Pełne implikacje wydarzeń na Bliskim Wschodzie w ostatnich dniach prawdopodobnie staną się zrozumiałe dopiero z upływem czasu. Podczas gdy zachodnie media przedstawiają ostatnie irańskie ataki rakietowe przede wszystkim jako kolejny epizod w bezpośrednim konflikcie między Teheranem a Tel Awiwem, w rzeczywistości mogło dojść do czegoś znacznie bardziej znaczącego: po raz pierwszy Iran odpowiedział militarnie na izraelskie ataki na państwo trzecie – tworząc tym samym zupełnie nową równowagę strategiczną.
Przez dziesięciolecia Izrael działał w regionie według w dużej mierze niekwestionowanego schematu. Niezależnie od tego, czy w Libanie, Syrii, Iraku, czy gdzie indziej, izraelskie naloty były generalnie postrzegane jako element ustalonej doktryny bezpieczeństwa. Pomimo protestów, potępień dyplomatycznych i sporadycznych reakcji ze strony lokalnych podmiotów, żadne z głównych mocarstw regionalnych nie było skłonne ani w stanie pociągnąć Izraela do bezpośredniej odpowiedzialności za operacje wojskowe przeciwko innym państwom.
Teraz mogło się to zmienić.
Linie frontu się przesuwają
Dotychczasowa logika odstraszania była stosunkowo prosta: gdyby Izrael bezpośrednio zaatakował Iran, Iran odpowiedziałby. Ta rzeczywistość ugruntowała się już w ostatnich miesiącach. Obie strony wiedziały, że bezpośrednie ataki wywołają natychmiastowe kontrataki.
Jednak teraz Teheran najwyraźniej wyznaczył nową czerwoną linię.
Według Al-Dżaziry, ostatni irański atak rakietowy jest wyraźną odpowiedzią na izraelskie ataki w Libanie, zwłaszcza te w Bejrucie. Przesłanie z Teheranu nie oznacza zatem, że dąży on do otwartej wojny z Izraelem. Ma ono raczej zasygnalizować Izraelowi, że ataki na Liban nie będą już uważane za incydenty odosobnione.
Według prezentera Iran spełnił obietnicę złożoną narodowi libańskiemu i pokazał, że jest gotowy do interwencji militarnej, jeśli Izrael będzie kontynuował swoje działania.
Innymi słowy, Izrael atakuje Liban i otrzymuje odpowiedź od Iranu.
Dzięki temu Liban skutecznie integruje się ze strategiczną architekturą odstraszania Teheranu.
Koniec wolności działania Izraela?
Stanowi to potencjalnie historyczne wyzwanie dla Izraela.
Przez dziesięciolecia władze Izraela mogły zakładać, że operacje wojskowe poza granicami kraju pociągną za sobą koszty polityczne, jednak rzadko wiązały się z ryzykiem wojny regionalnej.
Jeśli Teheran zacznie traktować każdą poważną eskalację w Libanie jako kwestię własnego bezpieczeństwa narodowego, ocena ryzyka ulegnie zasadniczej zmianie.
Każdy przyszły atak na Bejrut mógłby wywołać reakcję nie tylko ze strony Hezbollahu, ale również ze strony irańskiego arsenału rakietowego.
Kluczowe pytanie nie brzmi już zatem, czy Iran może odpowiedzieć Izraelowi.
Pytanie brzmi, czy Izrael jest przygotowany na dostosowanie swojej strategii wojskowej do nowej rzeczywistości.
Dylemat Waszyngtona
Dla Stanów Zjednoczonych sytuacja będzie jeszcze bardziej problematyczna.
Od dziesięcioleci Waszyngton wspiera dyplomatycznie, finansowo i militarnie regionalną politykę militarną Izraela. Jednocześnie administracja Trumpa próbuje obecnie osiągnąć porozumienie polityczne z Iranem.
Ale właśnie tutaj pojawia się sprzeczność.
Jak Waszyngton może wiarygodnie negocjować pokój z Teheranem, skoro jego najbliższy sojusznik kontynuuje bombardowanie celów w Libanie, napędzając w ten sposób spiralę eskalacji, która zagraża rozmowom?
Każdy nowy atak Izraela zwiększa presję na irańskie władze, by wykazały się siłą. Każdy irański kontratak z kolei przybliża USA do regionalnej konfrontacji, której Trump tak naprawdę chce uniknąć.
Rząd amerykański znalazł się więc między dwoma stanowiskami: z jednej strony chce osiągnąć porozumienie z Iranem, ale z drugiej nie chce ani nie jest w stanie skutecznie ograniczyć izraelskich działań militarnych.
Narodziny nowego porządku regionalnego?
Niezależnie od tego, czy popieramy, czy odrzucamy politykę Teheranu, jedno wydaje się teraz oczywiste: Iran próbuje zmienić zasady gry na Bliskim Wschodzie.
Przesłanie jest jasne: Liban nie jest już odizolowanym polem bitwy, na którym Izrael może działać do woli. Każdy, kto w przyszłości zaatakuje Bejrut, ryzykuje reakcję Teheranu.
Jeśli ta doktryna okaże się prawdziwa, będzie to największa zmiana w architekturze bezpieczeństwa regionalnego od dziesięcioleci.
Po raz pierwszy od dłuższego czasu Izrael ma do czynienia z regionalnym mocarstwem, które nie tylko dysponuje środkami militarnymi pozwalającymi na powstrzymanie jego działań, ale najwyraźniej także wolą polityczną, by je wykorzystać.
Prawdziwe pytanie nie brzmi teraz, czy Iran poważnie traktuje swoje ostrzeżenie.
Prawdziwe pytanie brzmi, czy Izrael jest gotowy potraktować ich poważnie.
Dziewięć dni po tym, jak Iran ostrzegł Zachód, a w szczególności Izrael, że wszelkie dalsze ataki na Bejrut spowodują odwet Iranu na Izraelu, Izrael zaatakował przedmieścia Bejrutu, Dahiyeh. Atak w niedzielne popołudnie wywołał kłęby dymu unoszące się nad przedmieściem, a ataki wymierzone były w dwa mieszkania w dwóch budynkach. Biuro premiera Izraela Benjamina Netanjahu ogłosiło atak w dzielnicy Dahiyeh, twierdząc, że był to odwet za wcześniejszy atak Hezbollahu na Izrael. Według libańskiej państwowej agencji informacyjnej National News Agency, w ataku na gęsto zaludnioną dzielnicę cywilną zginęły co najmniej dwie osoby, a 11 zostało rannych.
Iran, zgodnie z obietnicą, nie zwlekał z odpowiedzią i wystrzelił 20 pocisków w pięciu falach na Izrael. Donald Trump zadzwonił do Bibiego Netanjahu, prosząc go o wstrzymanie się z odwetem przeciwko Iranowi, ponieważ spodziewa się podpisania z nim porozumienia pokojowego.
Trump podobno powiedział również Netanjahu, że jeśli Izrael zdecyduje się na odwet, Izraelczycy nie uzyskają poparcia USA. Co zrobił Netanjahu? Przeprowadził atak odwetowy, używając 11 pocisków przeciwko Iranowi.
W chwili pisania tego tekstu Iran odpowiada atakiem rakietowym na Izrael z większą siłą, co odnotowuje widoczne skutki w Izraelu, pomimo izraelskich twierdzeń, że to Siły Obronne Izraela przechwyciły pociski. Nie chcąc pozostać bezczynni, Huti dołączyli do ataku, wystrzeliwując pocisk w kierunku Izraela. Doniesienia medialne obwiniały Huti również o atak na bazę lotniczą Prince Saud w Arabii Saudyjskiej, ale nie ma niezależnego potwierdzenia tych doniesień. Ponadto Huti ogłosili zamknięcie cieśniny Bab al-Mandab, co z pewnością wywoła zamieszanie na rynkach finansowych. Wreszcie, Hezbollah zintensyfikował ataki na cele izraelskie, wystrzeliwując więcej pocisków i dronów w kierunku północnego Izraela.
Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej oficjalnie ogłosił rozpoczęcie operacji wojskowej „Nasr ” przeciwko dwóm głównym izraelskim bazom lotniczym: Tel Nof i Newatim. Jest to odwet za izraelski atak na instalacje radarowe w Iranie. Jeśli się powiedzie, irańskie ataki spowodują znaczne uszkodzenia dwóch kluczowych lotnisk i mogą utrudnić Izraelowi przeprowadzenie dalszych ataków na Iran.
Uważam, że izraelska decyzja o ataku na Bejrut miała jeden cel: zmusić Iran do ataku na Izrael w nadziei na ponowne wciągnięcie Stanów Zjednoczonych do wojny i sabotowanie wszelkich szans Trumpa na podpisanie pakistańskiego porozumienia pokojowego z Iranem.
Jak dotąd Izraelczycy ponieśli porażkę. Donald Trump na razie pozostaje na uboczu, co wywołało masową histerię wśród neokonserwatystów i fanatyków syjonistycznych.
Trump wydaje się szczerze pragnąć podpisania pakistańskiej umowy. Możliwe, że zrobi to, pozwalając Izraelowi i Iranowi walczyć. Alternatywnie, Trump znajdzie się pod silną presją ze strony syjonistów, by ponownie przystąpić do wojny. Sytuacja jest dynamiczna i mam nadzieję, że do południa w poniedziałek będę miał informację o stanowisku Pakistanu w tej sprawie.
Jeśli Trump nie ustąpi i odmówi ponownego przystąpienia do wojny, aby pomóc Izraelowi, sytuacja może potoczyć się podobnie jak w przypadku 12-dniowej wojny w czerwcu ubiegłego roku… czyli kiedy Izrael błagał Stany Zjednoczone, aby przekonały Iran do zaprzestania bombardowania Izraela rakietami.
Czasy się jednak zmieniły i nie sądzę, aby Iran zgodził się na kolejne zorganizowane zakończenie konfliktu. Zamiast tego Iran będzie się opierał i zażąda wycofania Izraela z Libanu i Strefy Gazy… w przeciwnym razie Iran będzie kontynuował ostrzał Izraela rakietami, aż ten ostatni zostanie zmuszony do kapitulacji. Jesteśmy na nowym terytorium, a Iran ma lepszą pozycję do prowadzenia wojny na wyniszczenie z Izraelem.
Brałem udział w podcastach z regularną obsadą od 17:00 do północy. Niektóre z nich zamieszczam poniżej. Poniższy film został nagrany w zeszły czwartek z Foad of Iran… To krótki film, skupiający się na kwestii kontroli Iranu nad Cieśniną Ormuz:
W niedzielny wieczór zrobiłem z Mario trzy oddzielne hity… To był pierwszy:
To była druga część, w której Robert Barnes i ja rozmawialiśmy z Mario o nowych wrogościach:
Przeprowadziłem też dwie osobne rozmowy z Sulaimanem Ahmedem. Oto pierwsza:
O godzinie 23.00 spotkałem się ponownie z Sulaimanem, który poprowadził panel dyskusyjny z udziałem Ryana Dawsona, pułkownika Anthony’ego Aguilara i mnie:
Tekst niniejszy nie traktuje o całości losów Całunu Turyńskiego, poczynając od Grobu Pańskiego nieopodal Golgoty, poprzez Edessę, Konstantynopol, Ateny, Langwedocję, Szampanię aż do Sabaudii i Piemontu. Opisuje natomiast podjęte działania w związku z wybuchem II wojny światowej, w wyniku których udało się ocalić od zniszczenia płótno grobowe Jezusa Chrystusa.
Rozpoczęcie przez Niemcy kampanii wojennej przeciwko Polsce we wrześniu 1939 r., a także fakt formalnego przystąpieniu do wojny z Niemcami przez Francję i Anglię, zapaliło lampki ostrzegawcze wśród opiekunów Całunu, gdyż Włochy, jako państwo Osi, były zobligowane do tego aby walczyć po stronie Niemiec. A Turyn był jednym z największych ośrodków przemysłowych we Włoszech (zakłady FIAT, stalownie, montownie, etc.), skąd było pewne, że bombardowania nie ominą tego miasta. Już podczas pierwszej wojny wojska austro-węgierskie przy wsparciu korpusów niemieckich, podczas ofensywy w północnych Włoszech (jesień 1917 i pierwsze półrocze 1918 roku), podjęły próbę zbombardowania czegoś w Turynie, ale ówczesne samoloty nie dysponowały wystarczającymi osiągami i mocą niszczenia, zatem niewiele z tych zamiarów wyszło. Tak więc w 1918 roku Całun został ukryty, ale wówczas nie opuścił Turynu.
W 1939 roku sytuacja była zdecydowanie inna. Intensywny rozwój lotnictwa stwarzał zagrożenia o nieporównywalnej skali do realiów znanych z poprzedniej wojny. Jakie takie wyobrażenie o możliwościach działań lotniczych dawała wojna domowa w Hiszpanii, która formalnie zakończyła się tylko kilka miesięcy wcześniej, niż rozpoczęła się agresja armii niemieckich na Polskę.
W tamtym czasie właścicielem Całunu była dynastia sabaudzka (Casa di Savoia – Dom Sabaudzki), tj. jej formalna głowa, czyli król Wiktor Emanuel III, podówczas człowiek już 70-letni i mało zainteresowany czymkolwiek innym, niż stanem własnego zdrowia. Dlatego inicjatywę w kwestii ukrycia Całunu poprzez ewakuowanie relikwii z potencjalnie niebezpiecznego miejsca jakim był Turyn,podjął arcybiskup Turynu kardynał Maurilio Fossati we współpracy z kardynałem Luigi Maglione – sekretarzem stanu Stolicy Apostolskiej, a ściślej papieża Piusa XII.
W Turynie miejscem wyznaczonym dla przechowywania Całunu była specjalnie w tym celu zaprojektowana i zbudowana w latach 1666-1690 kaplica (Cappella della Sacra Sindone) przez zakonnika augustianina (teatyna), architekta Guarino Guariniego. Kaplica ta stanowi łącznik pomiędzy bazyliką katedralną Św. Jana Chrzciciela w Turynie (Duomo San Giovanni Battista), a Pałacem Królewskim (Palazzo di Reale).
Wymienieni dostojnicy Kościoła Rzymsko-katolickiego skontaktowali się z następcą tronu włoskiego, księciem Humbertem (późniejszy Humbert II di Savoia, jednomiesięczny król Włoch w okresie od 9 maja do 12 czerwca 1946 r.). W efekcie król Wiktor Emmanuel wyraził zgodę na wywiezienie płótna Całunu w celu ukrycia go przed przewidywanymi skutkami działań wojennych. Rozważano dwie lokalizacje, a mianowicie: Rzym – Pałac Kwirynalski na Watykanie jako miejsce tymczasowe oraz docelowo klasztor na Monte Cassino. Kardynał Luigi Maglione wskazał, jako lepszą alternatywę, sanktuarium w Montevergine (prowincja Avellino, region Kampania), położone na wysokości nieomal 1300 m npm i oddalone o ok. 100 km w linii prostej na południowy wschód od Monte Cassino.
Klasztor i opactwo na górze Monte Virgiliano (dzisiejsze Montevergine) założył w 1126 r. włoski pielgrzym św. Wilhelm Vercelli, którypo odbyciu pielgrzymki do Santiago de Compostela i Ziemi Świętej oraz po spotkaniu ze św. Janem z Matery (Jan z Pulsano), przybył do tej okolicy, po czym, oczarowany pięknem górskiego pejzażu, zdecydował się zamieszkać w jednej z grot, by tutaj wieść życie eremity. W tym miejscu objawił mu się Jezus Chrystus polecając, by Wilhelm założył sanktuarium poświęcone Matce Bożej i wspólnotę mniszą, która opiekowałaby się tym świętym miejscem.Wilhelm utworzył bractwo (wilhelmianie), o regule opartej na benedyktyńskiej (czyli Św. Benedykta z Nursji). W Sanktuarium Monte Vergine (Góra Dziewicy) znajduje się obraz Matki Bożej. Św. Wilhelm zmarł w 1142 r. w Goleto, jego szczątki przeniesiono na Montevergine w 1807 r., gdzie zostały umieszczone w krypcie.
Największym wyzwaniem logistycznym było wywiezienie Całunu z Turynu w taki sposób, aby ten fakt utrzymać w tajemnicy przed wiernymi i aby miejsce przeznaczenia znała tylko niezbędna ilość zaangażowanych osób. Takich osób było łącznie dwanaście i wszystkie one dochowały tajemnicy.
W nocy 7 września 1939 r. skrzynia, w której umieszczony był Całun (w czasie gdy nie był wystawiany na pokazach dla wiernych), została przeniesiona do prywatnego mieszkania Kustosza Całunu, prałata Paolo Brusa, gdzie przy pomocy Don Giuseppe Gallino – teologa zajmującego się badaniem relikwii, ozdobną skrzynię z Całunem zapakowano do zwykłej drewnianej skrzyni obitej szarym płótnem i oznaczonej jedynie napisem „Relikwiarz”, którą zawieziono na dworzec kolejowy i wysłano jako zwyczajną kolejową przesyłkę towarową do Watykanu. W watykańskim Pałacu na Kwirynale skrzynia z Całunem przebywała od 8 do 26 września 1939 r. W tzw. międzyczasie Pius XII wyraził swoją zgodę na przechowanie Całunu w sanktuarium na Montevergine. Do miejsca swojego przeznaczenia przesyłka dotarła samochodem przy asyście kapelana sanktuarium Giuseppe Gariglio, a „pokwitował” jej dostarczenie przeor sanktuarium Bernardo Rabasca.
Na miejsce dla skrzyni z Całunem wykuto specjalną wnękę w skale (zboczu góry), do której przylegał bezpośrednio mur sanktuarium. Było to miejsce „pod bocznym chórem nocnym”, na którym zakonnicy, nieświadomi faktu ukrycia najważniejszej relikwii chrześcijaństwa, wykonywali tuż obok swoje śpiewy modlitewne. Całun był ukryty w tym miejscu przez siedem lat, jeden miesiąc i cztery dni.
Miasteczka na drodze aliantów do Rzymu były kompletnie zniszczone. Zniszczone zostało całkowicie Avellino, a w położonym o ok. 20 km od tego miasteczka opactwie stacjonowała część formacji niemieckich (położone wysoko w górach zabudowania opactwa stanowiły dogodne miejsce do obserwacji ruchu samolotów), zniszczone kompletnie zostało także Cassino oraz zostały zrównane z ziemią inne miejscowości. Klasztory wokół miejscowości pełniły rolę schronienia dla uchodźców zbombardowanych miasteczek oraz funkcjonowały jako szpitale dla rannych i chorych.
Taką rolę pełnił także klasztor na Monte Cassino, oznakowany wielkim czerwonym krzyżem na białej płachcie, widocznym doskonale z wysokości i wokół którego w promieniu 300 metrów nie było żadnych stanowisk ogniowych oddziałów niemieckich, o czym alianci byli poinformowani od początku walk.
Wydawało się to dostateczną gwarancją, że klasztor ominie niszczycielskie bombardowanie. Tym bardziej, że nie zdążono ewakuować z Monte Cassino wszystkich przechowywanych tam zabytków piśmiennictwa z pierwszych wieków chrześcijaństwa. No i znajdowała się w klasztorze ekspozycja księcia Piemontu, wcześniej wspomnianego Humberto di Savoia, a mianowicie gromadzone przez wiele lat obrazy i grafiki przedstawiające Całun Turyński. Po raz pierwszy zbiór ten, znany jako Kolekcja Jego Królewskiej Wysokości Księcia Piemontu, został wystawiony w Turynie w 1931 r., a następnie kolekcja znalazła miejsce w watykańskim Palazzo del Quirinale. Po wybuchu wojny zdeponowano ją w klasztorze na Monte Cassino, ale wskutek zbombardowania klasztoru przez lotnictwo alianckie uległa kompletnemu zniszczeniu.
Moje osobiste przekonanie jest takie, że protestanccy ikonoklaści i masoni z dowództwa USAF, zdeklarowani i zajadli heretycy, którzy antykatolicyzm (antypapizm) wyssali z mlekiem, byli przekonani (z donosów siatki wywiadowczej), że skoro tam jest przechowywana kolekcja o takiej tematyce, to jest w tym samym miejscu ukryty również Całun. Taki jest powód zapamiętale bestialskiego niszczenia klasztoru akurat na Monte Cassino, chociaż nie był on obiektem o przeznaczeniu militarnym. Pozostałe klasztory, usytuowane opodal innych szczytów górskich, podobny los ominął.
Gdy wojna zakończyła się, we Włoszech zapanował chaos, dokonywano masowych linczów, czyli samosądów w ramach rozliczania się z „faszystami”, na porządku dziennym działy się rozboje, rabunki, gwałty, rzezie itp.
W wyniku zdarzeń, które zaszły tuż po wojnie powstał, raczej niespodzianie, trudny do rozwiązania problem. Otóż w protokóle, na mocy którego Całun został oddany na przechowanie do sanktuarium w Montevergine, znajdował się zapis w brzmieniu, iż „relikwia ta zostanie zwrócona i wydana, gdy tylko będzie taki nakaz Jego Wysokości Króla Imperatora”. Tymczasem 9 maja 1946 r. Wiktor Emanuel abdykował na rzecz swojego syna Humberta, a w czerwcu tego samego roku w wyniku referendum została, aczkolwiek większością ledwo 51% głosów, zniesiona monarchia we Włoszech (zapewne ktoś posiada wiedzę o tym, jakie były prawdziwe wyniki tego głosowania). Wskutek czego obaj byli monarchowie, reprezentujący ostatnich władców Domu Sabaudzkiego, udali się na wygnanie, najpierw do Egiptu, gdzie w następnym roku zmarł okradziony doszczętnie przez złodziei ojciec, zaś syn Humbert wyjechał z Egiptu przez Szwajcarię do Portugalii i tam znalazł schronienie w miejscowości Cascais k/Lizbony (Humbert II di Savoie zmarł w Genewie w 1983 r. po wieloletniej chorobie).
Dopiero w październiku 1946 r. do arcybiskupa Turynu kardynała Maurilio Fossati dotarła zgoda wyrażona na piśmie przez byłego króla Humberta na zabranie Całunu z sanktuarium, co niezwłocznie zostało wykonane i Całun 31 października 1946 r. powrócił do Turynu.
Natomiast rozporządzenie Humberta II di Savoia, w którym znalazła się dyspozycja, aby po jego śmierci całkowita własność Całunu została przekazana jako dar dla Stolicy Apostolskiej, zostało podpisane 27 marca 1981 r., czyli na dwa lata przed śmiercią króla w Genewie, gdzie król ten przebywał na leczeniu szpitalnym.
NCZAS.INFO | Prof. Adam Wielomski. Źródło: youtube/ Prof. Adam Wielomski. Naukowo o polityce
W dniu 21 maja 2026 roku, wraz z moją Żoną Magdaleną Ziętek-Wielomską uczestniczyliśmy w europejsko-chińskiej międzynarodowej konferencji „Przyszłość praw człowieka w zmieniającym się porządku świata”. Konferencja robiła wrażenie swoim rozmachem. Około setki uczestników, w tym dwóch byłych premierów (Grecji i Rumunii), wielu wykładowców, polityków, urzędników rządowych i przedstawicieli organizacji społecznych.
Jednak to, co było najważniejsze, to możliwość zapoznania się z chińskim rozumieniem praw człowieka.
W Polsce panuje fundamentalizm prawo-człowieczy, polegający na ślepym i fanatycznym traktowaniu praw człowieka jako ideologii, którą są smagane „rządy niedemokratyczne”. Stąd też w przypadku Chin pisze się ciągle o dysydentach, prześladowanych grupach etnicznych, braku wolności słowa, demokracji etc. Stąd też moje pewne zdziwienie, że Chińczycy zorganizowali konferencję na taki temat nie tylko w Europie, lecz w samym Paryżu – w nieformalnej stolicy praw człowieka.
Wcześniej wiedziałem, że główna linia chińskiej krytyki praw człowieka dotyczy ich nadmiernie indywidualistycznego aspektu, pominięcia obowiązków jednostki wobec wspólnoty etc. W literaturze politologicznej od czasu do czasu wspomina się o tej krytyce, ale rzadko. Szczególnie w Polsce. Ku mojemu zaskoczeniu do Paryża przyleciała chyba z połowa kadry chińskiego Instytutu Praw Człowieka Uniwersytetu Południowo-zachodniego Nauk Politycznych i Prawa, przedstawiając własną i oryginalną ich koncepcję.
Uczestnikom wręczano anglo- lub francuskojęzyczny wybór tekstów Xi Jinpinga „Szacunek i ochrona praw człowieka” (Pekin 2026). W antologii tej czytamy: „Chciałbym tutaj sprecyzować, że rozwój praw człowieka w Chinach nie jest i nie będzie oparty na kryteriach dyktowanych przez Zachód. Jakie by nie było stadium naszego rozwoju, prawa człowieka w Chinach muszą rozwijać się zgodnie z rzeczywistością narodową i wymogami ludu chińskiego. Chcemy osiągnąć cele i poziom, które sami sobie założyliśmy. Nie mamy potrzeby podążać za Zachodem i być przez Zachód sądzeni. Musimy z całą mocą odpowiedzieć na słowa i czyny państw zachodnich dające Chinom i to w sposób upokarzający lekcje w materii praw człowieka” (wersja francuska, s. 21). Jak zatem rozumieją prawa człowieka Chińczycy?
Są dwa zasadnicze prawa człowieka. Pierwszym jest naturalne prawo każdej wspólnoty narodowej do posiadania suwerennego państwa. Jak tłumaczył jeden z chińskich profesorów: co z tego, że masz prawo do własności i wolności słowa, jeśli mieszkasz w państwie, które kierowane jest przez zagraniczne mocarstwa, które dyktują ci prawa dotyczące tejże własności i określają kierunek polityczny państwa? Ten, kto nie definiuje własnych praw, ten nie jest człowiekiem wolnym. Innymi słowy, to podstawowe prawo człowieka w tradycji zachodniej określane jest jako zbiorowe prawo narodów do samostanowienia.
Można je nawet ująć szerzej: jest to nie tylko prawo każdego narodu do posiadania własnego państwa, lecz także do jego suwerenności, w którą nie ma prawa ingerować żadne mocarstwo zewnętrzne. Ważne, aby naród podejmował sam decyzję o ustroju i osobach nim rządzących. Mówiąc „sam”, nie mam na myśli koniecznie drogi wyborczej. Jeśli w jakimś narodzie dojdzie do rewolucji lub zamachu stanu, w wyniku którego ukonstytuuje się taki lub inny rząd, to jest on suwerennym reprezentantem danego narodu, o ile tylko tego rządu nie ustanowiło i nie wspiera siłą zewnętrzne mocarstwo czy sąsiednie państwo. To jest najważniejsze prawo człowieka: do samostanowienia i suwerenności politycznej. Podkreślając tak bardzo to prawo, Chińczycy zrzucają z siebie pył tzw. stulecia upokorzeń, czyli XIX wieku, gdy zachodnie mocarstwa robiły w tym kraju, co chciały, potem to samo czynili Japończycy, a do niedawna próbowali czynić Amerykanie – dopóki na naszych oczach nie utracili hegemonii nad światem.
Drugie prawo człowieka to uprawnienie do rozwoju. Każde państwo ma prawo do rozwoju ekonomicznego, którego celem jest wyjście z biedy i ukonstytuowanie swoich obywateli jako dominującej liczebnie klasy średniej. Chińczycy nie definiują sposobu, w jaki ma się to stać (socjalistyczny, liberalny, libertariański), gdyż swoboda wybrania tej drogi wynika z prawa pierwszego. Jak tłumaczyli chińscy uczestnicy imprezy, co ci po wolnościach liberalnych, gdy nie masz co włożyć do garnka? Chińczycy uważają, że jakieś 400 milionów ich rodaków skorzystało już w pełni z tego prawa, stając się klasą średnią, a pozostały miliard wyszedł już wprawdzie z nędzy, ale jeszcze nie stał się klasą średnią.
Dlatego też Pekin samo-definiuje się nadal jako „państwo rozwijające się”, choć jego gospodarka jest pierwszą (wskaźnik PPP) lub drugą (wskaźnik PKB) na świecie. Tutaj także widać chińskie rozliczenia z wielowiekową biedą tego państwa, z której Chiny wyszły dopiero całkiem niedawno. Z prawa do rozwoju wynikają jeszcze prawa poszczególne: do przemieszania się za pracą, z czego wynika rozwój środków komunikacji; prawo do zdrowia, aby zwiększyć długość i komfort życia; prawo do edukacji etc.
Chińscy uczestnicy konferencji o tym nie mówili, ale z antologii Xi Jinpinga wynika, że własność także jest prawem człowieka, gdyż zapewnia rozwój ekonomiczny. Nie jest prawem człowieka samym z siebie – jak u Johna Locke’a – lecz dlatego że za jego pomocą realizowane jest ludzkie prawo do rozwoju.
Wszyscy, którzy mnie znają i czytają, wiedzą, że zawsze byłem sceptykiem co do praw człowieka, widząc w nich ideologię burzycielskich rewolucji – od rewolucji francuskiej po rewolucję LGBT. Ale ta chińska koncepcja jest mi całkiem bliska. W istocie sprowadza się ona do nauki o ludzkim prawie do posiadania własnego suwerennego państwa, w które nie ma prawa wtrącać się ani ambasador Repnin, ani ambasador Rose, ani Ursula von der Leyen. Państwo to ma zarazem stworzyć system ekonomiczny, dający ogółowi obywateli rozwój i poprawę dobrobytu. Można zatem spytać: czego właściwie można więcej chcieć? Prawdziwe konserwatywne państwo.
Od Evo Moralesa do Rodrigo Paza: dramatyczny zwrot Boliwii w stronę Izraela
[Boliwia posiada największe zidentyfikowane złoża litu na świecie md]
=========================================
Izrael znajduje kolejny południowoamerykański kraj, na którym będzie mógł żerować.
Boliwia przeżywa najgłębszy kryzys polityczny i gospodarczy od czterdziestu lat, a reakcje Waszyngtonu i Jerozolimy są uderzająco podobne. Od początku maja 2026 r. kraj ogarnęła ogromna fala protestów z udziałem społeczności rdzennych, górników, związków chłopskich, pracowników transportu, nauczycieli i zwolenników byłego lewicowego prezydenta Evo Moralesa. Dziesiątki blokad dróg sparaliżowały autostrady, odcinając dostawy żywności, paliwa i leków do miast. Protestujący domagają się dymisji prezydenta Rodrigo Paza, prawicowego polityka, który objął urząd 8 listopada 2025 r., kończąc prawie 20 lat rządów lewicowego Ruchu na rzecz Socjalizmu (MAS).
Główne przyczyny protestów to braki paliwa, roczna inflacja przekraczająca 20% w momencie objęcia urzędu przez Paza, cięcia oszczędnościowe (w tym likwidacja państwowych dotacji do paliw na mocy dekretu 5503, który praktycznie podwoił koszty paliwa dla konsumentów) oraz ustawa o klasyfikacji gruntów (nr 1720), postrzegana jako zagrażająca prawom rdzennej ludności do ziemi, ponieważ umożliwiała zajmowanie gruntów rolnych jako zabezpieczenia kredytów. Choć rząd uchylił ustawę 1720 13 maja, protesty nadal się rozprzestrzeniają, a żądania rozszerzyły się o podwyżki płac, reformę prawa pracy i dymisję Paza.
Rząd Paza doszedł do władzy pod hasłem ponownego zorientowania Boliwii na współpracę ze Stanami Zjednoczonymi i zachodnimi instytucjami finansowymi. W ciągu kilku tygodni od objęcia urzędu Paz spotkał się z sekretarzem stanu Marco Rubio i podpisał umowę przywracającą pełne stosunki dyplomatyczne Boliwii z Izraelem, które zostały zerwane w 2023 r. za poprzedniego rządu MAS w proteście przeciwko wojnie w Gazie. Zapewnił też pożyczkę w wysokości 3,1 miliarda dolarów z banku rozwoju Ameryki Łacińskiej, zaprosił DEA (Drug Enforcement Administration) z powrotem do Boliwii i dołączył do koalicji bezpieczeństwa Trumpa „Tarcza Ameryk” (Shield of the Americas) wraz z Argentyną, Salwadorem i kilkunastoma innymi prawicowymi rządami.
Kiedy w połowie maja wybuchły protesty, zarówno Stany Zjednoczone, jak i Izrael wydały oświadczenia, których uderzające podobieństwo zauważył dziennikarz Max Blumenthal. Blumenthal, redaktor The Grayzone, napisał na Twitterze: „USA i Izrael wydały uderzająco podobne oświadczenia w sprawie Boliwii. To tak, jakby były jednym, skonsolidowanym reżimem zmobilizowanym w obronie globalnej oligarchii i przeciwko rdzennemu oporowi.”
Ministerstwo Spraw Zagranicznych Izraela opublikowało 17 maja: „Państwo Izrael wyraża swoje wsparcie i solidarność z rządem i narodem Boliwii, a także z prezydentem @Rodrigo_PazP, który został wybrany w sposób legalny i demokratyczny. Z niepokojem obserwujemy sytuację humanitarną spowodowaną zamieszkami i blokadami dróg, które doprowadziły do niedoborów żywności i podstawowych artykułów dla ludności. Izrael wspiera wysiłki rządu Boliwii na rzecz promowania dialogu i zachowania stabilności demokratycznej w kraju.”
Dwa dni później Biuro ds. Zachodniej Półkuli Departamentu Stanu napisało na Twitterze: „W Boliwii zamieszki i blokady stworzyły kryzys humanitarny, powodując niedobory leków, żywności i paliwa. Potępiamy wszelkie działania mające na celu zdestabilizowanie demokratycznie wybranego rządu @Rodrigo_PazP i wspieramy go w wysiłkach na rzecz przywrócenia porządku dla pokoju, bezpieczeństwa i stabilności narodu boliwijskiego.”
Zastępca sekretarza stanu USA Christopher Landau nazwał protesty „zamachem stanu” i stwierdził: „Nie miejcie co do tego wątpliwości. To jest zamach stanu finansowany przez ten niegodziwy sojusz między polityką a przestępczością zorganizowaną w całym regionie”. Sekretarz stanu Rubio oświadczył, że „Stany Zjednoczone stanowczo wspierają prawowity konstytucyjny rząd Boliwii. Nie pozwolimy przestępcom i handlarzom narkotyków obalać demokratycznie wybranych przywódców na naszej półkuli”.
Skoordynowany przekaz odzwierciedla głębszą historię relacji Boliwii z Izraelem, które na przestrzeni ośmiu dekad ulegały dramatycznym zmianom.
Relacje Boliwii z Izraelem rozpoczęły się od wsparcia. 29 listopada 1947 r. Boliwia zagłosowała za Rezolucją Zgromadzenia Ogólnego ONZ nr 181 (Planem Podziału Palestyny), który utorował drogę do ogłoszenia niepodległości Izraela. Boliwia formalnie uznała suwerenność Izraela w 1949 r., a oba kraje nawiązały stosunki dyplomatyczne w 1950 r. To wsparcie nie było przypadkowe. Boliwia była schronieniem dla tysięcy żydowskich uchodźców uciekających z Europy w latach 30. i 40. XX wieku.
Niemiecko-żydowski właściciel kopalni Maurice Hochschild wykorzystał swoje stosunki z prezydentem Boliwii Germánem Buschem do ułatwienia wydawania wiz żydowskim uchodźcom z Niemiec i Austrii oraz założył Towarzystwo Ochrony Imigrantów Izraelskich (SOPRO), aby wspierać integrację uchodźców. Według Muzeum Holokaustu w Waszyngtonie, do końca 1942 r. w Boliwii osiedliło się około 7000 żydowskich imigrantów. Społeczność żydowska założyła Circulo Israelita de Bolivia w La Paz, które stało się najwyżej położoną synagogą na świecie – na prawie 12 000 stóp nad poziomem morza.
Przez pierwsze pięć dekad formalnych stosunków Boliwia i Izrael utrzymywały stabilne i oparte na współpracy relacje. Izraelska agencja współpracy rozwojowej MASHAV, założona w 1958 r., rozszerzyła swoje transfery technologii rolniczych, wiedzę z zakresu gospodarki wodnej i programy budowania potencjału na kraje Ameryki Łacińskiej i Afryki. Zniesienie obowiązku wizowego w 1972 r. pozwoliło obywatelom Izraela na podróżowanie do Boliwii bez wizy. Każdego roku około 20 000 izraelskich weteranów po odbyciu obowiązkowej służby wojskowej udawało się do Ameryki Południowej, aby odpocząć, a Boliwia – z jej malowniczymi andyjskimi krajobrazami, solniskiem Salar de Uyuni, basenem Amazonki i dżunglą Yungas – stała się jednym z najpopularniejszych kierunków.
Wszystko zmieniło się wraz z wyborem Evo Moralesa w 2006 r. Morales, pierwszy rdzenny prezydent Boliwii, zbudował swoją politykę zagraniczną wokół zaciekłej antyimperialistycznej agendy, która traktowała politykę zagraniczną USA i izraelskie działania wojskowe jako dwa przejawy tego samego żydowskiego supremacjonistycznego systemu dominacji obejmującego większość globu. Szybko zorientował Boliwię na blok ALBA (który obejmował Kubę, Nikaraguę, Ekwador i Wenezuelę), z Iranem jako partnerem zewnętrznym.
Pierwsze bezpośrednie zerwanie nastąpiło 14 stycznia 2009 r., podczas izraelskiej operacji „Płynny Ołów”. Morales ogłosił zerwanie stosunków dyplomatycznych, nazywając traktowanie Palestyńczyków przez Izrael „ludobójstwem”. Zażądał postawienia premiera Ehuda Olmerta przed wymiarem sprawiedliwości i odebrania Pokojowej Nagrody Nobla prezydentowi Izraela Szimonowi Peresowi.
Stosunki pogorszyły się jeszcze bardziej podczas wojny w Gazie w 2014 r. Morales ogłosił Izrael „państwem terrorystycznym” i zapowiedział anulowanie umowy o zniesieniu wiz z 1972 roku. „Ogłaszamy [Izrael] państwem terrorystycznym” – oświadczył Morales podczas rozmowy z grupą nauczycieli w mieście Cochabamba. Wcześniej w tym miesiącu złożył wniosek do Wysokiego Komisarza ONZ ds. Praw Człowieka o ściganie Izraela za zbrodnie przeciwko ludzkości.
Lata rządów Moralesa wniosły również istotny element tajnych działań do procesu oddalania się Boliwii od Izraela. W miarę jak Boliwia zbliżała się do Iranu, kraj stał się tym, co amerykańscy urzędnicy wywiadu opisali jako „węzeł drugorzędny” dla operacji irańskiego wywiadu w regionie. Kontrowersyjna reelekcja Moralesa w październiku 2019 r. wywołała masowe protesty, a on podał się do dymisji pod presją wojska 10 listopada 2019 r., po tym jak dowódca boliwijskiej armii publicznie wezwał go do ustąpienia.
Tymczasowy rząd Jeanine Áñez, która objęła prezydenturę 12 listopada, natychmiast rozpoczął odwracanie polityki zagranicznej z czasów Moralesa. W ciągu kilku dni minister spraw zagranicznych Karen Longaric ogłosiła wydalenie wenezuelskiego personelu dyplomatycznego i wystąpienie Boliwii z bloku ALBA, a rząd dołączył do Grupy Lima. Boliwia zerwała stosunki z Kubą 24 stycznia 2020 r., stając się jedynym krajem na półkuli zachodniej bez stosunków dyplomatycznych z Hawaną. 27 listopada 2019 r., zaledwie dwa tygodnie po rezygnacji Moralesa, minister spraw zagranicznych Boliwii Karen Longaric ogłosiła przywrócenie stosunków dyplomatycznych z Izraelem.
Wybory w Boliwii w październiku 2020 r. przywróciły Ruch na rzecz Socjalizmu do władzy pod przewodnictwem Luisa Arce. Najbardziej prowokacyjnym wydarzeniem okresu rządów Arce było podpisanie w lipcu 2023 r. przez ministra obrony Boliwii Edmundo Novillo w Teheranie memorandum o porozumieniu w sprawie bezpieczeństwa i obrony z irańskim ministrem obrony Mohammadem Rezą Asztianim. Umowa zawierała postanowienia dotyczące rozmieszczenia irańskich dronów wojskowych w Boliwii pod pretekstem ochrony granic i zwalczania handlu narkotykami.
Po ataku Hamasu na Izrael 7 października 2023 r. i późniejszej izraelskiej kampanii wojskowej w Gazie, rząd Arce szybko zareagował. 31 października 2023 r. Boliwia jako pierwszy kraj w Ameryce Łacińskiej zerwała stosunki dyplomatyczne z Izraelem z powodu najnowszej wojny w Gazie. Wiceminister spraw zagranicznych Freddy Mamani ogłosił decyzję „w imię potępienia i odrzucenia agresywnej i nieproporcjonalnej izraelskiej ofensywy wojskowej w Strefie Gazy”. Rzecznik izraelskiego MSZ Lior Haiat nazwał ten krok „kapitulacją przed terroryzmem i reżimem ajatollahów w Iranie”.
W październiku 2024 roku Boliwia złożyła w Międzynarodowym Trybunale Sprawiedliwości oświadczenie o przystąpieniu do sprawy, przyłączając się do pozwu Republiki Południowej Afryki, w którym zarzuca się Izraelowi popełnienie ludobójstwa w Strefie Gazy.
Wybory prezydenckie w Boliwii w październiku 2025 r. przyniosły przełomowy wynik. Rodrigo Paz zwyciężył, zdobywając ponad 54 procent głosów; po raz pierwszy od 20 lat żaden kandydat MAS nie zdobył prezydentury. Paz, syn byłego prezydenta Boliwii i absolwent amerykańskich uczelni, prowadził kampanię pod hasłem „Kapitalizm dla wszystkich”. Izraelski minister spraw zagranicznych Gideon Sa’ar w dniach po jego wyborze sygnalizował chęć naprawy stosunków dwustronnych z Pazem.
10 grudnia 2025 r. Sa’ar i boliwijski minister spraw zagranicznych Fernando Aramayo podpisali w Waszyngtonie wspólną deklarację przywracającą pełne stosunki dyplomatyczne. Boliwijskie MSZ oświadczyło, że „Boliwia i Izrael w pełni przywracają swoje stosunki dyplomatyczne i otwierają nowy etap strategicznej współpracy”. Premier Benjamin Netanjahu osobiście rozmawiał telefonicznie z Pazem 10 grudnia 2025 r. Obaj „zgodzili się co do potrzeby promowania współpracy w różnych dziedzinach, ze szczególnym uwzględnieniem bezpieczeństwa, oraz przywrócenia ożywionej turystyki wielu izraelskich podróżnych” do Boliwii – podały izraelskie władze. Netanjahu osobiście zaprosił Paza do odwiedzenia Izraela.
Najważniejszym strategicznym interesem Izraela w Boliwii jest jej lit. Boliwia posiada największe na świecie udokumentowane rezerwy litu – szacunkowo 23 miliony ton metrycznych, co stanowi około 20% światowych rezerw. Za rządów Moralesa i Arce Boliwia zawierała umowy dotyczące litu głównie z Chinami i Rosją. Pojednanie Boliwii z Izraelem umieszcza ją w orbicie Porozumień Izaaka (Isaac Accords), ramy wzorowanej na Porozumieniach Abrahama i promowanej przez prezydenta Argentyny Javiera Milei. Fundacja Genesis Prize Foundation okrzyknęła wybór Paza jako „nową szansę na przyjaźń i bliższe więzi z Izraelem”. Niezwykle silne wyrażenie solidarności z rządem Paza podczas protestów w maju 2026 r. reprezentuje poziom publicznego poparcia rzadko udzielanego zagranicznej głowie państwa.
W miarę jak Boliwia zostaje wciągnięta w sieć „porozumień Isaaca”, schemat staje się oczywisty. Ingerencja Izraela w politykę Boliwii to przemyślany manewr mający na celu zapewnienie sobie dostępu do litu oraz złamanie oporu rdzennej ludności wobec bezpardonowych metod wydobycia surowców. Kiedy przestaniemy postrzegać Izrael jako zwykłe państwo i zaczniemy uznawać go za imperium, sytuacja stanie się bardziej przejrzysta.
Jest to ponadnarodowa struktura władzy, która realizuje interesy elity wyznającej supremację żydowską kosztem wszystkich narodów, które staną jej na drodze. Boliwia to po prostu najnowszy front w ekspansji tego pasożytniczego przedsięwzięcia.
Chciałbym zwrócić Państwa uwagę na dwa doniesienia, które mogą skomplikować, jeśli nie zniweczyć, nadzieje prezydenta Trumpa na osiągnięcie porozumienia pokojowego z Iranem.
Pakistan, jak informowaliśmy w zeszłym tygodniu z Pepe Escobarem, nadal odgrywa kluczową rolę w próbach wypracowania rozwiązania akceptowalnego dla Iranu i Stanów Zjednoczonych. Irańskie media państwowe poinformowały , że pakistański minister spraw wewnętrznych Mohsin Naqvi przybył w sobotę do Teheranu na rozmowy z irańskimi urzędnikami, w tym z ministrem spraw zagranicznych Abbasem Araqchi. Naqvi powiedział, że ma przy sobie „specjalny list” od dowódcy armii i premiera Iranu do prezydenta Chameneiego, podała ISNA.
Uwolnienie zamrożonych irańskich aktywów pozostaje kluczowym żądaniem Iranu. W zeszły czwartek CNN przeprowadziła wywiad z Mohsenem Rezaei , byłym dowódcą Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej i obecnym doradcą wojskowym Najwyższego Przywódcy ajatollaha Modżtaby Chameneiego. Rezaei powiedział CNN, że każde porozumienie pokojowe między USA a Iranem zależy od uwolnienia przez Waszyngton 24 miliardów dolarów zamrożonych irańskich aktywów, ostrzegając, że Stany Zjednoczone „wejdą w ciemny korytarz”, jeśli wznowią walki. Rezaei określił kwotę 24 miliardów dolarów jako „test” wiarygodności USA: „Jeśli prezydent Donald Trump chce porozumienia z Iranem, ta kwota jest testem. To test, który Stany Zjednoczone muszą zdać, aby otworzyć drogę do porozumienia”.
Wygląda na to, że sekretarz skarbu USA Scott Bessent nie otrzymał notatki o zawarciu porozumienia z Iranem. Bessent podobno polecił zespołowi oszacowanie kosztów szkód wyrządzonych sojusznikom Zatoki Perskiej przez Iran, z zamiarem wykorzystania tych zasobów do sfinansowania napraw zniszczonej infrastruktury Arabów z Zatoki Perskiej. Iran z pewnością odmówi przyjęcia tego warunku.
Jestem pewien, że niektórzy zwolennicy Trumpa uznają to za wynik jego stylu negocjacji, ale w chwili, gdy rozmowy rzekomo utknęły w martwym punkcie (tak powiedział Mohsen Rezaei w wywiadzie dla CNN), po co zajmować stanowisko, które rozgniewa Iran?
Z drugiej strony są grzechy Izraela. Nie wiem, czy Biały Dom Trumpa odegrał rolę w podsycaniu „ New York Timesa” historią o wzmożonym szpiegowaniu administracji Trumpa przez Izrael w celu wywarcia presji na Izrael, czy też był to nieautoryzowany przeciek, który zaskoczył Trumpa i Pete’a Hegsetha.
Pamiętajmy, że Hegseth jest po Donaldzie Trumpie najwyższym cywilnym autorytetem w zakresie DIA. Chociaż „New York Times” traktuje to jako dramatyczne odkrycie, dla mnie nie jest to nowość.
Mam dwa słowa, które podsumowują problem: Jonathan Pollard. Oto, co „New York Times” ma do powiedzenia:
Ostatnie raporty wywiadu USA wzbudziły obawy dotyczące podsłuchiwania przez izraelskie agencje szpiegowskie amerykańskich negocjatorów pracujących nad porozumieniem pokojowym z Iranem. Pojawiły się też obawy o ogólne zagrożenie kontrwywiadowcze ze strony Izraela.
W doniesieniach pojawiły się obawy, że Izrael nasilił działania mające na celu podsłuchiwanie wysokich rangą amerykańskich urzędników, w tym Steve’a Witkoffa, głównego negocjatora prezydenta Trumpa, Elbridge’a A. Colby’ego, najwyższego urzędnika politycznego Pentagonu, i jednego z jego głównych zastępców, Michaela P. DiMino IV.
Inny raport, sporządzony przez Agencję Wywiadu Obronnego i inne agencje wywiadu wojskowego, skupiający się na wcześniejszych wydarzeniach sprzed kilku lat, stwierdza, że poziom zagrożenia kontrwywiadowczego ze strony Izraela wzrósł w ostatnich tygodniach do najwyższego poziomu, z wysokiego do krytycznego. Raport, w którego powstanie zaangażowała się Agencja Kontrwywiadu i Bezpieczeństwa Obrony, przedstawia różne działania Izraela mające na celu szpiegowanie amerykańskiego personelu wojskowego i urzędników państwowych.
Myślę, że to kontynuacja raportu Axios z początku zeszłego tygodnia, w którym Donald Trump przeklinał Bibiego Netanjahu. Doświadczeni oficerowie wywiadu nie są tym zaskoczeni – cholera, Izrael robi to od lat – ale sposób przedstawienia tej historii z pewnością przedstawia Izrael w bardzo negatywnym świetle i przyczyni się do narastania nastrojów antyizraelskich w Stanach Zjednoczonych. Być może Trump poważnie myśli o zakończeniu wojny z Iranem.
Izrael dodatkowo nadszarpnął swoją i tak już nadszarpniętą reputację, atakując pojazd wojskowy libańskiej armii poruszający się drogą między Kfar Tebnit a Khardali w rejonie Nabatijja w południowym Libanie, zabijając generała brygady, kapitana i żołnierza. Siły Obronne Izraela przyznały się do ataku na pojazd i próbowały usprawiedliwić atak, twierdząc, że pojazd „podejrzanie poruszał się” w kierunku sił izraelskich w pobliżu wioski Kfar Tebnit.
Libańskie Siły Zbrojne, co nie dziwi, były oburzone. Wydały następujące oświadczenie:
Ciągła, celowa i powtarzająca się izraelska agresja na Liban, jego mieszkańców i armię jedynie wzmacnia naszą determinację, wiarę i determinację.
Ten ostatni akt izraelskiego morderstwa nastąpił zaledwie kilka dni po odnowieniu porozumienia o zawieszeniu broni między Izraelem a Libanem, wynegocjowanego przez Stany Zjednoczone. Nie trwało ono długo. Izrael nie zaprzestał bombardowań w południowym Libanie od czasu ogłoszenia zawieszenia broni 16 kwietnia.
Wzmacnia to pozycję Iranu w odniesieniu do jego żądania, że nie będzie porozumienia ze Stanami Zjednoczonymi, dopóki Izrael nie wycofa się z Libanu i nie zaprzestanie zabijania. Wspaniały cel, ale mało prawdopodobne, aby został zrealizowany.
Oto mój drugi wpis z cyklu „Counter Currents” w tym tygodniu… Eksperymentuję z nowym, krótszym formatem. Dajcie znać, czy Wam się podoba, czy wolicie dłuższe wywiady/komentarze:
Rozmowa z pułkownikiem Douglasem Macgregorem maluje obraz amerykańskiej polityki na Bliskim Wschodzie, rozdartej między zagrożeniami, utratą kontroli i presją ze strony Izraela. Główna teza Macgregora: Tak zwane zawieszenie broni z Iranem wcale nie jest zawieszeniem broni – a Stany Zjednoczone nie posiadają już strategicznej przewagi w Zatoce Perskiej, którą Waszyngton przez dekady uważał za oczywistość.
Macgregor od początku jasno daje do zrozumienia, że nie uważa tej sytuacji za prawdziwą deeskalację. Jeśli strzelanina będzie trwała, jeśli Iran będzie nadal atakował cele w Zatoce Perskiej, a Waszyngton jednocześnie będzie próbował zapewnić sobie obecność wojskową przez Cieśninę Ormuz, to nie będzie to zawieszenie broni, lecz wojna o zmiennej intensywności. Jego trzeźwa ocena: Stany Zjednoczone nie chcą otwartej wojny na dużą skalę – ale Iran najwyraźniej jest gotowy do jej prowadzenia, jeśli zostanie do tego zmuszony.
Sedno problemu leży w Cieśninie Ormuz. Iran skutecznie kontroluje to wąskie gardło, a tym samym jeden z najbardziej wrażliwych punktów globalnej gospodarki. Waszyngton może nadal szczycić się lotniskowcami, niszczycielami i bazami, ale te symbole imperialnej potęgi utraciły swoją siłę odstraszającą w dobie precyzyjnych pocisków rakietowych, dronów, czujników i systemów nadzoru. Stary mit o amerykańskiej nietykalności rozpada się, gdy Iran, dysponując stosunkowo ograniczonymi zasobami, militarnie ogranicza supermocarstwo.
Analiza państw Zatoki Perskiej przeprowadzona przez Macgregora jest szczególnie kontrowersyjna. Kuwejt, Bahrajn i Emiraty Arabskie są wyjątkowo narażone, ponieważ dopuszczają obecność Amerykanów, a w niektórych przypadkach Izraela, na swoim terytorium. Z irańskiej perspektywy granica między armią USA, amerykańskimi agencjami wywiadowczymi a izraelską projekcją siły jest niewyraźna. Ci, którzy udostępniają swoją infrastrukturę Waszyngtonowi i Tel Awiwowi, sami stają się celem ataków.
Macgregor stawia zatem niewygodne pytanie: czy Stany Zjednoczone nadal mogą chronić swoich sojuszników w Zatoce Perskiej? Jego odpowiedź brzmi: nie. Monarchie Zatoki Perskiej nie mogą stale liczyć na Waszyngton w kwestii ratowania ich. Dyplomacja z Iranem nie jest dla nich opcją moralną, lecz kwestią przetrwania. Ci, którzy sprzymierzają się z wrogiem swojego najpotężniejszego sąsiada, popełniają ten sam błąd, co państwa polegające na odległych protektorach – i ostatecznie zostają same.
Drugim ważnym tematem dyskusji jest Izrael. Według ostatnich doniesień, Pentagon podniósł poziom ryzyka kontrwywiadowczego Izraela do najwyższego poziomu, „krytycznego”. Urzędnicy amerykańscy oskarżają Izrael o szczególnie agresywne gromadzenie informacji o wewnętrznych dyskusjach administracji Trumpa na temat Iranu i Libanu. Izrael i Biały Dom odrzuciły te oskarżenia. ( timesofisrael.com )
Dla Macgregora raport ten nie jest anomalią, lecz symptomem. Podkreśla on, że między USA a Izraelem nie istnieje formalny traktat sojuszniczy. Relacje te są skonstruowane politycznie, zabezpieczone finansowo i umocnione poprzez sieci wpływów w Kongresie. Fakt, że państwo oficjalnie uważane za najbliższego partnera jest obecnie traktowane jako najwyższe ryzyko kontrwywiadowcze, dowodzi wewnętrznej sprzeczności tej relacji.
Macgregor idzie jeszcze dalej: Izrael od lat cieszy się wyjątkowym dostępem do amerykańskich struktur – nie ze względu na wspólne interesy, ale z powodu korupcji politycznej, nacisków lobbingowych i strategicznej naiwności.
Jego zdaniem Stany Zjednoczone osiągnęły punkt, w którym muszą zadać sobie pytanie, czy nadal realizują własne interesy, czy też prowadzą wojny zagraniczne, których cenę ostatecznie płaci naród amerykański.
Jego konkluzja jest ponura: Największe zagrożenie dla USA nie leży w Iranie, Rosji czy Chinach, ale w ich wnętrzu – w zadłużeniu państwowym, podziałach politycznych, upadku przemysłu, utracie kontroli nad granicami i polityce zagranicznej służącej interesom innych państw. Wojna w Zatoce Perskiej to jedynie widoczny symptom głębszego rozkładu.
Przesłanie Macgregora jest w gruncie rzeczy takie: świat zrozumiał, że Ameryka nie jest już w stanie chronić, kontrolować ani egzekwować wszystkiego. Iran obnażył tę słabość. Izrael ją wykorzystuje. A Waszyngton wciąż odmawia wyciągnięcia niezbędnych wniosków.
Kalkulacja konfliktu: Jak doktryna wojskowa Rosji zmienia współczesne wojny Oreshnik, doktryna, sztuka wojny i jak Zachód się mylił…
Mike Mihajlovic 13 lutego 2026
Wstęp Wielokrotnie pytano mnie, dlaczego moim zdaniem Rosja nie odpowiada na działania Zachodu na Ukrainie pełną siłą – nie atakuje zachodnich fabryk, składów broni i innej infrastruktury wspierającej ukraińskich nazistów. Istnieją dobre powody. Jednak większość zachodnich obserwatorów tego nie rozumie, niezależnie od tego, ile razy wyjaśniam. Na szczęście są osoby, które robią to lepiej – nie tylko pokazując, dlaczego Rosjanie postępują tak, jak postępują, ale także dlaczego większość Zachodu tego nie pojmuje.
Niniejszy artykuł próbuje podsumować, gdzie Zachód błędnie ocenił rozwój wydarzeń, jak nowa broń wpłynęła na pole walki oraz zaoferować bardziej zrównoważone zrozumienie pozycji Rosji. Opiera się na poprzednich artykułach i jednej z najbardziej wnikliwych analiz rosyjskiej sztuki wojny.Sztuka wojenna jest złożona i wymaga znacznie głębszych studiów, niż jakikolwiek pojedynczy artykuł może dostarczyć. Żadna krótka analiza nie jest w stanie objąć wszystkich jej wymiarów. Może jednak pomóc zwykłemu czytelnikowi lepiej zrozumieć to, co kryje się pod powierzchnią – i wyjść poza narracje głównego nurtu mediów oraz sensacyjność, która często dominuje w zachodnich przekazach.
„Kalkulacja”W 2022 roku zapoznałem się z Black Mountain Analysis, która analizowała strategiczne opcje Rosji w jej ówczesnej nowej Specjalnej Operacji Wojskowej (SMO) i pozwoliła mi dokładnie przewidzieć, jak Rosja pokona największą i najlepiej wyposażoną armię NATO przy użyciu minimalistycznych sił i ochotniczych milicji, zmuszając Ukrainę do przyjęcia porozumienia z Stambułu – dopóki nie interweniowali Brytyjczycy, a za nimi masowe wsparcie NATO.
Inni, tacy jak Larry Johnson i zespół Sonar 21, również uważali, że Rosjanie wygrają – ale na podstawie przewagi technologicznej, mitu, który powinien zostać szybko obalony po pierwszych tygodniach walk z rosyjskimi stratami w czołgach i samolotach. Rosja wygrała dzięki kreatywnej strategii i adaptacyjności – jej wypad na Kijów był czystym geniuszem, zmuszając Ukraińców do związania sił w obronie miasta.
W zimne listopadowe rano 2024 roku pocisk przemknął przez ukraińskie niebo z prędkością prawie dwunastu machów. Lecąc z rejonu Astrachania w Rosji – ponad tysiąc kilometrów stąd – uderzył w kompleks przemysłowy Pivdenmash w Dnieprze z taką siłą, że głowica nie potrzebowała konwencjonalnych materiałów wybuchowych do zniszczenia celu. Zamiast tego sama fizyka stała się bronią: energia kinetyczna zamieniła się w fale uderzeniowe sejsmiczne, które rozeszły się przez skałę macierzystą, niszcząc podziemne warsztaty zaprojektowane tak, by wytrzymać atak nuklearny. Prezydent Władimir Putin później potwierdził, że był to bojowy debiut nowego systemu o nazwie „Oriesznik” – broni, której istnienie spekulowano zaledwie kilka dni wcześniej.
Putin wyjaśnił później, że ten atak oraz dwa kolejne, które nastąpiły niedawno, były swego rodzaju „testami w warunkach rzeczywistych”, biorąc pod uwagę szczególne cechy tej broni. „Uderzyliśmy tam, gdzie było nam wygodnie, by zobaczyć wyniki” – powiedział Putin, dodając, że rosyjskie drony później wleciały do „hangaru”, by obserwować rozrzut i efekty uderzenia.
„Jest dla nas ważne, by w przyszłości podejmować decyzje o pełnoskalowym użyciu Oriesznika przeciwko wyznaczonym celom, w tym w obszarach miejskich”.
Jednak poza technologiczną nowością kryło się coś znacznie ważniejszego: demonstracja tego, jak Rosja postrzega samą wojnę – podejście fundamentalnie różne od zachodniego myślenia wojskowego, które konsekwentnie dezorientuje analityków od lutego 2022 roku.To nie tylko zdezorientowało „analityków” na Zachodzie – przynajmniej nie większość z nich, o ile niektórzy z nas nie są tym zaskoczeni. Rosyjska koncepcja „wojny” zdezorientowała zachodnie media, akademię, rząd i opinię publiczną, której pojęcie wojny jest w dużej mierze przedłużeniem propagandy z D-Day.
Zachodnia wojna jest zdefiniowana przez Hollywood. Rosyjska wojna jest zdefiniowana przez egzystencjalny kryzys II wojny światowej, w której zginęło 27 milionów Rosjan.Aby zrozumieć tę rozbieżność, musimy najpierw obalić trwały mit: koncepcję „wojny hybrydowej” jako rosyjskiej doktryny. Ten termin nigdy nie istniał w rosyjskiej teorii wojskowej. Powstał z zachodniego błędnego odczytania eseju generała Walerija Gierasimowa z 2013 roku, później wzmocniony przez analityków, którzy wyobrażali sobie, że Rosja prowadzi jakąś nowatorską formę konfliktu łączącą cyberataki, dezinformację i siły konwencjonalne.
Do 2018 roku nawet Mark Galeotti, prominentny badacz, który spopularyzował „doktrynę Gierasimowa”, publicznie wycofał się z tego konceptu na łamach Foreign Policy, przyznając, że „stworzył chimerę”. „Wojna hybrydowa” to nieprecyzyjne określenie. To, co ono oznacza, jest w rzeczywistości zachodnią strategią, opracowaną przez USA po Wietnamie, w której różne formy subwersji łączą się z działaniami wojskowymi różnego rodzaju – od zwykłego terroryzmu, przez bombardowania i uderzenia rakietowe, po czołgi, artylerię i siły lądowe. Rosjanie jednak nie postrzegają tego jako „miks”, lecz jako asymetrię i adaptacyjność.
Rosja nie stosuje wojny hybrydowej jako strategii; konflikty stają się „hybrydowe”, gdy przeciwnicy prowadzą jednocześnie różne generacje wojny. Na Ukrainie widzimy dokładnie to: Rosja prowadzi trzecio-generacyjną wojnę manewrową przeciwko ukraińskim siłom próbującym prowadzić piąto-generacyjne operacje skoncentrowane na informacji. Tarcia nie wynikają z doktrynalnej innowacji – wynikają z asymetrii.
„Wojna manewrowa” jest zwykle źle rozumiana. Na przykład Scott Ritter często o niej mówi, odwołując się do podręczników USMC. Jednak koncepcja ta została bardzo wyraźnie zdefiniowana przez pilota myśliwskiego Johna Boyda jako dynamiczny asymetryczny konflikt – pętla OODA, w której jedna strona może zacząć z niekorzystnej pozycji (jak Rosja w 2022 roku) i zamienić ją w przewagę, adaptując taktykę do nowej sytuacji.Boyd był mocno zainspirowany holistycznymi koncepcjami konfliktu Clausewitza i Sun Tzu.Oczywiście armia USA nigdy nie zrozumiała, o czym on mówił.
Prawdziwą podstawą rosyjskiej myśli wojskowej jest to, co Rosjanie nazywają „operatiwnoje iskusstwo” (sztuka operacyjna) – koncepcja w dużej mierze nieobecna w zachodnim słowniku strategicznym.Podczas gdy NATO rozpoznaje strategię (cele polityczne) i taktykę (zastosowanie broni), poziom operacyjny traktuje jedynie jako administracyjne sekwencjonowanie. Należy to zapamiętać. Na Zachodzie cele polityczne są pierwotną strategią i generują taktykę, w tym przymus za pomocą siły – użycie różnego rodzaju broni – jawnej lub tajnej.
Rosyjska doktryna może wydawać się podobna – „wojna jest kontynuacją polityki innymi środkami” – ale matematyka jest inna.Rosyjska doktryna wynosi sztukę operacyjną do odrębnej dyscypliny: koordynacji sił w czasie i przestrzeni w celu przekształcenia działań taktycznych w rezultaty strategiczne poprzez efekty multiplikatywne, a nie addytywne. Tam gdzie zachodni planiści często zakładają, że zwycięstwa kumulują się liniowo (batalion zajmuje wieś, brygada zajmuje dystrykt), rosyjska sztuka operacyjna szuka synergicznych kaskad: wojna elektroniczna oślepia systemy celownicze, umożliwiając artylerii zakłócenie logistyki, co izoluje piechotę, czyniąc ją podatną na manewr – wszystko w skompresowanym czasie, który uniemożliwia przeciwnikowi odzyskanie sił.
„Synergiczna kaskada”?
Na Zachodzie 2+2=4. W Rosji może równać się 10. Na razie dobrze, ale rosyjska sztuka operacyjna jest bardziej skomplikowana. Zachód robi arytmetykę; Rosja robi rachunek różniczkowy. Ta różnica wyjaśnia powtarzające się zachodnie błędne oceny. Gdy rosyjskie siły posuwały się w kierunku Kijowa w lutym 2022 roku z pozornie niewystarczającą liczbą żołnierzy, zachodni analitycy ogłosili strategiczną porażkę. Gdy pisałem w 2022 roku, zauważyłem, jak prawie wszyscy uznali oblężenie Kijowa za porażkę, podczas gdy – jak ciągle powtarzam – było to strategiczne sukcesem.
To samo dotyczyło innych „porażek” Rosji, takich jak wycofanie sił z północy, by wzmocnić południe w obliczu ukraińskiej „ofensywy” mającej otworzyć drogę na Krym. Podobnie wycofanie z Chersonia.Doktryna pokazuje inną rzeczywistość: Kijów był „operacją kształtującą” – celowym działaniem mającym związać najsprawniejsze brygady Ukrainy z dala od decydującego teatru w Donbasie. Sowieckie regulaminy polowe z czasów zimnej wojny wyraźnie definiowały takie operacje jako działania, które „tworzą warunki sukcesu w decydującej operacji poprzez wpływ na rozmieszczenie przeciwnika”. Gdy Rosja wycofała się z obwodu kijowskiego w kwietniu 2022, zachodnie media przedstawiły to jako porażkę. Rosyjska doktryna widziała udane zakończenie: operacja kształtująca spełniła swój cel, umożliwiając koncentrację sił do kampanii w Donbasie.
Podobnie uderzenia Rosji na ukraińską sieć energetyczną w latach 2022–2023 nie były przypadkowym terrorystycznym bombardowaniem, lecz systematycznym kształtowaniem – zmuszaniem Ukrainy do rozproszenia systemów obrony powietrznej w celu ochrony infrastruktury cywilnej, co rozcieńczyło osłonę celów wojskowych. Późniejsze wyciekłe amerykańskie oceny wywiadowcze potwierdziły ten efekt: zdolność Ukrainy do przechwytywania pocisków manewrujących spadła o czterdzieści procent podczas zimowych blackoutów.
Kluczowym elementem tego podejścia jest rosyjska koncepcja „sootnoszenije sił” (korelacja sił) – holistyczna ocena, która integruje wymiary wojskowe, ekonomiczne, polityczne i międzynarodowe.To jest rdzeń rosyjskiej sztuki operacyjnej. Zachodnia analiza „równowagi sił” zazwyczaj liczy czołgi i żołnierzy. Rosyjska korelacja sił bada zdolność konwersji przemysłu obok zapasów artylerii, tolerancję społeczeństwa na straty obok morale żołnierzy, dźwignię dyplomatyczną obok liczby myśliwców. Równowaga sił to prosta heurystyka. Korelacja jest algorytmiczna, lateralna i warunkowa.Ta rama wyjaśnia ograniczone cele terytorialne Rosji: Moskwa oceniła korzystną korelację sił we wschodniej Ukrainie (powiązania etniczne, teren nadający się do obrony, bliskość logistyczna), ale niekorzystne warunki na zachód od Dniepru (wroga ludność, wydłużone linie zaopatrzenia, nasycenie wywiadem NATO). Pełna okupacja nie została odrzucona wyłącznie z powodu braku zdolności wojskowych – naruszałaby zasadę ekonomii sił w sztuce operacyjnej: nigdy nie angażuj zasobów tam, gdzie zwroty polityczne maleją nieproporcjonalnie.
Ten punkt jest ważny. Rosja ma zdolności wojskowe do pełnej okupacji – ale jakim kosztem? Lepiej pozwolić banderowcom alienować własną ludność, co robią bardzo skutecznie, poprzez skandale korupcyjne i zwłaszcza przymusową mobilizację. Coraz więcej Ukraińców mówi po rosyjsku i korzysta z rosyjskich mediów. Następuje subtelna zmiana postaw. „Wywiad” NATO zaprasza rosyjskie uderzenia nieudanymi próbami przechwycenia, powodującymi liczne ofiary cywilne. Zachodnia Ukraina zamieniła się w kraj cmentarzy. Tymczasem rosyjski naród staje się coraz zamożniejszy, podczas gdy gospodarki zachodnie są na krawędzi upadku.
Ta holistyczna kalkulacja przewidziała także zachodnie sankcje nie jako karę, lecz jako katalizator. Zachód wywierał presję na Rosję na długo przed 2014 rokiem. Rosjanie wiedzieli, czego się spodziewać. Jak Putin zauważył niedawno, dochody z ropy i gazu są teraz około dwa razy mniej ważne dla rosyjskiej gospodarki niż w 2022 roku. Teraz jest to ogromna różnorodność towarów i produktów. Od 2014 roku Rosja traktowała presję ekonomiczną jako okazję do przyspieszenia substytucji importu, rozwoju alternatywnych łańcuchów dostaw przez Chiny i Azję Centralną oraz przekształcenia fabryk cywilnych w produkcję wojskową.
Rezultat? W 2024 roku Rosja produkowała pociski artyleryjskie w tempie piętnastokrotnie wyższym niż przed wojną, wytwarzała dwadzieścia tysięcy dronów miesięcznie i montowała czołgi w tempie przekraczającym produkcję Zachodu, pomimo sankcji mających sparaliżować jej przemysł zbrojeniowy. Tam gdzie zachodni planiści zakładali szybkie zwycięstwo lub upadek, Moskwa przygotowała się na lata wyniszczającej wojny – jej analiza korelacji sił uwzględniała dynamikę czasową, którą zachodnie planowanie często ignoruje: adaptację gospodarek, zmęczenie społeczeństw, pękanie sojuszy.
Zachód sygnalizował swoje zamiary dawno temu, jeszcze przed 2010 rokiem, więc Rosja zaczęła się przygotowywać. Rosja zoperacjonalizowała tę doktrynę poprzez zintegrowane systemy ogniowe, które zachodni analitycy często mylą.Rozpoznawczo-Ogniskowy Kompleks (ROK) działa na poziomie taktycznym, łącząc sensory ze strzelcami w ciągu minut: drony Orłan-10 wykrywają cele, artyleria lub amunicja krążąca Lancet je zwalcza – wszystko w cyklu trzech do siedmiu minut, który kompresuje pętlę decyzyjną.
To koncepcja pętli OODA Johna Boyda w działaniu dla sił lądowych. Podczas incydentów granicznych w 2024 roku ukraińskie jednostki znalazły się pod ostrzałem w ciągu dziewięćdziesięciu sekund od wykrycia przez drona – tempo przekraczające standard NATO wynoszący piętnaście–dwadzieścia minut. Pętla OODA działa dzięki szybkim reakcjom sytuacyjnym. Obserwuj. Zorientuj się. Zdecyduj. Działaj. Dwadzieścia minut w walce to wieczność.
Rozpoznawczo-Uderzeniowy Kompleks (RUK) działa na poziomie operacyjnym, koordynując uderzenia dalekiego zasięgu pociskami Iskander, środkami lotniczymi i możliwościami wojny elektronicznej. Warstwowe zdolności jeszcze to udoskonalają. Listopadowe uderzenie Oriesznikiem pokazało ewolucję RUK: naddźwiękowy pocisk dostarczający wielokrotne niezależnie naprowadzane penetratory, które ominęły obronę powietrzną i zniszczyły podziemne obiekty, podczas gdy Rosja udzieliła Waszyngtonowi trzydziestominutowego ostrzeżenia przez kanały deeskalacji nuklearnej – co było celowym sygnałem łączącym efekt kinetyczny z przekazem politycznym.
Ostrzeżenie było znaczące. Było też komunikatem: „Nie macie obrony”.Ta integracja działania wojskowego i procesu politycznego odzwierciedla klauzewickie spojrzenie Rosji na wojnę jako kontynuację polityki innymi środkami – nie jako odizolowaną domenę. Tam gdzie mocarstwa zachodnie często prowadzą wojny oderwane od osiągalnych rezultatów politycznych (Afganistan, Irak, Libia), rosyjska doktryna wymaga stałego wyrównania między działaniami na polu walki a celami dyplomatycznymi.
Kluczową koncepcją jest tu „osiągalne rezultaty”. Zachód nie miał konkretnych, realistycznych i wykonalnych celów w atakach na Afganistan, Irak i Libię, ponieważ wymagałoby to politycznego konsensusu co do długoterminowych celów w społeczeństwie, które ledwo potrafi myśleć poza kolejnym cyklem informacyjnym. Może powinniśmy powiedzieć, że Zachód jest po prostu reaktywny i reakcyjny – jak zły, pijany gość w barze szukający awantury. To wyjaśnia powtarzające się rosyjskie propozycje negocjacji w lutym, marcu i sierpniu 2022 roku – okazje, które stolice zachodnie odrzuciły, wierząc, że sukcesy na polu walki poprawią pozycję Ukrainy.
Rosyjska sztuka operacyjna postrzega negocjacje nie jako punkt końcowy, lecz jako fazy kampanii – okazje do utrwalenia zysków, resetu oceny korelacji sił i przegrupowania wojsk. Każda odrzucona oferta pozwalała Rosji udoskonalić swoją pozycję wojskową, jednocześnie przedstawiając Ukrainę jako nieustępliwą wobec globalnej widowni. To punkt, który argumentowałem już wcześniej, ale w jasnych i prostych kategoriach używanych przez BMA jest o wiele bardziej zrozumiały.Rozdźwięk nie wynikał z rosyjskiej nieustępliwości, lecz z zachodniej odmowy angażowania się dyplomatycznie przy jednoczesnym żądaniu zwycięstw na polu walki – paradoksu strategicznego, który Rosja wykorzystała dzięki czasowemu wymiarowi sztuki operacyjnej.
Samo uderzenie Oriesznikiem ucieleśniało tę doktrynę w formie fizycznej.
Atak na Pivdenmash – sowiecką fabrykę pocisków, która niegdyś produkowała połowę rosyjskiego lądowego arsenału nuklearnego – miał wielowarstwowe znaczenie. Poza wyeliminowaniem ukraińskiej zdolności do wznowienia produkcji ICBM (deklarowanej ambicji Ukrainy) atak zademonstrował nową zdolność przeciwko utwardzonym podziemnym celom bez użycia broni nuklearnej.
Analiza nagrań z uderzenia ujawniła głowice poruszające się z prędkością Mach 11,8 (około czterech kilometrów na sekundę), uderzające z takim impetem, że penetrowały głęboko pod ziemię, zanim uwolniły energię równoważną setkom kilogramów TNT wyłącznie poprzez uderzenie kinetyczne. Nie powstał krater powierzchniowy; zamiast tego fale sejsmiczne rozchodziły się przez skałę macierzystą, niszcząc wzmocnione betonowe warsztaty w tym, co naukowcy od broni nazywają „eksplozją kamuflażową” (camouflet explosion) – podziemną detonacją niepozostawiającą śladu na powierzchni.
Oczywiście zachodnia propaganda zaprzecza tej „eksplozji kamuflażowej”. Ale fakty są dość jasne – a warsztaty zniknęły. Ta zdolność ma ogromne znaczenie, ponieważ współczesna wojna coraz częściej toczy się pod ziemią. Od bunkrów dowodzenia po składy amunicji – kluczowa infrastruktura chowa się pod powierzchnią, by przetrwać konwencjonalne ataki. Tradycyjne penetratory bunkrów wymagają precyzyjnego celowania i znacznych ładunków wybuchowych.
Kinetyczne penetratory działające z prędkościami naddźwiękowymi omijają te ograniczenia: sam impet generuje niszczycielskie fale uderzeniowe, które rozchodzą się przez glebę i skałę, niszcząc struktury w „strefie pęknięć” niezależnie od dokładnego miejsca trafienia.Jak wyjaśnia profesor Bałaganski w swoim autorytatywnym tekście na temat efektów broni, przy takich uderzeniach cząstki gleby oscylują wzdłużnie i poprzecznie, generując fale Rayleigha – zakłócenia sejsmiczne, które wstrząsają podziemnymi obiektami jak trzęsienie ziemi. Dodanie wilgoci w glebie wystawionej na hipertermiczne tarcie hipersoniczne dramatycznie wzmacnia efekt. Dwa lub trzy takie uderzenia mogłyby zneutralizować nawet najgłębsze centra dowodzenia, czyniąc tradycyjne pojęcie „bezpiecznych bunkrów” przestarzałym.
Krytycznie ważne jest, że na te bronie obecnie nie ma skutecznych przeciwdziałań. Zachodnie systemy obrony rakietowej, takie jak THAAD i PAC-3, opierają się na „hit-to-kill” – interceptorach, które muszą fizycznie zderzyć się z zagrożeniem. Jednak pojazdy wtórne Oriesznika wykonują hipersoniczne manewry wymijające przy prędkościach powyżej Mach 10, tworząc niemożliwe warunki przechwycenia. Fizyka jest bezlitosna: interceptor lecący z Mach 5 nie jest w stanie manewrować wystarczająco, by śledzić cel zmieniający trajektorię przy Mach 11.
Do tego Rosja prawdopodobnie połączyłaby takie uderzenia z atakami nasycającymi – tuzin przynętowych dronów i pocisków manewrujących przeciążających baterie obrony powietrznej przed przybyciem penetratorów hipersonicznych. Przy zaledwie siedmiu bateriach THAAD rozmieszczonych na całym świecie (żadnej na Ukrainie) i systemach PAC-3 fundamentalnie niedopasowanych do zagrożeń hipersonicznych, luka obronna pozostaje znaczna.
Jednak najbardziej istotnym aspektem uderzenia Oriesznikiem nie był aspekt techniczny: był to strategiczny przekaz skalibrowany z chirurgiczną precyzją. Rosja udzieliła wcześniejszego ostrzeżenia, by uniknąć ofiar cywilnych (uderzenie nastąpiło, gdy w obiekcie było niewiele osób) i zapobiec niepożądanej eskalacji ze Stanami Zjednoczonymi. Jednocześnie wysłała jednoznaczny komunikat do europejskich stolic: kluczowa infrastruktura wspierająca Ukrainę, taka jak zakłady produkujące Storm Shadow w Wielkiej Brytanii, linie montażowe SCALP we Francji, huby logistyczne NATO w całej Europie Wschodniej – teraz znajdują się w zasięgu broni, której nie da się przechwycić.
Dwa pociski mogłyby uczynić takie obiekty nieoperacyjnymi na czas nieokreślony. To nie była buńczuczność, lecz ocena korelacji sił: uznanie, że zachodnia wola polityczna, a nie ukraińskie zdolności na polu walki, jest decydującą zmienną konfliktu.
To był kolejny powód, by dać wcześniejsze ostrzeżenie i ograniczyć ofiary cywilne. Gdyby Rosja atakowała fabryki i obiekty w Europie, prawdopodobnie zrobiłaby to samo – unikając zabijania zwykłych ludzi i alienowania niezadowolonej opinii publicznej.
To podejście odzwierciedla szerszą różnicę filozoficzną w tym, jak przeciwnicy postrzegają konflikt. Rosjanie widzą wojnę jako proces ciągły – wydarzenia połączone jak klatki filmu, gdzie kontekst historyczny informuje o działaniach teraźniejszych i przyszłym rozwiązaniu. Zachodni analitycy często traktują konflikty jako pojedyncze fotografie, skupiając się na momencie X bez badania, jak kryzys powstał. Stąd zachodnie media datują początek wojny na Ukrainie na 24 lutego 2022 roku, odrzucając osiem lat naruszeń porozumień mińskich, zmian w prawie językowym pozbawiających praw rosyjskojęzycznych oraz dekret Zełenskiego z marca 2021 roku nakazujący rekonkwistę Donbasu.
Mówiąc prosto: zachodnie media nie mają pamięci. Nie pamiętają przeszłości taką, jaka była; przepisują historię na potrzeby dnia dzisiejszego. Rosjanie widzą las; zachodni analitycy skupiają się na drzewach.
Jak zauważył jeden rosyjski oficer podczas odpraw: „Wy stosujecie test kaczki: jeśli wygląda jak kaczka, pływa jak kaczka – to kaczka. My pytamy, dlaczego kaczka istnieje, skąd się wzięła i jaki ekosystem ją utrzymuje”. Amerykanie stosują test kaczki, a potem strzelają do kaczki.
Ten wymiar czasowy wyjaśnia rosyjską cierpliwość, podczas gdy mocarstwa zachodnie szybko się frustrowały. Od 1991 roku interwencje NATO często oddzielały działanie wojskowe od procesu politycznego, zakładając, że zwycięstwo na polu walki samoistnie wygeneruje stabilne rządy. Rosja utrzymuje stałe wyrównanie między działaniami wojskowymi a celami politycznymi. Gdy operacje kształtujące spełniają swój cel, siły się wycofują. Gdy ocena korelacji sił zmienia się na korzystną, rozpoczynają się ofensywy. Gdy pojawiają się okazje dyplomatyczne, otwierają się negocjacje. Ta płynna przemiana między wojną a polityką wydaje się zachodnim obserwatorom niespójna, ale odzwierciedla doktrynalną spójność: działanie wojskowe służy polityce; nie jest celem samym w sobie.
Gdy ludzie pytają, dlaczego Putin ciągle utrzymuje otwarte opcje polityczne, w tym negocjacje – to jest właśnie powód. Implikacje wykraczają poza Ukrainę. W miarę jak konkurencja wielkich mocarstw się nasila, zrozumienie doktryny przeciwnika staje się egzystencjalne – nie po to, by ją podziwiać, lecz by dokonać dokładnej oceny. Błędne odczytanie operacji kształtujących jako porażek, ograniczonych celów jako słabości czy wycofania jako klęski tworzy niebezpieczne luki wywiadowcze. Nadmierna wiara w technologię przesłania systemowe podatności: wyrzutnia HIMARS za 10 milionów dolarów niewiele znaczy, jeśli operatorzy nie mogą się komunikować z powodu wojny elektronicznej, nie mogą być zaopatrywani z powodu przerwania linii kolejowych i nie mogą utrzymać morale pod ciągłym nękaniem dronami.
Sztuka operacyjna atakuje systemy, a nie tylko komponenty – lekcja mająca zastosowanie w każdym konflikcie równorzędnych przeciwników. Żadna z tych rzeczy nie oznacza, że rosyjska doktryna jest bezbłędna. Sztywne struktury dowodzenia mogą hamować inicjatywę taktyczną. Korupcja obniża efektywność logistyki. Ograniczenia demograficzne ograniczają trwałość siły ludzkiej. Sztywne struktury dowodzenia i korupcja zwykle idą w parze. Zauważysz jednak, że Putin wstrząsa rosyjskim wojskiem na wszystkich szczeblach, oczyszczając je z niekompetentnych i skorumpowanych. Rosja jako społeczeństwo jest dziełem w toku – i dotyczy to również jej armii.
Jednak lekceważenie rosyjskiej myśli wojskowej jako prymitywnej gwarantuje strategiczne zaskoczenie. Pruski generał Carl von Clausewitz zauważył, że „wojna jest królestwem niepewności; trzy czwarte czynników, na których opiera się działanie wojenne, spowite jest mgłą większej lub mniejszej niepewności”. Doktryna dostarcza kompasu do nawigacji w tej mgle – nie dla wroga, lecz dla nas samych.
Zakończenie
Uderzenie Oriesznikiem na Pivdenmash oraz drugie uderzenie na lwowskie zakłady obsługi i remontu samolotów ostatecznie zademonstrowały zdolności wykraczające poza lot hipersoniczny. Ujawniły przeciwnika prowadzącego inny rodzaj wojny – taki, w którym efekty kinetyczne służą przekazowi politycznemu, podziemne obiekty stają się podatne na samą fizykę, a korelacja sił determinuje strategię bardziej niż liczebność wojsk. Zachodni analitycy, którzy nadal interpretują rosyjskie działania przez pryzmat własnej doktryny, będą nadal błędnie odczytywać intencje, błędnie kalkulować zdolności i nie rozumieć dynamiki eskalacji. Zamknięcie tej luki wymaga doktrynalnej alfabetyzacji: studiowania regulaminów polowych, analizowania wzorców kampanii poza nagłówkami oraz uznania, że przeciwnicy myślą inaczej nie dlatego, że są irracjonalni, lecz dlatego, że opracowali spójne ramy do nawigacji w złożoności wojny.
Przestroga Sun Tzu pozostaje ponadczasowa: „Znaj wroga i znaj siebie; w stu bitwach nigdy nie będziesz w niebezpieczeństwie”. W erze konkurencji wielkich mocarstw ta mądrość nie jest akademicka – jest egzystencjalna.
„Mądrość nie jest akademicka, lecz egzystencjalna”. Jakże prawdziwe. W tym sensie rosyjska „sztuka operacyjna” jest naprawdę sposobem postrzegania świata, który nie jest specyficznie rosyjski, lecz ludzki. Sun Tzu był Chińczykiem. Clausewitz Prusakiem. Boyd Amerykaninem. A dziś Irańczycy mają własną wersję tej sztuki, której Zachód oczywiście zupełnie nie rozumie.
Zrozumienie rosyjskiej sztuki operacyjnej nie czyni Zachodu słabszym; czyni to ignorancja. Celem nie jest adoptowanie rosyjskich metod, lecz antycypowanie ich – rozpoznawanie operacji kształtujących zanim osiągną kulminację, dostrzeganie zmian korelacji sił zanim staną się decydujące oraz dostosowywanie własnej strategii do rzeczywistości, a nie do życzeniowego myślenia.
Sztuka wojny nie polega na gloryfikowaniu przemocy; polega na jej minimalizowaniu poprzez lepsze zrozumienie. W tym dążeniu doktrynalna jasność pozostaje naszą najbardziej niedocenianą bronią.W rzeczywistości Zachód miałby się lepiej, adoptując rosyjską logikę, ponieważ inaczej nie jest w stanie „antycypować” czegokolwiek – nie tylko w konfliktach geopolitycznych, ale także w radzeniu sobie z kwestiami społecznymi, politycznymi i ekonomicznymi.
Zalety rosyjskich koncepcji są liczne:
a.) Szeroki obraz b.) Adaptacyjność c.) Analiza i zrozumienie systemowe d.) Innowacyjność.
Pozorne zakończenie wojny z Iranem, nazwane upokarzającą porażką dla wkrótce w pełni zintegrowanych armii USA i Izraela, to coś więcej niż kolejna nieudana bliskowschodnia przygoda Waszyngtonu (szósta w ciągu 25 lat). Tym razem osoby z wewnątrz reżimu ostrzegają, że wreszcie nastał koniec Pax Judaica – porządku świata ustanowionego przez zwycięstwo aliantów w 1945 roku i wzmocnionego upadkiem Związku Radzieckiego w 1989 roku.
Po jednej stronie globalnego konfliktu, który decyduje o losie świata, znajduje się konsensus waszyngtoński, reprezentowany przez państwa klienckie G7, a także Izrael i Ukrainę. Maskuje się on jako normatywny liberalizm, jednocześnie przyznając suwerenną władzę sieci żydowskich miliarderów-suprematystów i ich popleczników. Przykładem tego jest zakaz wjazdu wydany przez brytyjski rząd Partii Pracy dla ideologicznego towarzysza drogi, Hasana Pikera, za krytykę Izraela, czy też postawa arcykapłanów praw człowieka w administracji Bidena, którzy byli wspólnikami ludobójstwa w Strefie Gazy.
Po drugiej stronie znajdują się rewizjonistyczne mocarstwa CRINK – Chiny, Rosja, Iran i Korea Północna – które głoszą prymat państwa nad pieniądzem i otwarcie sprawują władzę. Jako mocarstwa cywilizacyjne, narody CRINK popierają pluralistyczny porządek świata rządzony przez realpolitik, w przeciwieństwie do liberalnych demokracji, które uznają wszystkie państwa spoza swoich instytucji (NATO, MFW itp.) za nieuprawnione, a tym samym za sprawiedliwe cele przemocy gospodarczej i militarnej. Z tego powodu trzon CRINK często znajduje tymczasowych sojuszników wśród licznych średnich i małych mocarstw, takich jak Turcja, które wolałyby realizować własne interesy narodowe ponad interesy Waszyngtonu. To wielobiegunowość w działaniu.
Bezpośrednia wojna między tymi dwoma konkurującymi formami geopolityki jest faktem dokonanym. W ciągu ostatnich kilku lat obserwowaliśmy, jak ten konflikt przybierał formy kinetyczne (Rosja–Ukraina, USA–Izrael a Iran), a także formy konfliktów gospodarczych, takich jak wojna handlowa z Chinami.
Większość neutralnych obserwatorów dojdzie do wniosku, że wojna na Ukrainie (zwłaszcza fiasko sankcji gospodarczych wobec Rosji) i wojna handlowa USA z Chinami stanowią strategiczne porażki Pax Judaica. Choć to rozczarowujące, władcy Zachodu wierzą, że sobie z tym poradzą.
Niedopuszczalna jest jednak sytuacja, jaką Donald Trump zastał w Iranie. Demonstracja siły Irańczyków w Cieśninie Ormuz, wraz ze zniszczeniem amerykańskich baz wojskowych na całym Bliskim Wschodzie, postawiła okręt-matkę – Izrael – w jednym z najgorszych stanów bezpieczeństwa w historii. Ponad dekada targów z Arabami z Zatoki Perskiej, mających na celu przekupienie ich i skłonienie do podpisania Porozumień Abrahama, jest teraz zagrożona, ponieważ Iran wyłania się z wojny jako potęga geopolityczna. Jeśli ujawnione szczegóły wynegocjowanego przez Iran porozumienia okażą się prawdziwe, a Donald Trump je podpisze, Iran stanie się nowym władcą Azji Zachodniej.
Trzeba oddać sprawiedliwość tym, którym się należy. Siła woli i odrodzona jedność narodu irańskiego, będące efektem amerykańskich i izraelskich okrucieństw, a także zdolność do improwizacji i adaptacji w fatalnych warunkach, zapewniły im zwycięstwo. Jednak CRINK jest również ważnym elementem tej historii, ponieważ Chiny i Rosja dostarczyły kluczowe dane wywiadowcze, broń i technologię satelitarną. Iran wykorzystał je, aby obnażyć siły amerykańskie i izraelskie jako papierowe tygrysy oraz zadać druzgocące ciosy w państwach Zatoki Perskiej, by ukarać tamtejszych kolaborantów.
Ta relacja wydaje się teraz zmieniać równowagę wojny Izraela w Libanie. Przystępując do wojny, Izrael miał wszelkie powody, by wierzyć, że może ostatecznie wyeliminować Hezbollah raz na zawsze. Te nadzieje zostały rozwiane w ciągu ostatnich trzech miesięcy wraz z pełną integracją Hezbollahu ze strukturą dowodzenia i kontroli IRGC. Co najważniejsze, Hezbollah w tajemniczy sposób uzyskał najnowszą rosyjską technologię FPV i dronów światłowodowych — albo bezpośrednio z Rosji, albo za pośrednictwem irańskiego pośrednika — i zadaje ogromne straty bezbronnym na to, nacierającym wojskom izraelskim oraz ich pojazdom. Redukuje to działania Izraelczyków do chaotycznych nalotów na przypadkowych cywilów w Bejrucie, prowadzonych z frustracji. Inicjatywa strategiczna została odzyskana przez Hezbollah, a teraz ta szyicka grupa ustala warunki zawieszenia broni, odmawiając IDF pozwolenia na skonsolidowanie choćby cala libańskiej ziemi.
Nie można lekceważyć roli Rosji i Chin, a także bardziej neutralnych mocarstw peryferyjnych, takich jak Pakistan i Turcja, jako graczy z tła, podważających wysiłki USA i Izraela. Plan administracji Trumpa, mający na celu zablokowanie Cieśniny Ormuz i oblężenie Iranu, został udaremniony przez Rosję i Turcję, które otworzyły dla niego korytarze lądowe i morskie. Umożliwiło to Iranowi pozyskiwanie broni i zasobów przez Morze Kaspijskie i szlaki lądowe w Azji Środkowej. Trump posunął się nawet do gróźb wobec Omanu – neutralnej „Szwajcarii” regionu – za gotowość do podjęcia rozmów z Iranem na temat przyszłego zarządzania Cieśniną Ormuz.
Jak przewidywali żydowscy neokonserwatyści, wejście Rosji na Ukrainę, a teraz potencjalne zwycięstwo Iranu, ośmielają kolejne państwa (w tym sojuszników z NATO, takich jak Turcja) do realizacji własnych interesów, niezależnie od poglądów izraelskiej kliki stojącej za Trumpem. Początkowy plan Mossadu i CIA, mający na celu obalenie irańskiego reżimu poprzez zbrojne powstanie Kurdów, został rzekomo udaremniony w ostatniej chwili przez Turcję, która wystąpiła przeciwko Ameryce i obiecała odpowiedzieć na wszelkie próby militaryzacji Kurdów.
Na froncie nuklearnym Rosja aktywnie wspiera i pogłębia dostęp Iranu do potencjału nuklearnego, podpisując umowę na budowę ośmiu nowych elektrowni. [dupku, elektrownie nie mają wiele wspolnego z BOMBĄ. Teraz bomby się kupuje.. md]
Moskwa czerpie również znaczne korzyści z blokady Cieśniny Ormuz, notując wzrost dochodów z ropy naftowej o 40% – częściowo dzięki temu, że wrogowie, tacy jak Wielka Brytania, są zmuszeni kupować rosyjski olej napędowy i paliwo lotnicze z marżą, aby uniknąć kryzysu. Chiny, które mają własną umowę dwustronną z Iranem, mogą korzystać z Cieśniny Ormuz do woli, co niweczy wszelkie zachęty do realizacji jedynego planu awaryjnego Ameryki, polegającego na błaganiu Chin o jej ponowne otwarcie.
Rosnące mocarstwa rewizjonistyczne sparaliżowały w ten sposób podżegaczy wojennych w Waszyngtonie i Izraelu, opracowując sposoby na obejście sankcji, dorównanie ich możliwościom wywiadowczym i, co najważniejsze, prowadzenie wojny przy ograniczonym budżecie. Być może najbardziej alarmującym wnioskiem z tej wojny dla Waszyngtonu jest zdolność nowej broni (często zbudowanej z części dostępnych w Internecie) do niszczenia zapasów niezwykle drogiej, trudnej do zastąpienia amunicji i platform dostarczanych przez skorumpowaną, nastawioną na zysk bazę przemysłu zbrojeniowego Ameryki.
Najnowsza innowacja Iranu, polegająca na zadaniu ciosów atakującym syjonistycznym, liberalnym plutokracjom w ich własnych krajach poprzez strategiczne uniemożliwienie dostępu do kluczowych węzłów handlowych, daje temu niegdyś osaczonemu państwu nową formę dominacji eskalacyjnej. W kwestii Iranu USA nie mają innego wyboru, jak zrobić to, co Trump robi ze swoimi wieloma upadłymi firmami: ogłosić bankructwo i wrócić do deski kreślarskiej.
Rozsądną odpowiedzią Stanów Zjednoczonych na realia tej sytuacji jest zarządzanie swoim upadkiem i przygotowanie się na świat wzajemnie korzystnych partnerstw dwustronnych, zamiast utrzymywania wasali gromadzonych dla wygody Wall Street. Problem w tym, że nie jest to możliwe, ponieważ Stany Zjednoczone – wraz z innymi liberalnymi plutokracjami „pierwszego świata” – utraciły wiele ze swojej historycznej zdolności do budowania i innowacji. Baza przemysłowa, która wygrała II wojnę światową, oraz kierowany przez państwo kompleks badawczo-rozwojowy, który wygrał zimną wojnę, zostały zastąpione piramidami finansowymi centrów danych i skupem akcji własnych. Nieżydowski neokonserwatywny intelektualista Christopher Caldwell przedstawia Wielką Brytanię w pozytywnym świetle za konsensualne ograniczenie zakresu swojego imperializmu, mające na celu uniknięcie nadmiernej ekspansji, zauważając jednocześnie, że Ameryka robi coś przeciwnego. Gdyby Ameryka była zarządzana dla dobra Amerykanów, mogłaby zabrać połowę swoich zasobów do domu i wycofać się, by rządzić półkulą zachodnią.
Jednak wszystkie ostatnie działania Waszyngtonu wskazują, że w Departamencie Stanu zakorzeniły się urojenia o próbie przecięcia węzła gordyjskiego, a niesyjonistyczne głosy rozsądku, takie jak Joe Kent, Tulsi Gabbard i inni, zostały wyparte z dyskusji lub ich rola została zminimalizowana.
Trzy nowe wydarzenia wskazują na gotowość Waszyngtonu do wciągnięcia świata w wojnę.
Pierwszym z nich jest niedawna decyzja o udzieleniu Ukrainie dodatkowej pomocy w wysokości 9 miliardów dolarów, którą Trump z pewnością podpisze, pomimo bezpodstawnej intrygi prasy związanej z Russiagate. Dzięki temu Kijów będzie mógł zatrudnić więcej najemników i zdobyć broń, co pozwoli mu kontynuować wojnę w nieskończoność. Decyzja ta uzupełnia uchwalony w kwietniu zastrzyk gotówki w wysokości 105 miliardów dolarów, jaki Unia Europejska i NATO przeznaczyły na załamaną ukraińską gospodarkę i siły zbrojne.
Drugim wydarzeniem jest trwająca od roku kampania Waszyngtonu, której celem jest zmuszenie Europy do przejścia na gospodarkę wojenną, aby móc doprowadzić do konfliktu z Rosją, gdy nadejdzie odpowiedni moment. Planiści wojskowi NATO przygotowują się do starcia z Rosją do 2030 roku. Według ujawnionych planów rządzona przez Amerykanów Europa przeprowadzi pobór wśród młodych mężczyzn i przerzuci prawie milion żołnierzy na granice z Rosją. Generałowie NATO rozpoczęli spotkania z producentami filmowymi w Hollywood, Wielkiej Brytanii, Niemczech i Francji, aby produkować filmy propagandowe i programy telewizyjne. Mają one na celu zaostrzenie apetytu zdenerwowanej opinii publicznej Europy Zachodniej na rozlew krwi poprzez sztucznie wykreowany szowinizm. Podobne wydarzenia mają miejsce na głównych terytoriach Pacyfiku kontrolowanych przez Waszyngton – w Japonii i Korei Południowej – które remilitaryzują się w zawrotnym tempie, przygotowując się na potencjalną wojnę z Chinami.
Trzecim wydarzeniem, które prawdopodobnie zostanie wykorzystane przeciwko Rosji i Iranowi, jest podjęta przez Amerykę próba przekształcenia Armenii w „drugą Ukrainę”. W lutym ubiegłego roku JD Vance sfinalizował inwestycję o wartości 9 miliardów dolarów w armeńską energetykę jądrową. Podpisał również kontrakt na dostawę amerykańskiej broni do tego kraju. Co najważniejsze, Stany Zjednoczone oferują Armenii – bliskiemu sojusznikowi Rosji od XIX wieku – członkostwo w Unii Europejskiej w zamian za zerwanie wszelkich więzi z Moskwą. Podobnie jak w przypadku Ukrainy, perspektywa przyjęcia przez Unię Europejską kolejnego kraju na utrzymanie jest odległa, a jednak Bruksela i Waszyngton wciąż cynicznie kuszą nią Ormian. Poprzez rozwiniętą sieć zagranicznych organizacji pozarządowych, których wewnętrzne funkcjonowanie finansowe i operacyjne jest w Armenii traktowane jak strzeżona tajemnica państwowa, młodzież tego kraju jest przeprogramowywana w kierunku antyrosyjskim i proamerykańskim.
Kreml już przewiduje kolejny kryzys na wzór ukraiński na swoim kaukaskim skrzydle. Władimir Putin zagroził nałożeniem sankcji na Armenię, jeśli będzie ona kontynuować proamerykańską i pronatowską ścieżkę. Premier Armenii Nikol Paszynian, którym kieruje zastępca dyrektora CIA David Cohen, ma zaplanowane w Waszyngtonie działania wspierające jego reelekcję za dwa dni. Wybory te nie wzbudziły większego zainteresowania, ale mogą odegrać kluczową rolę w wywołaniu kolejnego poważnego konfliktu światowego. Ponadto amerykańska obecność w Armenii mogłaby otworzyć nowe możliwości destabilizacji Iranu – kolejnego długoletniego sojusznika narodu ormiańskiego.
Biorąc wszystko pod uwagę, jest jasne, że amerykańskie imperium nie pójdzie drogą Wielkiej Brytanii ani Związku Radzieckiego i nie odejdzie po cichu.
Bez drastycznego zwrotu w historii świata Europa zmierza ku kolejnej wojnie eksterminacyjnej, która może rozlać się również na Azję. Zdesperowani i szaleni agenci w Waszyngtonie zdają się opracowywać plany z wyłączeniem broni jądrowej. Więźniowie nie tyle zarządzają azylem, ile dowodzą głównymi armiami europejskimi i azjatyckimi, i są zdeterminowani, by z nihilistycznej złośliwości uderzyć nimi w Rosję i Chiny, gdy tylko sami znikną ze światowej sceny.
Autorstwo: Eric Striker Wyszukał, opracował i udostępnił: Jarek Ruszkiewicz Źródło zagraniczne: Littoria.substack.com Źródło polskie: WolneMedia.net
Między negocjacjami, wojną dronów i nocnymi atakami istnieje zagrożenie, że wojna po raz kolejny wymknie się spod kontroli.
Podczas gdy oficjalne rozmowy nadal koncentrują się na negocjacjach, zawieszeniu broni i kanałach dyplomatycznych, rozmowa z byłym analitykiem CIA Larrym Johnsonem przedstawia zupełnie inny obraz: w Zatoce Omańskiej, w Cieśninie Ormuz i wzdłuż wybrzeża Iranu wydaje się, że nakręca się nowa spirala eskalacji.
Według nagrania wideo, podczas rozmowy odnotowano eksplozje w pobliżu irańskich instalacji morskich. Jednocześnie Centralne Dowództwo USA poinformowało o zestrzeleniu kilku irańskich dronów szturmowych. Źródła irańskie z kolei mówiły o strzałach ostrzegawczych oddanych w kierunku amerykańskich okrętów wojennych.
Agencja Reuters poinformowała również, że Iran twierdził, iż wystrzelił rakiety ostrzegawcze i drony w kierunku amerykańskich okrętów wojennych w Zatoce Omańskiej. Stany Zjednoczone zaprzeczyły kluczowym aspektom tej relacji. Agencja AP poinformowała również, że wojsko amerykańskie zestrzeliło irańskie drony w pobliżu Cieśniny Ormuz, a następnie zaatakowało irańskie systemy obrony wybrzeża.
Główna teza Johnsona: USA testują czerwone linie Iranu
Larry Johnson interpretuje te wydarzenia nie jako odosobnione incydenty, lecz jako element niebezpiecznej gry. Jego zdaniem Waszyngton najwyraźniej próbuje ustalić, jak daleko może się posunąć, nie wywołując szeroko zakrojonej reakcji Iranu.
Wskazuje na obecność amerykańskich tankowców KC-135. Takie samoloty zazwyczaj wskazują, że myśliwce są tankowane w powietrzu – co oznacza, że trwają lub są przygotowywane operacje wojskowe. Dla Johnsona to znak ostrzegawczy: start tankowców rzadko oznacza deeskalację konfliktu.
Jednocześnie dostrzega sprzeczność między publiczną retoryką Trumpa a jego działaniami militarnymi. Z jednej strony Trump nagle zaczyna mówić o Iranie z większym szacunkiem i unika agresywnego języka. Z drugiej strony, dochodzi do niemal nocnych ataków, incydentów z udziałem dronów i ataków na cele irańskie. Dla Johnsona świadczy to przede wszystkim o jednym: polityka amerykańska wydaje się chaotyczna, sprzeczna i niekontrolowana.
Strzały ostrzegawcze oddane w Zatoce Omańskiej
Centralnym punktem rozmowy jest rzekomy irański atak na amerykańskie okręty wojenne. Irańscy urzędnicy twierdzili, że użyli rakiet i dronów jako ostrzeżenia. Johnson uważa to za prawdopodobne w zasadzie – ale nie jako próbę faktycznego zatopienia amerykańskich okrętów.
Jego rozumowanie: Gdyby Iran rzeczywiście planował atak, prawdopodobnie postąpiłby inaczej. Postrzega to raczej jako sygnał: Stany Zjednoczone powinny powstrzymać się od pewnych działań w kierunku Cieśniny Ormuz lub irańskich interesów terytorialnych.
To jest geopolitycznie wybuchowe. Cieśnina Ormuz pozostaje jedną z najbardziej wrażliwych arterii energetycznych świata. Każdy incydent militarny w tym miejscu mógłby natychmiast zakłócić ceny ropy, ubezpieczenia, transport morski i stabilność regionu.
Nowe ataki USA – i kwestia odwetu
Podczas rozmowy przedstawiono nowe doniesienia o amerykańskich atakach na irańskie cele morskie. Johnson spodziewa się w takim przypadku irańskiej reakcji – prawdopodobnie silniejszej niż poprzednie kontrataki.
Szczególnie istotne jest pytanie, skąd przeprowadzono ataki. Gdyby samoloty lub drony były wystrzeliwane z baz w państwach Zatoki Perskiej, Iran mógłby rozważyć udział tych państw w operacji. Johnson wymienia możliwe miejsca rozpoczęcia ataku, takie jak Zjednoczone Emiraty Arabskie, Kuwejt, Katar czy Arabia Saudyjska.
To zmienia konflikt z bezpośredniego konfliktu USA-Iran w regionalną reakcję łańcuchową. I to właśnie jest zagrożenie: każdy atak prowokuje reakcję, każda reakcja tworzy nowe uzasadnienie dla kolejnego ataku.
Trump między dyplomacją a eskalacją
Johnson uważa, że Trump wpadł w pułapkę, którą sam zastawił. Publicznie najwyraźniej chce pokazać, że zmusza Iran do zawarcia umowy. Jednocześnie nie może sprawiać wrażenia Obamy w polityce wewnętrznej, zwłaszcza w kwestiach takich jak zamrożenie irańskich aktywów.
Film podkreśla, że uwolnienie zamrożonych funduszy może być kluczem do osiągnięcia porozumienia. Jednak Trump tak mocno sprzeciwił się retorycznie polityce Obamy wobec Iranu, że każdy krok w tym kierunku będzie dla niego politycznie trudny.
Rezultat: Dyplomacja jest publicznie przedstawiana jako siła, podczas gdy w tle trwa eskalacja działań militarnych.
Izrael, Liban i drugi front
Kolejnym tematem rozmowy jest rola Izraela i ryzyko eskalacji konfliktu w Libanie. Johnson i jego rozmówca omawiają fakt, że Iran najwyraźniej określił Bejrut jako „czerwoną linię”. Izraelski atak na stolicę Libanu mógłby zostać zinterpretowany przez Teheran jako atak na sam Iran.
To byłaby dramatyczna eskalacja. Johnson porównuje tę logikę do klasycznych gwarancji sojuszniczych: ktokolwiek atakuje konkretnego sojusznika, musi liczyć się z odpowiedzią.
Jednocześnie rozmowa jasno pokazuje, że sam Liban jest niezwykle podatny na ataki. Nowa izraelska ofensywa mogłaby nie tylko uderzyć w Hezbollah, ale także ponownie otworzyć stare wewnętrzne linie podziałów w Libanie. Johnson rozważa nawet możliwość odrodzenia się libańskiej wojny domowej.
Kompleks USA-Izrael: broń, służby wywiadowcze i kontrola
Dyskusja staje się szczególnie krytyczna, gdy mowa o nowych propozycjach legislacyjnych USA i współpracy wojskowej z Izraelem. Johnson wyjaśnia, że niektóre struktury mogłyby najwyraźniej doprowadzić do ściślejszej integracji zamówień publicznych, technologii i finansowania między USA a Izraelem.
Jego krytyka: Jeśli takie programy znikną z budżetu Pentagonu i zostaną utajnione, nadzór parlamentarny stanie się trudniejszy. To, co wcześniej było bardziej transparentne w zakresie sprzedaży broni za granicę, może w przyszłości zostać jeszcze bardziej zakorzenione w tajnych strukturach obronnych.
To wpisuje się w szerszy schemat: Izrael nie tylko otrzymuje broń, ale także zwiększa dostęp do technologii, informacji i politycznych przystani. Johnson ujmuje to drastycznie: To pokazuje, „do kogo należy ten kraj”. To stwierdzenie jest jego oceną polityczną, a nie udowodnionym faktem – ale ujawnia istotę jego analizy.
Wojna informacyjna jako nowy front
Film omawia również izraelskie programy operacji psychologicznych, kampanii wpływu i manipulacji cyfrowej. Wspomina również o szkoleniach z zakresu propagandy, analizy grup docelowych, deepfake’ów, aktywizmu internetowego oraz metodach obchodzenia ograniczeń platform.
To jasno pokazuje: wojna toczy się nie tylko za pomocą pocisków, dronów i sankcji. Toczy się również poprzez percepcję, platformy, media i narracje.
Ten wymiar jest szczególnie istotny w wojnie izraelsko-irańskiej. Każda ze stron stara się przedstawić swoje działania jako reakcję, a działania przeciwnika jako prowokację. Ten, kto zyskuje przewagę w interpretacji wydarzeń, zyskuje wpływy polityczne.
Ukraina i Rosja: druga globalna oś eskalacji
Pod koniec rozmowa schodzi na Ukrainę. Johnson interpretuje ostatnie wypowiedzi Putina jako przejaw zdecydowanej determinacji. Szczególnie rosyjskie wyrażenie „Pracujcie, bracia” jest interpretowane jako wyrażenie o zabarwieniu historycznym – sygnał, że Rosja się nie cofnie.
Johnson dostrzega tu również logikę eskalacji: ataki dronów na cele rosyjskie, potencjalne operacje z regionu Morza Bałtyckiego, nowa pomoc USA dla Ukrainy i sankcje wobec Rosji – wszystko to dzieje się równolegle z rozmowami o projektach gospodarczych między Rosją a USA. Jego diagnoza również w tym przypadku brzmi: prawa ręka amerykańskiej polityki nie wie, co robi lewica.
Wniosek: Waszyngton bawi się kilkoma pożarami naraz.
Główne przesłanie tej rozmowy jest ponure: Stany Zjednoczone jednocześnie przewodzą lub wspierają kilka linii eskalacji – przeciwko Iranowi, poprzez Izrael w Libanie, przeciwko Rosji poprzez Ukrainę i na morzu wokół Cieśniny Ormuz.
Analiza Larry’ego Johnsona sprowadza się do jednego: nie ma żadnej dostrzegalnej, spójnej strategii. Są groźby, odwroty, nowe ataki, negocjacje, sankcje, dostawy broni i publiczne ustępstwa – wszystko naraz.
Właśnie w tym tkwi niebezpieczeństwo.
Państwo, które celowo eskaluje konflikt, może być nadal przewidywalne w pewnych okolicznościach. Jednak państwo, którego władze, wojsko, frakcje polityczne i zagraniczni sojusznicy jednocześnie działają w różnych kierunkach, staje się nieprzewidywalne.
Na Bliskim Wschodzie nieprzewidywalność może bardzo szybko stać się śmiertelnie niebezpieczna.
Ostatnie doniesienia o atakach dronów, strzałach ostrzegawczych w Zatoce Omańskiej i nowych atakach USA pokazują, że wojna się nie skończyła. Jest ona jedynie w nowej fazie – mniej widocznej niż poważna inwazja, ale potencjalnie jeszcze bardziej niebezpiecznej.
Ponieważ każdy nocny atak, każdy przechwycony dron i każdy pocisk w Zatoce Perskiej może być iskrą, która zamieni niewielką potyczkę w wojnę regionalną.
María Montserrat Alvarado, znana jako Montse (Meksyk, 13 listopada 1986 r.), jest meksykańską dziennikarką i menedżerką posiadającą obywatelstwo amerykańskie, która od 1 listopada 2026 r. będzie prefektem Dykasterii ds. Komunikacji Stolicy Apostolskiej.
W latach 2009–2023 Alvarado pracowała w Becket Fund for Religious Liberty, amerykańskiej organizacji prawniczej zajmującej się obroną wolności religijnej.[1][5] W tym okresie pełniła różne funkcje kierownicze, w tym dyrektora operacyjnego i dyrektora wykonawczego, zajmując się w szczególności komunikacją, relacjami instytucjonalnymi i strategią.[6] Następnie dołączyła do działu informacyjnego katolickiej sieci EWTN, gdzie rozpoczęła pracę jako prezenterka programu „EWTN News In Depth”[7]. W 2023 roku została mianowana prezesem i dyrektorem operacyjnym EWTN News.https://it.wikipedia.org/wiki/Maria_Montserrat_Alvarado
Czym jest Projekt Philos i dlaczego budzi kontrowersje?
Projekt Philoshttps://philosproject.org/ to wpływowa amerykańska organizacja o profilu chrześcijańsko-syjonistycznym, której celem jest budowanie mostów między chrześcijanami i Żydami, zwalczanie antysemityzmu oraz wspieranie państwa Izrael-3. Jest ona jednak ostro krytykowana w tradycjonalistycznych kręgach katolickich. Jej “głównym fundatorem” (core funder) jest żydowski miliarder Paul Singeren.wikipedia.org/wiki/Paul_Singer, znany ze wspierania neokonserwatywnych podmiotów geopolitycznych na Bliskim Wschodzie -2-3. Zarzuca się jej, że promuje wśród katolików teologię “podwójnego przymierza” (dual-covenant theology), zakładającą, że Żydzi mogą osiągnąć zbawienie bez wiary w Jezusa Chrystusa, co jest postrzegane jako sprzeczne z tradycyjnym nauczaniem Kościoła -2-9-10.
Związek Alvarado z Projektem Philos
Jak wynika z jej oficjalnego życiorysu na stronie Instytutu Acton, Alvarado zasiadała w radzie doradczej projektu Philos ds. spraw latynoskich -1-3. Jej aktywność na rzecz tej organizacji nie ograniczała się jednak tylko do formalnego członkostwa. W 2022 roku, jeszcze przed objęciem stanowiska w EWTN, wzięła udział w dyskusji online zatytułowanej “In Our Time (Nostra Aetate)” prowadzonej przez Simone Rizkallah z Philos Project-2-5. To właśnie podczas tego wystąpienia padły kluczowe, kontrowersyjne słowa.
Kontrowersyjna wypowiedź z 2022 roku
W trakcie rozmowy Alvarado odniosła się do koncepcji “supersesjonizmu“,który zdefiniowała jako pogląd twierdzący, że “chrześcijaństwo unieważnia wiarę żydowską”-2-5.
………………
Supersesjonizm, nazywany przez swoich zwolenników teologią wypełnienia[1], a przez przeciwników teologią zastąpienia[1], to chrześcijańska doktryna głosząca, że Kościół chrześcijański zastąpił naród żydowski, przejmując jego rolę jako ludu Bożego objętego przymierzem[2], a tym samym twierdząca, że Nowe Przymierze zawarte przez Jezusa zastąpiło lub wyparło Przymierze Mojżeszowe. Supersesjonistom wydaje się, że Kościół powszechny stał się „Nowym Izraelem” Boga, a więc to chrześcijanie są ludem Bożym, a nie Żydzi. Supersesjonizm, często uznawany przez późniejszych chrześcijan za pochodzący od apostoła Pawła w Nowym Testamencie, był podstawową doktryną wielu kościołów prawosławnych, rzymskokatolickich i luterańskich przez większość ich historii[6]. Wielu wczesnych ojców Kościoła, w tym Justyn Męczennik i Augustyn z Hippony, było supersesjonistami[7]. https://en.wikipedia.org/wiki/Supersessionism
………………
W swoim wywodzie Alvarado stwierdziła:
“Zamiast tego, że są naszymi braćmi i siostrami, a my idziemy ramię w ramię ku zbawieniu, a oni są narodem wybranym, pojawia się ta idea, że wszyscy Żydzi powinni stać się chrześcijanami, co oczywiście jest błędne” -2-3-5.
Istota sporu teologicznego
Krytycy, tacy jak portal LifeSiteNews, wskazują, że jej stanowisko jest sprzeczne z katolicką nauką o powszechnej konieczności zbawienia przez Jezusa Chrystusa. Przytaczają oni fragmenty Katechizmu Kościoła Katolickiego oraz wypowiedzi św. Jana Pawła II, które potwierdzają, że “zbawienie może przyjść tylko od Jezusa Chrystusa”-2. Dla tradycjonalistów, takich jak komentatorzy z portalu etosweb.pl, słowa Alvarado są “łagodnym, liberalnym humanitaryzmem, który zastępuje ewangelizację ‘towarzyszeniem’” i stanowią zaprzeczenie misyjnego nakazu Kościoła-8. Z kolei jej obrońcy, w tym samo środowisko Philos Project, twierdzą, że Alvarado jedynie potępiała antysemickie teorie “supersesjonizmu” i opowiadała się za wzajemnym szacunkiem w duchu soborowej deklaracji Nostra Aetate-3.
Źródła:
Relacja Marii Montserrat Alvarado z Projektem Philos jest więc znacznie głębsza niż zwykłe członkostwo w radzie. To zaangażowanie stało się powodem publicznej kontrowersji, która wybuchła tuż po jej nominacji watykańskiej. Poniżej znajdują się linki do źródeł, w których można śledzić omawiany spór:
Relacja Alvarado z Generacją Sion (Projekt Philos)
Aby w pełni zrozumieć powiązania Marii Montserrat Alvarado z tzw. Generacją Sion, należy najpierw wyjaśnić, że Generacja Sion (Generation Zion) nie jest odrębną organizacją, lecz bezpośrednią kontynuatorką misji Projektu Philos. Jak wynika z oficjalnych informacji samego Projektu Philos, organizacja ta “rozpoczęła nowy rozdział”, a jej misja jest kontynuowana przez dwie nowe struktury: Generację Sion (Generation Zion) oraz Konferencję Chrześcijańskich Prezydentów na rzecz Izraela (Conference of Christian Presidents for Israel – CCPI)-2. Innymi słowy, Generacja Sionprzejęła zasadniczą część działań Projektu Philos, szczególnie te skierowane do młodego pokolenia.
Czym jest Generacja Sion?
Według opisu na stronie Projektu Philos, Generacja Sion to inicjatywa, która “wyposaża kolejne pokolenie chrześcijan, aby z jasnością, odwagą i przekonaniem stali przy Izraelu i społeczności żydowskiej”-2. Poprzez działania na kampusach uniwersyteckich, publiczne świadectwo i formację przywódczą, Generacja Sion promuje ruch zakorzeniony w wierze i solidarności. Jest to więc bezpośrednie narzędzie realizacji celów Philos w środowiskach akademickich i wśród młodych liderów chrześcijańskich. https://philosproject.org/
Stanowisko Alvarado wobec krytyki
Warto dodać, że sama Alvarado broniła swojej współpracy z Philos Project. W wywiadzie dla Religion News Servicepo atakach z 7 października 2023 roku, określiła Philos jako organizację “bardzo wspierającą obronę społeczności żydowskiej”, która uczy o “miękkich formach antysemityzmu” -4. Pod jej kierownictwem EWTN wyemitowało ponad miesiąc programów o antysemityzmie i historii Holokaustu z udziałem żydowskich naukowców i historyków. https://www.gloria.tv/post/qvEBpBkxTcAL6ZaK4xiXA1KuJ
***
Wypowiedzi ekumeniczne Marii Montserrat Alvarado w Becket Fund for Religious Liberty
Maria Montserrat Alvarado spędziła około czternastu lat w Becket Fund for Religious Liberty, gdzie pełniła funkcje Wiceprezeski oraz Dyrektorki Wykonawczej, zanim w 2023 roku dołączyła do EWTN -2-7. Becket Fund to organizacja non-profit zajmująca się obroną wolności religijnej, która reprezentuje w sprawach konstytucyjnych przedstawicieli różnych wyznań – katolików, żydów, muzułmanów, sikhów, protestantów i innych -2-9. To właśnie to wieloreligijne środowisko pracy ukształtowało jej najbardziej znaczące wypowiedzi o charakterze ekumenicznym.
Deklaracja o przemieniającym spotkaniu z innymi tradycjami religijnymi
Najważniejszą i najbardziej osobistą deklaracją ekumeniczną Alvarado jest jej wypowiedź z 2024 roku, gdy odbierała nagrodę Religious Freedom Impact Award. Powiedziała wówczas:
“Spotkanie z głęboką wiarą ludzi z innych tradycji religijnych zmieniło moje serce na zawsze”-2-5.
Jest to cytat kluczowy, ponieważ pokazuje, że jej ekumeniczne nastawienie nie było wyłącznie stanowiskiem instytucjonalnym, ale osobistym, formacyjnym doświadczeniem. Przez lata pracy w Becket Fund, gdzie codziennie współpracowała z wyznawcami judaizmu, islamu, sikhizmu i innych religii, jej rozumienie innych tradycji uległo pogłębieniu.
Filozofia wolności religijnej: “Żadna religia nie jest wyspą”
W swoim wystąpieniu “Sex, Nuns and Martyrs: The Relevance of Religious Freedom” (zaprezentowanym jako OSV Talk), Alvarado przedstawiła trzy poziomy uzasadnienia dla obrony wolności religijnej, z których dwa mają wyraźnie ekumeniczny charakter -3.
“Lepszy powód” (The better reason) – jak to określiła – brzmi następująco:
“Żadna religia nie jest wyspą. Jeśli ty nie masz wolności religijnej, ja nie mam wolności religijnej”-3.
To stwierdzenie oddaje fundamentalną zasadę solidarności międzywyznaniowej, która przyświecała jej pracy w Becket Fund. Alvarado argumentowała, że wolność religijna nie może być traktowana jako przywilej zastrzeżony dla jednej tradycji – albo jest chroniona dla wszystkich, albo w ostateczności dla nikogo.
“Najlepszy powód” (The best reason) sięga jeszcze głębiej i ma charakter uniwersalistyczny:
“Najlepszy powód, i to naprawdę tam, gdzie dziś toczy się walka, jest taki, że walczymy o wolność religijną, ponieważ ludzie, którzy nie wierzą w nic – w gruncie rzeczy nihiliści – chcą zaatakować samą ideę wiary w cokolwiek. I musimy działać razem – ludzie, którzy wierzą w cokolwiek – aby chronić to ważne prawo człowieka”-3.
Jest to wezwanie do stworzenia szerokiej, międzyreligijnej koalicji wszystkich ludzi wiary przeciwko świeckiemu nihilizmowi. Alvarado postuluje tu sojusz oparty nie na teologicznej zgodzie, ale na wspólnym interesie w obronie religijnego wymiaru ludzkiego życia.
Obrona praw mniejszości religijnych – przykład Sikhów
Ekumenizm Alvarado nie ograniczał się do deklaracji – miał również wymiar praktyczny. Jako Dyrektorka Wykonawcza Becket Fund, nadzorowała działania prawne w obronie praw Sikhów do służby w amerykańskiej armii bez wyrzekania się swoich religijnych nakazów – turbanów, nieobcinanych włosów i brody-9.
W 2017 roku, komentując przyznanie nagrody Legal Service Award kancelarii McDermott Will & Emery za wieloletnią pro bono pomoc Sikhom, Alvarado powiedziała:
“Praca McDermott na rzecz zakończenia dyskryminacji religijnej w wojsku była niezbędna nie tylko dla Sikhów amerykańskich, ale dla wszystkich żołnierzy, których wiara podtrzymuje ich w służbie dla naszego kraju”-9.
To stwierdzenie pokazuje, że jej zaangażowanie w obronę wolności religijnej innych tradycji opierało się na przekonaniu, że wiara – niezależnie od jej konkretnej formy – odgrywa pozytywną rolę w życiu jednostek i społeczeństwa.
Zakończenie działalności w Becket Fund
Warto dodać, że jej ekumeniczne nastawienie, ukształtowane w Becket Fund, spotyka się dziś z krytyką ze strony tradycjonalistycznych środowisk katolickich po tym, jak papież Leon XIV mianował ją prefektem Dykasterii ds. Komunikacji -2-7. Krytycy zarzucają jej, że model współpracy międzyreligijnej wyniesiony z Becket Fund może wpływać na jej stanowisko w kwestiach teologicznych, takich jak misje wśród Żydów.
Dykasteria ds. Komunikacji została powołana przez papieża Franciszka w ramach szeroko zakrojonych reform Kurii Rzymskiej. Pod jej nadzorem znajdują się wszystkie watykańskie media, w tym portal Vatican News, dziennik „L’Osservatore Romano” oraz biuro prasowe Stolicy Apostolskiej. Celem dykasterii jest koordynacja i modernizacja przekazu medialnego Watykanu.
Stany Zjednoczone domagają się, aby ich europejscy sojusznicy przyjęli „pełną odpowiedzialność” za swoją konwencjonalną obronę począwszy od tego lata.
Według raportu opublikowanego 26 maja przez Der Spiegel , Stany Zjednoczone realizują „fundamentalną restrukturyzację” swoich zobowiązań w zakresie bezpieczeństwa europejskiego, przechodząc od tradycyjnej strategii „dzielenia się obciążeniami” do strategii „przesuwania obciążeń”.
W ramach nowej wizji zwanej „NATO 3.0” Waszyngton oczekuje, że jego europejscy sojusznicy przejmą odpowiedzialność za całość konwencjonalnej obrony kontynentu.
W tym nowym kontekście Stany Zjednoczone będą przede wszystkim zapewniać odstraszanie nuklearne, a nie wszechstronne wsparcie militarne, które dotychczas gwarantowały.
Ta zmiana, która według raportu zaskoczyła europejskich polityków, wiąże się z drastycznymi cięciami amerykańskich zasobów wojskowych, które wcześniej były przeznaczone na „model sił zbrojnych NATO”.
Tłumaczenie „X” : Administracja Trumpa planuje cięcie zobowiązań wojskowych NATO, aby skupić się na Azji — Administracja Trumpa zaskoczyła europejskich sojuszników planami znacznego zmniejszenia ich wkładu wojskowego w NATO i wzywa państwa europejskie do szybkiego zamknięcia powstałej luki w zabezpieczeniach. Według doniesień niemieckiego Der Spiegel, wysoki rangą urzędnik Pentagonu podzielił się tą wiadomością podczas poufnego spotkania w siedzibie NATO w Brukseli, pozostawiając europejskich urzędników oszołomionych skalą zbliżającego się wycofania sił USA. Alexander Velez-Green, wysłannik sekretarza obrony USA Pete’a Hegsetha, poinformował sojuszników, że Waszyngton znacznie zmniejszy zasoby, które wnosi do puli łatwo dostępnych sił NATO. Planowane cięcia obejmują redukcję o jedną trzecią udziału myśliwców, mniejszą liczbę bombowców strategicznych i niszczycieli oraz całkowite wycofanie okrętów podwodnych z modelu sił zbrojnych NATO. Stany Zjednoczone zmniejszą również swoje zobowiązania dotyczące dronów operacyjnych, samolotów do tankowania w powietrzu i innych zasobów morskich. Chociaż Waszyngton zamierza utrzymać swoją siłę odstraszania nuklearnego w Europie, źródła wojskowe wskazują, że państwa europejskie mają obecnie przejąć główną odpowiedzialność za obronę konwencjonalną. Przedstawiciele USA uzasadniali cięcia, twierdząc, że ten krok dałby Pentagonowi większą elastyczność strategiczną w przekierowaniu zasobów na potencjalny konflikt w Azji, zamiast wiązać je formalnymi zobowiązaniami NATO.
Alexander Velez-Green, wysłannik Sekretarza Obrony USA Pete’a Hegsetha, niedawno poinformował sojuszników, że Waszyngton zamierza zmniejszyć o jedną trzecią liczbę samolotów bojowych oraz znacząco zredukować liczbę bombowców strategicznych, niszczycieli morskich i samolotów tankujących w powietrzu.
W raporcie wskazano, że Stany Zjednoczone planują całkowicie zaprzestać dostarczania okrętów podwodnych do puli NATO i oczekują, że Europejczycy dostarczą własne drony rozpoznawcze i bojowe.
Głównym powodem wycofania sił jest reorganizacja sił zbrojnych USA w regionie Azji i Pacyfiku, choć przedstawiciele władz zwrócili również uwagę na potrzebę elastyczności w przydzielaniu zasobów na operacje wojskowe w Azji Zachodniej i na półkuli zachodniej.
Według doniesień Waszyngton przygotowuje się na potencjalny „konflikt na dwóch frontach”, zaznaczając, że amerykański wywiad wskazał rok 2027 jako „kluczową datę”, kiedy Chiny mogłyby rozpocząć ofensywę na Tajwan.
Biorąc pod uwagę taką możliwość, USA nie chcą już, aby ich najważniejsze zasoby były „zamrożone” poprzez wiążące zobowiązania NATO.
Raport podkreśla niezwykle szybką transformację, w ramach której Stany Zjednoczone żądają, aby ich europejscy sojusznicy przedstawili do początku czerwca konkretne propozycje mające na celu zamknięcie tych nowo powstałych luk wojskowych, mając na celu sformalizowanie nowego modelu na szczycie w Ankarze w lipcu .
Choć oficjalnie kierownictwo NATO przedstawia ten krok jako sposób na zmniejszenie „nadmiernej zależności” od Stanów Zjednoczonych, europejscy dyplomaci uważają, że wymogi są o wiele bardziej rygorystyczne, niż oczekiwano, a europejscy szefowie państw i rządów są podobno zaskoczeni skalą i tempem żądań.
Podczas tajnych spotkań niektórzy przedstawiciele interpretowali naleganie USA na szybką realizację postanowień jako „pośrednie zagrożenie” dla tych, którzy nie zareagują szybko.
Zgodnie z nowym „podziałem obciążeń” prezydent USA Donald Trump ogłosił 22 maja, że wyśle do Polski kolejnych 5000 żołnierzy. Jak donoszą źródła, decyzja ta miała być motywowana osobistymi relacjami z prezydentem Polski Karolem Nawrockim i poparciem dla niego.
Decyzja ta „wywołała zamieszanie” w Pentagonie, gdyż jest sprzeczna z wcześniejszymi rozkazami redukcji amerykańskiej obecności wojskowej w Europie, takimi jak planowane wycofanie ponad 5000 żołnierzy z Niemiec.
Choć polskie władze z zadowoleniem przyjęły zwiększenie liczebności wojsk, przedstawiciele amerykańskiej obrony i dyplomaci skrytykowali tę zmianę kursu, uznając ją za nieprzemyślaną i wskazując, że stwarza ona wrażenie strategicznej niespójności, szczególnie teraz, gdy USA przygotowują się do poinformowania sojuszników z NATO o swojej przyszłej obecności wojskowej.
„Choć polskie władze z zadowoleniem przyjęły zwiększenie liczebności wojsk…” – nie mogę się powstrzymać: kiedy te „polskie władze” znajdą swoje wieszaki na latarniach?
Zanim zacznę ten artykuł, chcę wyrazić moją głęboką pogardę dla wszystkich podżegaczy wojennych na tym świecie. Prawdziwym agresorem niekoniecznie jest ten, kto pierwszy stawia krok ku wojnie, lecz ten, kto ten krok wymusza. Niemniej jednak, nawet ten pierwszy krok jest niewybaczalny.
Ostatecznie ta wojna nie zakończy się triumfem, lecz negocjacjami. Zakończy się tak, jak wojny prawie zawsze kończą się: nie moralnym szowinizmem, nie telewizyjnymi hasłami, nie medalami dla podżegaczy wojennych i „przedłużaczy cierpień” takich jak Anton Hofreiter, Marie-Agnes Strack-Zimmermann czy Annalena Baerbock, ale politycznym rozwiązaniem przy stole negocjacyjnym. Tragedia polega na tym, że taki stół negocjacyjny istniał już w Stambule pod koniec marca/na początku kwietnia 2022 roku – zaledwie pięć tygodni po wybuchu wojny.
Pięć tygodni po rozpoczęciu rosyjskiej inwazji przedstawiono projekty, które przynajmniej dawały szansę na zakończenie tego wymierania: neutralność Ukrainy, gwarancje bezpieczeństwa, ramy polityczne. Ale ta szansa nie została wykorzystana. Została politycznie stłumiona – przez te mroczne siły na Zachodzie, które nie chciały pokoju, lecz wojny na wyniszczenie.
Boris Johnson pojawił się w Kijowie jako posłaniec tej linii: Putina nie należy negocjować, lecz naciskać. Za brytyjskim podżegaczem wojennym stała ówczesna administracja USA pod przewodnictwem Joe Bidena, wspierana przez europejskich polityków, którzy od tamtej pory każdą dalszą eskalację przedstawiali jako wyraz solidarności z Ukrainą. Annalena Baerbock mówiła o prowadzeniu „wojny z Rosją”. Ursula von der Leyen obiecała zwycięstwo Ukrainy. Keir Starmer w istocie ogłosił front ukraiński swoją własną europejską linią frontu.
Kiedy pod koniec marca 2022 roku w Stambule toczyły się negocjacje w sprawie ewentualnego zakończenia wojny, Biuro Narodów Zjednoczonych ds. Ochrony Konstytucji i Zwalczania Terroryzmu (OHCHR) udokumentowało już 3257 ofiar cywilnych na Ukrainie – w tym 1276 zabitych i 1981 rannych. Wiarygodne dane dotyczące liczby zabitych i rannych żołnierzy po obu stronach nie były wówczas jeszcze dostępne. Jednak szacunki sięgały już dziesiątek tysięcy. Dziś, cztery lata później, szacunki strat wojskowych – zabitych, rannych lub zaginionych – wahają się od 1,7 do prawie 2 milionów żołnierzy rosyjskich i ukraińskich łącznie. Samo CSIS szacuje straty na około 1,2 miliona Rosjan i 500 000 do 600 000 Ukraińców. Ilu z tych ofiar można było uniknąć? To pytanie jest skierowane nie tyle do Moskwy, co do tych aktorów politycznych, którzy zdecydowali się na dalszą eskalację, dostawy broni i przedłużającą się wojnę na wyniszczenie. Wstydźcie się, podżegacze wojenni! Niech cierpienie każdej matki, która straciła dziecko w tej bezsensownej wojnie, pozbawi was snu! Ale do tego potrzebne jest coś w rodzaju sumienia. Myślę, że bohaterowie tej wojny śpią całkiem dobrze.
Skutkiem tej polityki przedłużania wojny są kostnice, okopy i zniszczone miasta. Setki tysięcy żołnierzy zginęło, zostało rannych lub zaginęło. Dziesiątki tysięcy cywilów zginęło lub zostało rannych. A jednak ci, którzy przedłużają wojnę, dostarczając coraz więcej broni, są czczeni jako przyjaciele Ukrainy.
Oto wypaczenie naszych czasów: ci, którzy blokują pokój, nazywają siebie przyjaciółmi. Ci, którzy oczerniają negocjacje, nazywają siebie obrońcami wolności i demokracji. Ci, którzy pozwalają innym ginąć w beznadziejnej wojnie na wyniszczenie, otrzymują medale.
Ten akt oskarżenia skierowany jest przeciwko politycznym podżegaczom wojennym w Europie i USA, przeciwko tym, którzy ogłaszają Rosję jedynym sprawcą, ale ukrywają swój współudział w przedłużającej się konaniu. Rosja rozpoczęła tę wojnę. Ale Zachód zrobił wszystko, aby zapobiec jej wcześniejszemu zakończeniu. W tym tkwi jego historyczna wina.
Kto czerpie zyski z wojny?
„Wojna jest najlepszym kupcem. Zamienia żelazo w złoto”. Fryderyk Schiller
Wojna na Ukrainie to nie tylko katastrofa humanitarna. To także gigantyczny program stymulacji gospodarczej – dla producentów broni.
Weźmy na przykład firmę Rheinmetall.
Pod koniec 2021 roku, zaledwie kilka miesięcy przed rosyjską inwazją, akcje były notowane w okolicach 85–95 euro. Po wybuchu wojny natychmiast wzrosły powyżej 100 euro. W marcu 2022 roku po raz pierwszy przekroczyły granicę 200 euro. W latach 2025/2026 akcje tymczasowo oscylowały w okolicach 1600 euro, osiągając poziom prawie 2000 euro. Nawet po spadkach, kurs utrzymywał się znacznie powyżej 1200 euro.
Oznacza to, że cena akcji wycenianej na 90 euro wzrosła chwilowo do prawie 2000 euro. Wzrost, który byłby wyjątkowy nawet w sektorze technologicznym. Wojna zabija ludzi – i jednocześnie generuje rekordy giełdowe.
Znajoma chwaliła się, że miała nosa do interesów, inwestując w akcje Rheinmetall w odpowiednim momencie. Zewnętrznie spokojna, ale w głębi duszy głęboko zaniepokojona, odpowiedziałam fragmentem Biblii. Jezus zadał następujące fundamentalne pytanie, zapisane w kilku Ewangeliach, w tym w Ewangelii Mateusza 16,26:
„Cóż bowiem za pożytek z tego, że ktoś cały świat zyska, a na duszy swojej szkodę poniesie?”.
Jezus ostrzega przed poświęcaniem wewnętrznego i wiecznego dobrobytu dla czysto zewnętrznego, materialnego lub światowego sukcesu. Można dążyć do wszystkiego, co świat ma do zaoferowania w zakresie motywacji zewnętrznej (bogactwo, władza, prestiż, dobra materialne), ale jeśli w tym procesie „straci się” własną duszę, sumienie lub relację z Bogiem – czymkolwiek sobie Boga wyobrażamy – ostatecznie nic się nie zyskuje. Jeśli wierzy się również w etykę odwetu, taką jak karma, to zakup akcji Rheinmetall był zdecydowanie złą inwestycją. Nie powinno zatem dziwić, że w następnym życiu odrodzimy się jako ślimak.
Każdy, kto twierdzi, że wojny nie przynoszą korzyści ekonomicznych, ignoruje rzeczywistość przemysłu zbrojeniowego. Firmy zbrojeniowe w Europie i USA odnotowały rekordowe zamówienia. Rheinmetall ogłosił zamówienia warte miliardy dolarów, rozbudowę mocy produkcyjnych i nowe zakłady produkcyjne.
Moim zdaniem, to rozstrzyga kwestię, kto ma materialny interes w przedłużaniu wojen tak długo, jak to możliwe. Ten interes – chciwość – ma imię: diabelski Mammon. Każdy, kto kupuje akcje broni, jest, moim zdaniem, częścią zła, nawet jeśli na zewnątrz może sprawiać wrażenie „porządnego” obywatela.
Ponad 60 lat temu pewien człowiek wydał ostrzeżenie, które wydaje się dziś bardziej aktualne niż kiedykolwiek. Nie był to byle jaki działacz na rzecz pokoju. Nie lewicowy intelektualista. Ale pięciogwiazdkowy generał, były Naczelny Dowódca Sił Sojuszniczych NATO i prezydent Stanów Zjednoczonych Ameryki: Dwight D. Eisenhower. Krótko przed opuszczeniem urzędu wydał on dobitne ostrzeżenie:
„W instytucjach rządowych musimy chronić się przed uzyskaniem nieuprawnionego wpływu – celowego lub nieumyślnego – ze strony kompleksu militarno-przemysłowego”.
I dalej:
„Istnieje ryzyko katastrofalnego wzrostu błędnej władzy i będzie ono trwać”.
Już w 1961 roku amerykański prezydent dostrzegł niebezpieczeństwo, że przemysł zbrojeniowy, wojsko i polityka mogą stworzyć strukturę władzy, która będzie realizować własne interesy – interesy, które z pewnością nie będą zgodne z pokojem, dyplomacją ani dobrobytem społeczeństwa.
Czy Eisenhower miał rację? Bez wątpienia!
Kiedy wojny wzbogacają całe gałęzie przemysłu, kiedy akcje firm zbrojeniowych gwałtownie rosną, podczas gdy ludzie giną w okopach, kiedy Rheinmetall notuje wzrosty cen akcji w ciągu kilku lat, o jakich normalne firmy mogą tylko pomarzyć, kiedy politycy wciąż reklamują nowe dostawy broni jako politykę pokojową – „zawarcie pokoju bronią”, kogo myślicie, że oszukujecie – kiedy całe gospodarki mają być ponownie „gotowe do wojny”, kiedy młodzi ludzie mają być ponownie poświęcani, pytanie jest uzasadnione: Kto korzysta na przedłużającym się konflikcie? Ukraiński czy rosyjski żołnierz w okopach? Matka, która straciła syna? Emeryt, któremu obcięto świadczenia socjalne? Robotnik? A może te firmy, których portfele zamówień zapełniają się z każdą kolejną eskalacją?
Eisenhower nie ostrzegał przed Rosją. Nie ostrzegał przed Chinami. Ostrzegał przed strukturą władzy w swoim obozie. Ostrzegał przed systemem, w którym wojna staje się nie tylko narzędziem geopolitycznym, ale także ekonomicznym modelem biznesowym. To jedna z najbardziej szokujących prawd naszych czasów: trudno zakończyć konflikty, gdy kilka potężnych instytucji i osób ma w nich interes. Moim zdaniem podżegacze wojenni to elementy wysoce przestępcze.
Każdy, kto podważa sens wojny na Ukrainie, nie jest ekstremistą ani nawet wrogiem publicznym. Ktoś taki po prostu zadaje sobie to samo pytanie, które ponad sześć dekad temu zadał amerykański prezydent.
Może powinniśmy byli go posłuchać. Pacyfistyczni politycy, tacy jak Sahra Wagenknecht, a nawet ja, tak zrobili, ale wojowniczy politycy, tacy jak Anton Hofreiter, Roderich Kiesewetter, Friedrich Merz – BlackRock przesyła pozdrowienia – Annalena Baerbock, Marie-Agnes Strack-Zimmermann – Rheinmetall przesyła pozdrowienia – Keir Starmer, Emmanuel Macron, Ursula von der Leyen i im podobni, nadal podążają ścieżką podżegania do wojny i są w ogromnym stopniu współwinni cierpieniu ludzi dotkniętych tą tragedią.
„Nigdy więcej wojny” – czy „gotowi do wojny”?
Przez dziesięciolecia Niemcy definiowały się poprzez historyczny imperatyw:
Nigdy więcej wojny!
Dziś ta sama republika mówi o gotowości bojowej i przezbrojeniu, uważa produkcję broni za rynek wzrostu, chce zbudować najsilniejszą konwencjonalną armię w Europie, chce zwiększyć wydatki na obronę, które pochłoną prawie połowę budżetu federalnego kosztem państwa opiekuńczego, i dyskutuje o ponownym wprowadzeniu obowiązkowego poboru.
29 października 2023 roku Boris Pistorius oświadczył w programie Berlin Direkt , że Niemcy muszą być „gotowe do wojny”. Później zintensyfikował to stanowisko, stwierdzając, że Niemcy muszą być „gotowe do wojny do 2029 roku”. Jak ten człowiek doszedł do roku 2029? Boska, czy raczej diaboliczna inspiracja? Federalne Ministerstwo Obrony używa tego sformułowania od tamtej pory, podobnie jak Bundestag. Dlaczego? Ponieważ społeczeństwo ma się przyzwyczaić do nieodpowiedzialnej retoryki wojennej, a gotowość wojenna ma stać się nową normą. Chociaż nasi parlamentarzyści z ugruntowanego kartelu partyjnego mogą nie być szczególnie zdolni do niczego poza zdobywaniem mandatów i zwiększaniem własnych diet, są mistrzami manipulacji – takiej jak ciągłe powtarzanie, sianie strachu i kreowanie wizerunku wroga. Termin „gotowość wojenna” stał się politycznie definiujący. Jednak dla mnie przywołuje on skojarzenia historyczne, ponieważ podobna retoryka wojenna istniała przed I i II wojną światową.
Słowo „gotowy do wojny” to polityczny przełom. Nie oznacza ono „zdolny do pokoju”, „zdolny do dyplomacji”, ani nawet po prostu „zdolny do obrony”. Oznacza: gotowy do wojny . Zdolny do wojny. Gotowy do wojny. Społecznie, ekonomicznie, militarnie i mentalnie nastawiony na wojnę. Wstydź się, panie „Pistoliusie”, i wszyscy twoi wojowniczy towarzysze!
Pistorius sprzedaje tę retorykę jako środek odstraszający. Ale przygotowanie społeczeństwa do wojny nie zwiększa jego bezpieczeństwa. Zwiększa jego gotowość do wojny. Niemcy nie staną się bezpieczniejsze, powracając do fantazji o militarnej potędze – budowy najsilniejszej armii konwencjonalnej w Europie i podobnych wojowniczych, samobójczych myśli. Staną się bardziej podatne na ataki.
Niemcy i ich naród powinni się odrzucić na takie określenia. Dwie wojny światowe, miliony ofiar, zniszczone miasta, spalona ziemia – a teraz Niemcy, o zgrozo, mają znów być „gotowe do wojny” – mimo że zadały ludzkości niezmierzone cierpienie, zwłaszcza w czasie II wojny światowej, i powinny były wyciągnąć z niej jedną kluczową lekcję: Nigdy więcej wojny! Trzeba się zastanowić, czy część tego społeczeństwa w ogóle czegoś się nauczyła ze swojej historii. Obawiam się, że nie, patrząc na radykałów takich jak Kiesewetter, Strack-Zimmermann czy Pistorius.
Szczególnie niepokojące jest to, że Boris Pistorius – człowiek, który chce, aby Niemcy były „gotowe do wojny” – od lat należy do najpopularniejszych polityków w Niemczech. W barometrze politycznym stacji ZDF był on niekiedy jedynym czołowym politykiem z pozytywnym ratingiem, podczas gdy inni członkowie rządu radzili sobie znacznie gorzej. RTL/Forsa i INSA również regularnie plasowały go na pierwszym miejscu w swoich sondażach popularności.
Ta popularność ministra obrony spotkała się z krytyką przede wszystkim w mediach alternatywnych. W artykule „Manova” publicysta Tom J. Wellbrock ostro zaatakował Pistoriusa jako postać polityczną, kwestionując jego wysokie notowania pomimo coraz bardziej agresywnej retoryki na temat zbrojeń. Artykuł zasadniczo stawia pytanie, jak polityk, który sprawia, że określenia takie jak „gotowy do wojny” są społecznie akceptowalne, może być jednocześnie postrzegany jako promyk nadziei.
W mojej książce „Niebezpieczne zera”, w której opisałem dziesięć wysoce wątpliwych postaci w niemieckim społeczeństwie, Boris Pistorius, wraz z podżegaczami wojennymi Annaleną Baerbock, Antonem Hofreiterem, Marie-Agnes Strack-Zimmermann, Friedrichem Merzem i Ursulą von der Leyen, był obowiązkowym punktem odniesienia. Przedstawiam w niej tego podżegacza wojennego jako pozornie pragmatycznego, przystępnego i rozsądnego, a jednak stopniowo przywraca on polityczną normalność do militaryzacji. Moja główna krytyka jest następująca: największym zagrożeniem nie jest głośny twardogłowy, ale popularny polityk o umiarkowanej retoryce, który sprzedaje zbrojenia jako racjonalność. Wilk w owczej skórze nie wydaje się niebezpieczny, ponieważ ryczy jak psychopata – jak na przykład Donald Trump. Jest niebezpieczny, ponieważ mówi spokojnie, brzmi jak mąż stanu i w ten sposób przyzwyczaja całe społeczeństwo do idei, że wojna znów stała się normalną opcją działań politycznych. Nawet inteligentni ludzie z mojego najbliższego otoczenia dają się nabrać na ukrytego podżegacza wojennego Pistoriusa, który ze swoim sielankowym spokojem i umiarkowanym językiem sprzedaje militaryzację jako rozsądek.
Pistorius nie zwiększa bezpieczeństwa Niemiec. Przesuwa intelektualne granice tego, co można ponownie powiedzieć, wymyślić i zrobić. Czyniąc to, poważnie zagraża Niemcom. Ci, którzy ciągle mówią o gotowości bojowej, nie budują pokoju. Budują psychologiczną infrastrukturę dla kolejnej wojny. Politycy tacy jak Boris Pistorius przekształcają skrupulatnie skonstruowaną politykę pokojową w militarną normalność. Kanclerz taki jak Friedrich Merz, który dąży do konfrontacji zamiast dialogu z Rosją, jest w moich oczach aniołem śmierci. Podżegacze wojenni tacy jak Roderich Kiesewetter, który kilka lat temu chciał wywołać wojnę w Rosji, znów są słyszani. Ograniczeni umysłowo i wojowniczy politycy – niebezpieczna mieszanka – jak Annalena Baerbock, która prowadzi wojnę z Rosją i włącza nas w swoją retorykę, reprezentowali Niemcy na arenie międzynarodowej. Słowa „Nigdy więcej wojny” coraz bardziej zanikają i są stopniowo wymazywane ze zbiorowej pamięci niemieckiego społeczeństwa.
Transformacja w kierunku gospodarki wojennej
Powstają nowe sojusze między przemysłem cywilnym a wojskiem. To, co kiedyś uważano za wyjątek, stopniowo staje się nową normą: przemysł motoryzacyjny, kolejowy, dostawcy, planowanie infrastruktury – wszystko jest coraz częściej postrzegane z perspektywy użyteczności wojskowej.
Szczególnie uderzającym przykładem jest Volkswagen. W 2025 roku Rheinmetall rozważał potencjalną współpracę z VW w swoim zakładzie w Osnabrück. Według Deutschlandfunk, VW potwierdził, że podczas wizyty delegacji Rheinmetall otwarcie dyskutowano o „potencjalnych możliwościach współpracy w zakresie pojazdów wojskowych”. Prezes VW, Oliver Blume, wyraził wcześniej gotowość do większego zaangażowania w projekty wojskowe. Chociaż Reuters później donosił, że Rheinmetall nie prowadzi już konkretnych negocjacji dotyczących Osnabrück, kluczowe jest to, że drzwi zostały otwarte. Rozważana jest cywilna fabryka samochodów jako potencjalny element produkcji zbrojeniowej. Jeśli ten element zostanie zrealizowany, wiem, których marek samochodów już nie kupię.
W Görlitz francusko-niemiecki koncern zbrojeniowy KNDS stopniowo przejmuje dawną fabrykę Alstomu, w której przez dekady budowano piętrowe pociągi i tramwaje. W przyszłości zakład będzie produkował komponenty do czołgu podstawowego Leopard 2, bojowego wozu piechoty Puma oraz moduły do wariantów kołowego transportera opancerzonego Boxer. Przebudowa będzie przebiegać etapami; zakończenie przekazania zakładu planowane jest na 2027 rok. Ogłoszono już daty rozpoczęcia produkcji i pierwszego transferu personelu do KNDS.
Fabryka, która kiedyś przewoziła ludzi, staje się teraz fabryką dostarczającą komponenty do sprzętu wojskowego. To właśnie nazywamy dziś zmianą strukturalną. Symbolizuje to, jak podżegacze wojenni w Niemczech powoli przekształcają społeczeństwo z cywilnego w militarystyczne.
Continental i Rheinmetall również pokazują, w jakim kierunku zmierzają zmiany. W 2024 roku Continental podpisał list intencyjny z Rheinmetall, aby zaoferować pracownikom – z sektorów dotkniętych zmianami strukturalnymi – możliwości przejścia do przemysłu obronnego. Agencja Reuters jednoznacznie określiła to jako konsekwencję potrzeb kadrowych sektora obronnego w połączeniu z redukcją zatrudnienia w przemyśle motoryzacyjnym. ZF Friedrichshafen, tradycyjny dostawca motoryzacyjny, określa się jako partner przemysłu obronnego i dostarcza komponenty do pojazdów opancerzonych.
To sedno nowej gospodarki wojennej: tam, gdzie przemysł cywilny słabnie, uzbrojenie nagle okazuje się ratunkiem. Miejsca pracy nie są już zapewnione przez pokojowe technologie przyszłości, ale przez czołgi, amunicję, pojazdy wojskowe i logistykę wojenną.
W swoim artykule „Upadek zbrojeń: Dlaczego Niemcy i UE inwestują w wojnę”, opublikowanym w internetowym magazynie Overton, autor Michael Hollister argumentuje , że słabość gospodarcza, deindustrializacja i stagnacja wzrostu gospodarczego mogą zwiększać pokusę wykorzystywania zbrojeń jako nowego motoru napędowego inwestycji i wzrostu. Mówiąc wprost, oznacza to, że tam, gdzie dynamika przemysłowa słabnie – a spadek ten w Niemczech jest w dużej mierze spowodowany przez niekompetentnych lub wykształconych przez elity polityków – gospodarka wojenna nie jest już postrzegana jako wyjątek, lecz jako rozwiązanie ekonomiczne.
W moim artykule „Cięcia socjalne dla gospodarki wojennej to wypowiedzenie wojny własnemu narodowi” na wassersaege.com napisałem w zasadzie: Podczas gdy politycy dyskutują o ogromnych cięciach w państwie opiekuńczym, miliardy są mobilizowane na zbrojenia, produkcję broni i infrastrukturę wojskową bez większej debaty. Priorytety niemieckich marionetek politycznych zmieniają się – odchodzą od zabezpieczenia społecznego w stronę siły militarnej.
Ale nie tylko fabryki przechodzą na gospodarkę wojenną. Drogi, mosty, linie kolejowe i porty są coraz częściej planowane i rozbudowywane z uwzględnieniem potrzeb wojskowych. UE i Niemcy pracują nad projektem „Mobilność Wojskowa”: celem jest umożliwienie szybszego przemieszczania się wojsk i ciężkiego sprzętu w Europie. Analiza DGAP wymaga regularnych raportów dotyczących dróg, mostów, tuneli, linii kolejowych i dróg wodnych – w tym klasyfikacji ładunków wojskowych. Sam rząd niemiecki przyznaje, że Bundeswehra (niemieckie siły zbrojne) korzysta z cywilnej infrastruktury transportowej, zwłaszcza dróg, w celu przemieszczania się poza teren obiektów wojskowych. Czy nie widzieliśmy tego już 85–90 lat temu?
Mosty nie są remontowane tylko po to, by dojeżdżający mogli szybciej dotrzeć do pracy. Linie kolejowe nie są modernizowane tylko po to, by rodziny mogły punktualnie wyjechać na wakacje. Drogi nie są rozbudowywane tylko po to, by usprawnić codzienne życie. Pytanie dla podżegaczy wojennych brzmi: Czy ten most wytrzyma najazd czołgów? Czy ten pociąg przewiezie sprzęt wojskowy? Czy w kryzysie ta infrastruktura będzie w stanie przetransportować żołnierzy i broń na wschód?
To nie jest nieszkodliwa modernizacja. To postępująca militaryzacja życia cywilnego. Jeszcze niedawno bardziej odpowiedzialni politycy zadawali sobie pytanie: Jak poprawić życie obywateli? Dziś pytanie brzmi: Jak przygotować kraj do wojny?
Czy to nie przewrotne? Społeczeństwo, które pozwala szkołom popadać w ruinę, przeciąża opiekunów, odrzuca emerytów i pozostawia rodziny same sobie z rosnącymi kosztami, nagle odkrywa swoją determinację, gdy potrzebne są czołgi. Nie ma pieniędzy na zniszczone klasy. Nagle znajdują się strategiczne uzasadnienia i wystarczające środki finansowe na remont mostów, które mogłyby przewieźć ciężki sprzęt wojskowy w nagłych wypadkach.
Gospodarka wojenna nie pojawia się z dnia na dzień. Pojawia się po cichu. Najpierw jako „punkt zwrotny”, potem jako „fundusze specjalne”, potem jako „gotowość wojenna”, potem jako bezpieczeństwo zatrudnienia, a na końcu jako program infrastrukturalny. I w pewnym momencie człowiek uświadamia sobie: cały kraj nie jest już nastawiony na pokój, lecz raczej na kolejną wojnę. A wielu obywateli Niemiec siedzi jak zahipnotyzowane króliki przed wężem. Niemcy stały się demokracją widza.
Nie tylko Rheinmetall czerpie zyski. Duch zbrojeń przenika do gospodarki cywilnej. Do fabryk samochodów. Do kolei. Do łańcuchów dostaw. Do programów budowy dróg. Do statyki mostów. Do dyskursu politycznego. Do umysłów ludzi.
A ci, którzy to krytykują, nie są marzycielami, szarlatanami ani zwolennikami teorii spiskowych. Po prostu widzą wcześniej niż inni, dokąd ten rozwój prowadzi.
Jak będzie finansowana nowa gospodarka wojenna? Kosztem państwa opiekuńczego.
Dozbrojenie kosztuje. Gospodarka wojenna kosztuje. „Gotowość wojenna” kosztuje. Kluczowe pytanie brzmi zatem nie czy zostanie opłacona, ale kto za nią zapłaci.
Odpowiedź brzmi:
Nie bogaci, nie wielcy spekulanci, nie te korporacje, których zyski rosną z każdym kontraktem zbrojeniowym. To powinni płacić pracownicy, emeryci, rodziny i osoby wykluczone społecznie.
Podczas gdy nagle mobilizuje się pieniądze o niemal niewyobrażalnych kwotach na zbrojenia, broń, amunicję, infrastrukturę wojskową i wielomiliardowe fundusze specjalne, gdzie indziej apeluje się: oszczędzaj na opiece, oszczędzaj na edukacji, oszczędzaj na emeryturach, oszczędzaj na usługach socjalnych.
Jednocześnie dyskutuje się o dłuższym okresie aktywności zawodowej. Oczekuje się, że ludzie będą pracować dłużej, później przechodzić na emeryturę i przygotowywać się na niższe świadczenia socjalne – przynajmniej na razie, w jednej z najsilniejszych gospodarek świata.
Są pieniądze na czołgi, ale najwyraźniej mniej na ludzi. Społeczeństwo, które przeznacza miliardy na zbrojenia, jednocześnie dyskutując o cięciach w usługach socjalnych, zmienia swoje priorytety – odchodzi od równości społecznej, a skupia się na sile militarnej. Broń palna zamiast masła.
Oczywiście nikt otwarcie nie powie: „Tniemy programy socjalne, żeby było więcej pieniędzy na zbrojenia”. Politycznie brzmi to tak: dyscyplina fiskalna, zapewnienie konkurencyjności gospodarczej, odpowiedzialność, punkt zwrotny, gotowość militarna. Efekt jest jednak ten sam. Kompletna farsa!
Jednym z najniebezpieczniejszych zjawisk naszych czasów jest nie tylko sam wyścig zbrojeń, ale także fakt, że społeczeństwo zaczyna finansować broń szybciej niż ubezpieczenia społeczne – i nawet tego nie kwestionuje. To nie jest „punkt zwrotny”, to zmiana wartości w manipulowanym społeczeństwie – odchodzenie od niezależnego myślenia w stronę kontroli zewnętrznej. Poplecznicy elitarnych polityków – media głównego nurtu – wspierają to kontrolowane i systematyczne ogłupianie społeczeństwa wszelkimi możliwymi środkami. W żaden sposób nie wypełniają już swojego mandatu obiektywnego i neutralnego dziennikarstwa.
Obecna tendencja jest nie tylko niepokojąca, ale i niezwykle niebezpieczna.
Młodzi ludzie powinni zapłacić cenę
Uzbrojenie wymaga nie tylko pieniędzy. Uzbrojenie wymaga również ludzi.
Niemieckie siły zbrojne od lat borykają się z problemami kadrowymi. Coraz głośniej apeluje się o znaczne zwiększenie liczebności wojsk. Dyskutowane są cele do 260 000 żołnierzy, a także rezerwiści i rozważane są nowe modele służby wojskowej. Minister obrony Boris Pistorius wielokrotnie poruszał kwestię wprowadzenia jakiejś formy obowiązkowej służby wojskowej. Niemieckie siły zbrojne przyznają, że w dłuższej perspektywie zapotrzebowanie na siłę roboczą będzie znacznie wyższe.
Kluczowe pytanie brzmi:
Kto właściwie ma dźwigać tę nową „gotowość wojenną”?
Odpowiedź jest prosta:
Nie ci politycy, którzy dziś wzywają do zbrojeń, ani prawdopodobnie ich dzieci, siostrzenice, siostrzeńcy i tym podobni. Nie ci komentatorzy, którzy z wygodnych foteli entuzjastycznie witają dostawy broni. Nie ci decydenci, którzy mówią o odpowiedzialności geopolitycznej.
Młodzi ludzie płacą cenę. Ludzie, którzy chcą założyć rodziny. Ludzie, którzy chcą studiować, pracować, podróżować lub zakładać firmy. Ludzie z przyszłością. Po raz kolejny młodzi ludzie są przygotowywani na konflikty, za które odpowiadają starsi decydenci. Szuka się mięsa armatniego – kozłów ofiarnych.
Poniższy cytat podsumowuje to idealnie:
Wojna ma miejsce wtedy, gdy młodzi ludzie, którzy się nie znają i nie nienawidzą, zabijają się nawzajem – ponieważ starsi ludzie, którzy się znają i nienawidzą, tego właśnie chcą.
Pochodzenie cytatu jest niejasne. Jego znaczenie jest jednak pewne.
Ofiarami wojen zawsze byli nieproporcjonalnie młodzi ludzie. W wojnie na Ukrainie straty militarne po obu stronach szacuje się obecnie na ponad milion zabitych, rannych lub zaginionych. Za każdą liczbą kryła się kiedyś osoba z planami, nadziejami i bliskimi. To nie ojcowie powinni chować swoich synów, ale synowie chować swoich ojców.
Każdy, kto dziś używa terminu „gotowy do wojny”, powinien jasno zdefiniować, co on oznacza: nie chodzi tu tylko o więcej czołgów, więcej broni czy wyższe wydatki na wojsko; chodzi przede wszystkim o więcej młodych ludzi, którzy w kryzysie będą walczyć i potencjalnie stracą życie lub powrócą ranni. I po co, a raczej dla kogo? Aby pomóc elitom władzy i majątku osiągnąć ich nieludzkie cele. Młodzi mężczyźni i kobiety, proszę, nie wierzcie w te bzdury, że w kryzysie walczycie za naród i ojczyznę, za bezpieczeństwo Niemiec. Walczycie za kilku starych, nieodpowiedzialnych mężczyzn, którzy z pewnością nie wyślą swoich dzieci na wojnę. Mój apel do młodego pokolenia: Zastanówcie się dobrze, czy chcecie podjąć ten krok i wstąpić do Bundeswehry (niemieckich sił zbrojnych). Jeśli nie chcecie, nawet z poborem, istnieją sposoby na uniknięcie tego przymusu stworzonego przez samolubnych podżegaczy wojennych.
Biorąc pod uwagę swoją mroczną historię, którą zawdzięczają podżegaczom wojennym z przeszłości, Niemcy powinny zachować szczególną ostrożność. Zamiast tego, język, w którym zbrojenia są utożsamiane z odpowiedzialnością, a przygotowania do wojny uważane za racjonalne, ponownie staje się społecznie akceptowalny, wymagając od żołnierzy zbudowania najsilniejszej armii w Europie. Ci sami pozbawieni skrupułów podżegacze wojenni znów działają! Wstydźcie się, podżegacze wojenni! Wiem, że się powtarzam, ale nie potrafię wystarczająco często wyrażać swojej odrazy do tych ludzi.
Młodzi ludzie potrzebują przyszłości, edukacji, rodzin, innowacji, niedrogich mieszkań i perspektyw, a nie mobilizacji wojskowej w swoich umysłach. Prawdziwa odpowiedzialność wobec młodego pokolenia nie polega na przygotowywaniu ich do wojny, ale na zapewnieniu im obiecującej przyszłości i zrobieniu wszystkiego, co możliwe, aby nigdy nie musieli się do niej przygotowywać. Proszę porozmawiać z Władimirem Putinem, panie Merz. A może brakuje panu odwagi?
Wielkim osiągnięciem polityki byłoby nie przygotowanie młodych ludzi do wojny, ale ich przed nią ochrona. Wydaje się to niemożliwe z obecnym wojowniczym „materiałem politycznym” mianowanym na stanowiska przez elity władzy i majątku. Nie jest to zresztą zamierzone, ponieważ ci wykształceni przez elity politycy od dawna jawnie zwrócili się przeciwko własnym obywatelom, co stało się aż nazbyt oczywiste podczas pandemii COVID-19.
Rosja jako zagrożenie – rzeczywistość, narracja czy konsekwencja własnej polityki?
Od pewnego czasu w Niemczech pojawia się wielokrotnie zaskakująco konkretna liczba:
2029.
Niemcy muszą osiągnąć „gotowość wojenną” najpóźniej do 2029 roku. Rosja byłaby wtedy zdolna militarnie zagrozić państwom NATO. Rosja jest już dziś w stanie to zrobić. Czy propagatorzy tego nonsensu zakładają, że Putin „poczeka” z umiarem, aż Europa będzie gotowa do walki z Rosją? To ostrzeżenie powtórzył minister obrony Boris Pistorius i przedstawiciele wojska.
Dlaczego akurat 2029?
Czy ten rok opiera się na wiarygodnych informacjach wywiadowczych? Na wojskowych grach wojennych? Na obliczeniach prawdopodobieństwa? A może jest to przede wszystkim scenariusz polityczny, mający na celu uczynienie zbrojeń bardziej akceptowalnymi społecznie? Jedno powinno być jasne: rok 2029 nie jest faktem. Rok 2029 to założenie poczynione – moim zdaniem – przez niekompetentnych, wojowniczych i ostatecznie głupich ludzi.
Jednak założenie szybko przeradza się w uczucie. Uczucie przeradza się w strach. A strach prowadzi do decyzji politycznych, które w normalnych okolicznościach i przy mniejszym strachu społeczeństwa napotkałyby znacznie większy opór.
Więcej broni, więcej długu na zbrojenia, więcej żołnierzy, większa „gotowość wojenna” – to wszystko jest uzasadnione tym absurdalnym założeniem. W tym kontekście należy zadać pytanie: dlaczego Rosja miałaby w ogóle atakować Europę lub Niemcy?
Rosja posiada najdłuższe granice lądowe na świecie – ponad 60 000 kilometrów – ogromne rezerwy surowców i własne, poważne wyzwania w zakresie bezpieczeństwa. Jaki strategiczny interes miałaby Rosja w militarnej okupacji Niemiec? Z powodu starzejącej się infrastruktury? Z powodu wysokich kosztów energii? Z powodu braku surowców? A może Rosja chce przejąć nasze ogromne aktywa specjalne, czyli długi? Nie ośmieszajcie się, panie Pisorius i jemu podobni! W moich oczach właśnie tym jesteście: absurdalnymi postaciami, kontrolowanymi przez światowe elity finansowe, które doprowadzą Niemcy do ruiny, jeśli ich nie powstrzymamy.
Inwazja Rosji na Ukrainę jest niewybaczalna. Niemniej jednak nasuwa się pytanie: jak w ogóle doszło do dzisiejszej konfrontacji na polu bezpieczeństwa?
Tu właśnie wchodzi w grę ekspansja NATO na wschód. W 1990 roku ówczesny sekretarz stanu USA James Baker powiedział coś w tym stylu:
„Ani jednego cala na wschód”. „Ani jednego centymetra na wschód”.
Choć nie było to wiążące zobowiązanie wobec przyszłego rozszerzenia NATO, jak często argumentują podżegacze wojenni, nie ma żadnego pisemnego traktatu, żadnego prawnie wiążącego porozumienia. Ale czy słowa wysoko postawionego polityka są bezwartościowe? Z drugiej strony, kiedy patrzę na obietnice złożone przez Friedricha Merza przed wyborem na kanclerza…
Z drugiej strony, moim zdaniem, rosyjski punkt widzenia słusznie podkreśla, że chociaż nie zawarto żadnej pisemnej umowy, to i tak złożono obietnicę polityczną, która doprowadziła do złamania zaufania.
Nie jest aż tak ważne, kto ma historyczną rację. Jeśli Rosja jest przez dekady okrążana przez ekspansję NATO na wschód – niezależnie od tego, czy Zachód podziela ten pogląd – reakcja Rosji jest zrozumiała. Z rosyjskiej perspektywy potencjalne przystąpienie Ukrainy do NATO przekroczyło czerwoną linię – potencjalny konflikt, który Joe Biden przewidział już w 1997 roku w związku z ekspansją NATO na wschód. Zrozumiałe jest, że Stany Zjednoczone również nie byłyby zadowolone, gdyby Meksyk lub Kanada rozmieściły na nie rakiety w bezpośrednim sąsiedztwie swoich granic.
Wojna na Ukrainie nie rozpoczęła się w lutym 2022 roku, lecz jest wynikiem lat celowo zaplanowanej eskalacji. Rozpoczęła się najpóźniej wraz z Euromajdanem w 2014 roku, o czym wiedział również Jens Stoltenberg, były sekretarz generalny NATO.
Wniosek
Być może największą tragedią Europy nie jest atak Rosji na Ukrainę. Moim zdaniem, większą tragedią jest to, że ci sami politycy, którzy codziennie mówią o pokoju, sprzedają każdą nową dostawę broni na Ukrainę jako akt moralny. Prawdziwym wypaczeniem jest fakt, że dziś zbrojenia uważa się za politykę pokojową, a przedłużanie wojny za wyraz solidarności z Ukrainą. Dla mnie pytanie nie brzmi już, kto rozpoczął tę wojnę ani kto sprowokował ten krok, ale raczej: kto mógł ją zakończyć wcześniej – i nie chciał?
Z najgłębszą pogardą dla wszystkich podżegaczy wojennych , Uwe Froschauer
W czerwcu 2026 roku Wielka Brytania otrzymała kolejny dowód na to, jak głęboko ideologia tożsamościowa przeżarła instytucje państwa. Independent Office for Police Conduct (IOPC) – rzekomo niezależny watchdog nadzorujący policję – po kilku miesiącach śledztwa stwierdził, że funkcjonariusze Hampshire, którzy skuli kajdankami umierającego 18-latka Henry’ego Nowaka, nie zrobili nic złego. Na obecnym etapie nie znaleziono dowodów na misconduct. Oficerowie są traktowani wyłącznie jako świadkowie, a nie podejrzani. To nie jest zwykły biurokratyczny unik. To jawny skandal, który obnaża totalitaryzm tożsamościowy rządzący dzisiejszą Wielką Brytanią.
Przypomnijmy fakty. 3 grudnia 2025 roku w Southampton Henry Nowak został dźgnięty pięć razy nożem przez Vickruma Digwę. Leżał na chodniku, krwawił, powtarzał co najmniej dziewięć razy: Zostałem dźgnięty, Nie mogę oddychać. Morderca skłamał policji, że to Nowak go zaatakował rasistowsko i szarpał za turban. Funkcjonariusze uwierzyli kłamcy. Zamiast udzielić pierwszej pomocy – skuili umierającego chłopaka, ciągnęli go po ziemi, ignorowali jego błagania. Jeden z nich powiedział: Nie sądzę, żebyś był ranny, kolego. Henry stracił przytomność skuty kajdankami. Nagrania z kamer nasobnych są tak wstrząsające, że nawet Keir Starmer przyznał, iż wywołały u niego mdłości.
A IOPC? Po miesiącach analizowania materiału dowodowego, w tym pełnych nagrań, dochodzi do wniosku: wszystko w porządku. Żadnego misconduct. Żadnej odpowiedzialności. Tylko kontynuujemy śledztwo i prosimy o zaprzestanie spekulacji. To nie jest błąd oceny. To systematyczna ochrona mechanizmu, w którym obawa przed oskarżeniem o rasizm paraliżuje podstawowe ludzkie reakcje. Policja wolała chronić potencjalną narrację o ofierze rasizmu niż ratować białego Brytyjczyka leżącego we własnej krwi.
Ten werdykt jest kulminacją wieloletniego indoktrynowania. Szkolenia DEI, Race Action Plans, wytyczne National Police Chiefs’ Council – wszystko to wpaja funkcjonariuszom, że białe przywileje i systemowy rasizm to największe zagrożenia. W efekcie zwykły zdrowy rozsądek ustępuje miejsca ideologicznej checklistcie. Ofiara staje się podejrzanym, bo pasuje do narracji o agresywnym białym mężczyźnie. Kłamca-morderca zyskuje automatyczną ochronę, bo reprezentuje chronioną mniejszość. To nie jest antyrasizm. To rasizm antybiały w czystej, instytucjonalnej formie – system, w którym życie białego obywatela jest de facto mniej warte.
IOPC nie działa w próżni. To element szerszego totalitaryzmu tożsamościowego, który opanował Wielką Brytanię. Państwo, które karze za niepoprawne tweety, monitoruje mowę nienawiści i cenzuruje debatę o masowej imigracji oraz przestępczości nożowej, jednocześnie broni swoich funkcjonariuszy, gdy ci ignorują umierającego nastolatka. Two-tier policing przestało być teorią – stało się oficjalną praktyką. Kiedy białego chłopaka dźga nożem osoba z mniejszości etnicznej, a policja skupia się na fałszywym oskarżeniu o rasizm, państwo jasno pokazuje hierarchię: pewne narracje są święte, pewne życia drugorzędne.
Skandal IOPC uderza w fundamenty zaufania do państwa. Rodzina Nowaka, która z godnością prosi o unikanie nienawiści, zasługuje na prawdę, a nie na biurokratyczne mydlenie oczu. Tymczasem watchdog, zamiast bezkompromisowo zbadać, jak szkolenia antyrasistowskie wpłynęły na decyzję o kajdankach, de facto rozgrzesza system. Brak dowodów na misconduct po nagraniach, na których umierający powtarza I can’t breathe, brzmi jak kpina. To ten sam mechanizm, który przez lata chronił grooming gangs w Rotherham – obawa przed rasizmem ważniejsza niż bezpieczeństwo zwykłych Brytyjczyków.
Ten przypadek pokazuje kryzys legitymacji brytyjskiego państwa. Totalitaryzm nie musi mieć obozów ani tajnej policji. Wystarczy armia biurokratów, trenerów DEI i niezależnych watchdogów, którzy pilnują, by ideologia nigdy nie poniosła porażki. Kiedy policjant widzi krew, ale widzi przede wszystkim incydent rasistowski, który może zniszczyć mu karierę – to znak, że państwo stało się narzędziem inżynierii społecznej, a nie służby obywatelskiej.
Werdykt IOPC nie zamyka sprawy – on ją pogłębia. Pokazuje, że system jest gotów poświęcić prawdę i sprawiedliwość, byle chronić narrację o uprzywilejowanych białych i ofiarach systemowego rasizmu. Henry Nowak nie zmarł tylko od noża Digwy. Zmarł w państwie, które uznało jego życie i jego cierpienie za mniej istotne niż ideologiczny dogmat.
Czas na rozliczenie nie tylko pojedynczych oficerów, ale całego mechanizmu: szkoleń, wytycznych, kultury strachu przed rasizmem. Inaczej takie tragedie będą się powtarzać – nie z powodu braku kompetencji, lecz z powodu celowej, totalitarnej ślepoty na rzeczywistość. Brytyjczycy zasługują na państwo, w którym każdy obywatel, niezależnie od koloru skóry, jest traktowany równo. Na razie mają system, który udowadnia coś przeciwnego i broni go za wszelką cenę.
NCZAS.INFO | Alex Haditaghi, właściciel Pogoni Szczecin. / Fot. PAP
Gdybym żył w czasach nazistowskich Niemiec, jednego z najczarniejszych rozdziałów historii, nie nawiązałbym współpracy biznesowej z żadnym klubem sportowym reprezentującym nazistowskie Niemcy. (…) Dziś muszę zastosować tę samą miarę moralną – odpisał izraelskiemu klubowi właściciel Pogoni Szczecin Alex Haditaghi.
Izraelski klub Maccabi Tel Awiw złożył oferty za dwóch piłkarzy Pogoni Szczecin. Chodzi o Dimitriosa Keramitsisa i Leo Borgesa.
Właściciel Pogoni, choć mógłby zarobić spore pieniądze, nie chce w ogóle wchodzić w negocjacje z klubem żydowskim. Haditaghi, mający korzenie irańskie, jako powód odmowy wprost podaje cierpienie cywilów w regionie oraz „gwałtowne, ludobójcze i nieludzkie działania państwa izraelskiego”.
Haditaghi ujawnił treść odpowiedzi, jakiej udzielił izraelskiemu klubowi. Cytujemy ją poniżej w całości:
Dziękuję za zainteresowanie współpracą biznesową z Pogonią Szczecin oraz za zainteresowanie naszymi zawodnikami, Léo Borgesem i Dimitriosem Keramitsisem.
Zawsze wierzyłem, że sport powinien jednoczyć ludzi. Piłka nożna powinna być większa niż polityka, większa niż granice i większa niż podziały. Powinna reprezentować nadzieję, szacunek, jedność i człowieczeństwo.
Jednakże są momenty w historii, kiedy milczenie staje się współudziałem, a kiedy pieniądze, interesy biznesowe i okazje muszą ustąpić miejsca sumieniu.
Biorąc pod uwagę trwające cierpienie niewinnych cywilów w Gazie, Libanie, Iranie i w całym regionie, oraz biorąc pod uwagę gwałtowne, ludobójcze i nieludzkie działania państwa izraelskiego, nie uważam, aby było moralnie słuszne, by nasz klub kontynuował jakiekolwiek transakcje biznesowe z klubem reprezentującym Izrael w obecnej chwili.
Moja odpowiedzialność jako Przewodniczącego i Właściciela nie ogranicza się jedynie do ochrony interesów finansowych naszego klubu. Polega również na ochronie wartości, zasad i człowieczeństwa, za które nasz klub musi się opowiadać.
Gdybym żył w czasach nazistowskich Niemiec, jednego z najczarniejszych rozdziałów historii, nie nawiązałbym współpracy biznesowej z żadnym klubem sportowym reprezentującym nazistowskie Niemcy – reżim odpowiedzialny za masowe morderstwa i zbrodnie popełnione na milionach niewinnych ludzi.
Dziś muszę zastosować tę samą miarę moralną.
Są momenty, kiedy etyka musi być silniejsza niż zysk i pieniądze. Są momenty, kiedy człowieczeństwo musi być ważniejsze niż interesy biznesowe i pieniądze. To jeden z takich momentów.
Z tego powodu, z szacunkiem, nie będziemy kontynuować negocjacji w obecnej chwili.
Mam nadzieję, że pewnego dnia piłka nożna i sport znów będą wyłącznie o piłce nożnej. Ale dopóki niewinni ludzie nie będą chronieni, dopóki człowieczeństwo nie będzie szanowane, a świat nie przestanie akceptować nieakceptowalnego, musimy stanąć po stronie sumienia.
Od czasu, gdy Pepe i ja otrzymaliśmy doniesienia o groźbie Iranu, że przeprowadzi demonstracyjną detonację głowicy nuklearnej, jeśli Stany Zjednoczone nie zaprzestaną ataków na Iran, nastąpiła dramatyczna i zauważalna zmiana w retoryce Donalda Trumpa i jego wpisach w mediach społecznościowych na temat Iranu. Przypadek? Nie sądzę.
Iran nadal jest skłonny do negocjacji pokojowego zakończenia wojny ze Stanami Zjednoczonymi i Izraelem, ale nalega, aby Stany Zjednoczone zakończyły blokadę, zaprzestały ataków na irańskie okręty i wstrzymały izraelskie ataki w Libanie.
Według najnowszych informacji, które otrzymaliśmy od pakistańskiego źródła, pakistańscy urzędnicy wyrażają optymizm, że uda im się wynegocjować porozumienie między USA a Iranem, którego kulminacją będzie spotkanie Donalda Trumpa z prezydentem Iranu Masudem Pezeshkianem w Islamabadzie w Pakistanie w ciągu najbliższych 40 dni. Oto surowe informacje wywiadowcze:
Bliskie otoczenie Trumpa – w tym sam Trump – i irańskie władze osiągnęły porozumienie w sprawie zakończenia wojny w Zatoce Perskiej. Pośredniczył w tym Pakistan, z pełnym poparciem Chin i bezpośrednim osobistym poparciem Putina. Oświadczenie spodziewane jest w ciągu kilku dni. Działania wojenne zakończą się natychmiast.
Trump udaje się do Islamabadu. Podpisuje porozumienie z Islamabadu z prezydentem Iranu na terytorium Pakistanu.
Proszę pamiętać, że relacjonuję to, co mówi pakistańskie źródło… Nie twierdzę, że się zgadzam. Mimo to jestem przekonany, że źródło szczerze wierzy, że Pakistanowi uda się wynegocjować porozumienie z USA i Iranem. Jestem mniej optymistyczny. Szczegóły porozumienia ujawniają kilka poważnych potencjalnych przeszkód. Największą przeszkodą jest to, że Stany Zjednoczone mają skłonić Izrael do zaprzestania ataków na Liban i wycofania sił. Po drugie, Iran musi przekonać Hezbollah do zakończenia operacji wojskowych. Mam poważne wątpliwości, czy którakolwiek ze stron osiągnie te cele.
Zgodnie z proponowanym porozumieniem Stany Zjednoczone zniosą blokadę i zaprzestaną ataków na irańskie cele morskie wokół Cieśniny Ormuz i w Zatoce Perskiej. Iran nadal będzie pobierał opłaty od statków chcących przepłynąć przez Cieśninę Ormuz, ale wstrzyma się z otrzymaniem zamrożonych funduszy do czasu osiągnięcia porozumienia nuklearnego, które Trump będzie mógł przedstawić światu jako dowód, że Iran nie posiada broni jądrowej i nie będzie dążył do jej rozmieszczenia.
Kwestionuję sensowność podpisywania przez Iran porozumienia z USA, ponieważ nie jest ono prawnie wiążące. Byłoby to gorsze niż podpisanie JCPOA, które Trump nagle zerwał, zostawiając Iran w potrzebie. Optymalnym rozwiązaniem byłby wiążący traktat, który wymagałby ratyfikacji przez Senat USA. Nie sądzę, żeby to się stało.
Niezależnie od tego, czy USA i Iran podpiszą porozumienie w ciągu najbliższych czterdziestu dni, szkody gospodarcze wyrządzone światowej gospodarce nie zostaną szybko naprawione. W najlepszym przypadku pakistańskie źródło ma rację – Trump i Pezeshkian podpiszą porozumienie – a proces gojenia się ran może rozpocząć się, być może już 1 lipca. W najgorszym przypadku wojna z Iranem będzie trwała przez całe lato, a może nawet dłużej, a pogarszająca się globalna sytuacja gospodarcza zwiększy presję na USA, by zawarły porozumienie z Teheranem.
Dzisiaj był kolejny dzień z potężnym podcastem… Osiem różnych filmów. Pierwszy z nich to 12-minutowy materiał Counter Current, który analizuje pakistańskie informacje o zamiarze Iranu sięgnięcia po broń jądrową, jeśli USA nie zaprzestaną ataków:
Nate z kanadyjskiego kanału Prepper znów mnie gościł… Jego czytelnicy mnie nienawidzą:
Danny Haiphong gościł pułkownika Wilkersona i mnie na dyskusji o Iranie i Ukrainie:
Pepe i ja zrobiliśmy kolejny briefing Power Shift z Zulfiqarem Alim:
Jeśli jest czwartek po południu o 15:00, rozmawiam z bratem Garlandem Nixonem:
Miałem świetną rozmowę z Piotrem Kurzinem na temat Iranu, Izraela i Stanów Zjednoczonych:
Wiem, że niektórzy uważają Mario Nawfala za irytującego, ale ja naprawdę lubię tego chłopaka. Jest pracowity, zadaje dobre pytania i nie boi się rozważać różnych perspektyw… a do tego śmieje się z moich żartów:
Na koniec, ale nie mniej ważne, Sulaiman Ahmed i ja omawiamy kwestię, czy Iran posiada bombę:
Podczas Międzynarodowego Forum Ekonomicznego w Sankt Petersburgu prezydent Rosji Władimir Putin odpowiadał na pytania czołowych międzynarodowych agencji informacyjnych. W ponad dwugodzinnej sesji pytań i odpowiedzi uczestniczyli przedstawiciele chińskich, białoruskich, niemieckich, francuskich, hiszpańskich i irańskich mediów państwowych, a także dziennikarze agencji Reuters i Associated Press.
Dyskusja obejmowała kwestie takie jak sytuacja gospodarcza Rosji, wojna na Ukrainie, perspektywy negocjacji pokojowych i rozmieszczenia nowych systemów uzbrojenia.
Putin odrzuca prognozy o załamaniu się rosyjskiej gospodarki
Zapytany, czy Rosja będzie w stanie udźwignąć długoterminowe obciążenia ekonomiczne wojny na Ukrainie i sankcji Zachodu, Putin powołał się na słynny cytat Marka Twaina: „Doniesienia o mojej śmierci są mocno przesadzone”.
Przypomniał, że zachodni politycy i media na początku wojny sankcji zapowiadały, że rosyjska gospodarka zostanie „rozerwana na strzępy”. W rzeczywistości jednak rosyjska gospodarka rozwijała się ponad trzy razy szybciej niż gospodarka Unii Europejskiej w ciągu ostatnich trzech lat.
Chociaż Rosja musiała podjąć zdecydowane kroki w walce z inflacją, w tym znaczne podwyżki stóp procentowych, decyzje te były konieczne i obecnie przynoszą rezultaty. Jednocześnie produkcja przemysłowa i realne dochody nadal rosły.
Putin oświadczył, że Rosja wyprzedziła już wszystkie kraje europejskie pod względem parytetu siły nabywczej.
Armia rosyjska posuwa się wzdłuż całego frontu
Odnosząc się do wojny na Ukrainie, Putin oświadczył, że rosyjskie siły zbrojne będą posuwać się naprzód na całej linii frontu.
Według jego relacji, Ukraina zmaga się z dramatycznym niedoborem kadrowym. Ukraińska armia traci około 40 000 żołnierzy miesięcznie. Dodatkowo, według rosyjskich danych, miesięcznie dochodzi do około 20 000 dezercji.
Dlatego też władze Ukrainy coraz częściej siłą zatrzymują ludzi na ulicy i powołują ich do służby wojskowej.
Putin podkreślił również, że Ukraina nie posiada kompleksowego systemu obrony powietrznej, a jedynie jego poszczególne komponenty. Co więcej, Kijów nie dysponuje taką liczbą ani jakością pocisków manewrujących i broni hipersonicznej, jaką posiada Rosja.
Putin ujawnia szczegóły dotyczące rozmieszczenia rakiety Oresznik
Ze szczególną uwagą śledzono wypowiedzi Putina dotyczące nowego rosyjskiego systemu rakietowego średniego zasięgu „Oreshnik”.
Według prezydenta Rosja nigdy jeszcze nie wykorzystała tej broni w pełnym zakresie w rzeczywistych warunkach bojowych.
Chociaż doszło już do kilku ataków z użyciem rakiety Oresznik, m.in. na firmę zbrojeniową w Dnieprze pod koniec 2024 r., na fabrykę samolotów we Lwowie i na cel w pobliżu Kijowa w maju tego roku, to jednak operacje te miały częściowo charakter testowy.
Putin mówił o „wielkiej tajemnicy wojskowej”, którą właśnie ujawnił. Podczas ostatniego ataku Rosja celowo wybrała cel, w którym efekt pocisku mógł być szczególnie dobrze widoczny.
Po uderzeniu na ten obszar wysłano rosyjskie drony w celu przeanalizowania skutków, rozproszenia i siły rażenia tej broni.
Odkrycia te mają istotne znaczenie dla podejmowania przyszłych decyzji dotyczących pełnego wdrożenia systemu.
Putin nie wykluczył jednoznacznie możliwości wykorzystania Oresznika przeciwko innym celom w przyszłości – w tym celom na obszarach miejskich.
Moskwa nadal uważa się za gotową do negocjacji pokojowych.
Według Putina Rosja nadal jest gotowa szukać pokojowego rozwiązania konfliktu.
Podstawą musi być jednak porozumienie, które – jego zdaniem – osiągnięto już wcześniej w rozmowach z prezydentem USA Donaldem Trumpem.
Obecnie głównym problemem nie jest Moskwa, lecz przekonanie władz Ukrainy do przyjęcia odpowiednich warunków.
Putin powtórzył, że rosyjska kontrola nad Donbasem i innymi regionami, które według Rosji zagłosowały za przyłączeniem do Rosji, jest zgodna z porozumieniem pokojowym.
Jednocześnie wyraził wątpliwości, czy ukraińskie władze faktycznie są zainteresowane zakończeniem walk.
Z rosyjskiego punktu widzenia samo zawieszenie broni nie wchodzi w grę, gdyż mogłoby ono jedynie posłużyć do przezbrojenia i restrukturyzacji ukraińskich sił zbrojnych.
Wątpliwości co do legalności Zełenskiego
Zapytany, czy Władimir Zełenski jest prawowitym partnerem negocjacyjnym w sprawie podpisania traktatu pokojowego, Putin unikał udzielenia bezpośredniej odpowiedzi.
Powiedział, że jest to pytanie dla prawników.
Jednocześnie zaznaczył, że Rosja może podpisywać umowy jedynie z osobami, których prawowitość nie budzi żadnych wątpliwości.
Putin zauważył, że regularna kadencja Zełenskiego dobiegła już końca w maju 2024 r. i że od tego czasu nie odbyły się żadne nowe wybory prezydenckie.
Putin domaga się zmiany kursu dla Europy
Odnosząc się do Unii Europejskiej Putin stwierdził, że Bruksela mogłaby zasadniczo odegrać pozytywną rolę w pokojowym rozwiązaniu.
Warunkiem jest jednak, aby Europa zaprzestała dostaw broni i przekonała władze Ukrainy do pójścia na niezbędne kompromisy.
Jak dotąd jednak większość rządów europejskich nie była gotowa stawić czoła Rosji na równych zasadach.
Putin podsumował, że jeśli Europa chce współpracować z Rosją, musi porzucić swoje „podejście kolonialne” i traktować Moskwę jako równorzędnego partnera.
W najnowszym odcinku programu „Judging Freedom” brazylijski dziennikarz i analityk geopolityczny Pepe Escobar rozmawiał z prowadzącym, sędzią Andrew Napolitano, o kontrowersyjnym twierdzeniu, które może fundamentalnie zmienić równowagę strategiczną na Bliskim Wschodzie: Iran może już posiadać zdolną do rozmieszczenia bombę atomową. Rozmowa koncentruje się na domniemanych informacjach wywiadowczych, korespondencji dyplomatycznej między Teheranem a Islamabadem oraz na pytaniu, czy Republika Islamska jest bliska porzucenia swojej trwającej od dziesięcioleci polityki niejednoznaczności nuklearnej.
Roszczenie o potencjale wybuchowym
Escobar wyjaśnia, że współpracuje z byłym analitykiem CIA Larrym Johnsonem nad nowym projektem analitycznym o nazwie „Power Shift”. W ramach tej pracy natknęli się na informacje, które, jak twierdzą, wielokrotnie weryfikowali. Escobar wielokrotnie podkreśla, że początkowo był skrajnie sceptyczny i wielokrotnie sprawdzał swoje źródła. Dopiero po wielokrotnym potwierdzeniu informacji upublicznił je.
Sednem sprawy jest rozmowa telefoniczna z 28 maja między prezydentem Iranu Masudem Peseschkianem a premierem Pakistanu Szehbazem Szarifem. Według Escobara, Pakistan pełni obecnie rolę najważniejszego mediatora między Waszyngtonem a Teheranem. W związku z tym rozmowa miała zawierać bezpośrednią wiadomość do Białego Domu.
Trzyetapowe ultimatum Iranu
Według źródeł Escobara, Peseschkian wysłał szefowi pakistańskiego rządu trzyetapowe ultimatum, które miało zostać natychmiast przekazane do Waszyngtonu.
Pierwszy punkt był jasny: dopóki trwają obecne konflikty i starcia zbrojne, nie będzie nowych negocjacji nuklearnych. Teheran żąda najpierw zakończenia wojen i eskalacji militarnych. Dopiero wtedy będzie można dyskutować o dalszych krokach.
Druga kwestia dotyczy przyszłej struktury potencjalnych negocjacji. Według Escobara, Iran odrzuca jakąkolwiek renegocjację lub osłabienie porozumienia nuklearnego JCPOA. Teheran nie chce powrotu do poprzednich modeli porozumień, ale domaga się najpierw fundamentalnych zmian w ramach politycznych.
Trzeci punkt to prawdziwa sensacja. Jeśli presja ze strony USA będzie się nadal nasilać, Iran może zdetonować ładunek nuklearny na swoim terytorium – nie w ramach wojny, ale jako demonstrację swoich możliwości i siły odstraszającej.
Czy Iran już posiada bombę atomową?
Kluczowe pytanie wywiadu brzmi: Czy ta wiadomość oznacza, że Iran już posiada bombę atomową?
Escobar wyjaśnił, że jego źródła nie podały szczegółów dotyczących pochodzenia, konstrukcji ani liczby potencjalnych ładunków wybuchowych. Jednak oświadczenie prezydenta Iranu sugerowało, że takie możliwości istniały.
Escobar wyciągnął z tego logiczny wniosek: gdyby prezydent Iranu groził demonstracją nuklearną podczas rozmowy dyplomatycznej, oświadczenie to musiałoby zostać uprzednio autoryzowane przez najwyższe władze polityczne i religijne kraju. Jego zdaniem, takie przesłanie mogło zostać przekazane jedynie za zgodą Najwyższego Przywódcy lub jego najbliższego otoczenia.
Skąd mogła pochodzić bomba?
Gdy Napolitano zapytał, w jaki sposób Iran mógł wejść w posiadanie takiej broni, Escobar odniósł się do kilku możliwych scenariuszy.
Jedną z możliwości jest to, że irańscy naukowcy sami opracowali tę technologię. Podkreśla, że Iran dysponuje wysoko wykwalifikowanymi fizykami i inżynierami i jest zasadniczo zdolny do samodzielnego wdrożenia takiego programu.
Ponadto wymienia trzech możliwych zewnętrznych zwolenników:
Rosja
Pakistan
Korea Północna
Szczególnie interesujące wydały mu się powiązania z Koreą Północną. Podczas licznych podróży do Teheranu regularnie obserwował wysoko postawione delegacje północnokoreańskie. Choć nigdy nie zabierały głosu publicznie, ich obecność była uderzająco częsta. Escobar uważał, że może to wskazywać na długotrwałą współpracę techniczną.
Pakistan również odgrywa ważną rolę. Escobar zapowiada, że on i Larry Johnson zamierzają w późniejszej publikacji rozwinąć temat domniemanych, trwających od dziesięcioleci powiązań między pakistańskim a irańskim programem nuklearnym.
Koniec niejasności nuklearnych?
Jeśli informacja okaże się prawdziwa, będzie to miało daleko idące konsekwencje dla międzynarodowego systemu nierozprzestrzeniania.
Przez dziesięciolecia Iran działał w szarej strefie: kraj ten twierdzi, że nie dąży do uzyskania broni jądrowej, a mimo to posiada rozbudowaną infrastrukturę nuklearną i potencjał techniczny. Publiczna demonstracja bomby atomowej natychmiast położyłaby kres tej niejasności.
Escobar interpretuje zatem rzekomą wiadomość Teheranu jako ostrzeżenie: jeśli USA lub Izrael przekroczą pewne czerwone linie, Iran może otwarcie zademonstrować swoje możliwości i w ten sposób stworzyć nieodwracalne fakty.
Ile bomb może posiadać Iran?
Kolejne pytanie dotyczy możliwej liczby głowic jądrowych.
Escobar przyznaje, że nie ma wiarygodnych informacji na ten temat. Jednocześnie argumentuje, że państwo raczej nie zmarnowałoby swojej jedynej bomby na demonstrację. Gdyby Iran rzeczywiście był przygotowany na taki pokaz siły, mogłoby to oznaczać, że posiada więcej niż jeden ładunek wybuchowy.
Escobar jednak nie przedstawia żadnych dowodów. Wielokrotnie podkreśla, że wiele wniosków opiera się obecnie wyłącznie na poszlakach i zeznaniach jego źródeł.
Przeszkoda religijna
Szczególnie interesująca jest analiza Escobara dotycząca wymiaru religijnego.
Przez lata władze Iranu powoływały się na fatwy wydane przez byłych Najwyższych Przywódców, stwierdzające, że broń jądrowa jest niezgodna z zasadami islamu, ponieważ może zabijać cywilów bez żadnej różnicy.
Escobar zwraca jednak uwagę, że w Iranie toczy się obecnie otwarta dyskusja na temat ponownej oceny tej doktryny. Jego zdaniem, biorąc pod uwagę rosnące zagrożenia militarne, wyłonił się szeroki konsensus co do konieczności ponownego rozważenia przez Iran swojej strategii nuklearnej.
Gdyby przywódcy rzeczywiście byli gotowi podjąć ten krok, byłaby to jedna z najważniejszych decyzji strategicznych od czasów rewolucji islamskiej.
Trump, Netanjahu i Liban
Druga część rozmowy skupia się na napięciach między Donaldem Trumpem a premierem Izraela Benjaminem Netanjahu.
Napolitano odnosi się do doniesień, że Trump rzekomo użył w rozmowie telefonicznej niezwykle ostrego języka wobec Netanjahu. Chociaż Escobar uważa część publicznego spektaklu za teatr polityczny, zaznacza, że sam Trump później potwierdził istnienie tej rozmowy.
Escobar jest szczególnie zaniepokojony sytuacją w południowym Libanie. Uważa, że jest tam świadkiem rozwoju sytuacji, którą nazywa „Gazą 2.0”. Podczas poprzednich podróży widział już zniszczone wioski przygraniczne, a ten schemat się teraz powtarza. Całe wioski są niszczone, a ludność cywilna ogromnie cierpi w wyniku działań wojennych.
Historia o globalnych konsekwencjach
Nie potwierdzono, czy Iran rzeczywiście posiada zdolną do rozmieszczenia bombę atomową. Sam Escobar przyznaje, że jak dotąd nie ma oficjalnego potwierdzenia ani niezależnych dowodów.
Niemniej jednak wywiad jasno pokazuje, jak napięta stała się sytuacja strategiczna. Jeśli choć część przedstawionych informacji okaże się prawdziwa, świat może stanąć w obliczu fundamentalnej zmiany układu sił na Bliskim Wschodzie – z konsekwencjami dla Stanów Zjednoczonych, Izraela, Rosji, Chin i całego międzynarodowego systemu bezpieczeństwa.
Główne przesłanie Escobara brzmi zatem następująco: Prawdziwe pytanie może już nie dotyczyć tego, czy Iran dysponuje odpowiednim potencjałem technicznym, ale tego, czy przywódcy polityczni zdecydują się otwarcie zademonstrować ten potencjał w przyszłości.
Nie jest kwestią przypadku to, że odszyfrowanie Całunu przez naukę przypada na epokę, w której antychrześcijańska postawa propaguje religijny panteon, religijny synkretyzm. Nasza osobista postawa wobec Całunu nie może być zimnym, niezobowiązującym spojrzeniem, jak gdyby to był jakiś nieistotny obiekt naukowych badań. Całun wprowadza nas w tajemnicę Boga, który oczekuje od nas konkretnej odpowiedzi na Jego zstąpienie między nas.
1. Pytania, do których skłania nas obraz utrwalony na Całunie
W czasach, gdy narody i kultury coraz bardziej zbliżają się do siebie, a nawet wydają się regularnie zderzać ze sobą, również w obszarze religii wciąż pojawiają się pytania, które od wieków powodowały zamieszanie, a „przeciętny chrześcijanin”, pozbawiony odpowiedniego przygotowania, często nie potrafi znaleźć na nie odpowiedzi:
1) czy to prawda, że Jezus umarł na krzyżu? A może przeżył ukrzyżowanie?; 2) czy Zmartwychwstanie faktycznie miało miejsce? A może wiara w Zmartwychwstanie nie opiera się na historycznym wydarzeniu, ale jest wynikiem wyobraźni apostołów?; 3) czy istnieją namacalne oznaki Bożego synostwa Chrystusa? A może Jezus był tylko pobożnym Żydem, czy wręcz żydowskim buntownikiem, który poniósł klęskę?
2. Othonia i sudarium
W poszukiwaniu odpowiedzi na te pytania pomocne mogą się okazać dwa przedmioty, wzmiankowane już przez św. Jana Ewangelistę w jego opisie pustego grobu (J 20, 3–8). We fragmencie tym jest mowa o płótnach (gr. othonia) i chuście (gr. sudarium). Już od dawna othonia, czyli płótna, łączy się z Całunem Turyńskim. Zaś z sudarium najnowsze badania identyfikują tzw. Sagrado Rostro (hiszp.) albo Santo Sudario (wł.), czyli z Chustą z Oviedo. Oba materiały zostały poddane dokładnym badaniom naukowym. Tworzą one nie dające się od siebie oddzielić, wzajemnie się uzupełniające relikwie, ukazujące naocznie i w niespodziewany sposób wydarzenia, które miały miejsce od Wielkiego Piątku do poranka Zmartwychwstania.
3. Opis Całunu
Całun, na którym zachował się obustronny obraz ciała poddanego torturom i ukrzyżowanego mężczyzny, już swoimi wymiarami – 4,42 na 1,13 metra – wskazuje na starożytną Palestynę jako miejsce swego powstania. Wymiary te odpowiadają bowiem starożytnym łokciom syryjskim (miara długości równa ok. 50 cm, zatem wymiary Całunu to 2 na 8 łokci syryjskich). Rozmieszczone w charakterystyczny sposób na powierzchni Całunu plamy po wodzie w kształcie rombów wskazują na to, że płótno nasączone było mieszaniną aloesu i mirry. Plamy te pochodzą przypuszczalnie z I wieku, kiedy to Całun, złożony w harmonijkę (prawdopodobnie na 52 części), przechowywany był w glinianym dzbanie, do którego widocznie dostała się woda.
4. Tkanina
Technika tkacka, za pomocą której wykonany został Całun, znana była już w starożytności. Jest to wzór jodełkowy z wiązaniem diagonalnym 3:1 (tzn. jeden wątek tkacki przechodzi nad trzema nitkami osnowy, a następnie pod jedną nitką osnowy; w kolejnym rzędzie całość zostaje przesunięta i powtórzona). Chodzi tu o bardzo kosztowną metodę tkacką, wytworzoną na obszarze syro-palestyńskim. Tak drogocennych tkanin normalnie nie używano do pochówku. Były one przeznaczone do celów liturgicznych oraz na szaty kapłańskie. Dzięki różnym, niezależnym próbom, Giulio Fanti zdołał udowodnić, że tkanina Całunu musi pochodzić z I wieku po Chr. Zastosował przy tym dwie metody. Po pierwsze, dwie alternatywne, chemiczne próby datowania Całunu, oparte na spektroskopii promieniowania elektromagnetycznego (Furierowska Spektroskopia Podczerwona, szczególna odmiana spektroskopii podczerwonej i spektroskopia Ramana. Metoda ta analizuje wzajemne oddziaływanie promieniowania elektromagnetycznego i materii, posługując się absorpcją promieniowania elektromagnetycznego, która powoduje zmianę energii rotacyjnej i drganiowej molekuł). Badania tymi dwiema metodami dały (z 95 proc. pewnością) następujące wyniki: a) pomiar Furiera/ATR (attenuated total reflection) – ok. 300 r. przed Chr. (przy marginesie błędu 400 lat); b) pomiar Ramana – ok. 200 r. przed Chr. (przy marginesie błędu 500 lat); c) połączenie wyników obu metod daje wynik zbieżny z okresem I wieku. Po drugie, wieloparametrowa, mechaniczna metoda datowania (przy zastosowaniu aparatu pomiarowego, skonstruowanego przez Fantiego specjalnie do tego celu). Uzyskany z 95 proc. pewnością wynik wskazuje na rok 372 po Chr., przy marginesie błędu 400 lat. Po zsumowaniu wyników poszczególnych metod uzyskujemy datę bliską latom 30–33 po Chr. Do tego dochodzą jeszcze niezależne od prób Fantiego badania Ray’a Rogersa, który na krótko przed swą śmiercią (2005) wykazał, że Całun Turyński nie zawiera waniliny, toteż może liczyć 2–3 tysiące lat. Także krosna, na których sporządzono lniane płótno Całunu, wskazują na jego orientalne pochodzenie, a dokładniej na starożytny Izrael. Między nitkami tkaniny odnaleziono bowiem ślady Gossypium herbaceum, odmiany bawełny, którą już w czasach przedchrześcijańskich uprawiano w Syrii i Palestynie. Bezpośrednio przed sporządzeniem tkaniny Całunu musiano więc na tych samych krosnach tkać bawełnę. W średniowieczu na Zachodzie bawełna nie była ani uprawiana, ani używana do sporządzania tkanin (poza Sycylią i mauretańską Hiszpanią). Ścisłe oddzielanie przędzy roślinnej od wełny zwierzęcej jest typowe dla obszaru żydowskiego, gdzie obowiązywał zakaz łączenia wełny zwierzęcej z lnem (shatnez): „Nie wdziejesz sukni utkanej naraz z wełny i lnu” (Pwt 22, 11).
5. Pas materiału doszyty już w czasach apostolskich?
Przy lewym brzegu Całunu widać pas materiału o splocie identycznym z tkaniną Całunu, przyszyty do niego szwem ślepym, charakterystycznym dla I wieku. Takie same szwy odnaleziono również na tkaninach z Masady. Powód, dla którego ten pas został doszyty do Całunu, prawdopodobnie już w czasach apostolskich, nie został dotąd wyjaśniony. Być może służył jako tałes (żydowska chusta modlitewna – przyp. red.) albo miał wycentrować obraz na Całunie.
6. Ślady nadpalenia
Po obu stronach obrazu ciała znajdują się charakterystyczne, ciemniejsze pasy, przerywane większymi dziurami o trójkątnym kształcie. Są to ślady pożaru z roku 1532, kiedy Całun przechowywany był w Chambéry we Francji. W 1534 roku wypalone dziury zostały ze czcią, na klęcząco, załatane przez klaryski lnianym płótnem. Łaty te zostały usunięte z Całunu w sierpniu 2002 roku. Podczas tych prac restauratorskich odpruto także stare, holenderskie lniane płótno, którym klaryski podszyły Całun dla wzmocnienia go. Także na wysokości lędźwi postaci z Całunu widać po obu stronach mniejsze, wypalone dziury, układające się w kształt litery „L”, zwane pokerholes. Zostały one już pod koniec XII wieku odwzorowane w „Kodeksie Prayego” (Budapeszt).
7. Autentyczna ofiara ukrzyżowania
Zdaniem wiodących etnologów, utrwalony na Całunie obraz przedstawia mężczyznę w wieku ok. od 30 do 45 lat. Mamy tu do czynienia z dokładnym pod względem anatomii odwzorowaniem ofiary ukrzyżowania, wykazującym zauważalne paralele do najbardziej znanej ofiary ukrzyżowania – Jezusa Chrystusa. Co najmniej od roku 1989 (rok po opublikowaniu wyników radiodatowania Całunu, które wywołały spore zamieszanie i zaniepokojenie) wiemy, że obraz ciała na Całunie nie mógł zostać wytworzony w sposób sztuczny, ale jest podobizną autentycznej ofiary ukrzyżowania. Pozostaje tylko wyjaśnić, kim był ten człowiek.
8. Ślady rzymskiego biczowania
Ciało jest z obu stron pokryte krwawymi ranami o kształcie małych hantli. Są to ślady rzymskiej kary biczowania, wymierzanej przy użyciu cieszącego się złą sławą narzędzia tortur o nazwie flagrum taxillatum – bicza z węzłami. Składał się on z rękojeści, do której przymocowane były dwa lub trzy skórzane rzemienie, zaopatrzone na końcach w podwójne metalowe kulki, tworzące kształt hantli; czasem używano także kostek ze stawu skokowego owiec (taxilli, czyli kostki). Z kierunku wymierzania uderzeń na plecach i na przedniej stronie ciała można wnioskować, że ofiara była biczowana na gołe ciało przez dwu siepaczy różnego wzrostu. Podczas wymierzania kary biczowany był przywiązany do słupa wysokości ok. 63 cm. Według tradycji, ta diorytowa kolumna znajduje się do dziś w kościele św. Praksedy w Rzymie. W przypadku żydowskiej kary biczowania liczba ciosów była ograniczona do czterdziestu bez jednego. U Rzymian jednak liczba uderzeń nie była ograniczona, z zastrzeżeniem, że biczowany miał przeżyć tortury. Mimo to w przypadku żołnierzy czy dezerterów stosowano biczowanie także jako karę śmierci. Jeśli biczowanie miało być karą wstępną przed ukrzyżowaniem, liczba ciosów nie mogła wynosić więcej niż 21. Biczowanie ofiary z Całunu nie odbywało się w czasie drogi na miejsce ukrzyżowania, kiedy skazany dźwigał na swych ramionach belkę krzyża. Świadczy o tym fakt, że pod rozległymi skaleczeniami, spowodowanymi przez belkę krzyża, znajdują się liczne rany po biczowaniu. Można stwierdzić ok. 124 uderzenia, które pozostawiły na ciele ok. 372 rany po biczowaniu (213 na plecach i 139 na przedniej stronie ciała mężczyzny z Całunu). Niektórzy specjaliści w zakresie medycyny sądowej są zdania, że spowodowana przez te bestialskie tortury ogromna utrata krwi, a co za tym idzie załamanie się układu krążenia, przyczyniły się znacząco do tego, że agonia Jezusa na krzyżu trwała tylko kilka godzin. W 2008 roku stwierdzono na Całunie ślady uderzeń rózgami (virgae) i rzemieniami z wołowej skóry (bucaedae), za pomocą których znęcano się nad ofiarą jeszcze przed biczowaniem. Wykryto również sińce i krwiaki na obszarze pokrytym ranami z biczowania, choć mechanizm ich przeniesienia na płótno Całunu pozostaje całkowicie niewyjaśniony.
9. Oblicze „pełne krwi i ran”
Przyglądając się twarzy mężczyzny z Całunu można stwierdzić, że był to pobożny Żyd z pierwszego wieku. Świadczy o tym pociągły kształt twarzy z wysoko umieszczonymi kośćmi policzkowymi, długim i wąskim nosem (zarówno na Całunie, jak i na Chuście z Oviedo ma on 8 cm), bliską proporcją rozstawu oczu do długości nosa (1:1,28), a przede wszystkim układ włosów, typowy dla pobożnego Żyda z I wieku. Na obrazie twarzy widać, że cztery payot (krańce) głowy nie były golone: broda, wąsy, pukle włosów po obu stronach twarzy i długie włosy spięte na karku. Zagadką pozostaje, w jaki sposób włosy mogły w pozycji leżącej opadać po obu stronach w taki sposób, w jaki są widoczne na Całunie. A może jest to wskazówka, dotycząca tożsamości człowieka z Całunu? Również fakt, że ani na twarzy, ani na reszcie ciała nie ma oznak rozkładu, stanowi dla badaczy niemałą zagadkę. Przy obficie krwawiących ranach proces rozkładu powinien zacząć się bardzo szybko. Na obrazie ciała powinny być widoczne ślady wydzielin towarzyszących rozkładowi, a w okolicy ust – kręgi po ulatniającym się amoniaku. Jednak nic z tego nie znajdujemy na Całunie. Co zatem stało się z ciałem, zanim uległo rozkładowi?
10. Ułożenie ciała typowe dla kapłana
O tym, że człowiek ten był nie tylko pobożnym Żydem, ale prawdopodobnie miał status kapłana, świadczą – zdaniem uczonych – skrzyżowane nad ciałem ręce, podobnie jak pełne szacunku ułożenie obnażonego ciała w ogóle przemawia za żydowskim pochodzeniem ofiary. Sama twarz jest całkowicie pokryta krwią i ranami. Komputerowy obraz twarzy pozwala dokładnie prześledzić poszczególne etapy męki. Na obu łukach brwiowych rozpoznać można ślady po uderzeniach. Być może były to uderzenia w twarz, a może rany te spowodowane zostały przez ciężkie upadki ofiary, niosącej na ramionach patibulum, czyli belkę poprzeczną krzyża, która kilkukrotnie, wskutek osłabienia, runęła całym ciężarem ciała na ziemię, nie pozwalając osłonić twarzy rękoma. Ponadto stwierdzić można naderwanie prawej powieki wraz z poważnym zranieniem prawego oka, któremu towarzyszy spory obrzęk i wypływ łez. Widoczny jest także obrzęk nosa, z nieco przekrzywionym czubkiem, być może złamanie kości nosowej w miejscu, gdzie łączy się ona z chrząstką, oraz linia sięgająca od prawej kości policzkowej, przez nos, do powieki lewego oka (być może ślad po uderzeniu kijem). Wreszcie dziurki obok nosa, być może pozostawione przez ołowiane kulki rzymskiego bicza, nierówne obrzęki obu policzków, a także obrzęk po lewej stronie podbródka, wraz z plamą wskazującą na wyszarpanie kawałka brody.
11. Kara za bluźnierstwo
Wyrwanie brody było jedną z kar za bluźnierstwo. Człowiek ten został więc skazany jako bluźnierca. W zasadzie za bluźnierstwo przewidziana była kara śmierci przez ukamienowanie, jednak pod namiestnictwem Poncjusza Piłata Żydzi nie mieli prawa wykonywania kary śmierci (ius gladii), dlatego przestępstwo religijne zostało przeinaczone i przedstawione jako przestępstwo o charakterze politycznym. Człowiek ten został więc skazany przez Rzymian jako przestępca polityczny – król żydowski. Także ta okoliczność pozostawiła ślady na jego twarzy. Znamienne jest, że wszystkie ślady krwi na twarzy spływają pionowo z góry, od włosów, w dół. Szczegół ten poświadcza, że ofiara przyjmowała krwawe tortury w pozycji stojącej. Liczne ślady krwi, płynącej z nosa i ust, pokrywają się ze śladami krwi, zachowanymi na sudarium, czyli Chuście z Oviedo (o wymiarach 85,5 na 52,6 cm). W lutym 2015 roku naukowcy z Hiszpańskiego Ośrodka Badań nad Całunem potwierdzili, że wyniki badań przeprowadzonych na Uniwersytecie w Murcii za pomocą mikroskopu petrograficznego, wykazały zgodność Całunu Turyńskiego z Chustą z Oviedo.
Jak wspomniano na początku, tkanina ta została znaleziona w grobie i jest od IX wieku przechowywana w Oviedo w Asturii (północna Hiszpania) jako jedna z najbardziej drogocennych relikwii chrześcijaństwa. Jeszcze w 614 roku jest wzmiankowana w Jerozolimie. Następnie, wskutek zajęcia Jerozolimy przez Persów, Chusta rozpoczyna długą wędrówkę, aż wreszcie – według świadectwa źródeł historycznych – najpóźniej w VIII wieku trafia do Hiszpanii. Na podstawie znajdujących się na sudarium plam, można dokładnie odtworzyć przebieg wydarzeń, jakie miały miejsce między śmiercią a złożeniem do grobu, 14 dnia miesiąca Nisan roku 30.
12. Ukoronowany cierniem „król żydowski”
Widoczne na Całunie charakterystyczne ślady krwi, układające się w kształt litery „epsilon” (albo odwróconej cyfry 3), spowodowane zostały uszkodzeniem żyły twarzowej, podczas gdy ślady krwi, przypominające kształtem cyfrę 1, zawierają krew tętniczą. Cała tylna część głowy pokryta jest licznymi śladami krwi, wskazującymi na rany kłute. Pochodzą one prawdopodobnie z gałązek dwukolczaka śródziemnomorskiego (Paliurus Spina Christi), głożyny ciernia Chrystusa (Zizyphus Spina Christi), bądź Gundelia Tournefortii, której pyłki znajdują się także na Chuście z Oviedo, a także Ramnus lycioides, o cierniach sięgających do 3,5 cm długości. Wszystkie te krwawe rany na czole i z tyłu głowy pozwalają na postawienie wniosku, że ofiara była rytualnie wyszydzana. Jako król żydowski człowiek ten został ukoronowany koroną z cierni, według orientalnego zwyczaju przypominającą kształtem czepek, i wydany na pośmiewisko żołdactwa. Być może obręcz z sitowia, czczona do dziś w Paryżu w katedrze Notre Dame jako korona cierniowa[1], pochodzi z wieńca splecionego z sitowia, mającego za zadanie przytrzymywać ów cierniowy czepek na głowie ofiary. Ta domniemana korona cierniowa została wraz z innymi relikwiami przywieziona do Paryża w roku 1239 przez świętego króla Ludwika IX, i była tam aż do rewolucji francuskiej przechowywana w specjalnie do tego celu wzniesionej na wzór bizantyjski Sainte Chapelle.
13. INRI
W 1997 roku francuscy inżynierowie doszukali się na obliczu z Całunu fragmentów napisu, pozwalających na wyciągnięcie wniosków dotyczących tożsamości tego człowieka i sposobu, w jaki pozbawiono go życia. Ponieważ fragmenty te zgadzają się z napisem na tabliczce Krzyża Świętego przechowywanej w Rzymie w kościele Świętego Krzyża Jerozolimskiego, pozwala to na przypuszczenie, że widoczna na Całunie osoba pochodziła z Izraela i żyła w I wieku. Z drugiej jednak strony, te fragmenty napisu, mające przedstawiać coś w rodzaju zezwolenia na pochówek, są odrzucane przez niektórych naukowców jako złudzenie optyczne.
14. Droga na Golgotę
Nieopodal Paryża, w Argenteuil, przechowuje się szatę znaną jako „Tunika z Argenteuil”, którą wedle tradycji Jezus miał mieć na sobie, kiedy dźwigał krzyż na Golgotę. Szata ta jest utkana w całości, dokładnie tak, jak tunika arcykapłana (tunica inconsutile). Plamy krwi na Tunice z Argenteuil zostały porównane z widocznymi na Całunie ranami na ramionach i plecach. Okazało się, że są one zbieżne i potwierdzają, że ofiara dźwigała samo patibulum (belkę poprzeczną) krzyża. Ślady ziemi w obszarze lewego kolana, prawej pięty, na ramionach i policzkach, a także na czubku nosa, również pozwalają na przypuszczenie, że ofiara, idąc boso na Golgotę, wielokrotnie upadała. Wspomniane ślady ziemi zawierają aragonit, stront i żelazo, których obecność stwierdzono w ziemi na Golgocie.
15. Ukrzyżowanie
Obraz na Całunie pod względem anatomicznym ukazuje realistycznie i w jednoznaczny sposób ofiarę ukrzyżowania. Świadczą o tym rany na nadgarstkach, niewidoczne kciuki, cofnięte do wnętrza dłoni wskutek naruszenia nerwu pośrodkowego (nervus medianus), a także widoczne na przedramionach ślady krwi, biegnące pod zmiennymi kątami (różnica przypuszczalnie wynosi tylko 10 stopni). Pozornie nazbyt długie ramiona wskazują na poważne uszkodzenie splotów ramiennych (plexus brachialis) i samych barków, spowodowane być może wstrząsem wywołanym przy upadku przez ciężką belkę poprzeczną krzyża. Stawy barkowe zdają się być wyłamane, ścięgna zerwane. W każdym razie Całun pokazuje, że po złożeniu do grobu dłonie, mimo stężenia pośmiertnego ramion, pozostały skrzyżowane nad ciałem, choć nie były związane (!). W normalnym przypadku ramiona musiałyby opaść po obu stronach tułowia. Niektórzy badacze uważają ponadto, że Jezus, wisząc na krzyżu, mógł się podciągać tylko na lewym ramieniu, ponieważ prawy bark zdaje się być zbyt mocno naruszony.
Wskazują na to również wyciągnięte palce prawej dłoni i zaciśnięte palce lewej. Każde podciągnięcie się, każde poruszenie, musiało – poza trudnością we wzięciu oddechu – wywoływać ogromne cierpienie. Aby męki skazanego nie doprowadziły do zbyt szybkiej śmierci, także jego stopy przybito gwoździami, jak to widać z obficie krwawiącej rany na podeszwie prawej stopy. Obie stopy, lewa ponad prawą, zostały najwyraźniej przybite jednym gwoździem ciesielskim (po jednym autentycznym gwoździu z Krzyża Świętego, przechowuje się do dziś w kościele Świętego Krzyża Jerozolimskiego w Rzymie i w kościele Santa Maria della Scala w Sienie). Niektórzy eksperci w zakresie medycyny sądowej (zwłaszcza z Hiszpańskiego Ośrodka Badań nad Całunem) uważają jednak, że w podeszwie prawej stopy doszukać się można dwóch ran po gwoździach, ponieważ przybicie za pomocą jednego tylko gwoździa doprowadziłoby, ze względu na ciężar wiszącego ciała, do wyrwania tkanek w stopach.
16. Przebicie serca
W przypadku egzekucji żydowskich, śmierć skazanego musiała zostać stwierdzona przed zachodem słońca. Dlatego ofiarom łamano nogi, aby przyspieszyć zgon. Całun pokazuje jednak w sposób jednoznaczny, że na tej ofierze ukrzyżowania nie wykonano crurifragium (złamania goleni), lecz śmierć została potwierdzona przez transverberatio (przebicie serca). Całun pozwala także stwierdzić, że nie był to akt miłosierdzia nad konającym, a jedynie dowód na to, że skazany już nie żył, jak czytamy w Ewangelii wg św. Jana (J 19, 33–37). Dźgnięcie, wykonane rzymską lancea, przeszło między piątym a szóstym żebrem. Rozchodzące się na boki brzegi rany oraz wypływ zebranej wcześniej, gęstniejącej już krwi i surowicy wskazują, że moment śmierci poprzedził przebicie serca: w przeciwnym bowiem razie brzegi rany zbiegłyby się po wyjęciu ostrza. Rana w boku, widoczna na Całunie, oraz nie dająca się wyjaśnić czynnościami oddechowymi, zawierająca krew mieszanina płynów przesiękowych z płuc, stwierdzona w obszarze ust i nosa na Chuście z Oviedo, dają jednoznaczną odpowiedź na pytanie, czy Jezus rzeczywiście umarł na krzyżu i był martwy w chwili złożenia do grobu, obalając tym samym wszystkie argumenty teorii „pozornej śmierci”.
17. W jaki sposób umiera ukrzyżowany?
Na ogół śmierć ukrzyżowanego następowała wskutek całkowitego wyczerpania, połączonego z trudnością złapania oddechu, po trwającej kilka dni bolesnej agonii. O tym jednak, że śmierć Jezusa nastąpiła stosunkowo szybko, świadczą – zdaniem niektórych badaczy – zarówno majestatyczny, pełen powagi wyraz twarzy, jak i obfite wytryśnięcie krwi z rany w boku, przy czym krew i osocze wypłynęły oddzielone (Ewangelia wg św. Jana 19, 36 mówi o krwi i wodzie). Według lekarza Luigi Malantrucco, chodzi tu o krew, która zebrała się w osierdziu na skutek pęknięcia serca. Musiało ono nastąpić jako konsekwencja wcześniejszego o wiele godzin zawału serca, który mogło wywołać u Jezusa skrajne fizyczno–psychiczne obciążenie organizmu w Ogrójcu. Gwałtowne rozciągnięcie osierdzia powoduje uczucie silnego bólu pod mostkiem, zwykle wymuszającego głośny krzyk, bezpośrednio po którym następuje śmierć (dokładnie ta sama sytuacja opisana jest u św. Mateusza – Mt 27, 50 i św. Marka – Mk 15, 37). Ten szybki zgon, następujący przy pełnej świadomości i skrajnym fizycznym wycieńczeniu, pociąga za sobą natychmiastowy proces stężenia pośmiertnego, którego oznaki widoczne są na Całunie. Jezus skonał o godzinie trzeciej po południu – tej samej, o której zarzynano baranki na święto Paschy. Krew, która spływała podczas ich uboju, była przeznaczona do obrzędu oczyszczenia. Także Jezus, i to od samego początku, był określany mianem prawdziwego Baranka paschalnego. Jednak Jego oczyszczająca krew, która przy pęknięciu serca zebrała się w osierdziu, wylała się na zewnątrz dopiero po otwarciu boku włócznią. W swym trzytomowym dziele teologicznym Jezus z Nazaretu Ojciec Święty Benedykt XVI zauważa, że w języku aramejskim wyraz talia może oznaczać zarówno „baranka”, jak i „sługę”. Jezus więc jest zarówno Barankiem Bożym, jak i Sługą Pańskim.
18. Krew, która „nie ujrzała skażenia”
Ślady krwi pozostawione na Całunie Turyńskim, Chuście z Oviedo i Tunice z Argenteuil zostały poddane wnikliwym analizom chemicznym i badaniom z zakresu medycyny sądowej. We wszystkich trzech przypadkach mamy do czynienia w sposób jednoznaczny z krwią ludzką, należącą do mężczyzny i mającą stosunkowo rzadką w Europie grupę AB. Do tej samej grupy należy krew Hostii z Lanciano, która w VIII wieku w cudowny sposób zamieniła się w żywą tkankę mięśnia sercowego.
Krew Całunu jest jasnoczerwonej barwy i stosownie do tego zawiera wysokie stężenie bilirubiny (czyli żółtawego środka barwiącego, syntezowanego w wątrobie, diagnozowanego u pacjentów z wewnętrznymi krwotokami). W 2008 roku Carlo Goldoni, doktor medycyny, patolog kliniczny, odkrył jednak, że stara krew barwi się na jasnoczerwono pod wpływem intensywnego promieniowania UV. Nawet po śmierci krew wykazuje szczególną właściwość. Stanowi w pewnym sensie „wizytówkę” ofiary widocznej na Całunie. Podobnie jak twarz i całe ciało, również jej krew „nie ujrzała skażenia” (Ps 16, 10 nn). W trakcie dokładnych analiz biegli medycyny sądowej mogli stwierdzić w krwi tego zmarłego początek procesu fibrynolizy. Proces ten jednak został zatrzymany po ok. 36 godzinach przez jakieś niezwykłe i nie dające się powtórzyć wydarzenie, tak że ślady krwi są na Całunie doskonale widoczne. Jest to krew, która najpierw skrzepła, a następnie na powrót odzyskała swą konsystencję i nasączyła nitki tkaniny tak, że miejscami jest widoczna na odwrotnej stronie (przy czym otaczające skrzepy krwi kręgi surowicy fluoryzują lekko pod wpływem promieniowania UV). Badacze zupełnie nie są w stanie wyjaśnić, w jaki sposób kontakt ciała z tkaniną mógł zostać przerwany tak, że jednocześnie ślady krwi pozostały nienaruszone, a tkanina Całunu nie została uszkodzona.
19. Obraz pełen tajemnic
Charakterystyczne jest, że krew przesączyła materiał Całunu do głębi, podczas gdy obraz ciała nigdy nie wniknął w głąb tkaniny. Obraz ten zresztą znajduje się jedynie na tej stronie Całunu, która stykała się z ciałem. Na stronie odwrotnej jest niewidoczny, z wyjątkiem kilku miejsc w obszarze twarzy i dłoni, gdzie stwierdzić można zjawisko obustronnego zabarwienia powierzchniowego (tzn. zabarwienie, widoczne na wewnętrznej i zewnętrznej stronie Całunu, nie wniknęło do wnętrza tkaniny). Zabarwienie dotyczy tylko zewnętrznych ścian komórkowych, tzn. całego obszaru epidermy (primary cell wall) poszczególnych włókien (2–5 z ok. 70–200 w jednej nitce tkaniny). Natomiast wnętrze włókien, a także wolna przestrzeń pomiędzy nimi, nie wykazują zabarwienia. Głębokość zabarwienia epidermy wynosi 0,2 mikrona (dwie dziesięciotysięczne milimetra). Obraz ciała na Całunie okazuje się zatem dziełem niezwykle delikatnym. Gołym okiem, bez mikroskopu, człowiek nie jest w stanie uzyskać tak płytkiego, ręcznego wybarwienia. Hipoteza sfabrykowania Całunu przez średniowiecznego fałszerza zostaje więc sprowadzona do absurdu. Zauważmy bowiem, że aż po dzień dzisiejszy wszystkie próby podrobienia Całunu nie powiodły się, zwłaszcza ze względu na te mikroskopijne detale.
Ponieważ pod odciśniętymi śladami krwi nie ma obrazu ciała, zatem tkanina musiała zetknąć się z krwią przed jego powstaniem. Ślady krwi, znajdujące się poza obrazem ciała, np. na lewym łokciu (w fotograficznym negatywie jest to prawy łokieć) dowodzą, że Całun spoczywał na trójwymiarowym, prawdziwym ciele, a ślady krwi powstały przez rzeczywisty kontakt z ranami. Mimo to tylna strona obrazu ciała wygląda tak, jak gdyby ciężar spoczywającego ciała wcale na nią nie oddziaływał.
Dla nauki w jej obecnym stanie rozwoju pozostaje rzeczą całkowicie niewyjaśnioną, w jaki sposób na Całunie, który owijał ciało, mógł się znaleźć obraz, przedstawiający ciało bez zniekształcenia proporcji, jakby we frontalnym odbiciu lustrzanym albo w fotograficznym portrecie.
20. „Stosownie do żydowskiego sposobu grzebania”
Znajdujące się na Całunie ślady krwi potwierdzają słowa św. Jana Ewangelisty (J 19, 40), że Jezus został pogrzebany „stosownie do żydowskiego zwyczaju grzebania”. Całun pokazuje bowiem, że nie miał miejsca obrzęd taharah, czyli obmycie ciała po śmierci. Czynność ta była zakazana, gdy zmarły: a) zmarł śmiercią gwałtowną, której towarzyszyło rozlanie krwi. Tej krwi nie wolno było obmywać, ponieważ w żydowskim rozumieniu stanowi ona siedlisko duszy, życia i świętości; b) został skazany z powodu przestępstwa religijnego; c) został wydalony ze społeczności żydowskiej; d) zginął z rąk pogan. Wszystkie te kryteria, zabraniające taharah, zgadzają się z sytuacją Jezusa. Ciało zostało złożone w grobowcu, w którym jeszcze nikt nie był pochowany, tak aby nikt nie stał się nieczysty z powodu nieobmytych zwłok. Użycie kosztownej lnianej tkaniny wskazuje na żydowski pochówek sprzed roku 70. W zwykłym przypadku nie przysługiwało to jednak skazanym przestępcom. Ciała skazańców, na których wykonano karę śmierci, rozkładały się na osobnym miejscu. Po upływie roku, gdy pozostały z nich już tylko kości, karę uznano za zakończoną – wówczas można było zebrać kości do ossuarium i przekazać rodzinie. Liturgiczne „czyste płótno” (Mt 27, 59) przypomina czysto lnianą szatę, zakładaną przez arcykapłana na święto Jom Kippur. Nadzwyczaj duża ilość aloesu i mirry wskazuje natomiast na pochówek królewski. Jezus został więc pochowany jak król i najwyższy kapłan (por. Ps 110). Fakt, że pobożne niewiasty chciały w Wielkanocny poranek namaścić ciało i tym samym zakończyć obrzędy pogrzebowe, należy rozumieć w ten sposób, że miały zamiar – zgodnie ze zwyczajem żydowskim – wylewać na owinięte Całunem ciało wonne olejki. Zwykle też grobowców nie zamykano, ani nie pieczętowano, ale pozostawiano przynajmniej na pewien czas otwarte, tak aby można było rozlewać wonności nad niszą grobową. W przypadku Jezusa, zapieczętowanie grobowca było środkiem ostrożności, przedsięwziętym przez Piłata po to, aby apostołowie nie mogli wykraść ciała.
21. Droga Całunu przez historię – odkrycie pyłków i śladów roślin
Nie znamy dokładnie wszystkich etapów jaką Całun przebył na przestrzeni wieków z Jerozolimy przez Edessę w Turcji, Konstantynopol, Ateny, być może Akkę, Cypr, Ray–sur–Saône pod Besançon i Lirey, gdzie przypuszczalnie w 1355 roku został po raz pierwszy w Europie wystawiony na widok publiczny przez rodzinę Geoffroy’a z Charny. Wskazówką są dla nas odkryte na Całunie pyłki roślin, występujących wzdłuż tej drogi. Znaleziono na nim jednak nie tylko pyłki, lecz także odciski roślin. Jednym z pierwszych badaczy, który odkrył na Całunie zarys złocienia wieńcowego, był Oswald Scheuermann, który już w latach 80. opublikował sensacyjne wyjaśnienie powstania obrazu na Całunie. Izraelscy naukowcy, jak Avinoam Danin i Uri Baruch, znaleźli odciski roślin, które razem występują tylko w okolicach Jerozolimy: parolistu (zygophyllum), parolistu krzaczastego (zygophyllum dumosum), czystka kreteńskiego (cistus creticus) i Gundelia tournefortii. Stwierdzono pyłki 28 gatunków roślin, kwitnących tylko w marcu i kwietniu. Zatem również pyłki i odciski roślin na Całunie świadczą o jego orientalnym pochodzeniu (mimo tych odkryć, faktyczne istnienie odcisków roślin jest kwestionowane przez część naukowców).
22. Monety odciśnięte na powiekach zmarłego; data ukrzyżowania
Na początku lat 80. Francis Filas odkrył na prawej powiece człowieka z Całunu odcisk dilepton lituus – monety z czasów Poncjusza Piłata. Została ona wybita z charakterystycznym błędem, który cechuje monety będące w obiegu w Jerozolimie w latach 29 i 30. Dopiero w roku 1996 profesorowie Baima Bollone i Nello Ballossino dopatrzyli się odpowiednika na lewym oku, a dokładniej odciśniętego na lewym łuku brwiowym lepton simpulum – monety również pochodzącej z czasów namiestnictwa Poncjusza Piłata, która także była w obiegu w latach 29–30. Potwierdzałoby to obliczenia badaczy, które ustaliły datę ukrzyżowania na 7 kwietnia 30 roku, a datę Zmartwychwstania na wczesny ranek 9 kwietnia (jednak istnienie odcisków monet również jest kwestionowane przez część uczonych).
23. „Oblicze Jego zajaśniało jak słońce” (Mt 17, 2)
W jaki sposób mogło jednak dojść do odciśnięcia się monet na tkaninie w tak krótkim czasie? Normalnie jest to możliwe tylko pod wpływem intensywnej eksplozji energii, silnego wyładowania elektromagnetycznego. Wskazuje na to również trójwymiarowość obrazu ciała na Całunie. Pewnym naukowcom udało się na podstawie zróżnicowania jasności obrazu ustalić odległość między ciałem a tkaniną i na podstawie tych danych odtworzyć rzeźbę ciała. Wysoka rozdzielczość optyczna, dokładne oddanie rysów twarzy oraz odporność obrazu na działanie wilgoci i wysokiej temperatury, także wskazują na to, że powstał on przez krótkie, intensywne, bliżej nie wyjaśnione promieniowanie. Ponadto na obrazie ciała widoczne są także te miejsca, w których ciało nie stykało się z tkaniną (np. kostki czy wewnętrzna strona kolan). Obraz wygląda więc jak ortogonalna (pionowa) projekcja leżącego ciała ku górze i ku dołowi jednocześnie, która musiała zostać wywołana przez nieznane źródło energii, znajdujące się w samym ciele. Niektórzy badacze wskazują na jednorazowe, nie dające się powtórzyć wydarzenie, które zatrzymało również proces fibrinolizy: wilgotne jeszcze płótno Całunu musiało zostać poddane działaniu zupełnie niewyjaśnionego, pochodzącego z samego ciała wyładowania energii. Oswald Scheuermann uważa, że musiał to być rodzaj wyładowania koronowego (corona discharge), występującego w warunkach naturalnych tylko przy uderzeniach pioruna, ponieważ na brzegach odcisków monet stwierdzono ślady wyładowań iskrowych. Za wyładowaniem koronowym przemawia również zjawisko obustronnego, powierzchniowego zabarwienia tkaniny, wyraźnie widoczne na płótnie Całunu. Chodzi tu o wydarzenie, które spowodowało jednocześnie zniknięcie ciała i powstanie jego obrazu na tkaninie. Prawosławny teolog Olivier Clément mówi wręcz o podobnym do błyskawicy „spaleniu Baranka Paschalnego” (por. Wj 12, 10). Giulio Fanti jest zdania, że do wytworzenia takiego obrazu, jaki widzimy na Całunie, potrzebne było olbrzymie wyładowanie elektromagnetyczne o napięciu 300 tys. voltów, trwające 0,3 milisekundy. To mniej więcej tyle, co 50 piorunów jednocześnie, do tego w zamkniętym grobowcu!
24. Ukośne suppedaneum na prawosławnych krzyżach
Pionowy rozbłysk ciała w górę i w dół powoduje wrażenie, że lewa noga jest krótsza, ponieważ jest skrzyżowana nad prawą. To perspektywiczne skrócenie zostało zinterpretowane przez artystów bizantyjskich jako wada ciała, tak że w kręgach prawosławnych sądzono, że Jezus musiał utykać. Stąd ukośne suppedaneum, czyli podpórka pod nogi, na prawosławnych krzyżach i na ikonach, a także przedstawienia Dzieciątka Jezus z przekrzywioną lub zdeformowaną stópką.
25. „Fotografia” nie ręką ludzką wykonana
Od czasu gdy fotograf-amator Secondo Pia dokonał „przypadkiem” odkrycia, że obraz na Całunie, uważany przez niemal 2000 lat za wierną, „nie ręką ludzką uczynioną” podobiznę Chrystusa, w rzeczywistości jest też czymś w rodzaju negatywu, i dopiero metodą fotograficzną można uzyskać pozytyw, wśród naukowców panuje spór dotyczący powstania tego zagadkowego obrazu. Ta trwająca do dziś i prowadzona często w bardzo polemiczny sposób kontrowersja była być może jedną z przyczyn, dla których przedstawiciele Kościoła woleli pozwolić na coraz mocniejsze wyrażanie sceptycyzmu i wątpliwości, niż zająć jasne i pozytywne stanowisko w sprawie autentyczności Całunu.
26. Wykradzenie ciała czy jego tajemnicze zniknięcie?
Można stwierdzić w sposób jednoznaczny i obiektywny, że ciało nie zostało rękoma wydobyte z całunu przez odwinięcie albo oderwanie. Musiało w tajemniczy sposób „zniknąć” z Całunu. Niektórzy badacze mówią o „dematerializacji” ciała, bądź też, że ciało stało się „mechanicznie transparentne”. Stanowi to wyraźną wskazówkę co do tożsamości mężczyzny z Całunu. Wbrew wszelkim niedowiarkom dowodzi to bowiem, że mógł to być tylko Jezus z Nazaretu, o którym – jako jedynym w całej historii ludzkości – przekazano takie informacje. Zbieżność widocznych na Całunie kolejnych etapów męki z relacją Ewangelii nie dowodzi jeszcze, że człowiek z Całunu to Jezus z Nazaretu. Świadectwa te mogłyby również pasować do jakiegoś innego, anonimowego ukrzyżowanego. Tylko tajemnicze zniknięcie ciała z Całunu przed uleganiem procesowi rozkładu, bez naruszenia tkanki płótna i śladów krwi, wskazuje w jednoznaczny sposób na Tego, o którym – jako jedynym ze wszystkich ludzi wszystkich czasów – takie zdarzenie przekazano.
27. Identyfikacja ciała
Już w 1993 roku pracujący dla CIELT (Międzynarodowy Ośrodek Badań nad Całunem Turyńskim) naukowiec Arnaud-Aaron Upinsky jako pierwszy odkrył, kim koniecznie musi być człowiek z Całunu. Zastosował przy tym te same procedury badawcze, które stosuje się w kryminalistyce do zidentyfikowania nieznanych ciał. Wynik dokonanej przez niego identyfikacji potwierdzony został przez podwójny system ekspertów. Rezultat badań Upinsky’ego daje pewność większą niż dowolny wynik wszystkich rachunków prawdopodobieństwa, które osiągając stopień prawdopodobieństwa równy 1:200 miliardów, gwarantują już quasi–pewność. Ponadto G. Fanti udowodnił swoimi obliczeniami, że wszystkie przedstawienia Chrystusa w sztuce, przynajmniej od VII wieku, musiały być wzorowane na Całunie Turyńskim. Prawdopodobieństwo wynosi tu 1:7 miliardów (0,0000000000000007!). Oznacza to, że wszystkie znane nam przedstawienia Chrystusa przynajmniej od VII wieku bazują na jednolitym wzorcu, mianowicie na Całunie Turyńskim, „podobiźnie nie ręką ludzką uczynionej” – a nie odwrotnie, tzn. Całun nie został sfabrykowany w średniowieczu w oparciu o wzorce bizantyjskie. Ta hipoteza, podtrzymywana przez niektórych przeciwników autentyczności Całunu, jest zupełnie absurdalna. Poza tym, gdyby grób Chrystusa nie był pusty, jak to utrzymują dziś niektórzy teolodzy, i Jego ciało zostało zawinięte w Całun, to nie mielibyśmy dziś żadnego Całunu, gdyż uległby on rozkładowi wraz z ciałem i najpóźniej po upływie roku zostałby spalony. W ten sposób także teoria „wykradzionego ciała”, która już od czasów apostolskich aż do dziś wywoływała zamieszanie i skłaniała do odrzucenia chrześcijaństwa, została sprowadzona do absurdu. Coraz więcej uczonych, takich jak O. Scheuermann, Arnaud–Aaron Supinsky, G. Fanti, Emanuela Marinelli, Alessandro Malantrucco, Yves Saillant, Gilbert Lavoie i wiele innych, widzi w tym nie dającym się powtórzyć wydarzeniu z poranka Wielkanocnego wyraźne odniesienie do Zmartwychwstania, które akurat obecnie jest przez niektórych teologów poddawane w wątpliwość. Lekarz amerykański G. Lavoie osobiście podjął rozmaite próby osiągnięcia metodą fotograficzną efektu zbliżonego do widocznego Całunie. Doszedł jednak do wniosku, że obraz na Całunie musi być zdjęciem powstałym w chwili Zmartwychwstania i wykracza poza nasze pojęcie o czasie i przestrzeni. Frontalny obraz, podobny do lustrzanego odbicia, pozwala na wniosek, że w momencie jego powstania płótno musiało leżeć płasko, choć było owinięte wokół ciała. Jest to zagadka, która pozostaje niewyjaśniona przez naukę. Poza tym układ włosów jest typowy dla człowieka w postawie stojącej: w postawie leżącej musiałyby bowiem opadać inaczej.
28. Cielesne Zmartwychwstanie
Dla umysłowości żydowskiej powstanie z martwych w sensie innym niż cielesny byłoby zupełnie nie do pomyślenia i apostołom szybko dowiedziono by oszustwa. Dlatego, aby podkreślić cielesny aspekt Zmartwychwstania, relacje ewangeliczne opowiadające o wydarzeniach, które nastąpiły po Zmartwychwstaniu, kładą szczególny nacisk na wspólne posiłki apostołów ze Zmartwychwstałym (Łk 24, 41–13; J 21, 9–10 nn). Gdyby Zmartwychwstanie nie było rzeczywistym wydarzeniem historycznym, chrześcijaństwo prędko by upadło i zostało zapomniane, a może w ogóle nie byłoby chrześcijaństwa. Nasza wiara opiera się jednak na jedynym w swoim rodzaju wydarzeniu historycznym, potwierdzonym przez namacalne dowody. Płótna pokazują bowiem, że to, co o męce i Zmartwychwstaniu Chrystusa mówią Ewangelie, faktycznie miało miejsce. Stanowią one potwierdzenie niezmiennych prawd Pisma św. i Tradycji apostolskiej. Wskazują wyraźnie na historyczną wiarygodność Ewangelii i są dla nas cenną pomocą w dyskusji z ludźmi stojącymi z dala od wiary i myślącymi inaczej.
29. Jezus Chrystus: Baranek Boży – Syn Boży
Badania nad Całunem rzucają także nowe światło na kwestię Bożego synostwa Jezusa. Całun jednoznacznie pokazuje, że tajemnicze wyładowanie energii, które doprowadziło do powstania obrazu, musiało wyjść z samego ciała. W przeciwnym razie nie mielibyśmy do czynienia z obrazem obustronnym, w którym przednia i tylna strona ciała wykazują ten sam stopień jasności. Wniosek ten potwierdziły wyniki różnych badań, prowadzonych przez Giovannę de Liso po trzęsieniu ziemi w Torre Pellice, w Piemoncie. Poddawała ona rozmaite, zawinięte w lniane płótno przedmioty (martwy wąż, metalowy klucz, plastikowa miska, liść) krótkiemu i intensywnemu promieniowaniu radonowemu. Płótno zostało wcześniej nasączone mieszaniną aloesu i mirry, a następnie, wraz z przedmiotami, umieszczone w radioaktywnej, zawierającej gnejs i żelazo szczelinie skalnej na czas od 3 do 48 godzin. Efekt jest podobny do obrazu na Całunie, z tym że w przypadku źródła energii pochodzącego z zewnątrz nie udało się uzyskać obustronnego obrazu o jednakowej jasności. Tylko jedna połowa płótna była wewnątrz zabarwiona na brązowo, podczas gdy na drugiej widoczne były białe kontury, przypominające negatyw. Przedmioty owinięte płótnem, rzecz jasna, nie zniknęły. Wewnętrzna strona górnej części tkaniny wykazuje trójwymiarowy efekt. Obustronne, powierzchowne zabarwienie (na wewnętrznej i zewnętrznej stronie materiału) można stwierdzić tylko miejscami. Brak jednak bocznego widoku przedmiotów. Jest to cecha charakterystyczna dla wyładowania koronowego. Łamliwość zabarwionych nitek tkaniny jest ta sama, co nitek niezabarwionych, podczas gdy na Całunie nitki zabarwione są znacznie bardziej kruche od pozostałych. Jednak żaden śmiertelny człowiek nie może wskrzesić sam siebie, bo nikt prócz Boga nie jest Panem życia i śmierci. Nawet jeśli człowiek w swej pysze posuwa się do tego, że „bawiąc się” życiem, zuchwale chce być jak Bóg (a jest to pradawna pokusa człowieka, o której mowa w Rdz 3, 5), to jednak nie jesteśmy w stanie dać sami sobie życia: ani przed narodzeniem, ani po śmierci. To życie możemy sobie jedynie odebrać. Ukryte w Całunie informacje świadczą więc o prawdziwie boskiej naturze Ukrzyżowanego – Syna Bożego, który dla nas stał się człowiekiem; Pana, któremu „dana jest wszelka władza na niebie i na ziemi” (Mt 28,18). Wierzącemu, zdumionemu obserwatorowi Całun pokazuje także prawdziwie boską pokorę „Baranka Bożego”, „Sługi Pańskiego”, „Dobrego Pasterza, który życie swoje oddaje za owce swoje” (J 10, 11–15). On jest „Wiernym i Prawdziwym”, o którym mówi Apokalipsa (19, 11), który nas nie opuszcza i zawsze jest gotowy odnowić swe przymierze z nami, jak o tym przypominają słowa introitu na święto Najświętszego Serca Jezusowego: „Zamysły Jego Serca z pokolenia na pokolenie, aby wyrwać ich dusze od śmierci i żywić ich w czasie głodu”.
30. Wcielenie – kluczowe świadectwo Całunu
Wydaje się, że nie jest zgoła kwestią przypadku, że odszyfrowanie Całunu przez naukę przypada na epokę, w której subtelnie antychrześcijańska postawa propaguje religijny panteon, religijny synkretyzm. Jeśli wszystkim religiom przyzna się równy status (a zwłaszcza religiom monoteistycznym, jak to postulował Lessing w swoim dramacie Nathan der Weise), co wtedy stanie się z Prawdą? Co z wyjątkowością Chrystusa? Co z niepowtarzalnością zbawczej Ofiary? Dlatego nasza osobista postawa wobec Całunu nie może być zimnym, niezobowiązującym spojrzeniem, jak gdyby to był jakikolwiek, interesujący tylko z naukowego punktu widzenia obiekt badań. Całun wprowadza nas w tajemnicę Boga, który oczekuje od nas konkretnej odpowiedzi na Jego zstąpienie między nas: „Hańba złamała moje serce i sił mi zabrakło, na współczującego czekałem, ale go nie było, i na pocieszających, lecz ich nie znalazłem” (Ps 69, 21–22). Właśnie wiara we wszechmoc Bożą, w cuda, a zwłaszcza w cud Zmartwychwstania, jest tym, co poddaje się dziś w wątpliwość na wielu uniwersytetach. Zmartwychwstanie jest sprowadzane do prostej opowieści o „duchowym doświadczeniu”. Jeśli jednak nie wolno już wierzyć w cud Zmartwychwstania, to jak wierzyć w cud Przeistoczenia i realnej obecności Chrystusa w Najświętszym Sakramencie? Jak już wspomniano, nasza wiara stoi bądź upada w związku z wiarą w rzeczywiste, cielesne Zmartwychwstanie (por. 1 Kor 15, 17). Wbrew opinii niektórych teologów, Całun z pewnością porusza kwestię Wcielenia Boga. Przez wieki wielu ludzi sądziło, że Bóg (o ile w ogóle istnieje) nie może wkroczyć w bieg historii i przyjąć ludzkiej natury. Co najmniej od czasów humanizmu to właśnie ludzki duch stanowi absolutny punkt odniesienia, a ludzki rozum – miarę wszechrzeczy. Tymczasem wspomniane wcześniej, nieznane wyładowanie energii, które spowodowało powstanie obrazu na Całunie, jest – zdaniem Sebastiano Rodante – wyraźną wskazówką, że ten człowiek nie był zwykłym śmiertelnikiem: „Zjawiska paranormalne, np. u guru, występują tylko za ich życia. Jednak zmarły nigdy jeszcze nie wytwarzał promieniowania”.
31. Znak Jonasza
W jaki sposób Jezus potwierdza, że rzeczywiście jest Synem Bożym, za którego się podaje? Właśnie przez cud znaku Jonasza (Mt 12, 38 nn). Jest to cud Jego Zmartwychwstania, udokumentowany przez Całun. W Ewangelii wg św. Jana (J 5, 21) czytamy: „Albowiem jak Ojciec wskrzesza umarłych i ożywia, tak również i Syn ożywia tych, których chce”; i dalej (5, 26): „Podobnie jak Ojciec ma życie w sobie, tak również dał Synowi: mieć życie w sobie samym”; i wreszcie to kluczowe miejsce (10, 17–18): „Dlatego miłuje Mnie Ojciec, bo Ja życie moje oddaję, aby je [potem] znów odzyskać. Nikt Mi go nie zabiera, lecz Ja od siebie je oddaję. Mam moc je oddać i mam moc je znów odzyskać. Taki nakaz otrzymałem od mojego Ojca”. Można tu przytoczyć także (J 2,19–21): „«Zburzcie tę świątynię, a Ja w trzech dniach wzniosę ją na nowo» […]On zaś mówił o świątyni swego ciała. Gdy więc Zmartwychwstał, przypomnieli sobie uczniowie Jego, że to powiedział, i uwierzyli Pismu i słowu, które wyrzekł Jezus”. Już na początku XX wieku niektórzy uczeni (jak Yves Delage i Paul Vignon) zwrócili uwagę na fakt, że postawa odrzucająca autentyczność Całunu odnosi się raczej do widocznej na nim osoby, niż do samego płótna. Gdyby chodziło nie o Jezusa, ale o jakąś inną postać z epoki starożytnej, bez zastrzeżeń uznano by autentyczność Całunu. Mierzy się więc dwiema różnymi miarami i odrzuca autentyczność Całunu, ponieważ w rzeczywistości odrzuca się samego Chrystusa, który sam o sobie powiedział, że „po to przyszedł na świat, aby dać świadectwo Prawdzie” (J 18, 37) i że Sam jest Prawdą (J 14, 6). Jednak ta Prawda, ucieleśniona w Osobie spowitej krwawym płaszczem, ujawnia „jakby mieczem” (Ap 19, 9) wszelką dwuznaczność i wszelkie zamroczenie, które od wieków usiłuje ogarnąć nasze myśli i czyny. Niektórzy uczeni są zdania, że jeśli Całun Turyński jest rzeczywiście Całunem Chrystusa, to trzeba by przemyśleć i napisać na nowo całe wieki nauki o Biblii. Świadectwo Całunu obala bowiem teorie niektórych egzegetów, począwszy od Reimarusa, przez Renana, Straussa, Loisy’ego („Ojca modernizmu”), Bultmanna, Ranke-Heinemann, aż do Künga, Dirnbecka i innych.
32. Etos świata przeciw zbawczej Ofierze
Czyż nie jest zdradą, dokonaną na jedyności i Boskości Chrystusa, że pod płaszczykiem pacyfistycznego, powszechnego etosu światowego, pomija się, relatywizuje i odmawia Chrystusowi i Jego zbawczej Ofierze jedynego i wyłącznego charakteru? Dąży się do stworzenia wspólnego, powszechnego etosu światowego, opartego na najmniejszym wspólnym mianowniku, z pominięciem wagi dogmatów i restrykcyjnej, bardzo wymagającej moralności. Usiłuje się ukształtować etykę dostosowaną do wymogów współczesności, obchodzącą się bez nadprzyrodzonych, transcendentnych wartości. Współczesne antychrześcijaństwo definiuje się zatem jako starannie przygotowany ruch, który głosi, że Jezus nie jest „jedynym Zbawicielem”, ani Jednorodzonym Synem Bożym. Już w 1928 roku na Konwencie Wielkiej Loży Francji padły słowa: „Naszymi zwinnymi rękami uprzędźmy całun, który pewnego dnia spowije zwłoki wszystkich religii”. Właśnie na ten czas klęski i duchowego głodu Boża Opatrzność zachowała dla nas Całun Turyński, który pośród wszechobecnej antychrześcijańskiej postawy ma nas umocnić w wierze, być znakiem nadziei na zwycięstwo Zbawiciela i bezcenną pomocą w rozpaleniu na nowo miłości do Zbawiciela w nas samych i w naszych bliźnich. W wielu papieskich dokumentach czytamy wyraźnie, że z przyjściem Jezusa Chrystusa, Zbawiciela, Bóg ustanowił Kościół dla zbawienia wszystkich ludzi (por. Dz 17, 30–31). Ta prawda wiary wyklucza ową mentalność indyferentyzmu, która przepojona jest religijnym relatywizmem, prowadzącym do wniosku, że wszystkie religie mają tę samą, jednakową wartość. Dlatego Kościół musi nieustannie głosić, że Chrystus jest „Drogą, Prawdą i Życiem” (J 14, 6), że w Chrystusie ludzie znajdują pełnię życia religijnego, i że Bóg w Nim wszystko pojednał ze Sobą. Prawda, którą jest Chrystus, jawi się z konieczności jako autorytet powszechny. Nawet jeśli w innych religiach znajdują się pewne „nasiona” Logosu, to jednak pełne, uniwersalne i ostateczne Objawienie Boże zawiera się tylko w wierze chrześcijańskiej. Kościół ma więc konstytucyjny obowiązek niesienia Ewangelii wszystkim narodom.
33. Kult Świętego Oblicza. Fascynacja, jaką wzbudza widok Najświętszego Oblicza Chrystusa, ma swą najgłębszą przyczynę w słowach samego Jezusa:
„Kto mnie zobaczył, zobaczył i Ojca” (J 14, 9). Odkryć Oblicze Chrystusa to odkryć Oblicze Ojca i w nim się zagubić. Od końca XIX stulecia, epoki pozytywizmu i liberalnego nurtu „badania życia Jezusa” (David Friedrich Strauß, Ernest Renan), od Piusa IX do Franciszka wszyscy papieże nie tylko byli przekonani o prawdziwości Całunu, ale także wielokrotnie zachęcali wiernych zwłaszcza do oddawania czci Najświętszemu Obliczu w duchu zadośćuczynienia za zniewagi okazywane Najświętszemu Sakramentowi.
17 kwietnia 1958 roku Ojciec Święty Pius XII ustanowił wtorek przed Środą Popielcową świętem Najświętszego Oblicza, z poprzedzającą je nowenną. Kult Najświętszego Oblicza istniał zawsze, ale szczególnie w XIX i XX wieku oddane Bogu dusze mogły się przekonać, że cześć dla Najświętszego Oblicza jest jednym z najsilniejszych środków wynagradzających za bluźnierstwa i rozmaite zniewagi wobec Najświętszego Sakramentu, oraz doskonałą pomocą w osiągnięciu głębokiej relacji ze Zbawicielem. Tymi obdarzonymi licznymi łaskami duszami, rozpowszechniającymi w XIX wieku szczególne nabożeństwo do Najświętszego Oblicza, jako przedłużenie nabożeństwa do Najświętszego Serca Jezusowego, byli: Marie de St. Pierre de Tours, ks. Auguste– Marie Cohen, ks. Julian Eymard (założyciel Kongregacji Czci Najświętszego Sakramentu), Léon Dupont, a zwłaszcza św. Teresa z Lisieux (która zresztą nosiła imię Thérèse de l’Enfant Jésus et de la Sainte Face – Teresa od Dzieciątka Jezus i Najświętszego Oblicza). Dla św. Tereski cześć dla Najświętszego Oblicza była „kluczem do skarbca Pana Boga”. Jedno spojrzenie na Najświętsze Oblicze dawało jej siłę, by mężnie rezygnować z własnej woli. Ułożyła ona także hymn ku czci Najświętszego Oblicza. Spośród żyjących w XX stuleciu wymienić można s. Marię Pię Mastena (zm. 1951) oraz Marię Pierina z Mediolanu (zm. 1945). Siostra Maria Pia Mastena była założycielką Instytutu Sióstr od Najświętszego Oblicza. Jest to dzieło, którego celem jest zadośćuczynienie, a jego członkinie w każdy czwartek wieczorem w sposób szczególny rozpamiętują mękę i konanie Chrystusa.
34. Zadośćuczynienie za zniewagi Najświętszego Sakramentu
W jednym ze swoich widzeń Maria Pierina z Mediolanu otrzymała od samego Chrystusa zadanie zadośćuczynienia za bluźnierstwa i za upadek dusz Bogu poświęconych. Kult Najświętszego Oblicza miał przy tym uzupełniać kult Najświętszego Serca Jezusowego i ożywić go na nowo. Mając 12 lat, M. Pierina usłyszała w czasie adoracji krzyża w Wielki Piątek wewnętrzny głos, który kazał jej ucałować Oblicze Zbawiciela, aby przez to zadośćuczynić za zdradziecki pocałunek Judasza. Zatapianie się w pełnym cierpienia Obliczu Jezusa było jej drogą, wiodącą do jeszcze głębszego wniknięcia w Serce Zbawiciela. Kontemplacja Najświętszego Oblicza była bodźcem, który pobudzał ją do zadośćuczynienia za zniewagi, jakie Jezus musiał znosić w swoim Najświętszym Obliczu, i jakie do dziś znosi w Najświętszym Sakramencie. W poświęcony Najświętszemu Sercu piątek Wielkiego Postu roku 1936, podczas nocnego czuwania Maria usłyszała wyraźne życzenie Zbawiciela: „Chcę, aby moje Oblicze, wyrażające najgłębsze cierpienie i miłość mego Serca, było bardziej czczone. Ten, kto rozważa moje Oblicze, przynosi mi pocieszenie”, i nieco później: „Dusze, które rozważają moje Oblicze, uczestniczą w moim cierpieniu i zostaną pobudzone do miłości i do zadośćuczynienia. To właśnie jest prawdziwe nabożeństwo do mego Najświętszego Serca”. A w maju 1938 roku: „Rozważaj moje Oblicze, a wnikniesz w ogrom cierpień mego Serca”. 21 listopada 1938 roku, podczas nocnego czuwania:
„Oddałem swe Serce jako widzialny znak mojej wielkiej miłości do ludzi. Oddaję też swe Oblicze, jako widzialny znak mojego bólu, spowodowanego grzechami ludzi”. Wreszcie 10 lipca 1941 roku: „Czy chcesz uczestniczyć w moim konaniu w Getsemani, jako zadośćuczynienie za grzechy tych, których najbardziej ukochałem, i za odrzucenie, jakiego doświadczam ze strony tak wielu dusz poświęconych Bogu?”.
35. Święte Oblicze a ewangelizacja
Dzięki kontemplacji Najświętszego Oblicza także i my możemy uczcić samo centrum osoby Jezusa – Jego Boskie, miłujące Serce. W rozważaniu Najświętszego Oblicza Chrystus wychodzi nam naprzeciw, aby napełnić nas swą miłością i Duchem Świętym. Miłość ta przynagla nas do złożenia świadectwa, do apostolatu, do pójścia za Jezusem. Wyposażeni z jednej strony w umiłowanie Najświętszego Oblicza, z drugiej zaś w poznanie, jakie dają badania nad Całunem, możemy i powinniśmy odważyć się na trudną, często pozornie nie dającą nadziei na powodzenie ewangelizację, której wielokrotnie domagali się papieże XX stulecia. Nawiązując do ewangelicznej przypowieści o talentach (Mt 25, 14 nn), możemy powiedzieć, że powierzony został nam skarb, który teraz mamy jako zadanie pomnożyć.
============================
Jeremiah Johnston: Shroud of Turin, Dead Sea Scrolls, & Attempts to Hide Historical Proof of Jesus
.jpg){kind=link}