Maszyna Obamy: Netflix był dopiero początkiem

• Dr Robert W. Malone przez Substack 25 września 2026 r.

Autorstwa dr. Roberta W. Malone’a

Od opowiadania historii i „dezinformacji” do regulacji sztucznej inteligencji

Głębsza historia Netflixa nie polega po prostu na tym, że kolejna amerykańska firma zboczyła na lewo, przejęła DEI i zaczęła produkować programy, które wielu Amerykanów uważa za politycznie nużące. To historia o tym, jak rozrywka, polityka, rząd, technologia i zarządzanie informacją stopniowo się ze sobą zbiegły, a Barack Obama i otaczający go system polityczny wielokrotnie pojawiali się na skrzyżowaniach. Umieszczony na osi czasu, Netflix jawi się mniej jako sama historia, a bardziej jako część znacznie większego projektu po prezydenturze Obamy, obejmującego kulturę, organizację polityczną, zarządzanie informacją, a teraz także sztuczną inteligencję – któremu towarzyszy stale rosnące zapotrzebowanie na regulację i kontrolę systemów, za pośrednictwem których Amerykanie komunikują się i uzyskują informacje. Uzasadnieniem niezmiennie jest ochrona demokracji. Niewygodne pytanie brzmi: co się dzieje z demokracją, gdy jej ochrona coraz częściej wymaga, aby ktoś decydował, jakie informacje opinia publiczna może usłyszeć – a nawet jak zdefiniować „demokrację”?

Historia zaczyna się, co dziwne, od współzałożyciela Netflixa, Marca Bernaysa Randolpha. Randolph był pierwszym prezesem Netflixa i pochodził z jednej z najznakomitszych rodzin w historii nowoczesnego public relations. Zygmunt Freud był jego krewnym, ale bardziej istotne powiązanie istniało poprzez Edwarda Bernaysa, bratanka Freuda i stryja Randolpha, powszechnie nazywanego ojcem nowoczesnego public relations. Robert i ja szczegółowo zgłębiliśmy Bernaysa i historię nowoczesnej propagandy w naszej książce „PsyWar: ​​Enforcing the New World Order” . Kluczowe jest jednak to, że Bernays postrzegał public relations jako coś o wiele potężniejszego niż po prostu sprzedaż mydła czy papierosów.

Jego słynna książka z 1928 roku nosiła dosadny tytuł „Propaganda” , a jej główną tezą było to, że ludzkie zachowania można kształtować poprzez manipulowanie pragnieniami, lękami, symbolami i oczekiwaniami społecznymi – często bez zdawania sobie sprawy z tego, co się dzieje. Sam Randolph dostrzegał tę osobliwą, rodzinną więź. Jego kariera zawodowa koncentrowała się wokół marketingu bezpośredniego, brandingu i zachowań konsumenckich, a on sam zwrócił uwagę na to, jak bardzo jego praca przypomina pracę Bernaysa.

Randolph opuścił firmę w 2003 roku, na długo zanim Netflix stał się kulturowym gigantem, jakim jest dzisiaj, a udawanie, że jest inaczej, zamieniłoby interesujące historyczne powiązanie w bezpodstawną teorię spiskową. Jednak to, czym Netflix stał się później, prawdopodobnie zafascynowałoby wujka Edwarda. Firma, która zaczynała od wysyłki DVD, z czasem zbudowała jedną z najpotężniejszych platform do opowiadania historii i gromadzenia danych behawioralnych w historii ludzkości – zdolną do śledzenia tego, co oglądają setki milionów ludzi, rekomendowania im kolejnych seansów i dostarczania narracji kulturowych bezpośrednio do ich salonów. Pytanie nie brzmi, czy Netflix posiada taką moc. Oczywiście, że ma. Pytanie brzmi, co się stało, gdy ludzie zarządzający tą instytucją i mający na nią wpływ, otwarcie uznali opowiadanie historii za mechanizm zmiany społeczeństwa.

Netflix oficjalnie włączył „inkluzję” do swojej kultury korporacyjnej w 2017 roku. Wykroczyło to poza bezdyskusyjne założenie, że wykwalifikowani pracownicy powinni mieć równe szanse zatrudnienia. Netflix ustanowił wyraźny związek między reprezentacją w firmie a reprezentacją na ekranie: to, kto zostanie zatrudniony, kto będzie opowiadał historie i kto opowiada jakie historie, ostatecznie decyduje o tym, jakie historie zobaczy widz.

Firma przyjęła filozofię instytucjonalną, zgodnie z którą zmiana składu i światopoglądu osób tworzących rozrywkę przekształci samą rozrywkę i wpłynie na kulturę na całym świecie. To, co krytycy później nazwali „przebudzonym Netflixem”, nie było zatem po prostu przypadkowym zbiorem niezwykle postępowych scenarzystów i producentów. Sam Netflix opisywał inkluzywność jako część mechanizmu tworzenia treści.

Potem nadszedł rok 2018. 28 marca Netflix powołał Susan Rice do swojej rady dyrektorów. Rice nie była ani hollywoodzką producentką, ani dyrektorką w branży rozrywkowej. Była ambasadorką Baracka Obamy przy ONZ i jego doradczynią ds. bezpieczeństwa narodowego – jedną z najpotężniejszych postaci w polityce zagranicznej administracji Obamy.

Niecałe dwa miesiące później, 21 maja, Netflix ogłosił niezwykłe partnerstwo produkcyjne z Barackiem i Michelle Obamą. Obamowie założyli Higher Ground Productions i podpisali wieloletnią umowę, na mocy której Netflix będzie dystrybuował ich filmy, programy telewizyjne, dokumenty i inne produkcje za pośrednictwem serwisu, który dotarł już do około 125 milionów gospodarstw domowych w 190 krajach.

To nie był były prezydent przechodzący na emeryturę, by pisać swoje wspomnienia. To był były prezydent wchodzący do globalnego przemysłu rozrywkowego, by wywierać wpływ kulturowy i polityczny, a Obamowie byli wyjątkowo otwarci, dlaczego. Michelle Obama wyjaśniła, że ​​opowiadanie historii może inspirować ludzi i skłaniać ich do innego myślenia o otaczającym ich świecie. Barack Obama stwierdził później, że Higher Ground powstało, by „wykorzystać moc opowiadania historii”. Jego produkcje miały poruszać takie kwestie jak rasa, klasa społeczna, demokracja i prawa obywatelskie, a nie tylko bawić. Miały „edukować, łączyć i inspirować”. Netflix później opisał Higher Ground jako firmę produkcyjną, która tworzyła historie ucieleśniające wartości, którym Obamowie hołdowali przez całe życie. Nie są to oskarżenia ze strony konserwatywnych krytyków. To opisy autorstwa Obamów i samego Netflixa.

Dlatego też niekończąca się debata na temat tego, czy poszczególne „przebudzone” programy Netflixa osiągają wysokie wyniki oglądalności, mija się z celem. Niektóre odniosły spektakularny sukces. Inne poniosły spektakularną porażkę. Sam Netflix nadal odnosi ogromne sukcesy, a ludzie nadal oglądają miliardy godzin thrillerów, romansów, seriali kryminalnych, programów dla dzieci, koreańskiej telewizji, fantasy, dokumentów i filmów akcji. Jednak wpływ kulturowy nie wymaga od widzów świadomego wyboru czegoś, co nazywa się „Postępowym przewodnikiem po sprawiedliwości społecznej” . Pod wieloma względami mijałoby się to z celem.

Najbardziej wpływowe założenia kulturowe to często te, o których widzowie nie dyskutują świadomie. Idee dotyczące rasy, płci, tożsamości płciowej, małżeństwa, rządu, kapitalizmu, socjaldemokracji, historii Ameryki i sprawiedliwości społecznej mogą być wplatane w formaty rozrywkowe, aż staną się po prostu częścią fikcyjnego świata, który jest konsumowany. Widz nigdy nie musi zgadzać się na udział w wykładzie, ponieważ pozornie go nie ma. Film akcji wciąga widza. Założenia kulturowe są wliczone w abonament.

Kariera Susan Rice w niezwykle sugestywny sposób ilustruje, jak głęboko świat polityki i kultury już się połączyły. Rice dołączyła do rady dyrektorów Netflixa w 2018 roku i pozostała w niej do stycznia 2021 roku, kiedy to odeszła z firmy i wróciła do administracji jako doradca prezydenta Bidena ds. polityki wewnętrznej. Odegrała tam kluczową rolę w administracji, która uczyniła „sprawiedliwość” naczelną zasadą w całym rządzie federalnym. Rice opuściła Biały Dom za Bidena w maju 2023 roku. Cztery miesiące później wróciła do rady nadzorczej Netflixa. Z administracji Obamy do Netflixa. Z Netflixa do administracji Bidena. Z administracji Bidena z powrotem do Netflixa.

Członkowie zarządu działają na poziomie ładu korporacyjnego, nadzoru nad zarządzaniem, przywództwa, zarządzania ryzykiem i strategii instytucjonalnej, a Susan Rice nie jest tu wyjątkiem. Co jednak ważniejsze, te „drzwi obrotowe” ujawniają, co się dzieje. Rząd, sieci polityczne, Dolina Krzemowa i przemysł rozrywkowy w coraz większym stopniu opierają się na tej samej grupie ludzi, którzy podzielają wiele z tych samych założeń dotyczących rasy, sprawiedliwości, demokracji, informacji i zmian społecznych.

Barack Obama jednak nigdy tak naprawdę nie odszedł od polityki. Zmienił jedynie mechanizmy wywierania wpływu. Fundacja Obamy wspiera przyszłych liderów społecznych i politycznych. Centrum Prezydenckie Obamy ma na celu przekazanie jego filozofii politycznej i instytucjonalnego dziedzictwa następnemu pokoleniu. Higher Ground działa w sferze rozrywki i kultury. Sam Obama pozostaje wpływowym doradcą Demokratów, zbiera fundusze i działaczem politycznym. Kamala Harris miała długoletnie relacje z Obamą, a Obama poparł decyzję Joe Bidena o nominowaniu Harris na swoją kandydatkę na wiceprezydenta w 2020 roku. Obama poparł również nominację Harris na następczynię Bidena.

Znacznie bardziej wymowne jest to, co wydarzyło się po nominacji Harris przez Demokratów bez prawyborów. Gdy tylko Harris została domniemaną kandydatką, znaczna część politycznej machiny Obamy przeniosła się na jej kampanię. David Plouffe, szef kampanii Obamy w 2008 roku i jeden z architektów jego aparatu politycznego, został starszym doradcą Harris. Stephanie Cutter, była dyrektor ds. komunikacji i zastępczyni szefa kampanii Obamy w 2012 roku, dołączyła do zespołu. Po niej dołączyli inni weterani Obamy, a nawet przewodnicząca sztabu wyborczego Harris, Jen O’Malley Dillon, była weteranką kampanii Obamy. Prezydentura Obamy zakończyła się lata wcześniej, ale sieć kontaktów przetrwała. Władza polityczna stała się władzą instytucjonalną, zdolną przetrwać pojedynczą administrację, która ją stworzyła.

Potem pojawił się Stanford i to właśnie tutaj historia Netflixa nabiera istotnego znaczenia. 21 kwietnia 2022 roku Obama wygłosił przełomowe przemówienie na wydarzeniu zatytułowanym „Wyzwania dla demokracji w cyfrowej sferze informacyjnej ”, współorganizowanym przez Stanford Cyber ​​Policy Center i Fundację Obamy. Tematem nie była przede wszystkim polityka zagraniczna, podatki, opieka zdrowotna ani żaden inny typowy temat kojarzony z byłym prezydentem. Dotyczył on samej architektury informacji. Obama mówił o algorytmach, mediach społecznościowych, dezinformacji, odpowiedzialności platform, sekcji 230 i wpływie cyfrowych systemów informatycznych na demokrację. Jego zakończenie zawierało niezwykle ważne zdanie: „Regulacje muszą być częścią rozwiązania”. Fundacja Obamy określiła ten nadrzędny projekt jako poszukiwanie nowej „gwiazdy przewodniej dla internetu”.

Nadal jednak niepokoi mnie to, że nie do końca zdawałem sobie wtedy sprawę, jak podatni staliśmy się na kłamstwa i teorie spiskowe, mimo że sam przez lata byłem celem dezinformacji. Firmy z branży mediów społecznościowych już teraz podejmują decyzje o tym, co jest dozwolone, a co nie na ich platformach i jak te treści są prezentowane – zarówno jawnie poprzez moderację treści, jak i pośrednio poprzez algorytmy. Problem polega na tym, że często nie znamy zasad leżących u podstaw tych decyzji. W niektórych przypadkach standardy branżowe mogą zastąpić lub uzupełnić regulacje, ale regulacje muszą być częścią rozwiązania.

Barack Obama, Stanford, 2022

Jest jeszcze jeden fakt dotyczący wystąpienia Obamy na Uniwersytecie Stanforda, który nadaje przemówieniu znacznie większego znaczenia. Stanford nie był jedynie prestiżowym uniwersytetem, który zapewnił odpowiednie miejsce. Wydarzenie było współorganizowane przez Fundację Obamy i Centrum Polityki Cybernetycznej Uniwersytetu Stanforda , a w jego ramach działało Obserwatorium Internetowe Stanforda , jeden z kluczowych graczy akademickich w rozwijającym się sojuszu rządu, biznesu i środowiska akademickiego, mającym na celu monitorowanie aktywności Amerykanów w internecie. Obserwatorium odegrało kluczową rolę w Partnerstwie na rzecz Integralności Wyborów (Election Integrity Partnership), które współpracowało z firmami mediów społecznościowych w celu identyfikacji treści związanych z wyborami i zgłaszania ich rządowi, aby ten mógł podjąć odpowiednie działania.

Późniejsze dochodzenie prowadzone przez Republikanów przez Komisję Sądownictwa Izby Reprezentantów ujawniło wewnętrzną korespondencję, z której wynikało, że Partnerstwo na rzecz Integralności Wyborów (Election Integrity Partnership) zostało utworzone „na wniosek DHS/CISA”, podobnie jak system zgłoszeń Jira służący do śledzenia rzekomo problematycznych oświadczeń. Inicjatywa Stanforda następnie wzięła udział w projekcie Virality Project, który rozszerzył ten mechanizm twierdzeń związanych z wyborami na narracje dotyczące COVID-19 i szczepionek. Sam Robert pojawia się w tych dokumentach. Jego domniemanym przestępstwem był wywiad z Tuckerem Carlsonem w czerwcu 2021 roku, w którym argumentował, że ryzyko związane ze szczepionką przeciw COVID-19 przeważa nad korzyściami dla nastolatków i młodych dorosłych. Jednak wpis w Jira nie tylko opisywał monitorowanie twierdzenia; klasyfikował również powiązania Roberta jako „prawicowe” i określał go mianem „ogólnego antyszczepionkowca ”. Komisja Sądownictwa Izby Reprezentantów stwierdziła następnie, że system EIP nieproporcjonalnie często był skierowany przeciwko mówcom o poglądach konserwatywnych.

Ten aparat zarządzania informacją nie był czysto akademicki. Konsekwencje dla osób dotkniętych były realne. Robert został trwale zbanowany na Twitterze 29 grudnia 2021 roku, tracąc ponad pół miliona obserwujących w szczytowym momencie ogólnokrajowej debaty na temat polityki szczepień przeciwko COVID-19. Jego profil zawodowy na LinkedIn również został ostatecznie trwale zablokowany, a jego zasięg na innych głównych platformach został ograniczony lub zredukowany. Udokumentowane dowody wskazują, że w tym samym okresie Robert był monitorowany za pośrednictwem systemu Jira projektu EIP/Virality, gdzie oprócz jego rzekomo obraźliwych twierdzeń dotyczących szczepień, jego przynależność polityczna została jednoznacznie sklasyfikowana jako „prawicowa”. Praktyczne konsekwencje są niezaprzeczalne: szanowany naukowiec, który publicznie kwestionował politykę rządu w sprawie COVID-19, był jednocześnie monitorowany w ramach powiązanego z rządem aparatu dezinformacji i tracił dostęp do dominujących platform cyfrowych, za pośrednictwem których komunikował się ze społeczeństwem. Twitter ostatecznie przywrócił jego konto po zmianie właściciela firmy. LinkedIn tego nie zrobił. Publiczność, sieć kontaktów zawodowych i zasięgi zniszczone przez te decyzje nie zostały przywrócone po prostu dlatego, że później konto zostało zwrócone.

Trudno więc zbagatelizować wydarzenia na Uniwersytecie Stanforda w kwietniu 2022 roku jako niezwiązane z nimi ćwiczenie akademickie. Pierwsza dyskusja panelowa podczas wydarzenia Obamy nosiła tytuł „Problem zaufania” i stawiała pytanie: „Jaką rolę odgrywa rząd USA w budowaniu konsensusu i zmniejszaniu polaryzacji w kraju?”. Moderowała ją Renée DiResta, ówczesna dyrektor ds. badań w Stanford Internet Observatory. Warto przeczytać przemówienie otwierające Obamy w tym kontekście instytucjonalnym.

Podczas wydarzenia zorganizowanego wspólnie przez jego fundację i Cyber ​​Policy Center, w którym mieściło się Stanford Internet Observatory, Obama argumentował, że dezinformacja w internecie zagraża demokracji, wezwał do przeglądu sekcji 230 i wyraźnie stwierdził, że „regulacje muszą być częścią rozwiązania”. Jeszcze bardziej wymowny był jego opis internetu i mediów społecznościowych jako narzędzi, które „możemy przeprojektować ”, dodając, że społeczeństwo musi zdecydować, które wartości ceni, a następnie wykorzystać te narzędzia do ich promowania.

Wszystko to podkreśla niezwykłą zbieżność: Obama publicznie wezwał do większej interwencji w środowisko informacji cyfrowej – w ramach ekosystemu instytucjonalnego, który był już mocno zaangażowany w opracowywanie mechanizmów, dzięki którym rząd, środowisko akademickie i firmy technologiczne mogłyby identyfikować, zgłaszać, moderować, tłumić lub w inny sposób ograniczać zasięg informacji uznanych za fałszywe lub szkodliwe.

Dobór słów Obamy zasługuje na znacznie większą uwagę, niż się spodziewano. Były prezydent, który zapuścił się w globalny biznes opowiadania historii, uczynił teraz regulację samej przestrzeni informacyjnej kluczowym elementem swojej post-prezydenckiej agendy. Argument ten został przedstawiony w uspokajającym słownictwie, które stało się powszechne w zachodnim establishmencie politycznym: demokracja, bezpieczeństwo, prawda, odpowiedzialne platformy, zdrowszy dyskurs, dezinformacja i ochrona przed manipulacją.

Ale za każdą z tych abstrakcji kryje się bardzo stare i bardzo niebezpieczne pytanie polityczne. Kto decyduje, co stanowi dezinformację? Kto decyduje, które stwierdzenia są niebezpieczne? Kto decyduje, co jest wzmacniane, tłumione, demonetyzowane, etykietowane lub usuwane? I co się stanie, gdy urzędnicy państwowi, fundacje, naukowcy, korporacje i firmy technologiczne, które odpowiadają na te pytania, w przeważającej mierze podzielają ten sam światopogląd polityczny i kulturowy? Co się stanie, gdy ten światopogląd zostanie zniekształcony przez globalizm, lewicową propagandę i ideologie „przebudzenia”?

Te pytania straciły wiele ze swojego teoretycznego charakteru za rządów Bidena. Późniejsza batalia prawna, znana później jako Murthy przeciwko Missouri, ujawniła rozległą komunikację między urzędnikami federalnymi a firmami mediów społecznościowych na temat COVID-19, szczepionek, wyborów i rzekomej dezinformacji. Sąd Apelacyjny Piątego Okręgu zapoznał się z tą dokumentacją i doszedł do wniosku, że Biały Dom i Biuro Generalnego Lekarza Stanów Zjednoczonych prawdopodobnie naruszyły Pierwszą Poprawkę do Konstytucji, wywierając presję na platformy i znacząco wpływając na ich decyzje dotyczące moderacji treści. Sąd Najwyższy odmówił uznania tego postępowania za zgodne z konstytucją. Zamiast tego, sześcioosobowa większość sędziowska wyraźnie stwierdziła: „Zaczynamy – i kończymy – na legitymacji procesowej” i stwierdziła, że ​​powodowie nie wykazali legitymacji procesowej wymaganej do wydania nakazu tymczasowego o charakterze prewencyjnym, a zatem Sąd Najwyższy nie jest właściwy do orzekania w tej sprawie. Innymi słowy, Sąd Najwyższy pozostawił centralną kwestię Pierwszej Poprawki bez rozstrzygnięcia.

Jednak leżąca u podstaw komunikacja nie była hipotetyczna i nie zniknęła tylko dlatego, że Sąd Najwyższy oddalił sprawę z powodu braku legitymacji procesowej. Urzędnicy Białego Domu zgłaszali treści platformom, żądali wyjaśnień dotyczących materiałów, które pozostały w internecie, naciskali na szybsze i bardziej zdecydowane egzekwowanie prawa, grozili firmom mediów społecznościowych, jeśli nie zastosują się do żądań cenzury, i kwestionowali politykę moderacji platform. Pracownicy Facebooka omawiali „konkretne żądania Białego Domu”. Rzeczniczka prasowa Jen Psaki publicznie przyznała, że ​​rząd zgłaszał „problematyczne posty” Facebookowi. Sąd Najwyższy nigdy nie rozstrzygnął kwestii prawnej, kiedy te interakcje przekroczyły granicę konstytucyjną, zrobił to jednak Sąd Apelacyjny Piątego Okręgu. Pozostała sama dokumentacja: rząd federalny ingerował w mechanizmy kontroli przepływu informacji i wywierał presję na prywatne platformy, aby decydowały, którzy Amerykanie zostali wysłuchani, które opinie zostały stłumione i która wersja wydarzeń mogła zostać rozpowszechniona.

Ta historia zmienia sens dobrze brzmiących dyskusji o tworzeniu zdrowszego środowiska informacyjnego. Dla Amerykanów, których wolność słowa była ograniczana, stygmatyzowana, tłumiona lub algorytmicznie filtrowana w erze COVID, problem nie jest teoretyczny. Niebezpieczeństwo pojawia się, gdy urzędnicy państwowi, instytucje o poglądach politycznych i niezwykle potężne firmy informacyjne zaczynają dzielić się założeniami na temat tego, co stanowi niebezpieczne informacje. Nie wymaga to „zadymionego pokoju”. Nie wymaga tajnego memorandum. Dostosowanie instytucjonalne może być niezwykle skuteczne, gdy pracownicy rządowi, fundacji, uniwersytetów, firm medialnych i platform technologicznych doszli już do podobnych wniosków na temat tego, co stanowi prawdę, dezinformację, równość, demokrację, sprawiedliwość społeczną i dopuszczalną wolność słowa.

Patrząc z tej perspektywy, karierę Obamy po prezydenturze można podzielić na trzy równoległe kanały wpływów. Pierwszym z nich jest władza polityczna: Fundacja Obamy, powiązania z Partią Demokratyczną, pozyskiwanie funduszy, działalność konsultingowa oraz sieć polityczna, której członkowie nadal pojawiali się w kampaniach prezydenckich długo po odejściu Obamy z urzędu. Drugim jest władza informacyjna: Uniwersytet Stanforda, dezinformacja, algorytmy, Sekcja 230, odpowiedzialność za platformy i coraz bardziej jednoznaczne argumenty za regulacjami rządowymi, które miałyby pomóc w zarządzaniu cyfrowym krajobrazem informacyjnym. Trzecim jest władza kulturowa: Higher Ground i Netflix, które wykorzystują to, co sam Obama nazwał „siłą opowiadania historii”, aby poruszać kwestie takie jak rasa, klasa społeczna, demokracja i prawa obywatelskie, docierając do odbiorców, do których żadna kampania polityczna nie byłaby w stanie dotrzeć.

„Polityka jest podporządkowana kulturze”

Andrzej Brietbart

„Polityka jest podporządkowana kulturze” – to najsłynniejszy cytat przypisywany Andrew Breitbartowi, amerykańskiemu przedsiębiorcy medialnemu i konserwatywnemu komentatorowi, który zmarł w 2012 roku.

Doktryna ta, często nazywana „doktryną Breitbarta ”, zakłada, że ​​rezultaty polityczne są konsekwencją dominujących wartości, przekonań i norm kulturowych. W związku z tym, doktryna ta argumentuje, że aby dokonać znaczących zmian politycznych, należy najpierw zmienić kulturę w szerszym sensie. Podstawową zasadą tej doktryny jest to, że scjentyzm zastąpił religię, która jest kojarzona z kapłaństwem namaszczonych doktorów i naukowców. I, jak potwierdzi każdy student teologii, religia jest ważniejsza od kultury.

Te kanały nie muszą być centralnie koordynowane, aby wzajemnie się wzmacniać. Polityka ustala reguły. Systemy informacyjne decydują o tym, jakie argumenty są przedstawiane ludziom. Kultura kształtuje wiele założeń, na podstawie których ludzie interpretują te argumenty. Jeden kanał działa poprzez wybory i rząd. Inny działa poprzez algorytmy, funkcje wyszukiwania, moderację i rozpowszechnianie informacji. Trzeci działa poprzez historie, bohaterów, złoczyńców, narracje historyczne, programy dla dzieci, filmy dokumentalne i rozrywkę. Razem stanowią one o wiele bardziej wyrafinowany mechanizm manipulacji kulturowej, niż Edward Bernays mógł sobie wyobrazić, pisząc Propagandę prawie sto lat temu.

A teraz ta sama debata dotarła do tematu sztucznej inteligencji. We wrześniu 2026 roku, podczas gali zbierania funduszy dla Demokratów, lider mniejszości w Izbie Reprezentantów Hakeem Jeffries zapytał Obamę, co Demokraci powinni robić w kwestii sztucznej inteligencji. Obama wezwał Demokratów do uczynienia sztucznej inteligencji centralnym elementem swojego programu, argumentując, że jeśli Demokraci odzyskają kontrolę nad Izbą Reprezentantów po wyborach uzupełniających, powinni stworzyć ramy dla szerokiej debaty publicznej na temat sztucznej inteligencji. Wezwał również przyszłych kandydatów na prezydenta do opracowania jasnych programów dotyczących sztucznej inteligencji. Kilka dni później Jeffries publicznie wskazał sztuczną inteligencję jako jeden z najważniejszych priorytetów Demokratów w Izbie Reprezentantów.

Istnieją uzasadnione powody, by obawiać się sztucznej inteligencji. Oszustwa, cyberbezpieczeństwo, autonomiczna broń, utrata miejsc pracy, deepfake’i, prywatność danych i naprawdę niebezpieczne zaawansowane systemy – wszystkie te kwestie zasługują na poważną uwagę. Istnienie tych problemów nie dowodzi, że regulacja sztucznej inteligencji jest potajemnie programem cenzury, a wysuwanie takiego twierdzenia bez dowodów byłoby głupotą. Jednak przeszłość Obamy sprawia, że ​​nieuniknione staje się kolejne pytanie: co właściwie będzie regulowane? Sztuczna inteligencja szybko staje się narzędziem, którego Amerykanie używają do wyszukiwania informacji, podsumowywania historii, porównywania argumentów, oceny dowodów, pisania, tworzenia mediów i coraz lepszego rozumienia świata. Regulacja sztucznej inteligencji ma zatem implikacje wykraczające daleko poza to, czy chatbot stworzy niebezpieczny przepis, czy przekonujący deepfake. Zasady rządzące sztuczną inteligencją mogą potencjalnie wpłynąć na granice, w których maszyny będą mogły odpowiadać na pytania. To będzie – i już jest – kolejny obszar rządowej cenzury.

Dlatego nagłego nacisku Obamy na sztuczną inteligencję nie można rozsądnie rozpatrywać w oderwaniu od jego szerszego projektu po prezydenturze. Na Uniwersytecie Stanforda argumentował, że samo środowisko informacyjne wymaga interwencji, a regulacje rządowe muszą być częścią rozwiązania. Poprzez Higher Ground otwarcie poparł opowiadanie historii jako sposób edukacji i przekształcania ludzkiego rozumienia świata. Dzięki swojej fundacji uczynił demokrację, informację i rozwój przywództwa stałymi projektami instytucjonalnymi. Dzięki Partii Demokratycznej jego sieć polityczna pozostała niezwykle spójna.

Apeluje teraz do demokratycznych liderów w Kongresie, aby uczynili regulację najpotężniejszej technologii informatycznej, jaką kiedykolwiek stworzono, centralnym punktem programu po wyborach. To wystarczający powód, by poddać krytyce każdą architekturę regulacyjną, która przyznaje rządowi, instytucjom o orientacji politycznej lub dominującym firmom technologicznym większą władzę nad tym, co sztuczna inteligencja może mówić – zwłaszcza gdy uzasadnienie to po raz kolejny jest ukryte pod płaszczykiem ochrony demokracji przed niebezpiecznymi informacjami.

Moment ten wymaga bliższego przyjrzenia się. Praktycznie nieznany 27-letni badacz z Anthropic złożył rezygnację, ostrzegając, że sztuczna inteligencja może unicestwić ludzkość. Ogłosił swoje odejście wewnętrznie za pośrednictwem kanału Anthropic na Slacku, a około 30 minut później artykuł opublikował Wall Street Journal . Dopiero wtedy opublikował publiczne oświadczenie o rezygnacji na X, gdzie sieć rzeczników bezpieczeństwa sztucznej inteligencji natychmiast je nagłośniła. W ciągu kilku dni prezesi niektórych z największych firm z branży sztucznej inteligencji na świecie publicznie wezwali do spowolnienia rozwoju, wprowadzenia standardów rządowych i zewnętrznego nadzoru nad pionierskimi modelami. Jednak program regulacyjny nie pojawił się nagle wraz z rezygnacją Coxona.

Dario Amodei z Anthropic, Sam Altman z OpenAI i Demis Hassabis z Google DeepMind pracowali już od miesięcy nad uzgodnieniem kwestii rządowego nadzoru nad technologią, w której sami dominują. Tymczasem Obama rozmawiał już prywatnie z Altmanem i Amodei o bezpieczeństwie sztucznej inteligencji. Podczas zamkniętej gali zbierania funduszy przez Demokratów, Hakeem Jeffries poruszył z Obamą kwestię rezygnacji Coxona. Obama wezwał Jeffriesa do uczynienia sztucznej inteligencji centralnym tematem programu Demokratów, jeśli jego partia odzyska kontrolę nad Izbą Reprezentantów. Kilka dni później Jeffries publicznie wezwał do pilnych działań, powołując się na apel prezesów o spowolnienie rozwoju sztucznej inteligencji. To pokazuje, jak szybko wygenerowany przez branżę scenariusz katastroficzny rozprzestrzenił się od praktycznie nieznanego badacza, poprzez media krajowe i wiodące amerykańskie firmy zajmujące się sztuczną inteligencją, do prywatnej rozmowy z byłym prezydentem, a stamtąd do deklarowanego programu legislacyjnego człowieka, który ma nadzieję zostać kolejnym spikerem Izby Reprezentantów.

Kto zatem korzysta na tych wszystkich regulacjach? Z pewnością największe firmy z branży AI. OpenAI, Anthropic, Google i inni giganci branży mogą sobie pozwolić na zatrudnienie rzesz prawników, inspektorów zgodności, badaczy bezpieczeństwa i specjalistów ds. relacji z rządem. Startup, laboratorium uniwersyteckie ani niezależny deweloper nie mogą sobie na to pozwolić. Przepisy nakazujące kosztowne testy, licencje i zgody rządowe mogą zatem chronić firmy, które już dominują na rynku AI, jednocześnie znacznie utrudniając nowym konkurentom konkurowanie z nimi.

Rząd również na tym korzysta. Krąg polityczny bliski Obamie, który od lat opowiada się za koniecznością zarządzania i regulacji „środowiska informacyjnego”, ma teraz szansę przyczynić się do ukształtowania zasad dla technologii, która wkrótce może stać się najważniejszym na świecie źródłem informacji. Niezwykła koncentracja władzy korporacyjnej i rządowej, jaką stworzą proponowane przez nich rozwiązania, powinna nas wszystkich przerażać.

Nie dotyczy to wyłącznie Stanów Zjednoczonych. Europa, poprzez ustawę o usługach cyfrowych i ustawę o sztucznej inteligencji (AI Act), poczyniła już znaczące postępy w regulowaniu ekspresji online i sztucznej inteligencji. Jednak internet nie zna granic państwowych. Globalne firmy technologiczne, które chcą uzyskać dostęp do 450 milionów konsumentów w Europie, muszą przestrzegać europejskich przepisów, a zintegrowanie tych ograniczeń z ich globalnymi platformami może być łatwiejsze niż utrzymywanie całkowicie oddzielnych systemów. Rezultatem jest tzw. „efekt brukselski”: europejscy regulatorzy mogą wpływać na to, co widzą Amerykanie, na co zezwalają platformy i jak zachowuje się sztuczna inteligencja, bez konieczności wyboru przez Amerykanów któregokolwiek z nich.

Świat zachodni decyduje obecnie, kto będzie zarządzał systemami informacyjnymi XXI wieku. Początkowo Netflix wydawał się historią firmy rozrywkowej, która weszła w politykę. Okazuje się jednak, że jest to okno na coś znacznie większego. Kariera Baracka Obamy po jego prezydenturze wielokrotnie koncentrowała się na instytucjach kształtujących przywództwo polityczne, kulturę popularną i przepływ informacji.

Rząd nie musi palić książek, aby zyskać ogromny wpływ na dyskurs polityczny. Może wywierać presję na platformy, definiować dezinformację, regulować algorytmy, ustalać zasady działania sztucznej inteligencji i zachęcać prywatne instytucje do monitorowania informacji zgodnie ze standardami, które sam rząd pomógł stworzyć. Jednocześnie instytucje kulturalne mogą normalizować światopogląd polityczny poprzez rozrywkę, aż idee, które kiedyś były kontrowersyjne, staną się jedynie tłem codziennego życia.

Każdy element można bronić jako rozsądny sam w sobie. Netflix opowiada tylko historie. Higher Ground produkuje tylko filmy. Stanford bada tylko dezinformację. Fundacja Obamy szkoli tylko liderów. Urzędnicy państwowi chronią ludzi tylko przed dezinformacją. Organy regulacyjne dbają tylko o bezpieczeństwo sztucznej inteligencji. Platforma polityczna pomaga kandydatom Demokratów wygrywać wybory. Być może wszyscy zaangażowani szczerze w to wierzą. Problem pojawia się, gdy wszystkie te elementy zestawimy ze sobą, a kierunek, w którym zmierzają sprawy, staje się jasny. Niebezpieczeństwo niekoniecznie jest spiskiem. Niebezpieczeństwem jest system, w którym te same założenia polityczne w coraz większym stopniu dominują w instytucjach, które tworzą kulturę, definiują dezinformację, regulują technologie informacyjne, szkolą przywódców politycznych i wyznaczają dopuszczalne granice ekspresji cyfrowej.

Dlatego pytanie, czy Netflix stał się „przebudzony”, wydaje się dziś niemal staromodne. Netflix to tylko jeden z elementów znacznie szerszej walki o to, kto kształtuje historie, które słyszą Amerykanie, jakie informacje znajdują Amerykanie i, coraz częściej, jakie odpowiedzi mogą im udzielać ich maszyny. Ronald Reagan ostrzegał, że wolność nigdy nie jest odległa o więcej niż jedno pokolenie od wyginięcia. Współczesne zagrożenie dla tej wolności może nie nadejść w postaci butów ani listy zakazanych książek. Może pojawić się pod płaszczykiem bezpieczeństwa, inkluzywności, sprawiedliwości, odpowiedzialnego dostępu do informacji i ochrony samej demokracji. Edward Bernays zauważył sto lat temu, że najskuteczniejsza propaganda nie odczuwa jej jako propagandy.

Być może najniebezpieczniejszą formą cenzury jest taka, której ludzie nie rozpoznają jako takiej, ponieważ ktoś inny już zdecydował, jakie historie usłyszą, jakie fakty znajdą i z którymi ideami nigdy się nie zetkną.

Od: JGM/RWM

Bibliografia

1. Malone, Robert W. i Jill Glasspool Malone. PsyWar: ​​Enforcement the New World Order. Skyhorse Publishing, 2024. Zobacz zwłaszcza rozdziały dotyczące Edwarda Bernaysa, współczesnej propagandy, Election Integrity Partnership, Virality Project, systemu zgłoszeń Jira i kompleksu przemysłu cenzury. Książka dokumentuje wpis Roberta Malone’a w Jira, w tym etykietki „prawicowy” i „ogólnie antyszczepionkowy”.
2. Bernays, Edward L. Propaganda. Horace Liveright, 1928. Podstawowe przedstawienie teorii Bernaysa na temat opinii publicznej, perswazji i zorganizowanej manipulacji postawami.
3. Netflix. „Ambasador Susan E. Rice powołana do zarządu Netflixa”. 28 marca 2018 r. Rice, była doradczyni ds. bezpieczeństwa narodowego Baracka Obamy i ambasador ONZ, dołączyła do zarządu Netflixa niecałe dwa miesiące przed ogłoszeniem umowy produkcyjnej z Obamami. Komunikat prasowy Netflixa
4. Netflix. „Netflix nawiązuje współpracę w zakresie opowiadania historii z Barackiem i Michelle Obamą”. 21 maja 2018 r. Ogłasza wieloletnią umowę „Higher Ground” i wyjaśnia, że ​​ich produkcje będą dostępne dla 125 milionów gospodarstw domowych, z których korzystał wówczas Netflix, w 190 krajach. Ogłoszenie Netflixa i Higher Ground
5. Higher Ground Productions/Netflix. „Higher Ground ogłasza listę nadchodzących projektów wyłącznie dla Netflixa”. 30 kwietnia 2019 r. Szczególnie istotne jest oświadczenie Obamy, że Higher Ground powstało, aby „wykorzystać moc opowiadania historii” i że projekty poruszające kwestie rasy, klasy społecznej, demokracji i praw obywatelskich mają służyć zarówno edukacji, jak i rozrywce. Ogłoszenie projektów Higher Ground
6. Netflix. „Inkluzja w Netflixie”. Kariera w Netflix. Netflix wyraźnie łączy swoje wewnętrzne wytyczne dotyczące inkluzji z treściami wyświetlanymi na ekranie, wyjaśniając: „Lepsza reprezentacja na ekranie zaczyna się od reprezentacji w biurze”. Polityka inkluzji Netflix
7. Netflix. „Netflix ponownie powołuje ambasador Susan E. Rice do swojego zarządu”. 9 września 2023 r. Dokumentuje powrót Rice po pełnieniu funkcji doradcy Bidena ds. polityki wewnętrznej. Ogłoszenie o ponownym powołaniu Rice.
8. Netflix, Inc. Oświadczenie Pełnomocnika z 2026 r. Komisja Papierów Wartościowych i Giełd Stanów Zjednoczonych (SEC). Potwierdza dalszą pracę Rice w Radzie Dyrektorów Netflix oraz Komitecie Nominacyjnym i ds. Ładu Korporacyjnego, a także opisuje jej wiedzę specjalistyczną z zakresu polityki rządowej i publicznej, istotną dla Netflix. Oświadczenie Pełnomocnika Netflix z 2026 r.
9. Formularz 8-K Netflix, Inc., 5 czerwca 2026 r. Dokument złożony w SEC potwierdzający, że Rice i pozostali członkowie zarządu Netflix zostali ponownie wybrani na dorocznym walnym zgromadzeniu w 2026 r. Dokument złożony w SEC przez Netflix z czerwca 2026 r.
10. Stanford Freeman Spogli Institute/Cyber ​​Policy Center. „Wyzwania dla demokracji w świecie informacji cyfrowej”. 21 kwietnia 2022 r. Oficjalny program wydarzenia organizowanego przez Fundację Obamy i Stanford Cyber ​​Policy Center. Szczególnie istotny jest Panel I, moderowany przez Renée DiRestę, dyrektor ds. badań w Stanford Internet Observatory, który porusza pytanie: „Jaką rolę odgrywa rząd USA w promowaniu konsensusu i zmniejszaniu polaryzacji w kraju?”. Program wydarzenia i transkrypcja przemówienia Obamy na Uniwersytecie Stanforda.
11. Uniwersytet Stanforda. „Dezinformacja osłabia demokrację, powiedział Barack Obama”. 21 kwietnia 2022 r. Raport Stanforda na temat przemówienia Obamy, zawierający jego stwierdzenie, że „regulacja musi być częścią rozwiązania”, a także jego uwagi na temat sekcji 230, algorytmów, sztucznej inteligencji/deepfake’ów i środowiska informacyjnego. Raport Stanforda na temat przemówienia Obamy
12. Fundacja Obamy. „Prezydent Obama przemawia na Uniwersytecie Stanforda o dezinformacji”. Kwiecień 2022 r. Fundacja opisała projekt Obamy jako stworzenie nowej „gwiazdy przewodniej” dla internetu i zajęcie się wpływem cyfrowego krajobrazu informacyjnego na demokrację.
13. Komisja Sądownictwa Izby Reprezentantów i Specjalna Podkomisja ds. Instrumentalizacji Rządu Federalnego. Sprawozdania okresowe i dokumenty uzupełniające dotyczące CISA, Partnerstwa na rzecz Integralności Wyborów, Obserwatorium Internetowego Stanforda i Projektu Virality. Materiały te stanowią ważną podstawę do dyskusji w tym eseju na temat relacji między rządem, środowiskiem akademickim i platformami internetowymi.
14. Sąd Apelacyjny Stanów Zjednoczonych dla Piątego Okręgu Sądowego, Missouri przeciwko Bidenowi , nr 23-30445, 8 września 2023 r. Sąd Apelacyjny zgodził się z ustaleniem, że niektórzy urzędnicy federalni prawdopodobnie egzekwowali lub w znacznym stopniu ułatwiali cenzurę w mediach społecznościowych z naruszeniem Pierwszej Poprawki i odpowiednio zmodyfikował tymczasowy nakaz Sądu Rejonowego. Wyrok Piątego Okręgu Sądowego
15. Sąd Najwyższy Stanów Zjednoczonych. Murthy przeciwko Missouri , 603 U.S. 43 (2024), orzeczenie z dnia 26 czerwca 2024 r. Sąd uchylił wyrok ze względu na legitymację procesową, a nie ze względu na to, czy kwestionowane działania rządu naruszały Pierwszą Poprawkę. Orzeczenie Sądu Najwyższego
16. Reuters. „Jak Obama wspierał Harris i nadal kształtuje Partię Demokratyczną”. 20 sierpnia 2024 r. Opisuje długotrwałą relację Obamy z Kamalą Harris, jego rady dla niej po wycofaniu się Bidena oraz proces przejścia weteranów Obamy, takich jak David Plouffe i Stephanie Cutter, do kampanii Harris. Reuters informuje o Obamie i Harris.
17. The Wall Street Journal . „Anonimowy pasjonat matematyki, który odszedł z Anthropic i stał się twarzą bezpieczeństwa AI”. 17 września 2026 r. Szczegółowa rekonstrukcja rezygnacji Jacoba Coxona z Anthropic, jego kontaktów z rzecznikami bezpieczeństwa AI, czasu publikacji artykułu w „Journal” i jego późniejszego publicznego ogłoszenia oraz szybkiego rozprzestrzeniania się jego ostrzeżeń. Śledztwo: The Wall Street Journal
18. The Wall Street Journal . „Badacz antropologii rezygnuje z powodu obaw przed „niekontrolowaną” sztuczną inteligencją”. Wrzesień 2026. Niedawne doniesienia o rezygnacji Coxona i jego ostrzeżeniach przed katastrofalnymi zagrożeniami dla sztucznej inteligencji.
19. The Wall Street Journal . „Najwięksi konkurenci w dziedzinie sztucznej inteligencji są zgodni: muszą zwolnić”. Wrzesień 2026. Dokumentuje nietypowy konsensus Dario Amodei, Sama Altmana, Elona Muska i innych prominentnych postaci branży sztucznej inteligencji w kwestii obaw dotyczących tempa i bezpieczeństwa przełomowego rozwoju sztucznej inteligencji.
20. The Wall Street Journal . „Kongres nagle zdaje sobie sprawę z zagrożenia katastrofą AI”. Wrzesień 2026. Najnowszy raport na temat reakcji Kongresu na ostrzeżenia dotyczące bezpieczeństwa AI i propozycje federalnego nadzoru.
21. Reuters. „Obama apeluje o ostrożność w kwestii sztucznej inteligencji i wzywa Demokratów do zajęcia się tą kwestią, według NYT”. 13 września 2026 r. Doniesienia o rozmowie Obamy z liderem mniejszości w Izbie Reprezentantów, Hakeemem Jeffriesem, podczas prywatnej gali zbierania funduszy dla Demokratów oraz rekomendacja Obamy, aby uczynić sztuczną inteligencję centralnym tematem programu Demokratów, jeśli partia odzyska większość w Izbie Reprezentantów. Reuters informuje o Obamie, Jeffriesie i sztucznej inteligencji.
22. Biuro lidera demokratycznej większości w Izbie Reprezentantów, Hakeema Jeffriesa. Oświadczenia i wywiady z września 2026 r. na temat sztucznej inteligencji. Jeffries następnie publicznie zgodził się z Obamą, że działania w zakresie sztucznej inteligencji są konieczne i określił ją jako priorytet dla demokratów w Izbie Reprezentantów.
23. Unia Europejska. Rozporządzenie (UE) 2024/1689, ustawa o sztucznej inteligencji. W szczególności artykuł 2, który stanowi, że niektóre aspekty prawa mają zastosowanie do dostawców spoza UE w przypadku wprowadzania systemów lub modeli ogólnego przeznaczenia na rynek UE oraz w pewnych okolicznościach, gdy wyniki sztucznej inteligencji są wykorzystywane w Unii. Oficjalny tekst ustawy UE o sztucznej inteligencji.
24. Komisja Europejska. Ustawa o usługach cyfrowych. Oficjalne dokumenty dotyczące unijnych ram prawnych dla pośredników i platform internetowych, w tym usług z siedzibą poza UE, pod warunkiem, że są one oferowane na rynku europejskim.
25. Engler, Alex. „Unijne prawo dotyczące sztucznej inteligencji będzie miało globalne implikacje, ale tylko ograniczony „efekt brukselski”. Brookings Institution, 8 czerwca 2022 r. Przydatne informacje na temat mechanizmu, za pomocą którego unijne regulacje dotyczące technologii mogą wpływać na produkty i systemy poza Europą, nawet jeśli prawo UE formalnie nie reguluje użytkowników w tych jurysdykcjach. Analiza Brookings dotycząca „efektu brukselskiego”.
26. Reuters. „Carney twierdzi, że Kanada dąży do „unikalnego sojuszu”, ale nie do członkostwa w Unii Europejskiej”. 13 września 2026 r. Raporty z dyskusji na temat nowych relacji i współpracy między Kanadą a UE w dziedzinie sztucznej inteligencji, energetyki, minerałów krytycznych i innych sektorów strategicznych.
27. Reuters. „Kanada i UE powinny zjednoczyć się, aby chronić demokracje, mówi Carney, po tym, jak propozycja „członka stowarzyszonego” rozgniewała Trumpa”. 17 września 2026 r. Raporty na temat propozycji von der Leyen dotyczącej bezprecedensowych relacji UE jako „członka stowarzyszonego” z Kanadą i reakcji Carneya na nią. Reuters o propozycji Kanada-UE
28. Reuters. „Najważniejsze fragmenty przemówienia premiera Kanady Marka Carneya w Strasburgu”. 17 września 2026 r. Dokumentuje proponowaną współpracę między Kanadą a UE w obszarach sztucznej inteligencji, handlu cyfrowego, obronności, energetyki i infrastruktury strategicznej.
29. Reuters. „NAJWAŻNIEJSZE WYDARZENIA – Orędzie Przewodniczącej Komisji Europejskiej o stanie Unii”. 16 września 2026 r. Obejmuje propozycję von der Leyen dotyczącą nadania Kanadzie statusu „państwa członkowskiego stowarzyszonego”, a także jej równoległy apel o współpracę międzynarodową i spowolnienie rozwoju sztucznej inteligencji.
30. Fundacja i Instytut Prezydencki Reagana. Archiwum cytatów Ronalda Reagana i przemówienie z 6 lipca 1987 roku, z ostrzeżeniem: „Wolność nigdy nie jest dalej niż jedno pokolenie od zagłady”. To jest źródło cytatu użytego w zakończeniu eseju.
31. 33. Randolph, Marc. „Marc Randolph: współzałożyciel Netflixa, przedsiębiorca, mentor i inwestor”. Right About Now: Legendary Business Advice . Randolph opowiada o dwunastu latach spędzonych w marketingu bezpośrednim, nazywa marketing swoją „pierwszą miłością”, określa Edwarda Bernaysa mianem swojego pradziadka i „ojca public relations” oraz wyjaśnia, jak ważny był marketing dla wczesnego rozwoju Netflixa.

Źródło: Maszyna Obamy: Netflix był dopiero początkiem