (Etiopia, Angola, Mozambik). ZSRR był wtedy wszędzie w natarciu, a „Zachód”, rozmamłany od środka, wszędzie ponosił klęski. Z kolei liberalni „postępusie” tzw. Zachodu liczyli na obalenie „wstecznej” monarchii i powołanie kolejnego patologicznego tworu tzw. demokracji liberalnej, ze wszystkimi immanentnymi cechami degeneracji tego modelu ustrojowego.
Ayatollah Ruhollah Chomeini, który z emigracji we Francji [sic] przygotował cały przewrót, w genialny sposób wykiwał obie strony czające się do skoku. Spiskowcy muzułmańscy pod wodzą duchownych szyickich wykorzystali wszystkie siły wywrotowe do obalenia tronu i zmiany ustroju, a następnie bezwzględnie pozbyli się rywali i chwilowych sojuszników. Pierwsze egzekucje wybiły monarchistów (zamordowano m.in. ponad stu generałów wiernych szachowi, ministrów, dostojników dworskich i uczonych tej orientacji), a następnie zabrano się za „czerwonych” wszelkiej maści i proweniencji.
Pamiętam najpierw szok, a potem biadania komentatorów z Układu Warszawskiego. Dojrzałe jabłko wymknęło się im z łap. Ale wymknęło się też bestyjkom kapitalizmu. Groteskowe grupki liberalne miały do wyboru szybką emigrację, albo więzienie, a przy próbach buntu też egzekucje. Na końcu zwycięski obóz rozdeptał „mudżahedinów ludowych”, lewicową organizację terrorystyczną (jej emigracyjne niedobitki weszły do racjonalnej hodowli pod batutą USA, a po 1990 r. umieszczono ich w Albanii!). Potem już tylko zdarzały się pacyfikacje Kurdów lub Azerów, a większe znaczenie miała nierozstrzygnięta wojna z Irakiem.
Iran przekształcił się w Republikę Muzułmańską. Poszedł własną drogą ustrojową, realizując wskazania Koranu i szariatu. Ustrój ten znalazł poparcie olbrzymiej większości mieszkańców. Duchowni szyiccy cieszyli się olbrzymim poważaniem i zaufaniem. Odnośnie krwawego przełomu 1979 r. na osobną uwagę zasługuje typowy casus USA. Mohammed Reza do końca wierzył w pomoc Amerykanów, którzy mieli wobec niego nielichy dług wdzięczności. Ale tej kategorii w polityce nie ma. Szach wykazał się wtedy niestety tragiczną cechą „ostatnich władców” (inne przykłady: Mikołaj II, Hajle Selassje). Mianowicie w decydującej fazie walki o przyszłość państwa demonstrował dobroduszną fajtłapowatość. Takich władców każda rewolucja żywcem pożera. Na litość i kompromis nie ma miejsca.
Oczywiście USA reagowały typowo: murzyn zrobił swoje, murzyn może odejść. Amerykanie zostawiali zresztą na lodzie także sprzymierzeńców mężnych i wytrwałych (vide: Chiny narodowe, Tybet, Wietnam, Laos, Kambodża itd.). Gdy szach, ciężko chory na raka, opuszczał swój kraj, ani administracja USA (wtedy Cartera), ani żadna inna plugawa „demokracja liberalna” nie udzieliła mu schronienia, choć dzięki jego rządom globalny kapitalizm nieźle się napchał bogactwem Iranu. Gościny udzielił mu po ludzku prezydent Egiptu Anwar el-Sadat, który za to w 1981 r. został zabity przez zamachowca muzułmańskiego. Sam szach zmarł rok wcześniej.
Republika muzułmańska została zbudowana na przemocy, ale przez tzw. masy była powszechnie akceptowana. Jej specyficzny ustrój oparto na trzech aksjomatach: 1) rzeczywistej niepodległości państwa, 2) traktowaniu całej gospodarki jako źródła dochodu wyłącznie własnych obywateli, 3) obronie islamu jako fundamentu tożsamości i formacji duchowej.
Takich państw demoliberalny Zachód nie toleruje. Było oczywiste, że albo dojdzie do bytowego zduszenia Iranu sankcjami (nie udało się), albo nastąpi brutalna inwazja. Notabene, mimo ustroju muzułmańskiego i prawnie gwarantowanego autorytetu hierarchii duchownych szyickich tolerancja dla ormiańskich chrześcijan, była tam dotąd większa niż u pieszczoszka USA – azerskiego dyktatora Alijewa. To globalu jednak nie wzrusza.
Rzeczywiście muzułmański Iran nazywał Izrael małym szatanem, zaś USA – wielkim szatanem. Szkolił, zbroił i wspierał współwyznawców na całym Bliskim Wschodzie. Ale od 1979 r. państwo to było obiektem nieustannej nagonki, obelg oraz intryg wielce potężnych „szatanów”. Broniło się więc na wielu azymutach. Największą nienawiść globalistów wzbudziło poważne traktowanie religii jako podstawy życia zbiorowego, rodzinnego i osobistego. Dla degeneratów Zachodu to groźny precedens. Trzeba go wypalić. Na dodatek Iran traktował pojęcie suwerenności na serio. To go eliminuje w obecnej koniunkturze na imperia globalne. Jakie kraje muzułmańskie są kochane przez USA? Naturalnie arabskie monarchie Zatoki Perskiej – dekoracyjny islam nie naruszający przywilejów i supremacji wielkich korporacji kapitału globalnego, raj dla dekadenckich bogaczy.
W dobie Trumpa i Netanjahu do ludobójczej agresji nie są potrzebne żadne preteksty. Kto się sprzeciwia interesom geopolitycznym USA, a w regionie – Izraela, kto się broni przed jawnym wyzyskiem kapitału globalnego – ten zostaje skazany na zagładę. W tle egzekucji obrzydzenie ogarnia na widok żenujących szczątków ONZ, istotnie do niczego już nieprzydatnej.
Mimo gęstniejącego mroku życzę Irańczykom wytrwałości, w walce o godność i własny dom bez intruzów i bandytów.
Tadeusz M. Trajdos Emerytowany profesor IH PAN
Fot. wikipedia (na zdjęciu Szach Reza Pahlavi, król Jordanii i Jimmy Carter)
Konflikt na Bliskim Wschodzie osiągnął nowy, dramatyczny poziom eskalacji wraz z atakiem na największe irańskie złoża gazu i późniejszym irańskim odwetem.
W obszernym wywiadzie z Mario Nawfalem, znany ekspert geopolityki Pepe Escobar analizuje sytuację: od zniszczenia krytycznej infrastruktury energetycznej i faktycznej nacjonalizacji Cieśniny Ormuz po potencjalny paraliż strukturalny Izraela. Escobar przedstawia obraz globalnego systemu na skraju upadku – i ostrzega przed przedłużającą się wojną o nieprzewidywalnych konsekwencjach.
Atak na South Pars i globalne wstrząsy energetyczne
Impulsem do obecnej eskalacji był izraelski atak na złoże gazu South Pars w południowym Iranie – największe na świecie, które geologicznie płynnie przechodzi w katarskie złoże North Dome. Iran odpowiedział symetrycznie: pociski uderzyły w sprężarki i instalacje LNG w Ras Laffan w Katarze, powodując wyłączenie z eksploatacji dwóch z 14 ciągów produkcyjnych LNG.
Pożar w rejonie Ras Laffan, gdzie znajduje się największa na świecie instalacja do produkcji gazu LNG
Prezes Qatar Energy szacuje, że przywrócenie zdolności produkcyjnych zajmie co najmniej pięć lat. Oznacza to utratę około 17% globalnych zdolności eksportowych LNG Kataru – cios, którego nie da się szybko zrekompensować.
Pierwsze skutki: Azja pod presją, Europa bez planu B
Pepe Escobar, przebywający obecnie w Azji Południowo-Wschodniej, informuje o natychmiastowych reperkusjach: racjonowanie paliwa już obowiązuje w Tajlandii i Wietnamie, a stacje benzynowe stoją puste. Singapur i Tajlandia przygotowują się na falę odpływu kapitału z Zatoki Perskiej – szacunki wahają się od 200 do 300 miliardów dolarów amerykańskich dla regionu.
Europa z kolei pogrąża się w rozpaczy i niemocy: niemieccy, włoscy i francuscy liderzy biznesu nie widzą planu B, ponieważ rosyjskie dostawy gazu są sabotowane, a alternatywy, takie jak Norwegia, Algieria czy Turkmenistan, są niewystarczające.
Cieśnina Ormuz: Faktyczna kontrola ze strony Iranu
Iran skutecznie wdrożył system poboru opłat: tankowce mogą przepłynąć, jeśli zapłacą w petrojuanie (juanie chińskim) i będą płynąć blisko wód irańskich – często z wizualną weryfikacją ze strony Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC). Statki z USA, Izraela oraz państw NATO są blokowane. Wyjątki przewidziano dla Chin (dzięki 25-letniej umowie z 400 miliardami dolarów inwestycji), Indii, Pakistanu i Bangladeszu – w zależności od przypadku. Jest to bezpośredni cios w petrodolara: Iran wprowadził alternatywny mechanizm płatności bez oddania strzału, wdrażając w życie pomysły BRICS.
Trump kontra NATO – i rzeczywistość militarna
US-prezydent oskarża NATO o tchórzostwo: sojusz nie wsparł walki z ‚nuklearnym Iranem’, teraz narzeka na wysokie ceny ropy, ale odmawia otwarcia drogi ‚prostymi manewrami wojskowymi’. Escobar częściowo się z tym zgadza – NATO rzeczywiście jest tchórzem – ale podkreśla, że militarne odzyskanie Cieśniny Ormuz jest niemożliwe. Irańskie wybrzeże jest usiane pociskami przeciwokrętowymi, a amerykańskie lotniskowce już uciekły po irańskich testach rakietowych na południowym Oceanie Indyjskim.
Interwencja byłaby samobójcza – „Zatoka Świń razy 1000”.
Strategia Iranu: ‚Wielkie Zwężenie’
Iran realizuje strategię chirurgicznego wyniszczenia, którą Escobar określa mianem ‚Wielkiego Zwężenia’: Celem jest strukturalny paraliż Izraela poprzez ataki na cztery kluczowe działy gospodarcze:
1) Uduszenie hydrologiczne → Zakłady odsalania wody, 2) Protokół blackoutu → Elektrownia Rabin (centrum sieci energetycznej), 3) Oblężenie żywnościowe → Porty w Hajfie i Aszdodzie (85% importu pszenicy), 4) Ścięcie energetyczne → Rafinerie w Hajfie (już trafione).
Wojna hipersoniczna i ‚paradoks obrony o sumie zerowej’
W tym celu Iran używa pocisków hipersonicznych: Cheibar Szekan-4 i Fattah-2 (do Mach 16, ok. 5,5 km/s). Działania te tworzą ‚paradoks obrony o sumie zerowej’: Izrael wydaje miliony dolarów na nieudane próby przechwytywania, podczas gdy Iran atakuje cele tanio i precyzyjnie – często za pomocą amunicji kasetowej (do 80 pocisków podkalibrowych na rakietę).
Strategia ta opiera się na rosyjskich doświadczeniach z Ukrainy (koordynacja salw dronów i pocisków rakietowych) oraz chińskim całodobowym rozpoznaniu satelitarnym. Zestrzelenie niewidzialnego F-35 przez irański system termowizyjny Majid oznacza początek zaawansowanej technologicznie wojny w Azji Zachodniej.
Globalna zmiana układu sił: Stany Zjednoczone są pod presją
Escobar uważa, że Iran wywiera presję na Stany Zjednoczone: każdy ruch pogarsza sytuację US-army. Stany Zjednoczone są eksporterem netto gazu, ale sojusznicy, tacy jak Japonia, Korea Południowa, Indie i Europa, cierpią najbardziej.
Chiny pozostają w dużej mierze nietknięte – dzięki rurociągom (Siła Syberii, Mjanma), rezerwom (zapasom wystarczającym na co najmniej cztery miesiące) i dywersyfikacji. Korea Północna zaoferowała nawet wsparcie nuklearne, gdyby Iran został zaatakowany bronią jądrową.
Długotrwała wojna zamiast szybkiego zwycięstwa
Pomimo strat dotychczasowych przywódców Iran nie ustępuje i pozostaje pewny siebie: nie chodzi o ataki na poszczególne osoby ani szybkie zwycięstwa, ale o długoterminowe procesy.
Żądaniem numer jeden jest wycofanie wszystkich amerykańskich baz wojskowych z Azji Zachodniej. Długa wojna ma na celu osłabienie wroga pod względem gospodarczym i politycznym – podczas gdy Iran (izolowany sankcjami) jest mniej zależny od systemu globalnego.
Wniosek: eskalacja bez wyjścia
Trump może priorytetowo traktować gospodarkę i chcieć szybkiego rozwiązania – ale Escobar ostrzega: Wojna jest pozbawiona strategii i wymyka się spod kontroli. Eskalacja może doprowadzić do strukturalnego paraliżu w ciągu kilku tygodni lub do desperackiego użycia taktycznej broni jądrowej przez Izrael.
Świat stoi w obliczu gwałtownego załamania globalnego systemu gospodarczego, którego pęknięcia stają się coraz bardziej widoczne w Zatoce Perskiej.
Wystrzelony przez Iran na początku marca hipersoniczny pocisk manewrujący stanowi rewolucyjny krok w technice rakietowej i daje dużą przewagę irańskim siłom w tej wojnie, w której Iran broni się przed agresją Izraela i Stanów Zjednoczonych.
Jednym uderzeniem wyeliminowano siedmiu wysokich rangą izraelskich oficerów. Pocisk, który trafił w ufortyfikowane centrum dowodzenia? Nikt nie był w stanie go zatrzymać. Ani Arrow, ani THAAD, ani Patriot. Wystrzelono dziesięć pocisków przechwytujących – i każdy z nich zawiódł. Rzeczywistość operacyjna, którą demonstruje tutaj irański hipersoniczny pojazd ślizgowy Fattah-2, nie tylko przełamuje najnowocześniejsze sieci obronne świata. Zasadniczo zmienia wszystko, co sądziliśmy, że wiemy o współczesnym prowadzeniu wojny.
Jedna rakieta obaliła szereg dominujących dotychczas przekonań wojskowych fachowców od strategii obrony przeciwrakietowej. Izrael dysponuje najbardziej zaawansowanym na świecie systemem obrony powietrznej, stworzył głęboko pod ziemią centrum dowodzenia dla oficerów sił zbrojnych IDF, by zapewnić im bezpieczeństwo przy kierowaniu operacjami wojskowymi i te środki okazały się nieskuteczne wobec jednej irańskiej rakiety, której perska nazwa Fattah oznacza, nie bez przyczyny zdobywcę.
W takiej sytuacji jedyna strategia obrony przed irańskimi rakietami mogłaby polegać na bezustannym kontrolowaniu CAŁEJ powierzchni Iranu przez siły lotnicze antyludzkiej koalicji USA-Izrael. Powierzchnia Iranu wynosi milion sześćset czterdzieści osiem tysięcy kilometrów kwadratowych. Przekracza rozmiarem łączną powierzchnię Francji, Hiszpanii i Niemiec. Załóżmy teoretycznie, że amerykańskie satelity odkryją światło pochodzące od silnika właśnie odpalonej rakiety i w ciągu 30 sekund informacja dotrze do mocno już zniszczonego poprzednimi irańskimi atakami centrum koordynacji obrony powietrznej w regionie.
Wolność i demokracja opierająca się na sile armii to piękne, ale fałszywe hasło.
Reakcją mogłoby być wystrzelenie rakiety obronnej. Problem polega na tym, że irańska rakieta jest w stanie osiągnąć prędkość do 18 tysięcy kilometrów na godzinę, natomiast rakiety obrony potrafią lecieć ze znacznie mniejszą prędkością. Jeśli uwzględnimy przy tym zdolność irańskiej rakiety do nieoczekiwanej zmiany trajektorii, mamy do czynienia z całkowitą porażką dotychczasowej koncepcji obrony powietrznej.
No to może jakaś koalicja przeciwko „osi zła”?
Coś poszło bardzo nie tak w zadufanej we własną potęgę polityce agresorów. Iran okazał się nie tylko moralnie lepszym od zakłamanego imperium bombowej demokracji, ten kraj stosuje dalekowzroczną i inteligentną strategię walki z taką pseudodemokracją. Ciekawe, ile jeszcze niespodzianek oczekuje syjonistycznych barbarzyńców?
Iranowi kończą się rakiety! Tak wybrzmiewa mainstreamowa propaganda oderwana od rzeczywistości.
Jedna z kilkuset irańskich ultraufortyfikowanych baz podziemnych na ogromnych poligonach Iranu. Stąd nadają do Izraela wiadomości hipersoniczną przesyłką ekspresową. Źródło.
Wygląda na to, że Iran wręcz zaprasza amerykańskich żołnierzy do desantu na Iran. Czyżby kolejna pułapka nakierowana przeciwko egocentryzmowi Trumpa?
Trump odgrywa polityczny teatr, w którym reflektory zastąpiono menorami – siedmioramiennymi świecznikami wypożyczonymi z synagogi. Im mniej szczegółów widzi publiczność, tym łatwiej można ukryć katastrofalną grę aktorów odgrywających niechciane role w tej tragikomedii.
Autor artykułu Marek Wójcik Mail: worldscam3@gmail.com
Rosnące napięcie na Bliskim Wschodzie może uderzyć w podstawy życia milionów ludzi. Kluczowa infrastruktura dostarczająca wodę pitną w krajach Zatoki Perskiej znalazła się w centrum zagrożenia po ostrzeżeniach Iranu.
Zatoka Perska / pixabay zdj. ilustr.
Groźby i napięcie w regionie
Władze Iranu ostrzegły, że w przypadku amerykańskiego ataku na irańskie elektrownie zagrożone mogą być instalacje odsalania wody w regionie Zatoki Perskiej.
Prezydent USA Donald Trump zagroził wcześniej zniszczeniem irańskich elektrowni, jeśli Teheran nie odblokuje cieśniny Ormuz w ciągu 48 godzin.
W odpowiedzi przewodniczący irańskiego parlamentu zapowiedział: „krytyczna infrastruktura w całym regionie, w tym obiekty energetyczne i odsalarnie, stanie się celem odwetu”.
Kluczowa infrastruktura zagrożona
Instalacje odsalania wody mają fundamentalne znaczenie dla państw Zatoki Perskiej, zapewniając około 70 proc. wody pitnej w regionie.
Bez nich nawet 100 mln mieszkańców mogłoby w krótkim czasie stracić dostęp do wody. W Katarze odsalanie pokrywa około 99 proc. zapotrzebowania, w Kuwejcie i Bahrajnie około 90 proc., w Omanie 86 proc., a w Arabii Saudyjskiej około 70 proc. W Zjednoczonych Emiratach Arabskich udział ten wynosi około 42 proc.
Pierwsze uderzenia i realne zagrożenie
Po rozpoczęciu bombardowań Iranu przez USA i Izrael 28 lutego oraz irańskich ataków odwetowych pojawiły się pierwsze incydenty dotyczące infrastruktury wodnej.
Iran oskarżył USA o uderzenie 7 marca w zakład na wyspie Keszm, co zakłóciło dostawy wody do 30 wiosek. Dzień później Bahrajn poinformował o uszkodzeniu instalacji odsalania po ataku drona.
Niewielkie uszkodzenia zgłaszały także Kuwejt i Zjednoczone Emiraty Arabskie.
Eksperci: grozi kryzys humanitarny
Eksperci ostrzegają, że eskalacja ataków może mieć dramatyczne konsekwencje.
Atlantic Council wskazał, że systematyczne uderzenia w instalacje odsalania mogą doprowadzić do kryzysu humanitarnego i gospodarczego na dużą skalę. Uszkodzenia mogą także wywołać rozległe awarie zasilania w miastach.
Raport CIA z 2010 r. podawał, że zniszczenie kluczowej infrastruktury mogłoby pozbawić kraje regionu większości wody pitnej w ciągu kilku dni, a skutki kryzysu mogłyby trwać miesiącami.
Wysoka zależność i ogromne ryzyko
W regionie działa ponad 400 instalacji odsalania, jednak ponad 90 proc. produkcji pochodzi z zaledwie 56 zakładów. Ich koncentracja i położenie w pobliżu Iranu zwiększają podatność na ataki.
Od 2006 r. państwa Zatoki zainwestowały ponad 53 mld dolarów w rozwój tej infrastruktury. Wprowadzono również systemy zabezpieczeń, w tym sieci rurociągów i magazyny wody.
Najlepiej przygotowane są Arabia Saudyjska i Zjednoczone Emiraty Arabskie, natomiast Bahrajn, Katar i Kuwejt mają ograniczone rezerwy. W ZEA zapasy wody wystarczają na około 45 dni.
Fundament życia w regionie
Odsalanie wody stało się podstawą funkcjonowania nowoczesnych państw Zatoki Perskiej, umożliwiając rozwój miast i gospodarek mimo skrajnego niedoboru wody słodkiej.
Eksperci podkreślają, że kluczowe są dalsze inwestycje w systemy antydronowe oraz rozwój mniejszych, rozproszonych instalacji opartych na energii odnawialnej.[hi, hi… md]
Japonia sprowadza przez cieśninę Ormuz ok. 90 % ropy.
NCZAS.INFO | Mapa Bliskiego Wschodu z zaznaczoną Cieśniną Ormuz, kluczowego szlaku transportowego dla światowego handlu ropą naftową. Foto: google map
Iran jest gotowy zezwolić japońskim jednostkom na żeglugę przez cieśninę Ormuz – podała w sobotę agencja Kyodo, cytując szefa irańskiego MSZ. Abbas Aragczi poinformował, że trwają rozmowy z władzami w Tokio w sprawie otwarcia dla japońskich tankowców tej strategicznej drogi morskiej.
„Nie zamknęliśmy cieśniny. Jest otwarta” – powiedział Aragczi w wywiadzie telefonicznym udzielonym japońskiej agencji informacyjnej w piątek. Zaznaczył jednak, że Teheran jest przygotowany, by zapewnić bezpieczny tranzyt jednostkom krajów, takich jak Japonia, o ile będą one koordynować swoje działania z władzami irańskimi. Minister podkreślił, że restrykcje dotyczą głównie państw biorących udział w atakach na Iran.
Jednocześnie przyznał, że kwestia żeglugi japońskich statków przez cieśninę była omawiana podczas jego ostatnich rozmów z japońskim ministrem spraw zagranicznych Toshimitsu Motegim, zaznaczając, że rozmowy trwają i nie można ujawnić szczegółów.
Japońskie ministerstwa spraw zagranicznych i handlu oraz kancelaria szefowej rządu nie odpowiedziały w sobotę na prośby agencji Reuters o komentarz do tych doniesień.
Aragczi podkreślił, że Teheran nie szuka jedynie rozejmu, lecz „całkowitego i trwałego zakończenia wojny”, którą 28 lutego rozpoczęły USA i Izrael. W sobotę konflikt wchodzi w czwarty tydzień. Aragczi określił atak USA i Izraela jako „nielegalny i niesprowokowany akt agresji”.
Japonia jest silnie uzależniona od dostaw z Bliskiego Wschodu, sprowadzając przez cieśninę Ormuz ok. 90 proc. ropy. W związku z faktyczną blokadą tego szlaku żeglugowego i wynikającego z tego wzrostu światowych cen paliw Japonia zaczęła uwalniać własne rezerwy ropy naftowej.
Kwestia bezpieczeństwa żeglugi była tematem czwartkowego spotkania szefowej japońskiego rządu Sanae Takaichi z prezydentem Donaldem Trumpem w Waszyngtonie. USA naciskają na sojuszników, by wysłali do patrolowania cieśniny Ormuz okręty wojenne, jednak Tokio odmawia, powołując się na ograniczenia prawne wynikające z powojennej, pacyfistycznej konstytucji kraju.
Fałszywa narracja, którą chcą nam sprzedać: Larry Johnson ujawnia propagandę w wojnie z Iranem
W niezwykle aktualnym i brutalnie szczerym wywiadzie z podcasterem Dannym Davisem, były analityk CIA i ekspert ds. Bliskiego Wschodu Larry Johnson bezlitośnie obalił oficjalną retorykę zwycięstwa rządu USA i jego sojuszników.
Podczas gdy rzecznik Pentagonu Pete Hegseth i prezydent Trump mówią o „rozbitej” armii irańskiej i rychłym zwycięstwie, Johnson maluje zupełnie inny obraz: Iran jest bardziej odporny niż kiedykolwiek, zachodnie systemy obrony powietrznej są na skraju wyczerpania, gospodarka już teraz cierpi – a USA ryzykują strategiczną katastrofę.
Johnson, współpracownik Sonar21.com i wieloletni ekspert w dziedzinie regionu, bezpośrednio porównuje obecną propagandę do błędnych kalkulacji z początku wojny na Ukrainie w 2022 roku. Wtedy, przez tygodnie, twierdzono, że Rosja jest „skończona” i nie ma już pocisków rakietowych. Dziś dokładnie ta sama narracja jest tworzona na temat Iranu – i jest ona równie nieprawdziwa.
Irańska ofensywa rakietowa: liczby mówią co innego
Podczas gdy Hegseth ogłosił prasie, że irańskie możliwości „nadal maleją”, a jego własne „rosną”, wykres codziennych irańskich ataków rakietowych i dronów pokazuje dokładnie odwrotną sytuację. Po początkowym spadku w pierwszych kilku dniach (kiedy Iran celowo używał starszych, 10-15-letnich modeli, aby „wyprzedzić” zachodnie systemy obrony powietrznej), liczba ataków systematycznie rośnie od 7.-8. dnia. Iran ponownie wystrzeliwuje więcej pocisków dziennie – a są to systemy nowocześniejsze, precyzyjniejsze i potężniejsze.
Powód: amerykańskie i izraelskie systemy obronne są wyczerpane. Johnson oblicza: Całkowita produkcja pocisków THAAD od początku masowej produkcji wynosi zaledwie 900 sztuk. Ponieważ do wystrzelenia jednego pocisku balistycznego zazwyczaj potrzebne są dwa pociski THAAD, wystarcza to na maksymalnie 450 wystrzeleń. Iran wystrzelił już ponad 1000 pocisków balistycznych – samo to teoretycznie uczyniłoby THAAD bezużytecznym.
Sytuacja nie jest lepsza w przypadku pocisku PAC-3 (Patriot): do końca 2025 roku wyprodukowano maksymalnie 4620 egzemplarzy. Co najmniej 1000 z nich trafiło na Ukrainę, a pozostałe wykorzystano w poprzednich misjach. W najlepszym razie pozostało 2620 pocisków – wystarczająco dużo, aby zniszczyć około 1000 celów balistycznych. Po tym okresie produkcja zostaje wstrzymana.
Johnson potwierdza z własnego źródła, że amerykańska baza w regionie Zatoki Perskiej całkowicie wyczerpała zapasy pocisków PAC-3 w zeszłym tygodniu. Co więcej, wskaźnik skuteczności przechwytywania jest niższy niż 10-20%. To wyjaśnia, dlaczego coraz więcej irańskich pocisków dociera do celu.
Podziemna twierdza: dlaczego USA „nic nie widzą”
Zachód twierdzi, że „zniszczył wszystkie wyrzutnie”. Johnson śmieje się: najnowocześniejsze irańskie pociski wystrzeliwane są z kilometrowych podziemnych silosów i systemów tuneli. Obiekty są tak głębokie, że satelity nie są w stanie ich wykryć. To gra „Whac-a-Mole” na skalę przemysłową: wyrzutnia pojawia się, odpala i znika. USA niszczą puste otwory.
Jednocześnie staje się jasne: Iran nigdy nie miał klasycznej marynarki wojennej ani sił powietrznych w zachodnim rozumieniu – i nie potrzebował ich. Zamiast tego Teheran opiera się na śmiercionośnej straży przybrzeżnej z małymi łodziami, dronami morskimi i przede wszystkim arsenałem rakietowym. Ten arsenał pozostaje nietknięty.
Zestrzelenie F-35 – nieudany SEAD
Krótko przed emisją Pentagon potwierdził, że samolot F-35 został trafiony nad Iranem i zmuszony do awaryjnego lądowania. Johnson postrzega to jako ostateczny dowód na to, że system tłumienia obrony powietrznej wroga (SEAD) zawiódł. Stany Zjednoczone nadal wykonują niemal wyłącznie loty z oddaleniem poza irańską przestrzeń powietrzną. Twierdzenie, że można „latać gdziekolwiek, nie będąc ostrzelanym”, jest po prostu kłamstwem.
Izraelski atak na Północny Pars – eskalacja i samozniszczenie gospodarcze
Izrael zaatakował złoże gazu Północny Pars w Zatoce Perskiej – wspólny projekt irańsko-katarski, który dostarcza również energię elektryczną do Iraku.
Stracono 31 000 megawatogodzin, a Katar i Irak są wściekłe. Iran zapowiedział natychmiastowy odwet. Johnson postrzega to jako punkt zwrotny: Teheran wypowiedział „wojnę totalną” i chce wypędzić USA z Zatoki Perskiej. Albo Waszyngton zniszczy Iran (co jest niemożliwe bez katastrofy humanitarnej), albo musi się wycofać.
Konsekwencje ekonomiczne są już dramatyczne: indeks Dow Jones stracił 10% od początku wojny (z ponad 50 000 do 45 000 punktów). Ceny benzyny rosną o 8–10 centów co dwa do trzech dni – na Florydzie już o całego dolara za galon. Tankowanie 20-galonowego zbiornika kosztuje o 20 dolarów więcej. Przy cotygodniowym tankowaniu daje to dodatkowe 1000 dolarów rocznie – zagrożenie dla źródeł utrzymania milionów obywateli USA, którzy żyją od wypłaty do wypłaty.
Olej napędowy jest o 2 dolary droższy, co podnosi ceny wszystkich surowców. Do tego dochodzi utrata 20–25% światowych mocy produkcyjnych skroplonego gazu ziemnego (LNG) (Katar + Izrael). 35% światowych nawozów bazuje na gazie ziemnym – ceny rosną o 25–50%. Półkula północna zmaga się z kryzysem plonów.
Johnson ostrzega: To nie jest problem krótkoterminowy, ale początek globalnej niestabilności.
Trump, Hegseth i łańcuch kłamstw
Trump twierdził na portalu Truth Social, że Izrael zaatakował pole gazowe „z gniewu” – mimo że Stany Zjednoczone koordynują każdy lot za pośrednictwem Centrum Operacji Połączonych Powietrznych (CAOC) w Al-Udeid. Johnson: „Trump kłamie i wie, że kłamie”.
Później Trump zagroził nawet zniszczeniem całego złoża South Pars, jeśli Iran zaatakuje Katar – mimo że Katar jest bliskim sojusznikiem, a Irak jest zależny od tego gazu. Czysta niekonsekwencja.
Konferencja prasowa Hegsetha jest wyśmiewana przez Johnsona jako „reklama zaburzeń erekcji” („Jutro będziemy więksi!”). Generał Keith Kellogg twierdzi, że Cieśnina Ormuz jest „otwarta, wystarczy odwaga”. Johnson ripostuje sucho: „Gdyby żaba miała skrzydła, nie uderzyłaby się w nią, skacząc po niej”. Cieśnina jest całkowicie osłonięta irańskimi pociskami i bateriami nadbrzeżnymi – nawet zajęcie Wyspy Kharg („Wyspy Węża”) byłoby samobójstwem. Chiny i Rosja mogą przez nią przepłynąć, ale statki amerykańskie i izraelskie nie.
Brian Hook (były specjalny wysłannik) porównuje wojnę z Iranem do „sukcesów” Izraela w walce z Hamasem i Hezbollahem. Johnson to demaskuje: Hamas wciąż istnieje po 2,5 roku, Hezbollah zniszczył wczoraj siedem czołgów Merkava i nadal ostrzeliwuje rakietami. Pomysł „demilitaryzacji” Iranu zakłada 4-milionową armię i kosztuje 2 biliony dolarów – nie do pomyślenia.
Tulsi Gabbard i oszustwo „nadchodzącego ataku nuklearnego”
Joe Kent zrezygnował ze stanowiska zastępcy dyrektora Wywiadu Narodowego, ponieważ nie dostrzegał „bezpośredniego zagrożenia nuklearnego” i uważał, że Stany Zjednoczone zostały „wciągnięte” w wojnę przez Izrael i media. Podczas przesłuchania dyrektor Departamentu Wywiadu Narodowego, Tulsi Gabbard, nie potwierdziła, że amerykańskie agencje wywiadowcze dostrzegły takie zagrożenie.
Johnson nazywa to „hańbą” i „politycznym oszustwem”. Zadaniem dyrektora wywiadu narodowego jest przedstawienie właśnie takiej oceny – a nie unikanie jej.
Nadużycia religijne i bankructwo moralne
Pod koniec wywiadu Davis pokazuje przemówienie Pete’a Hegsetha, który zwraca się do swojego 13-letniego syna: „Zginęli za ciebie, żeby twoje pokolenie nie musiało doświadczyć nuklearnego Iranu”. Johnson i Davis, obaj pobożni chrześcijanie, są zbulwersowani. Jezus jest tu wykorzystywany jako podżegacz wojenny.
Johnson: „Jezus kocha również Irańczyków”.
Zamiast tego chrześcijanie powinni modlić się, aby osoby odpowiedzialne za tę sytuację opamiętały się – również z powodu 170 irańskich dziewcząt zabitych w atakach.
Wniosek: Polityka autodestrukcyjna
Larry Johnson wydaje druzgocący werdykt: Stany Zjednoczone pogrążyły się w wojnie, której nie mogą wygrać ani militarnie, ani gospodarczo. Osłabiają własną obronę powietrzną, ryzykują konflikty z Chinami lub Rosją bez amunicji i niszczą globalną gospodarkę.
Iran utrzymuje swoją pozycję – dzięki tunelom, rakietom i woli wyparcia USA z regionu. Narracja „my wygrywamy, oni upadają” jest właśnie tym: narracją.
Rzeczywistość jest przyspieszającą katastrofą, która już teraz dotyka każdego Amerykanina w postaci wyższych cen i spadających cen akcji.
Ci, którzy chcą usłyszeć prawdę, nie muszą słuchać komunikatów prasowych Pentagonu – ale analityków takich jak Larry Johnson, którzy odmawiają przyjęcia oficjalnego kłamstwa.
Wojna z Iranem jeszcze się nie skończyła. Dopiero się zaczęła.
17 marca 2026 r. wieczorem świat przez kilka godzin wstrzymał oddech. Nieidentyfikowany pocisk trafił w teren irańskiej elektrowni jądrowej Buszehr – jedynej działającej komercyjnej elektrowni atomowej w Iranie. Na szczęście nie doszło do uszkodzenia reaktora ani wycieku materiałów radioaktywnych. Ale sam fakt, że do takiego zdarzenia w ogóle doszło, wystarczył, by alarm podnieśli eksperci, dyplomaci i agencje monitorujące bezpieczeństwo nuklearne na całym świecie.
Jako pierwsze informację potwierdziło Międzynarodowe Agencja Energii Atomowej. „IAEA została poinformowana przez Iran, że pocisk trafił w teren elektrowni jądrowej Buszehr we wtorkowy wieczór. Nie zgłoszono uszkodzeń obiektu ani obrażeń wśród personelu” – czytamy w komunikacie opublikowanym na platformie X. Dyrektor generalny agencji Rafael Grossi zaapelował o „maksymalną powściągliwość podczas konfliktu, aby uniknąć ryzyka wypadku nuklearnego”. Podobne oświadczenia wydały irańska Organizacja Energii Atomowej oraz rosyjski Rosatom, który jest operatorem i głównym dostawcą technologii dla tej elektrowni.
Rosatom precyzyjnie opisał miejsce uderzenia: pocisk trafił w teren przylegający do budynku służby metrologicznej, w bliskiej odległości od czynnego bloku energetycznego. Prezes koncernu Aleksiej Lichaczow podkreślił, że nie odnotowano żadnych strat – ani finansowych, ani technicznych, ani ludzkich. Dodał jednak, że zagrożenie wyraźnie rośnie wraz z eskalacją konfliktu. Wcześniej, jeszcze przed incydentem z 17 marca, Lichaczow ostrzegał, że ataki w okolicach Buszehru są wymierzone w obiekty wojskowe, ale ryzyko przypadkowego trafienia w infrastrukturę nuklearną stale się zwiększa.
Elektrownia w Buszehrze ma długą i burzliwą historię. Budowę rozpoczęła w 1975 r. niemiecka firma Kraftwerk Union na zlecenie szacha Mohammada Rezy Pahlawiego. Rewolucja islamska w 1979 r. przerwała prace, a w latach 80. obiekt był wielokrotnie bombardowany przez Irak podczas wojny irańsko-irackiej. Projekt wznowiła Rosja w 1995 r. i to właśnie dzięki rosyjskim technologiom i specjalistom pierwszy blok reaktora – wodny ciśnieniowy (PWR) o mocy 1000 MW – został uruchomiony w 2011 r. Od kilku lat trwają prace nad 2 dodatkowymi blokami o tej samej mocy, jednak ich budowa została wstrzymana z powodu trwającego konfliktu.
Buszehr leży nad Zatoką Perską, około 750 km na południe od Teheranu. To położenie ma kluczowe znaczenie nie tylko strategiczne, ale też humanitarne. Wody Zatoki Perskiej są źródłem dla odsalarni, które dostarczają wodę pitną milionom mieszkańców Arabii Saudyjskiej, Zjednoczonych Emiratów Arabskich, Kuwejtu i innych krajów regionu. Poważne uszkodzenie reaktora i uwolnienie substancji radioaktywnych do morza mogłoby doprowadzić do zamknięcia tych instalacji i wywołać kryzys humanitarny o trudnych do przewidzenia rozmiarach. Na szczęście tym razem do tego nie doszło – poziomy promieniowania pozostają w normie, a elektrownia pracuje stabilnie.
Incydent wpisuje się w kontekst szerszego konfliktu, który wybuchł pod koniec lutego 2026 r. Siły amerykańsko-izraelskie przeprowadziły serię intensywnych uderzeń na cele w Iranie – instalacje wojskowe, elementy programu nuklearnego i rakietowego. Wcześniejsze ataki dotknęły m.in. bazę marynarki wojennej w okolicach Buszehru oraz wyspę Kharg. Sam reaktor pozostawał do tej pory poza zasięgiem uderzeń, co wielu analityków interpretowało jako świadomy wybór – nikt nie chciał ryzykować katastrofy nuklearnej. Trafienie z 17 marca – czy to celowe, czy będące efektem rozlotu odłamków – zburzyło tę niepisaną granicę.
Rosja ostro potępiła incydent i wezwała wszystkie strony do deeskalacji wokół obiektów nuklearnych. Rosatom poinformował, że na terenie elektrowni nadal przebywa kilkuset rosyjskich specjalistów – mimo wcześniejszych częściowych ewakuacji. Monitoring promieniowania prowadzony jest nieprzerwanie.
Buszehr różni się od takich obiektów jak Natanz czy Fordow, które są instalacjami wzbogacania uranu i które były atakowane wcześniej. To cywilna elektrownia z wielostopniowymi systemami bezpieczeństwa, zaprojektowana zgodnie z nowoczesnymi standardami. Jednak żaden system bezpieczeństwa nie jest odporny na bezpośrednie trafienie pociskiem dużej mocy. Tym razem skończyło się na ostrzeżeniu. Pytanie, czy zostanie ono usłyszane, zanim dojdzie do czegoś, czego nie da się już cofnąć.
W obiekcie znajdowali się pracownicy rosyjskiej agencji Rosatom, którzy pracują nad budową dodatkowych reaktorów. Jak podała NEXTA, trwają przygotowania do trzeciej fali ewakuacji pozostałych na miejscu 480 Rosjan.
Stawiając opór nielegalnemu atakowi Izraela i Stanów Zjednoczonych na swój kraj, Irańczycy doprowadzili do ujawnienia się „papierowego tygrysa”. W ciągu kilku dni udowodnili, że wyrafinowana i droga broń Pentagonu nie nadaje się do ich wysoce ekonomicznego stylu prowadzenia wojny. Zdestabilizowali globalny rynek ropy naftowej, który gwarantuje dolara amerykańskiego. Wreszcie, przedstawili nową koncepcję, nad którą zastanawiają się wszyscy przeciwnicy dominacji anglosaskiej. Skłoniła ona już Chiny do całkowitej rewizji planów obronnych w przypadku ataku USA na Tajwan.
Sieć Voltaire | Paryż (Francja)
Wojna z Iranem jest inna niż wszystkie. Po raz pierwszy nie ma znaczenia, które cele zostaną zniszczone. Bohaterowie koncentrują się na ekonomicznych konsekwencjach swoich działań. To doświadczenie rewolucjonizuje sposób prowadzenia wojny i skłoniło już Chińską Armię Ludowo-Wyzwoleńczą do rewizji planów bojowych.
Dron Shahed kosztuje około 35 000 dolarów. Aby mu przeciwdziałać, Stany Zjednoczone musiałyby wystrzelić dwa pociski Patriot, każdy kosztujący 3,3 miliona dolarów. Jeśli pozwolą dronowi Shahed trafić w cel – jakikolwiek – będzie to oznaczać, że nie są w stanie obronić siebie ani swoich sojuszników. Wystrzeliwując drona, Iran prawie na pewno zmusi Stany Zjednoczone do wydania 6,6 miliona dolarów, czyli około 188 razy więcej niż wynosi irańska inwestycja.
Stany Zjednoczone posiadają system antydronowy Merops, ale znajduje się on dopiero w fazie testów na Ukrainie od półtora roku. Systemy te są również rozmieszczone wzdłuż granic Polski i Rumunii. Pentagon zdecydował się na odsłonięcie wschodniej granicy NATO, aby wprowadzić Merops do Zatoki Perskiej.
„Otrzymaliśmy konkretną prośbę ze strony Stanów Zjednoczonych o pomoc w ochronie” przed irańskimi systemami dronów – powiedział 12 marca niewybrany ponownie prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski. Ukraińscy oficerowie natychmiast udali się do Zatoki Perskiej.
Co więcej, Stany Zjednoczone od lat eksperymentują z laserami przeciw-dronowymi. To bardzo ekonomiczne rozwiązanie, ale na razie nie wiadomo, jak ta broń mogłaby zostać wykorzystana, nie mówiąc już o masowej produkcji. Upłynie wiele lat, zanim Pentagon użyje jej na polu bitwy.
Co więcej, zapasy rakiet Patriot kurczą się na naszych oczach. Nawet jeśli Pentagon utrzymuje dostępne zapasy w tajemnicy, wszystkie inne możliwości sprowadzenia Patriotów na Bliski Wschód są ujawniane. Wiadomo jedynie, że amerykański kompleks wojskowo-przemysłowy może produkować nie więcej niż 700 jednostek rocznie, podczas gdy Iran wystrzelił już kilka tysięcy pocisków Shahed.
Tutaj skupiamy się wyłącznie na misjach niszczenia dronów Shahed. Obrona Stanów Zjednoczonych i Izraela przed pociskami dalekiego zasięgu to nie tylko problem finansowy, ale i krótkoterminowy: wyczerpywanie się zapasów pocisków przechwytujących THAAD, których tygodniowo można produkować zaledwie około dziesięciu [ 1 ] .
W każdym razie Stany Zjednoczone oficjalnie wydały 5,6 miliarda dolarów na amunicję w ciągu pierwszych dwóch dni nielegalnej wojny z Iranem [ 2 ] . Kwota ta wzrosła do 11,3 miliarda dolarów zgodnie z oświadczeniem Pentagonu dla Kongresu z 10 marca. W przypadku 1444 zabitych Irańczyków odpowiada to kosztowi około 8 milionów dolarów na ludzkie życie od 12 marca, zgodnie z danymi irańskiego Ministerstwa Zdrowia [ 3 ] . Najdroższa wojna w historii.
Dla porównania, Irańczycy doświadczyli dwóch poważnych traum: I wojny światowej – w której w Iranie zginęło więcej ludzi niż w Niemczech i Francji razem wziętych – która pochłonęła około 6 milionów ofiar. Wojna narzucona im przez Irak pochłonęła co najmniej 500 000 ofiar. Zrozumiałe jest zatem, że obecne kilkaset ofiar nie powali tego kraju na kolana.
Kolejną irańską innowacją jest odwet Teheranu na sąsiadach. Opierając się na prawie międzynarodowym i oświadczeniach przywódców Izraela i USA, Iran zaatakował amerykańskie bazy wojskowe w Zatoce Perskiej i Lewancie. Nie mam tu na myśli ataków libańskiego Hezbollahu (Partii Boga) i irackiej Saraya Awliya al-Dam (Brygady Krwawych Strażników), a jedynie ataki irańskie.
Iran z niepokojem przypomniał Zachodowi o rezolucji 3314 (XXIX) z 14 grudnia 1974 r. [ 4 ] . Przyjęta przez Zgromadzenie Ogólne ONZ bez głosowania, wyjaśnia ona pojęcie agresji, o którym mowa w Karcie San Francisco. Prasa międzynarodowa, zdominowana przez Anglosasów, przekonała się, że prawo międzynarodowe zabrania wjazdu na terytorium obce. Na tej podstawie Zgromadzenie Ogólne ONZ potępiło rosyjską specjalną operację wojskową na Ukrainie. Iran ożywił ten zapomniany tekst.
Tekst ten upoważnia do użycia siły w celu wsparcia „ludów podległych reżimom kolonialnym lub rasistowskim”, podobnie jak ma to miejsce w przypadku rosyjskiej pomocy dla republik Donbasu (artykuł 7). Zakazuje on nie tylko agresji na Iran ze strony Izraela i Stanów Zjednoczonych, ale także udziału w takiej agresji państw trzecich, na terenie których znajdują się bazy wojskowe Izraela lub USA (artykuł 3). Wynika z tego, że Iran ma prawo do odwetu na terytoriach państw Zatoki Perskiej i Lewantu.
Widzimy, że państwa te są zaniepokojone reakcją Iranu i że ich gospodarki są sparaliżowane. Państwa te, głównie te w Zatoce Perskiej, są znaczącymi producentami ropy naftowej. Dlatego starają się uwolnić od Izraela i Stanów Zjednoczonych, które wcześniej zapewniały im bezpieczeństwo, a teraz ponoszą odpowiedzialność za ich nieszczęście. Gdyby ich pragnienie niepodległości skłoniło je do sprzedaży ropy nie w dolarach amerykańskich, ale w innych walutach, wartość dolara gwałtownie spadłaby. W rzeczywistości wartość ta nie jest gwarantowana przez PKB Stanów Zjednoczonych, ale przez międzynarodowy rynek węglowodorów.
Kiedy prezydent Nicolás Maduro został porwany, podkreślaliśmy, że Stany Zjednoczone nie dążyły do przejęcia znacznych rezerw ropy naftowej tego kraju, lecz do przywrócenia handlu ropą opartego na dolarze. To, co odniosło sukces w Wenezueli, może zakończyć się porażką na Bliskim Wschodzie i oznaczać początek końca Stanów Zjednoczonych.
To, co dzieje się obecnie na Bliskim Wschodzie, nagle staje się inspiracją dla wszystkich krajów, które narzekają na dominację Stanów Zjednoczonych, począwszy od Chin.
Pekin przygotowuje się do konfliktu ze Stanami Zjednoczonymi i Japonią o swój region Tajwanu. Należy pamiętać, że Chiny nie zamierzają okupować tej wyspy, ale uważają każdą próbę przyznania jej niepodległości za akt agresji [ 5 ] . Z perspektywy Chin Czang Kaj-szek nie miał prawa do secesji, a Tajwan pozostaje regionem chińskim. Kuomintang, partia następcza Czang Kaj-szeka, zgodziła się, a jedynie bardzo mała Demokratyczna Partia Postępowa (DPP) prezydenta Lai Ching-te dąży do niepodległości. Ta kwestia pojawia się tylko dlatego, że Stany Zjednoczone ją podnoszą.
Pekin właśnie zdał sobie sprawę, że prawo międzynarodowe zezwala na odwet przeciwko amerykańskim bazom wojskowym w regionie Azji i Pacyfiku w przypadku agresji ze strony USA. W jednej chwili Armia Ludowo-Wyzwoleńcza zrewidowała wszystkie swoje plany [5]. Nie skierowała już pocisków w stronę Tajwanu, lecz w stronę 24 amerykańskich baz wojskowych w regionie.
Wszystkie państwa, w których znajdują się amerykańskie bazy wojskowe i przewidują problemy, z jakimi borykają się obecnie państwa Zatoki Perskiej i Lewantu, podążają za tym trendem. Nie ma wątpliwości, że wkrótce zakwestionują obecność tych baz.
Abstrahując od konfliktu irańskiego, wydaje się obecnie, że irański model oporu narzuca się wszystkim, którzy spodziewają się konfliktu militarnego z Waszyngtonem, i że rewolucjonizuje on nasze pojmowanie równowagi sił.
Ważne jest, aby zrozumieć, że Stany Zjednoczone dały się zmanipulować własnej propagandzie. Były przekonane, że wydarzenia po upadku banku Ayandeh spowodowały ponad 40 000 ofiar, wszystkie przypisywane Gwardii Rewolucyjnej. To oczywiście całkowita nieprawda. Większość ofiar była wynikiem ataków ISIS i paniki wywołanej przez snajperów na dachach, w wyniku której zginęli zarówno protestujący, jak i policjanci. Rzeczywista liczba ofiar jest co najmniej sześciokrotnie niższa.
Przekonywali również samych siebie, że wszyscy ci demonstranci byli „antyrządowi”, zakładając, że ci, którzy domagali się zwrotu aktywów bankowych, byli z konieczności przeciwni ajatollahowi Aliemu Chameneiemu. W ten sposób wrzucili do jednego worka protestujących ekonomicznie, przeciwników religijnego totalitaryzmu i tych, którzy chcieli być rządzeni na wzór zachodni. Teraz odkrywają, że można dać się zrujnować systemowi bankowemu, żywić urazę do mułłów, fascynować się około czterdziestoma zachodnimi kanałami telewizyjnymi nadającymi amerykańskie seriale w języku perskim, a mimo to bronić swojego kraju.
Ta błędna kalkulacja, porównywalna z tą, która w 1979 r. doprowadziła do rezygnacji i ucieczki szacha Rezy Pahlawiego oraz do zorganizowania powrotu imama Ruhollaha Chomeiniego z Francji, obecnie prowadzi ich do klęski militarnej, a nawet do ich upadku.
